Những dấu hiệu bất thường của lưỡi

Một số bệnh về lưỡi thường gặp 

• Vị giác: mất vị giác một phần hoặc hoàn toàn hoặc không còn cảm giác đối với một số vị như chua, mặn, đắng hay ngọt
• Chuyển động: khó khăn khi di chuyển lưỡi
• Kích thước: lưỡi bị sưng to đột ngột
• Màu sắc: lưỡi chuyển sang màu sắc bất thường như trắng, hồng sáng, đen, nâu hoặc loang lổ
• Đau: cảm giác đau hoặc nóng rát trên toàn bộ lưỡi hoặc chỉ ở một số điểm trên lưỡi
• Loét: lưỡi xuất hiện các mảng đỏ hoặc trắng , thường gây đau đớn nhiều
• Thay đổi hình dạng ngoài của lưỡi: lưỡi mọc lông

Nguyên nhân gây bệnh ở lưỡi

Các triệu chứng cụ thể ở lưỡi sẽ giúp nhận biết nguyên nhân gây bệnh.

Triệu chứng đau ở lưỡi thường là kết quả của chấn thương hay nhiễm trùng tại lưỡi. Khi cắn phải lưỡi, lưỡi của bạn có thể bị chảy máu và đau trong một vài ngày. Nhiễm trùng nhỏ trên lưỡi thường khá phổ biến, có thể gây đau và khó chịu. Viêm nhú lưỡi hoặc chồi vị giác thường là những khối u nhỏ, gây đau xuất hiện sau khi bị cắn vào lưỡi hoặc do ăn đồ quá nóng.

Viêm loét miệng là một nguyên nhân phổ biến khác gây đau tại lưỡi. Trên lưỡi thường xuất hiện các vết loét nhỏ, màu trắng mà không rõ nguyên nhân. Viêm loét miệng thường do virus gây ra. Trong một số trường hợp, viêm loét miệng thường không rõ nguyên nhân và thường là do loét áp-tơ (dân gian gọi là nhiệt miệng). Những vết loét này thường tự hết mà không cần thiết phải điều trị.

Ngoài ra, những nguyên nhân ít phổ biến hơn có thể gây đau lưỡi bao gồm ung thư, thiếu máu, nhiễm virus herpes miệng, do đeo răng giả hoặc niềng răng.

Chứng đau dây thần kinh cũng có thể là một nguyên nhân gây ra đau tại lưỡi. Triệu chứng đau biểu hiện rất nghiêm trọng dọc theo dây thần kinh bị tổn thương. Đau dây thần kinh có thể là do tuổi tác, bệnh đa xơ cứng, tiểu đường, có khối u hoặc không có nguyên nhân cụ thể.

Cảm giác nóng rát ở lưỡi có thể là triệu chứng xuất hiện ở phụ nữ thời kỳ sau mãn kinh. Nóng rát lưỡi cũng có thể là do việc tiếp xúc với các tác nhân gây kích thích như khói thuốc lá.

Sưng phồng lưỡi có thể là triệu chứng của một căn bệnh nào đó, ví dụ như hội chứng Down, ung thư lưỡi, hội chứng Beckwith-Wiedemann (là một rối loạn tăng trưởng bẩm sinh gây ra kích thước cơ thể lớn, kích thước cơ quan lớn), bệnh cường giáp, ung thư máu, viêm họng và thiếu máu.

Khi lưỡi bị sưng đột ngột, nguyên nhân hàng đầu có thể là do phản ứng dị ứng và thường gây khó thở. Trong một số trường hợp, lưỡi sưng đột ngột là triệu chứng cần cấp cứu và can thiệp y khoa ngay lập tức.

Lưỡi chuyển sang màu hồng nhạt chủ yếu là do cơ thể bị thiếu hụt sắt, acid folic hay vitamin B-12. Hoặc đây có thể là do dị ứng với gluten.

Lưỡi có màu trắng thường là do hút thuốc hoặc uống quá nhiều rượu. Những vệt hoặc u nhú màu trắng xuất hiện trên lưỡi có thể là dấu hiệu của triệu chứng viêm ở bệnh liken phẳng ở miệng. Nguyên nhân gây ra bệnh này có thể là do vệ sinh răng miệng kém, hay do những bệnh khác như viêm gan C hay bệnh dị ứng.

Hiện tượng mọc lông ở lưỡi thường là do sử dụng kháng sinh. Dấu hiệu này cũng có thể xuất hiện khi sử dụng quá nhiều những chất gây kích ứng như cà phê hay nước súc miệng hoặc nếu bạn hút thuốc lá.

Khi nào cần đi khám bác sỹ

Bạn nên sắp xếp lịch hẹn với bác sỹ để đi khám ngay nếu các vấn đề của lưỡi:

• Rất nghiêm trọng
• Không rõ nguyên nhân
• Kéo dài trong vòng một vài ngày mà không có dấu hiệu cải thiện

Tại bệnh viện, các bác sỹ sẽ tiến hành chẩn đoán bằng cách hỏi về các triệu chứng, thời gian xuất hiện triệu chứng, liệu bạn có bị thay đổi vị giác hay không, cảm giác đau trên lưỡi, lưỡi có khó di chuyển hay không và các triệu chứng khác…

Nếu quan sát các triệu chứng trên lâm sàng và hỏi tiền sử là chưa đủ để xác nhận chẩn đoán, bac sỹ có thể chỉ định làm xét nghiệm máu để tìm hiểu nguyên nhân. Khi đã chẩn đoán được nguyên nhân gây bệnh, bác sỹ sẽ đưa ra liệu pháp điều trị cho những vấn đề của bạn.

Chăm sóc tại nhà

Một số bệnh lý về lưỡi hoàn toàn có thể phòng tránh và giảm nhẹ được bằng cách thực hành những thói quen vệ sinh răng miệng tốt. Hãy đánh răng và dùng chỉ nha khoa thường xuyên, đồng thời tới nha sỹ để kiểm tra răng miệng định kỳ và làm sạch răng.

Nếu bạn bị viêm loét miệng hoặc chấn thương vùng miệng, hãy tránh ăn những đồ ăn cay nóng. Chỉ nên ăn những đồ ăn uống lạnh và nhạt, thức ăn mềm cho tới khi vết loét lành lại. Bạn cũng có thể sử dụng các thuốc giảm đau không kê đơn để làm giảm đau và khó chịu.

Thông tin thêm tham khảo tại bài viết: Bệnh thường gặp ở lưỡi