Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh khi cả gia đình đang bị ốm

Làm thế nào để giữ cho các thành viên khác trong gia đình khoẻ mạnh khi có một người trong nhà bị ốm?

Rửa tay

Rửa tay là một loại “vaccine thủ công”. Rửa tay là một trong số những cách tốt nhất để ngăn vi khuẩn và do vậy, bạn và người thân trong gia đình sẽ không bị ốm. Rửa tay thường xuyên và đúng cách. Hãy tuân thủ 5 bước rửa tay như sau: làm ướt tay dưới vòi nước đang chảy, xoa xà phòng lên tay, sau đó chà, xả dưới vòi nước và làm khô. Dành ít nhất 20 giây cho mỗi lần rửa tay. Thời gian này dài tương đương với việc hát bài hát Happy Birthday 2 lần.

Luôn mang theo nước sát khuẩn tay

Khi bạn không có sẵn xà phòng và nước rửa tay, thì nước sát khuẩn tay là lựa chọn tốt nhất. Nếu gia đình đang có nhiều người bị ốm, bạn nên có một vài chai nươc ssát khuẩn tay ở quanh nhà để sử dụng trong các trường hợp cần gấp, ví dụ như khi thay tã cho em bé. Hãy lựa chọn loại nước sát khuẩn tay có chứa ít nhất 60% cồn. Các loại nước sát khuẩn tay có hàm lượng cồn thấp hơn sẽ không tiêu diệt được nhiều loại vi khuẩn mà chỉ có thể ngăn không cho vi khuẩn phát triển được mà thôi.

Lau rửa mọi thứ

Rửa sạch bất cứ bề mặt nào trong nhà của bạn như mặt bàn, mặt bàn bếp, tay nắm cửa, công tắc đèn… Mục tiêu của việc làm này không chỉ là loại bỏ vi khuẩn mà còn là tiêu diệt vi khuẩn. Để tiêu diệt được vi khuẩn, bạn có thể sử dụng một chất làm sạch có tác dụng “diệt khuẩn”.

Vệ sinh đồ chơi

Khi trẻ nhỏ bị ốm cũng là lúc bạn nên thu dọn tất cả những món đồ chơi yêu thích của trẻ và tiến hành vệ sinh chúng. Hãy để các loại đồ chơi cứng, không sử dụng pin, không chạy điện vào máy rửa bát (nếu có) để chúng được làm sạch. Các loại đồ chơi mềm bằng bông có thể sử dụng máy giặt để làm sạch

Thận trọng khi thay tã cho trẻ

Bạn không nên thay tã cho trẻ gần khu vực ăn uống, vui chơi hoặc thư giãn của gia đình. Điều này đặc biệt đúng nếu trong gia đình đang có người bị ốm. Hãy dành riêng một khu vực để thay tã cho bé, và dành thời gian làm sạch, khử trùng khu vực này thường xuyên. Đeo găng tay cao su mỗi lần thay tã và không để tã bẩn quanh nhà. Hãy vứt tã bẩn vào thùng rác càng sớm càng tốt, sau khi thay tã cho bé xong. Bạn cũng nên rửa sạch tay sau mỗi lần thay tã.

 

Giữ vệ sinh thực phẩm

Nếu bạn đang bị ốm, hãy để một thành viên khác trong gia đình chuẩn bị bữa ăn. Trên thực tế, bạn không nên chuẩn bị bữa ăn cho gia đình trong vòng 48 giờ sau khi các triệu chứng biến mất. Cũng không nên để người khác cầm thực phẩm của bạn cũng như không chia sẻ đồ ăn, đồ uống với người khác trong giai đoạn này.

Vệ sinh nhà tắm

Nhà tắm chính là nơi bạn cần làm sạch kỹ hơn khi trong gia đình đang có người ốm. Hãy cố gắng vệ sinh tất cả các bề mặt chậu rửa, toilet, sàn nhà tắm, đặc biệt là nếu bạn bị đau bụng, cảm lạnh hoặc cúm.

