Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những hiểu lầm về sức khỏe trong mùa đông

Bạn muốn giữ cơ thể ấm hơn trong mùa đông này? Vậy thì trước hết, bạn nên biết rõ những hiểu lầm về sức khỏe thường gặp trong mùa đông!

Hiểu lầm: Không khí lạnh có thể khiến bạn bị ốm

Mặc dù là không khí lạnh, nhưng thực ra, trời lạnh lại không gây ra bệnh cảm lạnh như nhiều người vẫn nghĩ. Trên thực thế, sự thật còn ngược lại. Các tế bào chống lại tình trạng nhiễm trùng trong cơ thể sẽ tăng số lượng nếu bạn ra ngoài khi trời lạnh. Đó là cách cơ thể chống lại stress do nhiệt độ lạnh gây ra.

Ngoài ra, theo Viện các bệnh Dị ứng và Nhiễm trùng quốc gia Hoa Kỳ, virus cảm lạnh sẽ phát triển tốt nhất khi nhiệt độ rơi vào khoảng xung quanh 30 độ C, tức là virus cảm lạnh sẽ khó hoạt động hơn khi nhiệt độ thấp.

Hiểu lầm: Bạn không nên luyện tập khi trời lạnh

Rất nhiều người cảm thấy ngại khi phải chui ra khỏi chăn ấm và luyện tập thể thao dưới trời lạnh. Nhưng theo một nghiên cứu được xuất bản trên tạp chí Medicine & Science in Sports and Exercise, trong thời tiết lạnh, thì thời gian chạy của bạn sẽ ngắn hơn và bạn có thể đốt cháy nhiều calo hơn trong khoảng thời gian ít hơn. Ngoài ra, nếu bạn luyện tập với cường độ nhanh hơn trong thời tiết lạnh, thì cơ thể cũng sẽ sản xuất ra một lượng lớn endorphin – chất dẫn truyền thần kinh mang lại cảm giác vui vẻ, thư thái và có tác dụng giảm đau.

Thậm chí, theo như một tổng hợp trên Environmental Science and Technology, chỉ cần bạn bước ra ngoài vào mùa đông thôi, thì lượng endorphin trong cơ thể cũng đã tăng lên một chút ít rồi. Do vậy, nếu bạn không muốn bị thừa cân và muốn có tinh thần thoải mái hơn trong mùa đông này, đừng ngần ngại khi ra ngoài luyện tập nhé!

Hiểu lầm: Bệnh dị ứng sẽ biến mất khi mùa đông tới

Bệnh dị ứng có thể sẽ là nguyên nhân thực sự của việc bạn bị ngạt mũi và ngứa họng trong mùa đông (chứ không phải do thời tiết lạnh). Theo Hiệp hội Hen suyễn và Dị ứng Mỹ, cứ 5 người thì sẽ có 1 người bị dị ứng với môi trường ở bên trong hoặc bên ngoài nhà, và những người bị dị ứng khi ở bên trong nhà sẽ có tình trạng dị ứng diễn biến nặng hơn khi mùa đông tới. Khi mùa đông tới, những chú thú cưng của bạn sẽ ít ra ngoài hơn, bạn sẽ đóng cửa thật chặt để tránh khí lạnh (và điều này sẽ làm không khí trong nhà không được lưu thông), nấm mốc cũng sẽ phát triển mạnh hơn trong mùa đông. Đó là những nguyên nhân có thể sẽ khiến chứng dị ứng của bạn nặng hơn. Nếu các triệu chứng của bạn kéo dài trên 10 ngày hoặc nếu triệu chứng giảm đi khi sử dụng antihistamine, thì đó có thể là lúc bạn nên tới gặp các chuyên gia về dị ứng.

Hiểu lầm: Bạn không cần sử dụng kem chống nắng trong mùa đông

Vì bề mặt trái đất sẽ gần với mặt trời hơn trong những tháng mùa đông, do vậy, thực ra, trong mùa đông, chúng ta lại tiếp xúc với nhiều tia cực tím có hại hơn mà không nhận ra. Ngoài ra, tại những vùng có tuyết và băng giá, thì tuyết và băng có thể phản chiếu khoảng 80% tia cực tím có hại, do vậy, da bạn sẽ tăng gấp đôi nguy cơ phải tiếp xúc với những tia này, theo như Hiệp hội Da liễu Hoa Kỳ.

Do vậy, kể cả khi đang ở trong mùa đông, bạn vẫn nên nhớ thực hiện các biện pháp để bảo vệ da khỏi nguy cơ ung thư.

Hiểu lầm: Bạn sẽ mất phần lớn lượng nhiệt trong cơ thể qua đầu, mặt

Trái với kết quả một nghiên cứu vào những năm 1950 trong quân đội Mỹ, đa số lượng nhiệt của cơ thể sẽ không thoát qua đầu trong mùa đông. Trong nghiên cứu này, những người tham gia nghiên cứu đã đến Bắc Cực với một chiếc đầu trần, trong khi toàn bộ phần còn lại của cơ thể lại được mặc trang phục bảo vệ chống lại cái lạnh, do vậy, việc mất phần lớn lượng nhiệt qua đầu là điều hợp lý.

