Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những hiểu lầm về sức khỏe trong mùa đông

Bạn muốn giữ cơ thể ấm hơn trong mùa đông này? Vậy thì trước hết, bạn nên biết rõ những hiểu lầm về sức khỏe thường gặp trong mùa đông!

Hiểu lầm: Không khí lạnh có thể khiến bạn bị ốm

Mặc dù là không khí lạnh, nhưng thực ra, trời lạnh lại không gây ra bệnh cảm lạnh như nhiều người vẫn nghĩ. Trên thực thế, sự thật còn ngược lại. Các tế bào chống lại tình trạng nhiễm trùng trong cơ thể sẽ tăng số lượng nếu bạn ra ngoài khi trời lạnh. Đó là cách cơ thể chống lại stress do nhiệt độ lạnh gây ra.

Ngoài ra, theo Viện các bệnh Dị ứng và Nhiễm trùng quốc gia Hoa Kỳ, virus cảm lạnh sẽ phát triển tốt nhất khi nhiệt độ rơi vào khoảng xung quanh 30 độ C, tức là virus cảm lạnh sẽ khó hoạt động hơn khi nhiệt độ thấp.

Hiểu lầm: Bạn không nên luyện tập khi trời lạnh

Rất nhiều người cảm thấy ngại khi phải chui ra khỏi chăn ấm và luyện tập thể thao dưới trời lạnh. Nhưng theo một nghiên cứu được xuất bản trên tạp chí Medicine & Science in Sports and Exercise, trong thời tiết lạnh, thì thời gian chạy của bạn sẽ ngắn hơn và bạn có thể đốt cháy nhiều calo hơn trong khoảng thời gian ít hơn. Ngoài ra, nếu bạn luyện tập với cường độ nhanh hơn trong thời tiết lạnh, thì cơ thể cũng sẽ sản xuất ra một lượng lớn endorphin – chất dẫn truyền thần kinh mang lại cảm giác vui vẻ, thư thái và có tác dụng giảm đau.

Thậm chí, theo như một tổng hợp trên Environmental Science and Technology, chỉ cần bạn bước ra ngoài vào mùa đông thôi, thì lượng endorphin trong cơ thể cũng đã tăng lên một chút ít rồi. Do vậy, nếu bạn không muốn bị thừa cân và muốn có tinh thần thoải mái hơn trong mùa đông này, đừng ngần ngại khi ra ngoài luyện tập nhé!

Hiểu lầm: Bệnh dị ứng sẽ biến mất khi mùa đông tới

Bệnh dị ứng có thể sẽ là nguyên nhân thực sự của việc bạn bị ngạt mũi và ngứa họng trong mùa đông (chứ không phải do thời tiết lạnh). Theo Hiệp hội Hen suyễn và Dị ứng Mỹ, cứ 5 người thì sẽ có 1 người bị dị ứng với môi trường ở bên trong hoặc bên ngoài nhà, và những người bị dị ứng khi ở bên trong nhà sẽ có tình trạng dị ứng diễn biến nặng hơn khi mùa đông tới. Khi mùa đông tới, những chú thú cưng của bạn sẽ ít ra ngoài hơn, bạn sẽ đóng cửa thật chặt để tránh khí lạnh (và điều này sẽ làm không khí trong nhà không được lưu thông), nấm mốc cũng sẽ phát triển mạnh hơn trong mùa đông. Đó là những nguyên nhân có thể sẽ khiến chứng dị ứng của bạn nặng hơn. Nếu các triệu chứng của bạn kéo dài trên 10 ngày hoặc nếu triệu chứng giảm đi khi sử dụng antihistamine, thì đó có thể là lúc bạn nên tới gặp các chuyên gia về dị ứng.

