Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân sưng các gai (nhú) lưỡi

Các gai lưỡi (hay nhú lưỡi) là những chỗ hình nấm, lồi lên ở đầu và hai bên lưỡi. Chúng có màu giống với phần còn lại của lưỡi và trong những trường hợp bình thường, chúng thường không được để ý đến. Các nhú lưỡi làm cho lưỡi có bề mặt thô ráp để hỗ trợ cho quá trình ăn uống. Các nhú lưỡi cũng bao gồm các nhú vị giác và các tế bào có thể cảm nhận nhiệt độ.

Nguyên nhân sưng các gai (nhú) lưỡi

Có rất nhiều nguyên nhân khiến các nhú lưỡi bị sưng. Trong đa số các trường hợp, những nguyên nhân này thường không nghiêm trọng. Hãy đến khám bác sỹ nếu các nhú lưỡi bị sưng kéo dài hoặc phát triển lan rộng hoặc làm bạn thấy khó khi ăn.

Viêm gai lưỡi thoáng qua (Transient Lingual Papillitis)

Khoảng một nửa số người đã từng trải qua tình trạng này vào một thời điểm nào đó trong đời. Việc các gai lưỡi bị sưng trắng hoặc đỏ là do các gai lưỡi bị kích thích và sưng lên. Nguyên nhân của tình trạng này hiện vẫn chưa rõ, nhưng có thể liên quan đến stress, hormone, hoặc một số loại thực phẩm cụ thể.

Mặc dù viêm gai lưỡi thoáng qua làm bạn cảm thấy khó chịu, nhưng tình trạng này thường không nghiêm trọng và có thể tự biến mất sau vài ngày mà không cần điều trị. Tuy nhiên, viêm gai lưỡi thoáng qua có thể sẽ tái phát.

Viêm gai lưỡi bùng phát là tình trạng thường gặp ở trẻ em và có khả năng lây nhiễm. Ở trẻ em, viêm gai lưỡi có thể kèm theo sốt và sưng hạch, đôi khi sẽ kèm theo việc nhiễm virus. Tuy nhiên, tình trạng này cũng thường không cần điều trị và sẽ biến mất trong vòng 2 tuần  nhưng cũng có thể sẽ tái phát. Súc miệng bằng nước muối hoặc ăn thức ăn lạnh, mềm có thể làm các triệu chứng thuyên giảm.

Viêm loét miệng (Canker Sores)

Viêm loét miệng có thể xảy ra ở bất cứ vị trí nào trong miệng, bao gồm cả phần dưới lưỡi. Nguyên nhân của tình trạng đau và sưng đỏ này cũng chưa được biết rõ. May mắn là tình trạng này không lây nhiễm. Các loại thuốc giảm đau không cần kê đơn có thể làm giảm các triệu chứng. Viêm loét miệng có thể sẽ cải thiện trong vòng 10 ngày mà không cần điều trị. Bạn nên đến khám bác sỹ nếu viêm loét miệng kéo dài, đi kèm với sốt hoặc khiến bạn quá đau đến mức không thể ăn hay uống được. Các loại thuốc điều trị tại chỗ được kê đơn cũng có thể sẽ hữu ích với bạn.

Đọc thêm bài viết: Vì sao trẻ bị viêm lưỡi bản đồ lại biếng ăn?

Nhú lưỡi có vảy (Squamous Papilloma)

Nhú lưỡi có vảy thường đi kèm với việc nhiễm virus Human Papilomavirus - HPV. Nhú lưỡi có vảy thường là một nhú lưỡi có hình dạng bất thường, xuất hiện đơn độc và có thể điều trị bằng phẫu thuật hoặc đốt laser. Không có cách nào để điều trị HPV nhưng các triệu chứng đơn lẻ có thể kiểm soát được.

Ảnh minh họa
Bệnh giang mai

Giang mai là một bệnh nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục. Bệnh thường khởi phát bằng những vết sưng nhỏ, không đau và dễ dàng biến mất. Vết sưng ban đầu sau đó sẽ trở thành các ban hoặc săng giang mai. Giai đoạn bệnh tiến triển, bạn sẽ xuất hiện nhiều vết sưng đỏ hơn.