Làm sạch các loại khăn lau

Sau khi bạn lau sạch các bề mặt, vi khuẩn vẫn có thể bám ở trên khăn lau hoặc giẻ mà bạn vừa sử dụng. Hãy giặt sạch các loại khăn lau bằng nước nóng thường xuyên hoặc sử dụng giấy lau bếp dùng một lần hoặc khăn lau bếp diệt khuẩn và có thể vứt đi ngay sau khi sử dụng.

Vứt bớt bàn chải đi

Đa số các loại vi khuẩn sẽ chết rất nhanh khi bàn chải được làm khô, nhưng mua bàn chải mới là một cách tốt hơn và đơn giản hơn để loại bỏ vi khuẩn. Bạn cũng nên làm sạch nơi lưu trữ bàn chải và không nên để bàn chải của mọi người chạm vào nhau.

 

Giữ khoảng cách

Giữ khoảng cách với người thân bị ốm hoặc chủ động giữ khoảng cách với mọi người nếu bạn bị ốm. Việc này sẽ giúp người bệnh có không gian và thời gian nghỉ ngơi và hồi phục. Ngoài ra, việc cách ly sẽ giúp mầm bệnh không rải rác khắp nhà và lây lan cho những người khác. Vì thời gian ủ bệnh của mỗi bệnh là khác nhau nên bạn cần hỏi ý kiến bác sĩ về thời gian cách ly cụ thể cho từng bệnh.

Vứt đi các loại giấy ăn và che miệng khi hắt hơi

Các loại vi khuẩn thường dễ bám lại trên tay. Hãy đảm bảo rằng bất cứ ai trong gia đình bạn cũng sẽ hắt hơi vào vào giấy ăn hoặc khuỷu tay. Ngoài ra, cũng nên vứt ngay giấy ăn đã bẩn vào thùng rác hoặc xả nước trong bồn cầu để loại bỏ được hoàn toàn vi khuẩn.

Đeo khẩu trang

Với những bệnh dễ lây nhiễm, ví dụ như cúm, ngoài việc cách ly, bạn nên đeo khẩu trang che kín mũi và miệng khi bắt đầu xuất hiện các triệu chứng bệnh. Việc này sẽ giúp các vi khuẩn bắn ra mỗi khi ho, hắt hơi khó lây sang cho người khác hơn.

Hôn gió

Vi khuẩn sẽ dễ bám vào cơ thể hơn sau khi bạn chạm vào bề mặt nhiễm khuẩn sau đó đưa tay lên mũi, mũi bạn lại chạm vào mũi người khác trong mỗi lần ôm hôn. Do vậy, tạm thời trong khi bạn bị ốm, bạn nên tránh ôm hôn người khác, và ngược lại.

Tích cực cho bú

Bạn không cần phải ngừng việ cho bú khi bạn hoặc em bé bị ốm. Trên thực tế, sữa mẹ sẽ có các kháng tể giúp bảo vệ trẻ khỏi các mầm bệnh. Ngoài ra, sữa mẹ cũng giúp tăng lượng dịch trong cơ thể mỗi khi bé bị ốm.

Tiêm vaccine đầy đủ

Vaccine là cách tốt nhất để dự phòng bệnh tật. Hãy giúp những người thân trong gia đình tiêm chủng đầy đủ và đúng lịch.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 15 loại thực phẩm nên ăn khi bị ốm

PGS. TS. Nguyễn Xuân Ninh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 17/08/2026

    Ăn sữa chua có ngăn ngừa ung thư đại trực tràng?

    Sữa chua từ lâu được biết đến là thực phẩm có lợi cho hệ tiêu hóa nhờ chứa các lợi khuẩn probiotic. Tuy nhiên, những nghiên cứu khoa học gần đây còn cho thấy việc tiêu thụ sữa chua thường xuyên có thể liên quan đến việc giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng – một trong những loại ung thư phổ biến và gây tử vong hàng đầu trên thế giới.

