Những sự thật thú vị về…phân?!? (phần 1)

Mặc dù chúng ta đi đại tiện hàng ngày, nhưng phân của chúng ta không phải lúc nào cũng bình thường. Dưới đây là một số vấn đề mà mọi người thường gặp:

• Tiêu chảy: là khi phân đi qua đại tràng quá nhanh
• Táo bón: là khi phân đi qua đại tràng quá chậm
• Không kiểm soát nhu động ruột: là khi bạn gặp vấn đề khi kiểm soát sự co bóp của đại tràng
• Các vấn đề bất thường khác về phân: có thể là dấu hiệu của các vấn đề tiêu hóa.

Đa số mọi người sẽ bị tiêu chảy do virus đường tiêu hóa, dị ứng thực phẩm hoặc do căng thẳng, lo âu. Tiêu chảy xảy ra khi đi ngoài phân lỏng, nhiều nước, đi ngoài hơn 3 lần/ngày. Tiêu chảy cấp tính là khi tình trạng tiêu chảy chỉ kéo dài 1-2 ngày, và là vấn đề vô cùng phổ biến, có thể sẽ tự khỏi. Tiêu chảy kéo dài hơn có thể là vấn đề nghiêm trọng.

Những người bị táo bón có thể sẽ gặp các vấn đề sau đây về phân:

• Khó đi ngoài
• Cảm thấy không thể tống hết phân ra ngoài sau khi đi ngoài
• Phân cứng
• Đau khi đi ngoài
• Giảm tần suất đi ngoài
• Phải rặn khi đi ngoài

Quá trình đi ngoài được học từ rất sớm và có thể duy trì trong suốt cả cuộc đời. Tuy nhiên, một số người có thể sẽ mất đi thói quen đi ngoài vì một số lý do như chấn thương, phẫu thuật, dùng thuốc làm giảm nhu động ruột hoặc các lý do khác. Một số tình trạng khác ví dụ như tiểu đường, có thể làm yếu các cơ ở đại tràng và dẫn đến táo bón nghiêm trọng.

Phân bình thường là phân mềm và được định hình (không quá cứng, hoặc quá mềm). Quá trình đi ngoại diễn ra tự nhiên, không bị gấp hoặc rặn. Dưới đây là những sự thật thú vị về phân và quá trình đi ngoài.

Trong phân có những gì?

Nước chiếm khoảng 75% trọng lượng phân. Phần còn lại là một hỗn hợp dính bao gồm chất xơ, vi khuẩn (sống và chết), các loại tế bào và chất nhầy. Các chất xơ hòa tan được tìm thấy trong các loại thực phẩm như đậu và các loại hạt sẽ được phá vỡ trong quá trình tiêu hóa và hình thành một hỗn hợp dạng gel, trở thành một phần của phân.

Ngược lại, các loại thực phẩm có chứa chất xơ không hòa tan, ví dụ như ngô, cà  rốt sẽ khó tiêu hóa với cơ thể hơn, và gần như sẽ không thay đổi gì khi đi vào phân.

Màu sắc của phân là vô cùng quan trọng

Màu sắc của phân thay đổi rất nhiều, phụ thuộc vào loại thức ăn bạn đã ăn và nhiều yếu tố khác. Phân có thể có màu từ màu hơi hồng đỏ cho đến màu đỏ sậm như củ dền. Rau có lá màu xanh có thể khiến phân có màu xanh, trong khi một số loại thuốc có thể khiến phân có mày trắng hoặc mày như đất sét. Hãy lưu ý khi phân có màu đen bởi phân đen có thể là do bạn uống bổ sung sắt hoặc cũng có thể là dấu hiệu chảy máu đường tiêu hóa trên.

Hình dáng phân cũng rất quan trọng

Phân “hoàn hảo” nhất là hình giống như hình chữ S và không bị vỡ ra thành từng mảnh. Phân có hình tròn như viên sỏi có thể là do bạn ăn nhiều chất xơ, khiến phân dính vào với nhau và đi ra ngoài cơ thể. Phân gầy, nhỏ như bút chì có thể là dấu hiệu ung thư trực tràng (ung thư trực tràng có thể làm hẹp đường đi ra của phân).

Phân có mùi khó chịu có thể là dấu hiệu nhiễm trùng

Rõ ràng là phân chẳng bao giờ có mùi dễ chịu cả, nhưng phân đặc biệt có mùi khó chịu thường là dấu hiệu nhiễm trùng. Phân có mùi khó ngửi là dấu hiệu đặc biệt của tình trạng nhiễm giardia, có nguyên nhân là do nuốt phải ký sinh trùng khi đang đi bơi ở hồ nước ngọt. Phân có mùi khó chịu cũng sẽ gợi ý một tình trạng tiêu hóa nghiêm trọng hơn, ví dụ như viêm loét dạ dày tá tràng, bệnh Crohn hoặc bệnh celiac.

Đón đọc phần tiếp theo tại vienyhocungdung.vn

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Vì sao có máu trong phân?