Điều tương tự cũng sẽ xảy ra với bất kỳ bộ phận nào khác trên cơ thể. Nếu bạn ra ngoài trong mùa đông mà không đi găng tay, cơ thể bạn cũng sẽ mất đi một lượng lớn nhiệt qua tay. Xét một cách công bằng, thì lượng nhiệt mất qua đầu, cũng chỉ tương tự với lượng nhiệt mất đi qua các cơ quan khác mà thôi.

Hiểu lầm: Thiếu ánh sáng mặt trời gây ra chứng trầm cảm trong mùa đông

Mặc dù những ngày ít ánh nắng thực sự không phải là nguyên nhân, nhưng có rất nhiều yếu tố đi kèm trong những ngày này có thể góp phần dẫn đến tình trạng trầm cảm trong mùa đông. Ví dụ như những ngày lễ tết và những kỳ nghỉ trong mùa đông. Mùa đông cũng là những tháng cuối năm, công việc của nhiều người sẽ trở nên bận rộn hơn, đi kèm với đó là những căng thẳng thường ngày trong gia đình và việc lo nghĩ, tính toán khi Tết và năm mới đang cận kề là những nguyên nhân dẫn đến tình trạng ủ rũ trong mùa đông. Theo thống kê, tại Mỹ, có khoảng 5% số người trưởng thành bị ảnh hưởng bởi chứng trầm cảm, ủ rũ trong mùa đông.

Hiểu lầm: Phụ nữ sẽ bị tăng khoảng 5kg trong mùa đông

Mùa đông, với thức ăn ấm nóng, thời tiết ảm đạm và những chiếc chăn ấm, sẽ chẳng có gì đáng ngạc nhiên nếu phụ nữ bị tăng cân cả. Nhưng, trung bình, một phụ nữ chỉ tăng khoảng từ 0,5-1kg trong suốt cả mùa đông. Tuy nhiên, theo như một nghiên cứu trên tạp chí Nutrition Reviews,  thì lượng cân nặng tăng lên trong 6 tuần nghỉ đông và nghỉ lễ tại Mỹ chiếm khoảng 51% tổng số cân nặng mà phụ nữ tăng lên mỗi năm.

Và theo một nghiên cứu khác trên tạp chí New England Journal of Medicine, đa số phụ nữ sẽ không tăng cân đột ngột khi mùa đông đến, mà tình trạng này sẽ diễn ra từ từ trong suốt cả năm. Và có thể khi mùa đông đến, chị em mới chú ý hơn đến cân nặng của mình mà thôi.

Hiểu lầm: Vitamin C có tác dụng dự phòng cảm lạnh

Đây là hiểu lầm có một nửa là sự thật. Bổ sung đủ 75mg vitamin C theo khuyến nghị hàng ngày là rất quan trọng để duy trì hệ miễn dịch khỏe mạnh nhằm ngăn chặn và chống lại cơn cảm lạnh, theo như kết quả một nghiên cứu năm 2013 tại Đại học Helsinki. Các nghiên cứu khác cũng chứng minh được rằng, uống vitamin C liều cao khi những dấu hiệu đầu tiên của cơn cảm lạnh xuất hiện có thể (chỉ là có thể mà thôi) giúp làm giảm thời gian và giảm mức độ bị cảm lạnh

Hiểu lầm: Nhiệt độ lạnh khiến bạn bị rụng tóc

Thời tiết lạnh thực ra có thể giúp ít bị rụng tóc hơn. Trong một nghiên cứu tại Đại học thuộc bệnh viện Zurich, các nhà nghiên cứu đã theo dõi 823 phụ nữ trong vòng 6 năm và thấy rằng, họ bị rung đa số tóc trong mùa hè và rụng ít tóc nhất trong mùa đông. Điều này có thể ban đầu sẽ nghe hơi vô lý, nhưng nguyên nhân thực sự của tình trạng rụng tóc vào mùa đông là do da đầu. Vào mùa đông, da đầu bạn có thể bị khô, khiến tóc mọc không khỏe, do vậy dễ gãy rụng hơn. Nếu bạn cảm thấy mình bị ngứa đầu nhiều hơn trong mùa đông, bạn nên mua một loại dầu gội bảo vệ chống lại tình trạng khô da đầu, và bạn sẽ nhận thấy tình trạng tóc rụng sẽ được cải thiện.

Hiểu lầm: Uống rượu sẽ giúp bạn giữ ấm cơ thể

Rượu sẽ khiến bạn có cảm giác như bạn đang “bị nướng” từ bên ngoài, nhưng đó là bởi vì khi uống rượu, máu sẽ được huy động từ các cơ quan bên trong đi tới da nhiều hơn, khiến cho da bạn hồng hào hơn. Tuy nhiên, điều này cũng đồng nghĩa với việc, nhiệt độ ở phần trung tâm cơ thể bạn sẽ giảm đi (do huy động máu tới da). Ngoài ra, rượu còn làm giảm khả năng run của cơ thể khi thời tiết trở lạnh, trong khi phản ứng run này sẽ làm cơ thể sinh nhiệt và giúp chúng ta cảm thấy ấm hơn. Như vậy, rượu sẽ chỉ làm cơ thể chúng ta cảm thấy lạnh hơn, chứ không phải ấm đi, khi mùa đông đến.

