Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nhiễm kiềm hô hấp

Nhiễm kiềm hô hấp là một tình trạng bệnh lý trong đó việc tăng hít thở dẫn đến tăng pH máu lên trên ngưỡng bình thường (7,35 - 7,45) đồng thời với việc giảm nồng độ CO2 trong máu động mạch. Tình trạng này là một trong bốn nhóm cơ bản thể hiện sự phá vỡ cân bằng kiềm-toan.

Nhiễm kiềm hô hấp là gì?

Nhiễm kiềm hô hấp xuất hiện khi có tăng thông khí quá mức làm giảm  nồng độ CO2 máu dẫn tới tăng pH máu.

Cơ thể người cần oxy để thực hiện các chức năng cần thiết. Khi chúng ta hít vào, oxy sẽ vào phổi, và khi thở ra khí CO2 sẽ được thải ra ngoài cơ thể. Bình thường, quá trình hô hấp giúp giữ cho nồng độ cả O2 và CO2 luôn ở trạng thái cân bằng.

Tình trạng nhiễm kiềm hô hấp xảy ra khi nồng độ CO2 máu hạ quá thấp khiến cho pH máu tăng và trở nên quá kiềm.

Tăng thông khí và nhiễm kiềm hô hấp

Tình trạng tăng thông khí là nguyên nhân gây nên nhiễm kiềm hô hấp. Một số người bị tăng thông khí thường thở rất nhanh và sâu.

Nguyên nhân gây tăng thông khí

Hoảng sợ và lo âu là những nguyên nhân phổ biến nhất gây tăng thông khí. Tuy nhiên đây không phải là những lý do duy nhất. Những nguyên nhân khác bao gồm:

  • Nhồi máu cơ tim
  • Đau đớn
  • Sử dụng ma túy
  • Hen phế quản
  • Sốt
  • Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD)
  • Nhiễm trùng
  • Tắc mạch phổi
  • Mang thai

Trường hợp bạn gặp phải những triệu chứng của tăng thông khí (nhất là lần đầu), hãy tới bệnh viện để khám ngay.

Các triệu chứng của nhiễm kiềm hô hấp

Thở quá nhanh là một dấu hiệu của nhiễm kiềm hô hấp. Tuy nhiên, nồng độ CO2 thấp trong máu cũng có thể gây ra nhiều triệu chứng khác như:

  • Hoa mắt
  • Đầy bụng
  • Chóng mặt
  • Tê cứng và co rút ở bàn tay, bàn chân
  • Khó chịu vùng ngực
  • Lú lẫn
  • Khô miệng
  • Ngứa ran ở cánh tay
  • Tim đập nhanh
  • Cảm thấy khó thở

Điều trị nhiễm kiềm hô hấp

Các nguyên nhân do lo âu và hoảng sợ

Cần phải điều trị dứt điểm nguyên nhân gây giảm CO2 máu. Những mẹo nhỏ sau đây có thể có ích trong trường hợp nhiễm kiềm hô hấp do lo âu và hoảng sợ.

Thở vào trong một túi giấy

Đây là một biện pháp đơn giản nhưng khá hiệu quả. Làm phồng túi giấy bằng cách thở khí CO2 vào trong đó, sau đó hít khí này lại vào phổi. Lặp lại cách này vài lần để giúp cung cấp lại CO2 cho cơ thể, đưa nồng độ khí này trở lại cân bằng.

Có người trợ giúp

Các triệu chứng của nhiễm kiềm hô hấp có thể khiến bệnh nhân sợ hãi và tình trạng này sẽ khiến họ thở nhanh hơn và sâu hơn, làm cho các triệu chứng càng trầm trọng hơn. Có một người thân hay bạn bè ở bên trợ giúp và hướng dẫn có thể giúp bạn kiểm soát tốt nhịp thở của mình.

Hạn chế lượng oxy vào phổi

Để đạt được điều này, hãy cố gắng hít thở trong khi mím môi hoặc chỉ thở bằng một lỗ mũi. Trong trường hợp này cần bịt kín miệng và lỗ mũi còn lại.

Các nguyên nhân khác

Những mẹo nhỏ nêu trên là những cách rất đơn giản giúp xử trí tình trạng nhiễm kiềm hô hấp. Những người thường xuyên gặp phải tình trạng thở quá nhanh do lo lắng có thể áp dụng những kỹ thuật này tại nhà.

