Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phòng chống sốc phản vệ do dị ứng thực phẩm

Dị ứng thực phẩm có thể khiến bạn cảm thấy phiền toái hoặc dẫn đến tử vong chỉ trong nháy mắt. Tiếp xúc vô tình với các loại hạt hoặc động vật có vỏ có thể dẫn đến sốc phản vệ - một phản ứng dị ứng xảy ra rất nhanh, khiến huyết áp của bạn tụt xuống và việc thở sẽ trở nên khó khăn hơn. Đưới đây là những cách phòng chống sốc phản vệ do dị ứng thực phẩm mà Viện Y học ứng dụng Việt Nam đã tổng hợp

Thống kê quốc gia tại Mỹ cho thấy khoảng 2.5% người trưởng thành bị dị ứng thực phẩm, và mặc dù không có con số thống kê về số lượng người bị sốc phản vệ mỗi năm, nhưng số ca nhập viện vì sốc phản vệ đã tăng đáng kể trong 10 năm vừa qua tại Mỹ, theo thống kê của Immunology and Allergy Clinics of North America.

Nếu bạn biết rằng mình bị dị ứng thực phẩm, bạn nên có kế hoạch để phòng chống những cơn dị ứng như thế này. Áp dụng các phương pháp dưới đây có thể sẽ giúp bạn tránh được các nguyên nhân gây dị ứng thực phẩm có thể đe dọa tính mạng của mình.

Hỏi đầu bếp về các thành phần của món ăn

Khi càng ngày có càng nhiều người quan tâm đến việc giữ an toàn với chứng dị ứng thực phẩm, bạn không nên ngần ngại hỏi đầu bếp về các nguyện liệu của món ăn để dự phòng dị ứng thực phẩm khi bạn đi ăn ở ngoài.  Đầu bếp và chủ nhà hàng sẽ rất cởi mở nếu như bạn hỏi – theo bác sỹ  Edwin Kim, một chuyên gia về dị ứng miễn dịch tại Đại học Bắc California. Việc này cũng vô cùng quan trọng: “Nên nhớ rằng, chỉ cần một chút ít (của nguyên nhân gây dị ứng thực phẩm) cũng có thể gây ra vấn đề cho bạn”.
Bạn cũng nên nhớ rằng mặc dù các nhà hàng bắt đầu quan tâm hơn đến chứng dị ứng thực phẩm, nhưng bạn không thể nào đảm bảo rằng nhà hàng sẽ chuẩn bị món ăn theo cách an toàn với bạn. Do vậy, luôn hỏi trước khi ăn.

Chia sẻ tình trạng dị ứng thực phẩm của mình

Hãy để mọi người quen biết bạn biết được rằng bạn bị dị ứng với loại thực phẩm nào để dự phòng lên cơn dị ứng thực phẩm. Việc làm này sẽ giúp họ thực hiện các bước đúng đắn nếu bạn bị sốc phản vệ và không đáp lại các kích thích từ họ.

Nếu bạn phải tham gia một bữa tiệc được tổ chức tại nhà bạn bè? Bạn nên đưa ra danh sách một số điều mà chủ nhà cần lưu ý để bạn và họ có thể lên kế hoạch về thực đơn của bữa tiệc. Để trở thành một khách mời chu đáo, bạn có thể yêu cầu được phục vục các món ăn an toàn mà bạn có thể chia sẻ được.

Mang theo đồ ăn riêng

Nếu bạn không rõ có những gì trong món ăn  khi bạn ăn ở ngoài, bạn nên mang đủ lượng thức ăn an toàn cho bản thân mình. “Các bậc cha mẹ nên đặc biệt làm điều này cho các con của mình” – bác sỹ Kim lưu ý, một phần là bởi chứng dị ứng thực phẩm, một phần là bởi trẻ nhỏ thường rất kén ăn. Chẳng có lý do gì để bạn không được mang theo một món ăn nhẹ trong túi để dự phòng chứng dị ứng thực phẩm của mình cả.

Dọn sạch bàn ăn để tránh các tác nhân gây dị ứng thực phẩm

Đơn giản, chỉ cần bạn chạm vào loại thực phẩm mà bạn dị ứng cũng có thể gây kích ứng, bác sỹ Kim cảnh báo. Vì vậy, ông gợi ý rằng bạn nên “dọn khu vực mà mình chuẩn bị ngồi ăn ngay lập tức”. Ngoài việc dọn sạch các nguyên liệu trong món ăn có thể làm bạn dị ứng, thì việc dọn bàn và ghế ở các nhà hàng sẽ giúp bạn an toàn hơn, vì bạn không thể khẳng định rằng, bàn và ghế đã được nhân viên phục vụ làm sạch hay chưa.

Để tránh các tác nhân gây dị ứng, bạn có thể mang theo một túi khăn giấy vệ sinh và lau bất cứ bề mặt nào mà bạn có thể chạm vào. Lưu ý, chỉ nên lau 1 lượt mà không nên lau đi lau lại nhiều lần.

Đọc kỹ nhãn thực phẩm

Luật liên bang tại Mỹ yêu cầu các nhà sản xuất phải đưa ra cảnh báo nếu một sản phẩm có chứa một số loại tác nhân có thể gây dị ứng cụ thể, ví dụ như các loại hạt. Bởi vậy, bạn nên xem thật kỹ nhãn thực phẩm khi bạn ghé vào cửa hàng tạp hóa bên đường để có thể đưa ra những sự lựa chon an toàn nhất cho sức khỏe cũng như tránh được chứng dị ứng thực phẩm.

