Mắc COVID-19 khi đang mang thai có gây hại cho thai nhi không?

Một câu hỏi phổ biến là bệnh tật ảnh hưởng đến em bé như thế nào khi bạn đang mang thai. Bạn phải luôn thông báo cho bác sĩ nếu bị sốt khi mang thai vì một số loại virus có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của thai nhi. Những ví dụ bao gồm:

• cytomegalovirus (CMV)
• varicella-zoster
• virus Zika
• rubella
• parvovirus B19
• mụn rộp
• HIV

Vào năm 2019, một loại virus mới đã tấn công thế giới và lây lan nhanh chóng: chủng coronavirus mới, gây ra bệnh đường hô hấp COVID-19. Và vào năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố sự bùng phát COVID-19 trên toàn cầu là “tình trạng khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng được quốc tế quan tâm”. COVID-19 vẫn là một căn bệnh mới chưa được nghiên cứu kỹ lưỡng. Nó ảnh hưởng như thế nào đến phụ nữ mang thai và thai nhi đang phát triển của họ vẫn chưa được biết đầy đủ. Và điều đó thật căng thẳng. Dưới đây là những điều bạn cần biết về loại virus coronavirus mới nếu bạn đang mang thai hoặc dự định có thai.

Coronavirus là gì?

Coronavirus là một họ virus lưu hành ở cả người và động vật và có thể gây ra mọi thứ, từ cảm lạnh thông thường đến các bệnh hô hấp nghiêm trọng hơn. Vào cuối năm 2019, một loại virus coronavirus mới, được gọi là coronavirus hội chứng hô hấp cấp tính nghiêm trọng 2 (SARS-CoV-2), đã xuất hiện ở người ở Vũ Hán, Trung Quốc. Các chuyên gia không chắc chắn chính xác cách virus bắt nguồn hoặc lây lan, nhưng họ nghi ngờ nó có thể đã truyền sang người khi tiếp xúc với động vật.

Phụ nữ có thai hoặc đang cho con bú cần lưu ý những triệu chứng nào?

COVID-19 chủ yếu là một bệnh đường hô hấp. Các triệu chứng thường xuất hiện từ 2 đến 14 ngày sau khi tiếp xúc với loại coronavirus mới. Dữ liệu từ những người mắc phải COVID-19 ở Trung Quốc cho thấy thời gian ủ bệnh trung bình là 4 ngày. Các triệu chứng phổ biến nhất - cho dù bạn đang mang thai hay không - là:

• ho
• sốt
• khó thở
• mệt mỏi

Các triệu chứng khác bao gồm:

• ớn lạnh, đôi khi có thể xảy ra cùng với rung lắc lặp đi lặp lại
• viêm họng
• đau đầu
• mất khứu giác hoặc vị giác
• đau nhức cơ bắp

Phụ nữ mang thai có dễ bị nhiễm virus hơn không?

Virus này chưa được nghiên cứu rộng rãi, vì vậy không ai có thể nói chắc chắn. Nhưng Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) lưu ý rằng phụ nữ mang thai dễ bị tất cả các loại nhiễm trùng đường hô hấp hơn những người khác, chẳng hạn như cúm. Điều này một phần là do mang thai làm thay đổi hệ thống miễn dịch của bạn và một phần là do cách mang thai tác động đến phổi và tim của bạn. Mặc dù vậy, tính đến tháng 3 năm 2020, không có bằng chứng cụ thể nào cho thấy phụ nữ mang thai dễ bị COVID-19 hơn những người khác, một nghiên cứu năm 2020 cho biết. Và ngay cả khi họ bị nhiễm trùng, các nhà nghiên cứu tiếp tục chỉ ra rằng họ không có nhiều khả năng bị các biến chứng nghiêm trọng của bệnh, chẳng hạn như viêm phổi.

Mức độ nguy hiểm đối với phụ nữ mang thai khi bị nhiễm coronavirus này?

Một lần nữa, vì virus quá mới, nên có rất ít dữ liệu để chứng minh điều gì. Nhưng các chuyên gia có thể rút ra kinh nghiệm từ quá khứ. CDC lưu ý rằng những phụ nữ mang thai đã nhiễm các loại coronavirus khác, có liên quan sẽ có nhiều khả năng có tiên lượng xấu hơn những phụ nữ mang thai không mắc các bệnh nhiễm trùng này. Những hậu quả như sẩy thai, sinh non, thai chết lưu và nhiễm trùng nặng hơn đều đã được quan sát thấy ở những phụ nữ mang thai nhiễm coronavirus. Và sốt cao trong 3 tháng đầu thai kỳ dù là do nguyên nhân nào cũng có thể dẫn đến dị tật cho thai nhi.