Bình luận
Tin mới
  • 19/09/2026

    Chăm sóc đôi mắt cho sĩ tử cuối cấp trong kỷ nguyên số

    Bước vào năm học mới, các sĩ tử cuối cấp phải đối mặt với một khối lượng kiến thức khổng lồ và áp lực thi cử đè nặng. Trong kỷ nguyên số, việc học tập và ôn luyện trực tuyến qua máy tính, điện thoại đã trở thành một phần không thể thiếu. Tuy nhiên, việc liên tục tiếp xúc với các thiết bị điện tử trong thời gian dài đang vô tình bắt đôi mắt phải điều tiết quá mức, dẫn đến nguy cơ cao bị cận thị và hội chứng thị giác màn hình.

  • 18/09/2026

    Tác hại khi trẻ vừa ăn vừa xem điện thoại, ti vi và cách khắc phục

    Vừa ăn vừa xem điện thoại, tivi gây hại không nhỏ đến hệ tiêu hóa và sự phát triển của trẻ.

  • 18/09/2026

    Nhịn ăn gián đoạn trong phòng các bệnh mạn tính và rối lôạn chuyển hóa

    Nhịn ăn là phương pháp được áp dụng từ lâu đời, dưới nhiều hình thức khác nhau… chúng còn phổ biến trong một sô tôn giáo, hoặc được áp dụng trong một số biện pháp phòng và điều trị bệnh mạn tính, rối loạn chuyển hóa. Cơ chế ảnh hưởng của nhịn ăn tới chức năng hoạt động của các cơ quan, sinh lý tế bào và sinh học phân tử cũng ngày càng được khoa học chứng minh. Điển hình là giải thưởng Nobel về Sinh lý Y học năm 2016 [1], được trao cho nhà khoa học Nhật -Yoshinori Ohsum, đã chứng minh các vai trò quan trọng của tự thực bào (autophagy) và một số gen điều hòa hoạt động tự thực bào, giúp sáng tỏ thêm nhiều cơ chế phân tử tế bào, cũng như sản xuất ra các thuốc mới trong trong phòng chống bệnh tật.

  • 18/09/2026

    Bí quyết phòng tránh sốc nhiệt và cảm lạnh khi đi du lịch vùng cao vào mùa thu

    Nhiều người thường chọn xu hướng rời xa vùng đồng bằng để tìm đến các vùng núi cao như một lựa chọn lý tưởng vào mùa thu nhằm tận hưởng không khí trong lành. Khí hậu se lạnh, mát mẻ tại các đỉnh núi cao luôn mang lại cảm giác dễ chịu và thư thái. Tuy nhiên, ẩn sau bức màn thời tiết lý tưởng đó là những cạm bẫy khí hậu có thể đe dọa trực tiếp đến hệ miễn dịch của du khách nếu không biết cách bảo vệ sức khỏe trước đặc trưng thời tiết miền núi vào mùa thu. Để giúp bạn có một chuyến đi an toàn và trọn vẹn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ thông tin về những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn cùng cẩm nang thích nghi khoa học ngay dưới đây.

  • 17/09/2026

    Sau tuổi 60 nên ăn gì để tránh mất cơ?

    Hiểu đúng nguyên nhân và chủ động điều chỉnh chế độ dinh dưỡng là giải pháp giúp người độ tuổi 60 duy trì sức khỏe và cơ bắp.

  • 17/09/2026

    8 loại thức uống cấp nước giúp cải thiện làn da

    Những gì bạn uống có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và vẻ ngoài của làn da. Các lựa chọn giàu chất dinh dưỡng và dưỡng chất như nước chanh, trà xanh và nước hầm xương có thể giúp hỗ trợ làn da khỏe mạnh hơn.

  • 16/09/2026

    Nên uống bao nhiêu nước lá đinh lăng mỗi ngày để giảm cân an toàn?

    Nước lá đinh lăng hỗ trợ kích thích trao đổi chất và chuyển hóa mỡ thừa, giảm cân hiệu quả khi dùng đúng.

  • 16/09/2026

    Cảnh giác với làn sóng đồ ăn vặt cổng trường mùa tựu trường

    Mỗi mùa khai trường, các hàng quán ăn vặt di động rực rỡ sắc màu trước cổng trường luôn có sức hấp dẫn đặc biệt đối với học sinh sau giờ tan học. Tuy nhiên, những món ăn nhanh giá rẻ này lại ẩn chứa nhiều hiểm họa khôn lường về thực phẩm bẩn, trở thành nỗi lo âu sâu sắc của gia đình và nhà trường. Để bảo vệ sức khỏe con trẻ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những góc nhìn khoa học và cảnh báo chi tiết về mối nguy hại từ các loại đồ ăn vặt cũng như thức ăn đường phố này.

Xem thêm