Trong giai đoạn sớm, giang mai có thể dễ dàng được điều trị bằng kháng sinh. Trong giai đoạn thứ cấp, các vết sưng đỏ có thể xuất hiện trong miệng và trên lưỡi. Những vết sưng dạng này có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng hơn, thậm chí là tử vong nếu không được điều trị.

Bệnh tinh hồng nhiệt (Scarlet Fever)

Bệnh tinh hồng nhiệt có thể được nhận ra bằng việc lưỡi đỏ và sưng, thường được ví như trái dâu. Việc nhiễm vi khuẩn cũng có thể gây ra tình trạng mẩn đỏ trên da và sốt. Bệnh tinh hồng nhiệt thường nhẹ và có thể điều trị được bằng kháng sinh.

Các biến chứng thường rất hiếm gặp, bao gồm: viêm phổi, sốt thấp khớp và các bệnh thận. Bệnh tinh hồng nhiệt thường rất dễ lây do vậy cần được chăm sóc cẩn thận.

U sợi chấn thương (Traumatic Fibroma)

U sợi chấn thương có nguyên nhân là do các kích thích mãn tính làm các khối u sợi mịn, màu hồng phát triển trên lưỡi. Bệnh thường khó chẩn đoán do vậy thường sẽ phải tiến hành sinh thiết. Khối u sợi có thể sẽ được loại bỏ bằng cách phẫu thuật, nếu cần thiết

U nang biểu mô lympho (Lymphoepithelial Cysts)

Các u nang này thường mềm, có màu vàng và thường xuất hiện ở phía dưới lưỡi. Nguyên nhân của tình trạng này hiện chưa rõ. Các u nang thường lành tính và có thể được loại bỏ bằng cách phẫu thuật.

Viêm lưỡi (Glossitis)

Viêm lưỡi là tình trạng viêm làm lưỡi của bạn trông mịn hơn, chứ không phải là xuất hiện các vết sưng. Viêm lưỡi có thể là hậu quả của nhiều tình trạng, bao gồm phản ứng dị ứng, hút thuốc và các kích thích hoặc viêm nhiễm khác. Điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân. Đến khám bác sỹ nếu viêm lưỡi kéo dài hoặc tái phát.

Ung thư miệng

Đa số các tình trạng sưng trên lưỡi đều không nghiêm trọng, nhưng một số có thể là biểu hiện của ung thư. Sưng do ung thư thường xuất hiện ở một bên lưỡi, thay vì ở đầu lưỡi.  Loại ung thư phổ biến nhất thường phát triển ở lưỡi là ung thư biểu mô tế bào vảy.

Ung thư miệng lưỡi thường xuất hiện ở phần lưỡi phía trước. Các khối u có thể màu xám, hồng hoặc đỏ. Chạm vào chúng có thể gây chảy máu. 

Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM (VIAM Clinic) trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam tư vấn, cung cấp chế độ dinh dưỡng cá thể dành cho những người đang điều trị các bệnh mạn tính, trong đó có ung thư. Hãy liên hệ với VIAM Clinic nếu bạn muốn có chế độ dinh dưỡng hỗ trợ điều trị ung thư TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935.18.3939 hoặc 024.3633.5678

Ung thư cũng có thể sẽ phát triển ở phần phía sau của lưỡi. Tình trạng này thường khó phát hiện ra hơn, đặc biệt là khi nó không gây đau đớn trong giai đoạn đầu. Khi bệnh tiến triển, bạn sẽ cảm thấy đau nhiều hơn.

Nếu nghi ngờ bạn mắc ung thư, bác sỹ có thể sẽ lấy mẫu mô lưỡi của bạn để xét nghiệm dưới kính hiển vi (sinh thiết). Các lựa chọn điều trị bao gồm phẫu thuật, hóa trị và xạ trị, phụ thuộc vào loại ung thư và giai đoạn ung thư.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những dấu hiệu bất thường của lưỡi

Bình luận
Tin mới
  • 28/01/2026

    Vụ 500 tấn hóa chất natri silicate ngâm ốc bươu, người ăn như 'bỏng hóa học'

    Sau vụ cơ quan chức năng ở TPHCM triệt phá đường dây dùng 500 tấn natri silicate sơ chế 3.000 tấn thịt ốc bươu trước khi đưa ra thị trường, nhiều người lo lắng về mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe khi lỡ ăn phải loại thực phẩm này.