Hiểu lầm: Bạn không cần sử dụng kem chống nắng trong mùa đông

Vì bề mặt trái đất sẽ gần với mặt trời hơn trong những tháng mùa đông, do vậy, thực ra, trong mùa đông, chúng ta lại tiếp xúc với nhiều tia cực tím có hại hơn mà không nhận ra. Ngoài ra, tại những vùng có tuyết và băng giá, thì tuyết và băng có thể phản chiếu khoảng 80% tia cực tím có hại, do vậy, da bạn sẽ tăng gấp đôi nguy cơ phải tiếp xúc với những tia này, theo như Hiệp hội Da liễu Hoa Kỳ.

Do vậy, kể cả khi đang ở trong mùa đông, bạn vẫn nên nhớ thực hiện các biện pháp để bảo vệ da khỏi nguy cơ ung thư.

Hiểu lầm: Bạn sẽ mất phần lớn lượng nhiệt trong cơ thể qua đầu, mặt

Trái với kết quả một nghiên cứu vào những năm 1950 trong quân đội Mỹ, đa số lượng nhiệt của cơ thể sẽ không thoát qua đầu trong mùa đông. Trong nghiên cứu này, những người tham gia nghiên cứu đã đến Bắc Cực với một chiếc đầu trần, trong khi toàn bộ phần còn lại của cơ thể lại được mặc trang phục bảo vệ chống lại cái lạnh, do vậy, việc mất phần lớn lượng nhiệt qua đầu là điều hợp lý.

Điều tương tự cũng sẽ xảy ra với bất kỳ bộ phận nào khác trên cơ thể. Nếu bạn ra ngoài trong mùa đông mà không đi găng tay, cơ thể bạn cũng sẽ mất đi một lượng lớn nhiệt qua tay. Xét một cách công bằng, thì lượng nhiệt mất qua đầu, cũng chỉ tương tự với lượng nhiệt mất đi qua các cơ quan khác mà thôi.

Hiểu lầm: Thiếu ánh sáng mặt trời gây ra chứng trầm cảm trong mùa đông

Mặc dù những ngày ít ánh nắng thực sự không phải là nguyên nhân, nhưng có rất nhiều yếu tố đi kèm trong những ngày này có thể góp phần dẫn đến tình trạng trầm cảm trong mùa đông. Ví dụ như những ngày lễ tết và những kỳ nghỉ trong mùa đông. Mùa đông cũng là những tháng cuối năm, công việc của nhiều người sẽ trở nên bận rộn hơn, đi kèm với đó là những căng thẳng thường ngày trong gia đình và việc lo nghĩ, tính toán khi Tết và năm mới đang cận kề là những nguyên nhân dẫn đến tình trạng ủ rũ trong mùa đông. Theo thống kê, tại Mỹ, có khoảng 5% số người trưởng thành bị ảnh hưởng bởi chứng trầm cảm, ủ rũ trong mùa đông.

Hiểu lầm: Phụ nữ sẽ bị tăng khoảng 5kg trong mùa đông

Mùa đông, với thức ăn ấm nóng, thời tiết ảm đạm và những chiếc chăn ấm, sẽ chẳng có gì đáng ngạc nhiên nếu phụ nữ bị tăng cân cả. Nhưng, trung bình, một phụ nữ chỉ tăng khoảng từ 0,5-1kg trong suốt cả mùa đông. Tuy nhiên, theo như một nghiên cứu trên tạp chí Nutrition Reviews,  thì lượng cân nặng tăng lên trong 6 tuần nghỉ đông và nghỉ lễ tại Mỹ chiếm khoảng 51% tổng số cân nặng mà phụ nữ tăng lên mỗi năm.

Và theo một nghiên cứu khác trên tạp chí New England Journal of Medicine, đa số phụ nữ sẽ không tăng cân đột ngột khi mùa đông đến, mà tình trạng này sẽ diễn ra từ từ trong suốt cả năm. Và có thể khi mùa đông đến, chị em mới chú ý hơn đến cân nặng của mình mà thôi.