Đối với những người có dấu hiệu thở gấp do nhiễm kiềm hô hấp lần đầu tiên, cần tới bệnh viện ngay lập tức. Những biện pháp nêu trên chỉ được dùng nếu bác sỹ đã xác định được chính xác nguyên nhân.

Hồi phục sau nhiễm kiềm hô hấp

Khả năng hồi phục phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Nếu bạn bị nhiễm kiềm hô hấp do căng thẳng và lo âu thì hoàn toàn có thể hồi phục tốt. Các triệu chứng sẽ biến mất ngay sau khi nồng độ CO2 máu trở lại bình thường.

Trong một số trường hợp khác, nhiễm kiềm hô hấp có thể rất nghiêm trọng. Do vậy, khả năng hồi phục sẽ phụ thuộc vào mức độ nặng của nguyên nhân chính.

Phòng nnguwaf nhiễm kiềm hô hấp

Nguyên nhân chủ yếu nhất gây tăng thông khí đó là các vấn đề về tâm lý như stress, hoảng sợ và lo âu. Bạn có thể tự điều chỉnh và học cách kiểm soát những vấn đề này.

Ngoài ra, bạn có thể áp dụng những bài tập hít thở, ngồi thiền và tập luyện thể dục thường xuyên.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Suy hô hấp cấp

Bình luận
Tin mới
  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

  • 25/07/2026

    8 lời khuyên khi tập thể dục nếu bị hen suyễn dị ứng

    Trên thực tế, tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là cải thiện các triệu chứng hen suyễn nói chung. Các mẹo dưới đây có thể giúp bạn lựa chọn các bài tập phù hợp và lập kế hoạch để giúp ngăn ngừa các triệu chứng.

  • 24/07/2026

    Quả măng cụt không tốt cho sức khỏe trong trường hợp nào?

    Măng cụt là loại trái cây nhiệt đới nổi tiếng với hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên, liệu việc ăn măng cụt có gây ra tác hại nào cho sức khỏe hay không và sử dụng thế nào mới đúng cách?

  • 24/07/2026

    Hướng dẫn quản lý dinh dưỡng và phục hồi thể lực trong thi đấu bóng đá

    Sự kiện World Cup đang đến gần, thu hút sự quan tâm lớn đối với môn thể thao vua. Trong bóng đá hiện đại, thể lực và sức bền là những yếu tố quyết định thành bại trên sân cỏ. Một trận đấu kéo dài đòi hỏi các cầu thủ phải tiêu hao một lượng năng lượng khổng lồ thông qua các chuỗi vận động cường độ cao ngắt quãng. Dưới góc độ y học thể thao, việc thiết lập một chiến lược dinh dưỡng chuyên sâu không chỉ giúp duy trì phong độ mà còn giảm thiểu tối đa nguy cơ chấn thương cơ xương khớp.

  • 23/07/2026

    Cách phục hồi hệ tiêu hóa cho trẻ sau sử dụng kháng sinh

    Có một kịch bản quá quen thuộc tại các gia đình Việt Nam: Con chớm ho, sốt, viêm họng… đi khám hoặc tự mua thuốc uống một đợt kháng sinh 5-7 ngày. Con hết sốt, cắt ho, cha mẹ thở phào nhẹ nhõm, nghĩ rằng "cuộc chiến" đã kết thúc.

  • 23/07/2026

    Sốc nhiệt mùa nắng nóng: Nhận biết dấu hiệu và xử trí khẩn cấp đúng cách

    Sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu y tế nguy hiểm xảy ra khi nhiệt độ cơ thể tăng vọt vượt ngưỡng an toàn, có thể gây tổn thương não và các cơ quan nội tạng, thậm chí tử vong nếu không được xử lý ngay lập tức. Trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm tại Việt Nam, hiểu biết về sốc nhiệt có thể cứu sống một người.

  • 22/07/2026

    Mùa hè uống gì tốt nhất?

    Vào mùa hè, nhu cầu bổ sung nước và dưỡng chất của cơ thể tăng cao. Bên cạnh nước lọc, một số đồ uống giúp cung cấp vitamin, chất chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa và góp phần duy trì sức khỏe nếu sử dụng hợp lý.

  • 22/07/2026

    Tại sao người Nhật có sức khỏe tốt?

    Nhật Bản không chỉ giữ kỷ lục về tuổi thọ, mà tỷ lệ béo phì, thừa cân ở Nhật Bản cũng luôn được duy trì ở mức thấp nhất trên thế giới (3%). Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu bí quyết sức khỏe của người Nhật.

Xem thêm