Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nhận biết dấu hiệu của những căn bệnh nguy hiểm chỉ cần khám mắt

Đôi mắt từ lâu đã được coi là “cửa sổ tâm hồn” và ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy rằng chúng cũng có thể là “cửa sổ” của cả não bộ và sức khỏe.

Ít ai biết rằng kiểm tra mắt không chỉ để kiểm tra thị lực, điều chỉnh các vấn đề về thị lực mà còn có thể kiểm tra dấu hiệu của một số tình trạng khác ảnh hưởng đến sức khỏe của chúng ta. Theo một bài đăng trên tạp chí sức khỏe mới đây, một số tình trạng sức khỏe nhất định có thể được phát hiện chỉ bằng cách kiểm tra mắt, trong số đó có bệnh tiểu đường, bệnh đa xơ cứng và thậm chí cả bệnh Alzheimer. 

Mắt là bộ phận duy nhất của cơ thể có thể được kiểm tra bên trong mà không cần tới bất kì thủ thuật xâm lấn, phẫu thuật nào. Ở phía sau mắt là võng mạc, nơi có thể nhìn rõ các mạch máu và dây thần kinh thị giác. Nhờ các bộ phận này, các bác sĩ chuyên khoa và nhãn khoa có thể chẩn đoán không chỉ các rối loạn về mắt mà còn cả các bệnh hệ thống - những bệnh ảnh hưởng đến các cơ quan khác trong cơ thể hoặc toàn bộ cơ thể.

Những bệnh lý có thể được chẩn đoán thông qua việc khám mắt

Cùng với việc xác định các vấn đề về thị lực, chẳng hạn như cận thị, viễn thị và loạn thị, kiểm tra mắt định kỳ sẽ phát hiện các rối loạn về mắt khác bao gồm bệnh tăng nhãn áp và thoái hóa điểm vàng do tuổi tác, đồng thời cũng có thể nhận ra các bệnh lý như tăng huyết áp, tiểu đường, rối loạn tuyến giáp và các bệnh thoái hóa thần kinh như bệnh Alzheimer, bệnh đa xơ cứng (MS).

Đái tháo đường

Đái tháo đường là căn bệnh được chẩn đoán phổ biến nhất do tần suất mắc bệnh cũng như những phát hiện khi khám võng mạc bao gồm chảy máu, rỉ dịch và những vùng máu lưu thông kém.

Theo Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ, các dấu hiệu của bệnh võng mạc tiểu đường đôi khi có thể được phát hiện bằng cách khám mắt ngay cả trước khi một người nghi ngờ rằng họ có thể mắc bệnh tiểu đường. Sau khi được chẩn đoán, nếu bệnh tiểu đường được kiểm soát tốt, người bệnh có thể giảm thiểu nguy cơ tổn thương mắt thêm.

Tăng huyết áp

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng dấu hiệu của tăng huyết áp, hoặc huyết áp cao, được tìm thấy ở mắt của khoảng 10% người lớn không mắc bệnh tiểu đường. Khi kiểm tra, bác sĩ nhãn khoa có thể thấy dấu vết của việc thu hẹp các tiểu động mạch ở võng mạc, nứt động mạch, xuất huyết võng mạc, vi phình mạch. Tất cả những điều này là dấu hiệu của bệnh võng mạc do tăng huyết áp.

Bệnh lý các dây thần kinh

Dây thần kinh thị giác nối mắt với não và do đó là phần mở rộng của hệ thần kinh trung ương. Đó là phần duy nhất của bộ não có thể kiểm tra, nhận thấy rõ ràng bằng cách kiểm tra đáy mắt.

Sưng hoặc viêm dây thần kinh thị giác có thể gây bất lợi cho thị lực và khả năng nhìn màu sắc, đồng thời có thể chẩn đoán MS – đa xơ cứng - một bệnh mất myelin tự miễn của não và tủy sống. Các vấn đề về thị lực ở bệnh đa xơ cứng có xu hướng bùng phát rồi tự khỏi trong vòng vài tuần, thường là kết quả của viêm dây thần kinh thị giác, một chứng rối loạn viêm cấp tính mất myelin của dây thần kinh thị giác.

Viêm dây thần kinh thị giác là triệu chứng đầu tiên của khoảng 20% người bệnh mắc MS. Tuy nhiên, triệu chứng này cũng có thể thuộc về các rối loạn khác, hoặc thậm chí là kết quả của nhiễm virus hoặc thiếu vitamin.

Nếu bác sĩ nhãn khoa nghi ngờ viêm dây thần kinh thị giác khi khám mắt định kỳ, họ sẽ giới thiệu người bệnh đi xét nghiệm thêm để xác nhận chẩn đoán và xác định nguyên nhân.

Bệnh Alzheimer

Các phương pháp chẩn đoán bệnh Alzheimer hiện tại thường kéo dài, cần các thủ thuật xâm lấn và tốn kém. Vì vậy, việc chẩn đoán tình trạng bệnh từ võng mạc sẽ là một bước tiến lớn trên công cuộc đương đầu với chứng bệnh này

Kỹ thuật mới, cho đến nay chỉ được thử nghiệm trên chuột, kết hợp kết quả của hai lần quét để đánh giá tình trạng của võng mạc. Những người mắc bệnh Alzheimer có bề mặt võng mạc thô hơn nhiều so với những người không mắc bệnh.

Một nghiên cứu khác đã xác định các mảng beta-amyloid trên võng mạc và trong trong thủy tinh thể của mắt là dấu hiệu của bệnh Alzheimer. Cả hai đều có thể được phát hiện bằng các phương pháp không xâm lấn.

Hãy đảm bảo kiểm tra mắt thường xuyên là một phần trong quá trình chăm sóc sức khỏe tổng thể của bạn, đặc biệt là khi bạn già đi. Việc làm này có thể phát hiện ra một tình trạng mà bạn không biết, giúp bạn kiểm soát sức khỏe của mình tốt hơn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nguyên nhân gây đau khóe mắt.

Mai Linh - Theo vtv.vn
Bình luận
Tin mới
  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

Xem thêm