Ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm ở trẻ em

Ngộ độc thực phẩm là một loại viêm dạ dày ruột. Bệnh thường xảy ra khi chúng ta ăn các loại thực phẩm như thịt đỏ, thịt gà, hải sản, trứng hoặc kem bị nhiễm các vi khuẩn gây hại (mầm bệnh), độc tố hay hoá chất. Vi khuẩn phát triển do thức ăn chưa được nấu chín, hâm nóng kém hoặc không được bảo quản lạnh đúng cách. Vi khuẩn cũng có thể phát triển khi thực phẩm được chuẩn bị bằng tay bẩn hoặc dụng cụ bẩn.

Nhiều loại vi khuẩn khác nhau có thể gây ngộ độc thực phẩm, ví dụ như Salmonella, Campylobacter, Listeria, Bacillus cereus, E. coli, Staphylococcus aureus, Shigella, Clostridium. Vi khuẩn thường là nguyên nhân chính, nhưng một số loại virus, ký sinh trùng và độc tố cũng có thể gây ngộ độc thực phẩm.

Bất cứ ai cũng có thể bị ngộ độc thực phẩm, nhưng trẻ em có nguy cơ cao hơn vì hệ thống miễn dịch của chúng chưa chống lại vi khuẩn tốt. Thêm vào đó, trẻ không có nhiều axit dạ dày (axit không chỉ phân hủy thức ăn mà còn có thể tiêu diệt vi khuẩn).

Triệu chứng ngộ độc thực phẩm

Thông thường, bạn sẽ thấy các triệu chứng trong khoảng từ 30 phút đến 2 ngày sau khi ăn thực phẩm bị nhiễm độc. Thời gian phát triển các triệu chứng khác nhau dựa trên nguyên nhân cụ thể gây ngộ độc. Các triệu chứng ngộ độc thực phẩm bao gồm:

• buồn nôn hoặc nôn mửa
• đau bụng 
• trúng gió
• tiêu chảy, đôi khi có máu
• đau đầu
• sốt

Thường mất 24-48 giờ để các triệu chứng ngộ độc thực phẩm lắng xuống. Các triệu chứng ngộ độc thực phẩm có thể nghiêm trọng hơn ở trẻ sơ sinh so với trẻ lớn và thanh thiếu niên.

Điều trị cho trẻ bị ngộ độc thực phẩm như thế nào?

Trong hầu hết các trường hợp, trẻ bị ngộ độc thực phẩm sẽ tự khỏi mà không cần điều trị. Tuy nhiên, điều quan trọng là bạn phải cung cấp đủ nước cho trẻ. 

• Bổ sung chất lỏng

Thường xuyên cho trẻ uống một lượng nhỏ nước sau mỗi 15 phút. Điều này sẽ giúp ngăn ngừa mất nước. Tốt nhất là sử dụng dung dịch bù nước và điện giải (oresol) dạng uống. Đảm bảo rằng bạn pha oresol theo đúng hướng dẫn sử dụng trên bao bì. 

Nếu trẻ vẫn đang bú sữa mẹ, hãy tiếp tục cho con bú nhưng cho bú thường xuyên hơn. Bạn có thể cho trẻ uống thêm nước bù điện giải giữa các lần bú. 

• Thức cho trẻ khi bị ngộ độc thực phẩm

Trẻ có thể từ chối thức ăn khi các triệu chứng nghiêm trọng. Nhưng đừng nhịn ăn quá 24 giờ. Nên bắt đầu cho trẻ ăn bằng những món ăn mềm, dễ tiêu hóa như bánh mì, cơm, cháo, khoai tây hoặc thạch. Cho trẻ ăn đồng thời với bổ sung nước điện giải. Tránh cho trẻ ăn các sản phẩm từ sữa trong vòng 7-10 ngày sau khi trẻ bị ngộ độc thực phẩm, vì điều này có thể khiến trẻ bị tiêu chảy lâu hơn.

Trong trường hợp trẻ bị ngộ độc thực phẩm nặng, cần đến ngay cơ sở y tế để điều trị kịp thời. Thông thường, thức ăn có độc sẽ được đào thải ra và bé sẽ cảm thấy khoẻ hơn. Bác sĩ có thể kê thuốc kháng sinh để chữa trị các dạng ngộ độc thức ăn nghiêm trọng do vi khuẩn. Bé có thể cần ở lại bệnh viện lâu hơn để truyền dịch nếu bị mất nước trầm trọng.

Phòng ngừa ngộ độc thực phẩm

Bước đầu tiên để ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm là luôn rửa tay kỹ lưỡng trước khi ăn và xử lý thực phẩm. Sau đây là cách chế biến thức ăn hợp vệ sinh:

• Rửa kỹ tất cả các loại trái cây và rau quả
• Kiểm tra xem thịt có tươi và không có mùi hôi không
• Nấu chín các món thịt và trứng trước khi ăn
• Sử dụng các bề mặt hoặc thớt riêng biệt cho thịt và rau sống
• Đừng chuẩn bị thức ăn cho người khác khi bạn đang bị ốm
• Khi hâm nóng thức ăn, hãy làm thật kỹ

Đảm bảo rằng thực phẩm được bảo quản đúng cách ở nhiệt độ thích hợp để thực phẩm được bảo vệ khỏi bị nhiễm bẩn. Và hãy nhớ kiểm tra hạn sử dụng trên bao bì trước khi ăn.

Và đây là một số mẹo để tránh ngộ độc thực phẩm khi bạn ăn ở ngoài:

• Kiểm tra sự sạch sẽ của nhà hàng hoặc cửa hàng thức ăn mang đi
• Xem xét liệu nhân viên có tuân thủ các thực hành vệ sinh tốt hay không
• Kiểm tra xem thực phẩm có được bảo quản và phục vụ ở nhiệt độ chính xác không
• Kiểm tra xem thịt đã chín chưa
• Ăn thức ăn mang đi từ nhà trong vòng vài giờ hoặc cho vào tủ lạnh càng sớm càng tốt

Tình trạng trẻ bị ngộ độc thức ăn hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu bố mẹ quan tâm và thực hành các thói quen trong ăn uống và sinh hoạt của trẻ. Khi trẻ bị ngộ độc thực phẩm mức độ nhẹ, bạn có thể tự điều trị tại nhà nhưng tốt hơn hết vẫn nên đưa bé tới các cơ sở y tế để được chẩn đoán và đưa ra phương pháp điều trị tốt nhất.

Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM cung cấp các dịch vụ tư vấn, thăm khám dinh dưỡng cho trẻ  em và người lớn với cam kết hỗ trợ nâng cao sức khỏe, tăng cường sức đề kháng và cải thiện các tình trạng như còi xương, suy dinh dưỡng, thừa cân,… Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline: 0935 18 3939 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn Salmonella