Thường xuyên kiểm tra bút tiêm EpiPen

Bút tiêm EpiPen là một loại bút tiêm có chưa epinephrine dùng cho các trường hợp sốc phản vệ. Nếu trước đây bạn chưa từng sử dụng EpiPen, bạn rất dễ sẽ quên không kiểm tra hạn sử dụng của bút. Epinephrine thường rất tốt trong vòng 1 năm, theo bác sỹ Kim, mặc dù epinphrine vẫn có thể tồn tại trong điều kiện mát hoặc nhiệt độ phòng. Epinephrine thường sẽ không tốt lắm trong môi trường nóng. Đừng giữ nó trong ngăn chứa đồ hoặc bất kỳ vị trí nào tiếp xúc trực tiếp với nhiệt (nếu đó là nơi bạn đã giữ nó, bạn nên cân nhắc đổi vị trí bảo quản để bảo quản được an toàn hơn).

Giữ an toàn với chứng dị ứng thực phẩm cũng có nghĩa là bạn phải kiểm tra hạn sử dụng để đảm bảo một số loại thuốc khác, ví dụ như diphenhydramine (Benadryl) để điều trị chứng dị ứng nhẹ đã hết hạn hay chưa.

Mang theo 2 liều epinephrine

Mặc dù epinephrine là cách tốt nhất để kiểm soát sốc phản vệ, nhưng rất nhiều người không chuẩn bị đầy đủ. “Một trong số các yếu tố nguy cơ của phản ứng dị ứng chết người là không có đủ lượng epinephrine đúng thời điểm”, bác sỹ Kim nhấn mạnh. Bạn phải có đủ lượng epinephrine trong vòng 30 phút. Vấn đề là, rất nhiều người thậm chí còn không mang theo epinephrine bên mình, có thể là do quên hoặc cảm thấy bất tiện.

Trên thực tế, bạn nên mang theo 2 liều epinephrine riêng biệt như một phần của kế hoạch phòng chống sốc phản vệ và dị ứng thực phẩm. Nguyên nhân là vì 2 liều sẽ có tác dụng nhanh hơn và làm tình trạng sốc phản vệ giảm đi nhanh hơn. Bạn có thể sẽ cần đến liều thứ 2 nếu liều đầu không đủ để làm giảm các phản ứng của bạn.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Mối lo ngại từ dị ứng và không dung nạp thực phẩm

Ths. Lưu Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 10/01/2026

    “Thủ phạm” khiến người trẻ tăng cân

    Thức khuya, thiếu ngủ kéo dài không chỉ gây mệt mỏi mà còn làm rối loạn ăn uống, gia tăng cảm giác thèm đồ ngọt và là thủ phạm gây thừa cân, béo phì.

  • 10/01/2026

    Vì sao càng nhịn ăn sáng lại càng khó giảm cân?

    Nhiều người nghĩ rằng nhịn ăn sáng là cách đơn giản nhất để cắt giảm calo và giảm cân nhanh chóng. Tuy nhiên, dưới góc độ dinh dưỡng và y khoa, thói quen này thường mang lại nhiều rắc rối hơn là lợi ích thực sự.

  • 10/01/2026

    Tác dụng của caffeine với chứng đau đầu

    Mối liên hệ giữa caffeine và chứng đau đầu rất phức tạp, vì caffeine vừa có thể giúp giảm đau vừa có thể gây đau đầu. Việc xác định xem caffeine có phải là thủ phạm gây đau đầu hay không có thể cần phải thử nghiệm nhiều lần.

  • 09/01/2026

    Nestlé Việt Nam chủ động thu hồi 17 lô sữa nhằm mục đích phòng ngừa

    Tối 8/1, công ty Nestlé Việt Nam đã phát thông báo chủ động thu hồi 17 lô sữa công thức thương hiệu NAN dành cho trẻ nhỏ "nhằm mục đích phòng ngừa" sau khi tập đoàn mẹ thu hồi nhiều loại sữa trên toàn cầu.

  • 09/01/2026

    Cách chế biến cải bó xôi thành món ngon, tốt cho sức khỏe

    Để cải bó xôi không chỉ là món ăn ngon mà còn là 'vị thuốc' cho sức khỏe, cần biết cách sơ chế và chế biến đúng giúp tối ưu lợi ích.

  • 09/01/2026

    Phân biệt bệnh Tay chân miệng và bệnh Thuỷ đậu ở trẻ

    Thủy đậu và bệnh tay chân miệng là hai bệnh gây ra bởi vi-rút truyền nhiễm và đều có thể gây sốt, lở miệng và mụn nước trên da. Mặc dù hai bệnh này có vẻ giống nhau, nhưng chúng có thể có các biến chứng khác nhau. Việc biết cách phân biệt chúng là rất quan trọng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ so sánh hai loại bệnh này, bao gồm cả cách các triệu chứng và phát ban phát triển cũng như cách phòng bệnh hiệu quả!

  • 08/01/2026

    Thêm nhiều nước thu hồi sản phẩm sữa công thức của Nestle

    Thống kê của Nestle cùng thông báo của Bộ Y tế nhiều nước ngày 7/1 cho thấy làn sóng thu hồi sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ sơ sinh của công ty có trụ sở tại Thụy Sĩ đã vượt ra khỏi châu Âu tới những quốc gia ở châu Mỹ và châu Á, trong đó có Trung Quốc và Brazil.

  • 08/01/2026

    Người bệnh đái tháo đường cần ăn bao nhiêu muối để an toàn cho tim mạch?

    Khi mắc bệnh đái tháo đường, bên cạnh việc kiểm soát tinh bột, người bệnh cần đặc biệt chú ý đến lượng muối tiêu thụ. Việc nạp quá nhiều natri có thể làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch nghiêm trọng.

Xem thêm