  • 16/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đúng cách khi gặp người bị sốc nhiệt mùa hè

    Mùa hè với những đợt nắng nóng gay gắt luôn mang theo nhiều nguy cơ tiềm ẩn đối với sức khỏe, trong đó sốc nhiệt (say nắng) là tình trạng cấp cứu nguy hiểm nhất. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, người bệnh có thể phải đối mặt với những biến chứng nặng nề. Để giúp bạn chủ động bảo vệ bản thân và những người thân yêu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin được chia sẻ những thông tin hữu ích và các bước xử trí đúng cách ngay sau đây.

  • 15/08/2026

    68% lao động ngoài trời đau mỏi, một phần ba bị lo âu

    68% lao động tự do làm việc ngoài trời có ít nhất một triệu chứng cơ - xương - khớp sau mỗi ngày làm việc, 33% biểu hiện lo âu từ nhẹ đến rất nặng, theo nghiên cứu công bố hôm 14/8.

  • 15/08/2026

    33 triệu lao động phi chính thức trước sức ép của biến đổi khí hậu

    Có tới 95,4% lao động tự do ngoài trời được khảo sát phải làm việc dưới nắng nóng, nhưng chỉ 19,1% có thể ngừng việc khi nhiệt độ gay gắt. Biến đổi khí hậu đang tạo sức ép kép lên sức khỏe và sinh kế của một lực lượng lao động lớn, trong khi cơ chế bảo vệ vẫn còn những khoảng trống.

  • 15/08/2026

    5 sai lầm hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục

    Mùa hè đến mang theo tiếng gọi của biển xanh và những chuyến đi nghỉ dưỡng tuyệt vời. Tuy nhiên, đây cũng là thời điểm làn da phải đối mặt với thử thách từ ánh nắng mặt trời gay gắt, gió biển và nước muối mặn, dẫn đến tình trạng đen sạm, bỏng rát hay kích ứng da. Nhằm giúp bạn bảo vệ làn da trọn vẹn trong kỳ nghỉ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về 5 sai lầm phổ biến nhất hủy hoại làn da khi đi biển và cách khắc phục ngay dưới đây.

  • 14/08/2026

    Vì sao người trên 50 tuổi ăn càng ít vẫn khó giảm cân?

    Không ít người trên 50 tuổi than phiền rằng ăn ít hơn nhưng không giảm cân, thậm chí vòng bụng còn tăng. Nguyên nhân không đơn thuần nằm ở lượng thức ăn, mà còn liên quan đến những thay đổi tự nhiên của quá trình lão hóa và mức độ hoạt động thể lực.

  • 14/08/2026

    5 mẹo ăn chậm nhai kỹ giúp giảm cân

    Bữa ăn vội vã cùng thói quen vừa ăn vừa lướt điện thoại, máy tính sẽ gây áp lực lên hệ tiêu hóa, khiến việc giảm cân khó khăn. Khi ăn chậm nhai kỹ giúp cơ thể nhận biết tín hiệu no đúng lúc, từ đó kiểm soát lượng calo nạp vào và hỗ trợ giảm cân bền vững.

  • 14/08/2026

    DINH DƯỠNG LÂM SÀNG ĐÃ TRỞ THÀNH MỘT GIẢI PHÁP THIẾT YẾU TRONG ĐIỀU TRỊ BỆNH NHIỄM TRÙNG

    Ngày 8/8/2026, tại Nha Trang, Hội Dinh dưỡng Việt Nam phối hợp cùng Viện Pasteur Nha trang và Hội Quân dân Y đã tổ chức Hội thảo khoa học Dinh dưỡng lâm sàng và Tiết chế khu vực miền Trung và Tây Nguyên 2026 với chủ đề “Dinh dưỡng hợp lý với bệnh nhiễm trùng” với sự tham gia của hơn 150 nhà khoa học, các giáo sư, tiến sỹ, bác sỹ chuyên ngành dinh dưỡng, ngành truyền nhiễm, đại diện cơ sở đào tạo y học, các bệnh viện khu vực miền Trung và Tây Nguyê

Xem thêm