Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguyên nhân gây ung thư da

Ung thư da là loại ung thư phổ biến nhất ở Hoa Kỳ. Nhưng nó cũng là một trong những bệnh ung thư có khả năng chữa khỏi cao nhất khi được phát hiện sớm.

Khối u ác tính là một dạng ung thư da hiếm gặp, hình thành trong các tế bào hắc tố. Đây là những tế bào tạo ra sắc tố của bạn, được gọi là melanin.

Nhưng phần lớn các bệnh ung thư da là ung thư không phải hắc tố, nghĩa là chúng không liên quan đến tế bào hắc tố. Hai loại phổ biến nhất trong số này là ung thư da tế bào đáy và tế bào vảy. Bệnh hầu như luôn có thể được chữa khỏi nếu được phát hiện sớm.

Nguyên nhân của ung thư da là gì?

Ung thư da phát triển khi một trong ba loại tế bào tạo nên làn da của bạn sinh sản bất thường. Khi chúng phát triển và phân chia không ngừng, chúng có thể di căn. Những tế bào này lây lan sang những nơi khác trong cơ thể thông qua hệ thống bạch huyết.

Hầu hết các bệnh ung thư da là do tiếp xúc với tia cực tím (UV). Khi bạn không bảo vệ làn da của mình, tia UV từ ánh nắng mặt trời hoặc giường tắm nắng có thể làm hỏng DNA của da. Khi DNA bị thay đổi, nó không thể kiểm soát sự phát triển của tế bào da một cách thích hợp, dẫn đến ung thư. Ngoài ra, có một số yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng mắc bệnh ung thư da.

Đọc thêm tại bài viết: Sự thật về ung thư da

Ai có nguy cơ bị ung thư da cao nhất?

Ung thư da không hắc tố và ung thư hắc tố có nhiều nguyên nhân chung. Một số nguyên nhân có thể kiểm soát, một số khác thì không.

  • Tổn thương da do ánh nắng mặt trời: Nếu bạn có tiền sử bị cháy nắng hoặc dành nhiều thời gian dưới ánh nắng mặt trời, tỷ lệ mắc cả ung thư da hắc tố và ung thư da không hắc tố sẽ tăng lên.
  • Da, mắt và tóc sáng màu: Da bạn càng có ít sắc tố thì khả năng bảo vệ tế bào của da trước các tia UV nguy hiểm càng ít. Nhưng ung thư da có thể ảnh hưởng đến bất cứ ai. Khi người da màu mắc bệnh, bệnh có xu hướng được chẩn đoán ở giai đoạn sau, khi đó khó điều trị hơn. Ung thư tế bào vảy là loại ung thư da phổ biến nhất ở người da đen.
  • Vị trí sinh sống: Nếu bạn sống ở nơi có khí hậu ấm áp hoặc ở vùng núi cao, bạn sẽ tiếp xúc với lượng bức xạ UV cao hơn từ mặt trời, điều này có thể làm tăng tỷ lệ mắc khối u ác tính.
  • Tuổi: Năm tháng trôi qua, bạn càng phải đối mặt với nhiều tia UV có hại hơn. Hầu hết các khối u ác tính dường như xuất hiện ở người lớn từ 50 tuổi trở lên.
  • Tiền sử ung thư da: Tiền sử gia đình và cá nhân là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng đối với ung thư da. Nếu bạn hoặc người thân trong gia đình đã từng được chẩn đoán mắc ung thư da, đặc biệt là ung thư da hắc tố, nguy cơ bạn mắc bệnh này trong tương lai sẽ cao hơn đáng kể. Điều này có thể được giải thích bởi các yếu tố di truyền và gen đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát sự phát triển và phân chia của tế bào da.
  • Giới tính: Đàn ông có nhiều khả năng bị ung thư da không hắc tố hơn phụ nữ. Tuy nhiên, phụ nữ dưới 50 tuổi có nhiều khả năng phát triển khối u ác tính hơn nam giới ở độ tuổi của họ.
  • Phơi nhiễm độc tố: Môi trường làm việc bị phơi nhiễm với các hóa chất như asen và tiếp xúc với bức xạ có thể làm hỏng tế bào da và tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư da.
  • Có nốt ruồi: Bạn càng có nhiều nốt ruồi thì khả năng phát triển khối u ác tính càng cao.
  • Hệ thống miễn dịch yếu: Nếu hệ thống miễn dịch của bạn bị tổn hại, cơ thể bạn không thể chống lại bệnh ung thư.
  • Tiếp xúc với bức xạ: Nếu bạn đã xạ trị các tình trạng da như chàm hoặc mụn trứng cá, bạn có thể có nguy cơ mắc ung thư da cao hơn, đặc biệt là ung thư biểu mô tế bào đáy.

Đọc thêm tại bài viết: Vitamin A có giúp giảm nguy cơ ung thư da?

Ung thư da có thể phòng tránh không?

Mặc dù không thể ngăn ngừa hoàn toàn nguy cơ mắc ung thư da, nhưng chúng ta có thể thực hiện nhiều biện pháp để giảm thiểu đáng kể khả năng phát triển bệnh này. Biện pháp quan trọng nhất là bảo vệ làn da khỏi tác hại của tia UV bằng cách sử dụng kem chống nắng có chỉ số SPF cao và phổ rộng, mặc quần áo che phủ khi ra ngoài trời, đội mũ rộng vành và tránh ra nắng trong những giờ gay gắt nhất của ngày.

Ngoài ra, một số loại thuốc nhất định có thể làm da trở nên nhạy cảm hơn với ánh nắng mặt trời, vì vậy cần tránh tiếp xúc với ánh nắng khi đang sử dụng những loại thuốc đó. Đồng thời, việc sử dụng giường tắm nắng nên được tránh hoàn toàn vì nguy cơ gây tổn thương da và ung thư da rất cao.

Mặc dù có thể thực hiện các biện pháp phòng ngừa, nhưng không ai có thể đảm bảo 100% sẽ không mắc ung thư da. Do đó, việc tự kiểm tra da thường xuyên và đi khám sức khỏe định kỳ với bác sĩ da liễu là rất quan trọng. Phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường trên da có thể giúp điều trị bệnh hiệu quả hơn và tăng khả năng chữa khỏi hoàn toàn.

Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

  • 25/05/2026

    Bài thuốc lá mơ lông - trứng gà trị tiêu chảy

    Lá mơ lông từ lâu được dùng trong dân gian để hỗ trợ giảm triệu chứng rối loạn tiêu hóa, trong đó có tiêu chảy. Kết hợp lá mơ lông với trứng gà khá phổ biến, nhưng cần hiểu đúng và dùng hợp lý để bảo đảm an toàn.

  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

Xem thêm