Nước ngọt có đường làm tăng hơn một phần ba nguy cơ bệnh tim

Theo một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Đại học Tim mạch Hoa Kỳ, một nửa dân số Mỹ uống nước ngọt có đường mỗi ngày dù đã có các bằng chứng tin cậy cho thấy uống nước ngọt có đường gây ra thừa cân và làm tăng nguy cơ bệnh tật.

Các loại đồ uống có đường dưới dạng xirô ngô cho thêm nhiều fructose hoặc đường mía (sucrose) là trọng tâm của một nghiên cứu toàn diện mới về cơ chế gây bệnh của fructose.

Nghiên cứu tuyên bố “cần nhanh chóng triển khai các chính sách y tế công cộng nhằm giảm thiểu việc tiêu thụ nước ngọt có đường.”

Có nhiều bằng chứng cho thấy uống nhiều hơn một lon nước ngọt có đường mỗi ngày có thể làm tăng cân và gây béo phì. Đó là vì lượng calo trong nước ngọt không làm bụng có cảm giác no, nên mọi người uống nước ngọt có đường cùng với thức ăn hàng ngày.

Các chất tạo ngọt như xirô ngô nhiều fructose làm từ tinh bột ngô được sử dụng rộng rãi ở Mỹ để thay thế cho sucrose trong thực phẩm và đồ uống. Mặc dù tiêu thụ đồ uống có đường đã giảm nhẹ trong 10 năm qua, chúng vẫn là nguồn bổ sung đường lớn nhất trong chế độ ăn uống ở Mỹ.

Cứ 4 người Mỹ thì có 1 người dùng ít nhất 200 calo trong nước ngọt có đường mỗi ngày. 5% dân số tiêu thụ hơn 500 calo trong nước ngọt có đường mỗi ngày – tương đương với bốn lon soda.

Nguy cơ bệnh tật được chứng minh

Các nhà nghiên cứu, đứng đầu bởi tiến sĩ Frank Hu, giáo sư về dinh dưỡng và dịch tễ học thuộc Trường Y tế Công cộng T.H. Chan Harvard ở Boston, Mỹ đã tiến hành phân tích dữ liệu về các nghiên cứu dịch tế học gần đây. Họ phát hiện thấy tiêu thụ một hoặc hai lon nước ngọt có đường mỗi ngày:

- Làm tăng 26% nguy cơ mắc tiểu đường type 2

- Làm tăng 35% nguy cơ đau tim hoặc bệnh tim gây tử vong

- Làm tăng 16% nguy cơ đột quỵ

Nhóm nghiên cứu cũng tìm hiểu cách thức fructose được chuyển hóa trong cơ thể và mối tương quan giữa fructose và tăng cân cùng với các chứng bệnh tim mạch và các quá trình trao đổi chất khác.

Không giống như glucose, được hấp thụ vào máu thông qua dạ dày-ruột để cung cấp năng lượng, fructose được chuyển hóa qua gan.

Ở gan, fructose được chuyển hóa thành các chất béo được gọi là chất béo trung tính có thể gây ra bệnh gan nhiễm mỡ và kháng insulin – một yếu tố nguy cơ làm phát triển tiểu đường và bệnh tim mạch.

Fructose cũng có thể làm tăng axit uric trong máu, dẫn đến bệnh gút, một chứng viêm khớp gây đau.

Các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng do fructose và glucose thường cùng có trong đồ uống có đường và thức ăn, nên khó mà giảm được tổng lượng đường tiêu thụ, đặc biệt dưới dạng đồ uống có đường.

Tiến sĩ Hu và nhóm của ông kết luận: “Mặc dù giảm tiêu thụ đồ uống đường chưa chắc có thể giải quyết hoàn toàn đại dịch béo phì, nhưng hạn chế tiêu thụ đường là một cách đơn giản có thể có tác động đáng kể lên việc kiểm soát cân nặng và ngăn ngừa các bệnh tim mạch do trao đổi chất gây ra.”

Để thay thế nước ngọt có đường, nhóm nghiên cứu gợi ý nên dùng nước, cà phê hoặc trà. Họ khuyên người dân nên thận trọng khi dùng đồ uống có đường nhân tạo do tác động lâu dài của loại đồ uống này vẫn chưa được biết rõ.

Nhóm cũng kêu gọi cần có các can thiệp chính sách mạnh mẽ hơn để giảm tiêu thụ đồ uống có đường và dẫn chứng rằng Tổ chức Y tế Thế giới và Ủy ban Khuyến cáo Hướng dẫn Chế độ ăn Hoa Kỳ khuyến cáo đường bổ sung không được chiếm quá 10% tổng lượng calo tiêu thụ.

Tiến sĩ Hu hy vọng những thay đổi về ghi thông tin dinh dưỡng trên nhãn mác, ghi rõ lượng đường thêm vào và giá trị dinh dưỡng của chúng trong sản phẩm sẽ giúp người tiêu dùng thông thái hơn và giảm tiêu thụ các sản phẩm chứa đường hàng ngày.

Viện y học ứng dụng Việt Nam

Từ khóa:

Bình luận

Tin mới

18/10/2026

Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.
18/10/2026

FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.
17/10/2026

Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.
17/10/2026

Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.
16/10/2026

Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.
16/10/2026

7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.
15/10/2026

Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.
15/10/2026

6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.