Theo một báo cáo của WHO, các nhà khoa học đã xem xét một số mẫu nhỏ phụ nữ mang thai có COVID-19, phần lớn không có trường hợp nghiêm trọng. Trong số 147 phụ nữ được nghiên cứu, 8% bị COVID-19 nghiêm trọng và 1% nguy kịch. Các bác sĩ sản phụ khoa của Đại học Hoàng gia Anh báo cáo rằng trong khi một số phụ nữ Trung Quốc có các triệu chứng coronavirus đã sinh con non tháng, thì vẫn chưa rõ liệu những đứa trẻ được sinh ra sớm vì nhiễm trùng hay do các bác sĩ quyết định mạo hiểm sinh non vì các bà mẹ không được khỏe. Họ cũng không thấy bằng chứng nào cho thấy loại coronavirus đặc biệt này gây sẩy thai.

Virus có thể truyền sang con tôi trong khi mang thai hoặc sinh nở không?

Đánh giá từ những phụ nữ đã sinh con khi bị nhiễm loại coronavirus này, câu trả lời có lẽ là khó có thể xảy ra - hay chính xác hơn là không có bằng chứng xác thực nào cho thấy điều đó xảy ra. COVID-19 là một căn bệnh chủ yếu lây truyền từ người sang người qua các giọt nhỏ (ví dụ như ho và hắt hơi của những người bị nhiễm bệnh). Em bé của bạn chỉ có thể tiếp xúc với những giọt như vậy sau khi sinh. Trong một nghiên cứu nhỏ về 9 phụ nữ Trung Quốc mang thai bị nhiễm coronavirus mới trong ba tháng cuối của thai kỳ, loại virus này không xuất hiện trong các mẫu lấy từ nước ối hoặc máu cuống rốn của họ hoặc trong dịch ngoáy họng của trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, trong một nghiên cứu lớn hơn, 30 trẻ sơ sinh được sinh ra từ những phụ nữ mắc bệnh COVID-19 đã có kết quả xét nghiệm dương tính với virus này. 30 trẻ sơ sinh khác trong nhóm có kết quả xét nghiệm âm tính và các nhà nghiên cứu không chắc liệu những đứa trẻ có kết quả xét nghiệm dương tính có thực sự nhiễm virus trong tử cung hay chúng nhiễm virus ngay sau khi sinh.

Nếu tôi nhiễm COVID-19 vào thời điểm sinh nở, tôi có cần phải mổ lấy thai không?

Việc bạn sinh con bằng đường âm đạo hay sinh mổ sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, chứ không chỉ là bạn có bị nhiễm COVID-19 hay không. Nhưng các chuyên gia lưu ý, thực hiện phẫu thuật trên một cơ thể đã bị suy yếu do nhiễm virus nghiêm trọng có thể gây ra các biến chứng khác.

Coronavirus có thể truyền qua sữa mẹ không?

Trong một số nghiên cứu được thực hiện trên phụ nữ đang cho con bú với coronavirus, câu trả lời dường như là không. Nhưng các chuyên gia cảnh báo rằng cần phải thực hiện thêm nhiều nghiên cứu trước khi họ có thể chắc chắn nói rằng không có rủi ro. Nếu bạn là một bà mẹ mới sinh con bị COVID-19 (hoặc nghi ngờ bạn có thể có), hãy nói chuyện với bác sĩ của bạn về những ưu và nhược điểm của việc cho con bú. Nếu bạn quyết định cho con bú sữa mẹ, bạn có thể giúp hạn chế việc con bạn tiếp xúc với virus bằng cách:

• đeo khẩu trang
• rửa tay thật sạch trước khi chạm vào bé
• rửa tay kỹ trước khi cầm máy hút sữa hoặc bình sữa

Mặc dù vẫn cần phải tìm hiểu nhiều hơn về loại virus này, nhưng một nghiên cứu nhỏ đã được thực hiện cho thấy rằng phụ nữ mang thai mắc bệnh COVID-19 không có khả năng mắc bệnh nặng hơn những người khác. Và virus không có khả năng truyền sang con của họ trong khi mang thai hoặc sinh nở. 

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Corona Virus (COVID-19) ít gây hại hơn cho trẻ em, phụ nữ mang thai?