Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nghiện tập thể dục và nguy cơ lạm dụng thể dục

Mặc dù tập thể dục là một trong những điều luôn được khuyến khích là một phần tốt đẹp của cuộc sống, nhưng việc lạm dụng tập thể dục thì lại là một góc khuất mà ít người để ý

Nghiện tập thể dục và nguy cơ lạm dụng thể dục

Tập thể dục có luôn luôn là tốt hay không?

Mặc dù tập thể dục là một trong những điều luôn được khuyến khích là một phần tốt đẹp của cuộc sống, nhưng việc lạm dụng tập thể dục thì lại là một góc khuất  mà ít người để ý. Nghiện tập thể dục có thể dẫn đến những vấn đề sức khỏe thật sự và đã được cảnh báo bởi nhiều chuyên gia y tế

Vậy, nghiện tập thể dục là gì? Không giống như nhiều hành vi gây nghiện khác, nghiện tập thể dục là một việc khá khó khăn vì tập bao nhiểu là đủ? Và đến mức nào là thừa.

Khi nào tập thể dục trở nên không lành mạnh

Một số đặc điểm phân biệt tập thể dục thường xuyên lành mạnh và nghiện tập thể dục.

Thứ nhất, nghiện tập thể dục nằm ở động cơ tập thể dục bất thường, thay vì để cải thiện cuộc sống của người đó, nó gây ra nhiều vấn đề. Tập thể dục có thể đe doạ sức khoẻ, gây thương tích, tổn thương cơ thể do không nghỉ ngơi, và trong một số trường hợp (đặc biệt khi xảy ra đồng thời với rối loạn ăn uống), suy dinh dưỡng và các vấn đề khác.

Thứ hai, nghiện tập thể dục là tập nhiều quá đà,  nghĩa là, một người nghiện tập thể dục tập thể dục quá nhiều và quá lâu mà không để cho cơ thể  có thời gian phục hồi. Bình thường mọi người  đều hăng hái tập thể dục  và hạnh phúc với sự nghỉ xả hơi. Nhưng những người nghiện tập thể dục thường xuyên tập thể dục hàng giờ mỗi ngày, bất kể sự mệt mỏi hoặc bệnh tật. Đó là cách để đối phó với căng thẳng của cá nhân, họ sẽ cảm thấy lo lắng, thất vọng, hoặc khó chịu về cảm xúc nếu họ không thể làm như vậy.

Sự nhầm lẫn và tranh cãi về nghiện tập thể dục

Nghiện tập thể dục có lẽ là mâu thuẫn nhất của tất cả các loại nghiện bởi  tập thể dục là một hành vi sức khỏe được quảng bá rộng rãi, được khuyến cáo để phòng ngừa và điều trị một loạt các bệnh tật, tập thể dục có thể là một phần hiệu quả trong việc điều trị các vấn đề về sức khoẻ tâm thần khác.

Tập thể dục thậm chí còn được tung hô như là một phần của một chương trình hồi phục hoàn toàn từ những nghiện ngập khác. Tập thể dục là một cách tiếp cận mới và hiệu quả để điều trị các vấn đề về sức khỏe tâm thần thường xảy ra hoặc bao gồm các loại nghiện như trầm cảm và rối loạn nhân cách biên giới (BPD). Có thể hiểu được cách mà một số bị nhầm lẫn bởi tập thể dục có thể là một loại nghiện.

 Nhưng  nghiện tập thể dục cũng có điểm chung với các nghiện hành vi khác, nghiện tập thể dục là một ý kiến gây tranh cãi. Nhiều chuyên gia đã nghĩ rằng tập thể dục quá mức có thể gây nghiện, tin rằng phải có một chất hoạt tính thần kinh gây ra các triệu chứng - chẳng hạn như cai nghiện - đối với một hoạt động là nghiện thật sự. Mặc dù có nhiều nghiên cứu cho thấy rằng tập thể dục sẽ giải phóng endorphin (opioid sản sinh trong cơ thể) và tập thể dục quá mức gây ra sự dung nạp cho các hoocmon và chất dẫn truyền thần kinh được giải phóng, các quá trình sinh lý thường không được coi là tương tự như các nghiện chất gây nghiện khác.