  • 28/01/2026

    Nhu cầu dinh dưỡng đặc thù ở người bệnh ung thư gan

    Do đặc điểm bệnh lý ung thư gan liên quan trực tiếp đến chức năng gan – cơ quan chuyển hóa trung tâm – bệnh nhân ung thư gan có nhu cầu dinh dưỡng khác biệt so với người khỏe mạnh, đồng thời thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh và tình trạng dinh dưỡng hiện tại…

  • 28/01/2026

    Hiểm họa từ thực phẩm ngâm "thủy tinh lỏng" Natri Silicate

    Thời gian gần đây, natri silicate bị lợi dụng nhờ đặc tính tạo màng và giữ nước để bảo quản thực phẩm. Khi ngâm thực phẩm vào dung dịch này, hóa chất thẩm thấu giúp tăng trọng lượng ảo, làm nguyên liệu trương nước và tạo vẻ ngoài bóng bẩy, tươi mới.

  • 28/01/2026

    Hen phế quản: Kiểm soát cơn hen, thở dễ dàng hơn

    Hen phế quản là một bệnh lý hô hấp mạn tính phổ biến, gây ra tình trạng viêm và co thắt đường thở, dẫn đến các triệu chứng như khó thở, khò khè, ho và cảm giác nặng ngực. Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng với sự hiểu biết đúng đắn và các biện pháp kiểm soát hiệu quả, người bệnh có thể sống khỏe mạnh và giảm thiểu nguy cơ xảy ra các cơn hen cấp tính. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về cách nhận biết, xử lý và kiểm soát hen phế quản.

  • 27/01/2026

    5 vị thuốc giúp ngủ ngon trong mùa đông

    Khi thời tiết lạnh, dương khí dễ bị tổn thương, huyết mạch lưu thông kém, tinh thần khó an định, từ đó sinh ra mất ngủ. Việc sử dụng các vị thuốc y học cổ truyền một cách hợp lý cũng là một cách hỗ trợ cải thiện giấc ngủ hiệu quả, an toàn.

  • 27/01/2026

    Những điều cần biết về virus Nipah

    Nipah là loại virus có tỷ lệ gây tử vong cao, chưa có vaccine và thuốc để điều trị. Virus Nipah được Tổ chức Y tế Thế giới xếp vào nhóm tác nhân gây bệnh nguy cơ cao.

  • 27/01/2026

    Hiểu đúng về natri silicate và nguy cơ đối với sức khỏe

    Vụ việc phát hiện ốc bươu được ngâm trong hóa chất công nghiệp natri silicate (thủy tinh lỏng) vừa bị cơ quan chức năng triệt phá đã làm dấy lên lo ngại lớn về an toàn thực phẩm. Natri silicate là chất gì, vì sao bị cấm trong chế biến thực phẩm và ăn phải có thể gây hại như thế nào cho sức khỏe? Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu!

  • 27/01/2026

    Nhiễm khuẩn đường ruột do thực phẩm bẩn mùa lạnh

    Nhiễm khuẩn đường ruột là vấn đề sức khỏe phổ biến, nhất là trong mùa lạnh khi vi khuẩn dễ phát triển do môi trường ẩm ướt và thực phẩm không được bảo quản tốt.Thực phẩm ôi thiu, nước ô nhiễm hoặc thói quen ăn uống kém vệ sinh làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm và tiêu chảy. Việc hiểu rõ nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng ngừa nhiễm khuẩn đường ruột trong thời tiết giao mùa là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Bài viết này sẽ đi sâu vào mối nguy hiểm, các triệu chứng cần lưu ý và các biện pháp phòng tránh hiệu quả.

Xem thêm