Hiểu lầm: Vitamin C có tác dụng dự phòng cảm lạnh

Đây là hiểu lầm có một nửa là sự thật. Bổ sung đủ 75mg vitamin C theo khuyến nghị hàng ngày là rất quan trọng để duy trì hệ miễn dịch khỏe mạnh nhằm ngăn chặn và chống lại cơn cảm lạnh, theo như kết quả một nghiên cứu năm 2013 tại Đại học Helsinki. Các nghiên cứu khác cũng chứng minh được rằng, uống vitamin C liều cao khi những dấu hiệu đầu tiên của cơn cảm lạnh xuất hiện có thể (chỉ là có thể mà thôi) giúp làm giảm thời gian và giảm mức độ bị cảm lạnh

Hiểu lầm: Nhiệt độ lạnh khiến bạn bị rụng tóc

Thời tiết lạnh thực ra có thể giúp ít bị rụng tóc hơn. Trong một nghiên cứu tại Đại học thuộc bệnh viện Zurich, các nhà nghiên cứu đã theo dõi 823 phụ nữ trong vòng 6 năm và thấy rằng, họ bị rung đa số tóc trong mùa hè và rụng ít tóc nhất trong mùa đông. Điều này có thể ban đầu sẽ nghe hơi vô lý, nhưng nguyên nhân thực sự của tình trạng rụng tóc vào mùa đông là do da đầu. Vào mùa đông, da đầu bạn có thể bị khô, khiến tóc mọc không khỏe, do vậy dễ gãy rụng hơn. Nếu bạn cảm thấy mình bị ngứa đầu nhiều hơn trong mùa đông, bạn nên mua một loại dầu gội bảo vệ chống lại tình trạng khô da đầu, và bạn sẽ nhận thấy tình trạng tóc rụng sẽ được cải thiện.

Hiểu lầm: Uống rượu sẽ giúp bạn giữ ấm cơ thể

Rượu sẽ khiến bạn có cảm giác như bạn đang “bị nướng” từ bên ngoài, nhưng đó là bởi vì khi uống rượu, máu sẽ được huy động từ các cơ quan bên trong đi tới da nhiều hơn, khiến cho da bạn hồng hào hơn. Tuy nhiên, điều này cũng đồng nghĩa với việc, nhiệt độ ở phần trung tâm cơ thể bạn sẽ giảm đi (do huy động máu tới da). Ngoài ra, rượu còn làm giảm khả năng run của cơ thể khi thời tiết trở lạnh, trong khi phản ứng run này sẽ làm cơ thể sinh nhiệt và giúp chúng ta cảm thấy ấm hơn. Như vậy, rượu sẽ chỉ làm cơ thể chúng ta cảm thấy lạnh hơn, chứ không phải ấm đi, khi mùa đông đến.

Bình luận
Tin mới
  • 29/06/2026

    Chìa khóa giúp cải thiện sức khỏe tim thần trong 5 phút

    Trong bối cảnh hiện đại, những thông điệp về chăm sóc sức khỏe tim thần thường gắn liền với những thay đổi mang tính hệ thống như: cai nghiện mạng xã hội hoàn toàn, thiết lập chế độ tập luyện khắc nghiệt hay thay đổi toàn bộ nhịp sinh học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chính áp lực từ tư duy "tất cả hoặc không có gì" này lại trở thành rào cản tâm lý, khiến chúng ta dễ cảm thấy quá tải.

  • 28/06/2026

    Liệu các biện pháp tự nhiên có thể cải thiện sức khỏe túi mật?

    Các biện pháp tự nhiên, như sử dụng magie và bồ công anh, có thể hỗ trợ sức khỏe túi mật, trong khi chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Việc chú trọng bổ sung chất xơ và chất béo lành mạnh, đồng thời hạn chế tinh bột tinh chế và chất béo chuyển hóa là một cách tiếp cận chủ động để phòng ngừa bệnh túi mật.

  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

Xem thêm