Tập thể dục hiện tại chưa được bao gồm trong Cẩm nang Chẩn đoán và Thống kê rối loạn tâm thần (DSM-5), tiêu chuẩn vàng về chẩn đoán rối loạn tâm thần, mặc dù một số tác giả đã đưa ra các tiêu chuẩn chẩn đoán.

Tập thể dục quá mức được bao gồm trong DSM-5 là một trong những tiêu chí gây rối loạn ăn uống cùng với các hành vi "bù đắp" khác được sử dụng để tránh tăng cân, như nôn mửa tự thân, ăn chay và lạm dụng thuốc nhuận tràng.

Làm thế nào là nghiện tập thể dục giống như nghiện khác?

Có một số điểm tương đồng giữa nghiện tập thể dục và nghiện ma tuý, bao gồm cả ảnh hưởng đến tâm trạng, dung nạp và cai nghiện.

Các chất dẫn truyền thần kinh và hệ thống khen thưởng của não đã bao hàm đến tập thể dục và các nghiện khác. Ví dụ, dopamine đã được tìm thấy đóng một vai trò quan trọng trong hệ thống thưởng tổng thể, và tập thể dục thường xuyên, tập thể dục quá mức đã được hiển thị để ảnh hưởng đến các bộ phận của bộ não liên quan đến dopamine.

Giống như các chất gây nghiện và hành vi khác, tập thể dục có liên quan đến niềm vui, và sự thích đáng về xã hội, văn hoá hoặc phụ văn hóa.

Thể dục lành mạnh và nghiện tập thể dục

Chỉ có 8% người sử dụng phòng tập thể dục tiêu chuẩn để đưa vào danh sách  nghiện tập thể dục. Người nghiện tập thể dục sẽ tăng lượng tập thể dục để trải nghiệm lại cảm giác thoát ly hoặc mức độ cao tự nhiên mà họ đã từng trải qua với thời kỳ luyện tập ngắn. Họ báo cáo các triệu chứng cai nghiện khi họ không thể tập thể dục và có xu hướng tập luyện trở lại sau một thời gian cai nghiện hoặc kiểm soát. Ba phần trăm người dùng phòng tập thể dục cảm thấy họ không thể ngừng tập luyện.

Mặc dù có nhiều lý do để tập thể dục được chia sẻ giữa những người tập thể dục dù họ có bị nghiện hay không - sức khoẻ, thể dục thể hình, quản lý trọng lượng, hình ảnh cơ thể và giảm căng thẳng - những người tập thể dục không bị nghiện khác có lý do khác khiến họ nghiện tập thể dục không chia sẻ, ví dụ sự thư giãn và thời gian.

Những người có nguy cơ nghiện tập thể dục có những khó khăn trong các lĩnh vực khác trong cuộc sống của họ mà làm cho họ tập thể dục đến mức nguy hiểm. Họ cảm thấy rằng tập thể dục là điều quan trọng nhất trong cuộc đời của họ, và họ sử dụng tập thể dục như là một cách thể hiện cảm xúc bao gồm giận dữ, lo lắng và đau buồn, và để đối phó với công việc và căng thẳng trong mối quan hệ.

Một số người biết rằng tập thể dục quá mức của họ đã gây ra mâu thuẫn với thành viên trong gia đình họ. Một chức năng trung tâm của nghiện tập thể dục là cảm giác kiểm soát - qua tâm trạng, cơ thể, môi trường - mà tập thể dục cung cấp.

Nếu bạn nghĩ rằng bạn có thể nghiện tập thể dục

Tập thể dục là một cách tuyệt vời để kiểm soát căng thẳng và để giải quyết những cảm giác tiêu cực. Nếu nhu cầu tập thể dục của bạn lớn hơn khả năng quản lý mối quan hệ và cảm xúc của bạn, nhiều người cần được giúp đỡ nhiều hơn, để vượt qua nghiện ngập và tìm cách đối phó lành mạnh hơn. Nói chuyện với bác sĩ của bạn về cách tốt nhất để điều trị nghiện tập thể dục của bạn

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tập luyện bao nhiêu là đủ?

Bình luận
Tin mới
  • 02/05/2026

    Đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh: Có hiệu quả không?

    Việc đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh, bằng các phương pháp như xông hoặc tập thể dục, có thể giúp giảm các triệu chứng nghẹt mũi, ho và đau họng. Tuy nhiên, hiệu quả tạm thời này không có nghĩa là bạn có thể nhanh chóng khỏi cảm lạnh.

  • 01/05/2026

    Cách thoa kem chống nắng đúng cách

    Bạn không phải là người duy nhất bị cháy nắng dù đã dành thời gian thoa kem chống nắng. Các chuyên gia khuyên bạn nên thoa kem chống nắng hàng ngày, nhưng không phải lúc nào cũng cung cấp hướng dẫn sử dụng đúng cách.

  • 30/04/2026

    3 cách ăn quả lựu tốt nhất giúp chống lão hóa

    Quả lựu từ lâu được xem là thực phẩm hỗ trợ làm đẹp da nhờ giàu chất chống oxy hóa. Các hoạt chất này giúp bảo vệ tế bào, làm chậm lão hóa, nên lựu được ứng dụng rộng rãi trong mỹ phẩm và thực phẩm chức năng.

  • 30/04/2026

    Rối loạn tiêu hóa ở người cao tuổi

    Khi tuổi thọ trung bình ngày càng tăng, điều quan trọng cần phải chú trọng là những thay đổi của cơ thể khi quá trình lão hóa bắt đầu. Những thay đổi về đường tiêu hóa ở người cao tuổi rất là phổ biến, dẫn đến rối loạn tiêu hóa. Một số rối loạn tiêu hóa là do sinh lý, còn lại là do bệnh lý của người cao tuổi ảnh hưởng tới hệ tiêu hóa.

  • 29/04/2026

    Cách dùng rau mồng tơi chữa lành da mụn trứng cá

    Mồng tơi không chỉ là loại rau quen thuộc trong những bát canh giải nhiệt ngày hè mà còn là nguồn dưỡng chất tốt cho làn da. Với đặc tính mát, chứa nhiều chất nhầy và vitamin, mồng tơi từ lâu đã được sử dụng như một phương thuốc tự nhiên để hỗ trợ làm dịu làn da trứng cá.

  • 29/04/2026

    Dinh dưỡng hỗ trợ trí nhớ trong mùa thi

    Mùa thi cử luôn là giai đoạn căng thẳng, đòi hỏi sự nỗ lực bền bỉ và khả năng tập trung cao độ từ các sĩ tử. Trong bối cảnh áp lực học tập đè nặng, bộ não cơ quan điều khiển thầm lặng của mỗi người buộc phải hoạt động với cường độ liên tục. Để giúp các em vượt qua thử thách này với sự minh mẫn và hiệu suất tối ưu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về dinh dưỡng khoa học, cung cấp đủ dinh dưỡng để bảo vệ sức khỏe trí não lâu dài.

  • 29/04/2026

    8 thói quen hàng ngày có thể giúp bạn đi vệ sinh đều đặn hơn

    Mặc dù việc đi đại tiện đều đặn hỗ trợ sức khỏe hệ tiêu hóa và sức khỏe tổng thể, nhưng việc đi đại tiện theo một lịch trình đều đặn có thể là một thách thức. Tuy nhiên, việc tuân theo các thói quen giúp cải thiện độ đặc của phân, thiết lập thời gian đi vệ sinh đều đặn và thúc đẩy quá trình làm rỗng ruột có thể hỗ trợ việc đi đại tiện đều đặn hơn.

  • 28/04/2026

    Thời điểm 'vàng' uống nước dừa làm đẹp da

    Nước dừa từ lâu được biết đến là một loại nước giải khát tự nhiên tuyệt vời, nhưng ít ai biết rằng đây còn là một kho tàng dưỡng chất cho vẻ đẹp của làn da.

Xem thêm