Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lời thề Hippocrates sẽ thay đổi thế nào trong kỷ nguyên số - Phần 1

Lời thề Hippocrates là văn bản nổi tiếng nhất trong y học hiện đại và là nền tảng đạo đức của những người làm nghề y.

Trong nhiều thế kỷ, nó đã định hướng nền tảng cơ bản về hành vi đạo đức và thực hành y học. Vào buổi bình minh kỷ nguyên mới về công nghệ và y học, có lẽ đây là thời điểm thích hợp để viết lại lời thề phù hợp với khoa học hiện đại, thay đổi cấu trúc xã hội và những yêu cầu của thế kỷ 21.

Lời thề Hippocrates trong quan điểm lịch sử

Ngành y đã chấp nhận lời tuyên thệ của Hippocrates như là quy tắc đạo đức trong nhiều thế kỷ trước, nhưng nó vẫn được sử dụng ngày nay bởi nhiều trường y khoa tại các buổi lễ tốt nghiệp. Văn bản định nghĩa một cách hoàn hảo nghĩa vụ cao quý của một bác sĩ và những vấn đề đạo đức một bác sĩ có thể đối diện trong suốt sự nghiệp của họ.

Rất ít người biết rằng mặc dù lời tuyên thệ mang tên Hippocrates - một vị bác sĩ nổi tiếng người Hy Lạp nhưng không có bằng chứng nào cho thấy ông đã viết nó. Người ta cho rằng những tài liệu đã được tạo ra 100 năm sau khi ông qua đời, khoảng 2500 năm trước.

Rachel Hajar trong một nghiên cứu về quan điểm lịch sử của lời thề cho biết vào năm 1500, một trường y khoa Đức (Đại học Wittenberg) đã sử dụng việc tuyên thệ cho sinh viên y khoa tốt nghiệp của mình. Tuy nhiên, cho đến những năm 1700, khi được dịch sang tiếng Anh, các trường Y phương Tây bắt đầu thường xuyên sử dụng trong các hội nghị. Năm 1948, lòi tuyên thệ được Hiệp hội Y khoa Thế giới (WMA) thông qua tại Geneva - còn gọi là Tuyên bố Geneva. Sau thời điểm đó rất nhiều trường y sử dụng phiên bản này của Lời thề. Tại Hoa Kỳ lời thề được sửa lại bởi Louis Lasagna (Hiệu trưởng Trường Y khoa Đại học Tufts Massachusetts, Hoa Kỳ) và phiên bản này đã được nhiều trường y khoa Hoa Kỳ chấp nhận.

Nguồn: https://brianpagan.net/2010/first-do-no-harm-towards-a-hippocratic-oath-for-designers/

Lời thề còn có ý nghĩa trong thời đại ngày nay?

Dường như là vẫn còn! Mặc dù không phải tất cả sinh viên y khoa đều được yêu cầu tuyên thệ, không phải ai cũng bị ràng buộc bởi văn bản pháp lý, phần lớn các bác sĩ tin rằng lời thề vẫn còn những giá trị cho đến ngày nay. Tuy nhiên ở một số điểm nó không thể phản ánh chính xác những vấn đề y học đương đại, và một số đoạn không rõ ràng, gây phiền hà.

Trong năm 2016, Medscape đã có một cuộc thăm dò về sự phù hợp của lời thề Hippocrates. Tổng số người tham gia bao gồm 2674 bác sĩ và 134 sinh viên y khoa. Kết quả thu được có sự phân hóa sâu sắc, tuổi tác được xem là một yếu tố quyết định đến sự khác biệt. Chỉ có 39% những người dưới 34 tuổi cho rằng lời thề có ý nghĩa quan trọng, so với tỉ lệ 70% ở những người trên 65 tuổi.

Tuy nhiên, số liệu thống kê cho thấy phần lớn các trường y sử dụng kết hợp một số lời tuyên thệ, trong nhiều trường hợp lời tuyên thệ Hippocrates đôi khi trở thành một sự kiện mang tính nghi lễ. Nó là điều cần thiết cho các trường học để cung cấp nền tảng đạo đức cơ bản cho sinh viên y khoa. Nhưng lời thề Hippocrates trong nhiều trường hợp lại cần thay đổi vì nó không thể cung cấp cho người trẻ những lời khuyên họ cần trong thế giới hiện đại.

Nguồn: https://med.nyu.edu/our-community/about-us

Chúng ta cùng tìm hiểu một số một số đề xuất thay đổi để Lời thề Hippocrates của The Medical Futurist để phù hợp hơn ở thế kỷ 21.

1) Mở rộng hơn

Một đoạn của lời tuyên thệ như sau: “Tôi sẽ tôn trọng những thành quả khoa học của các bác sĩ đi trước, và sẵn sàng chia sẻ kiến ​​thức của mình cho những người tiếp nối.”

Tuy nhiên, nếu chỉ như vậy thì vị trí của các y tá, những nhà nghiên cứu y học ở đâu? Cộng đồng y học không chỉ bao gồm các bác sĩ. Vì vậy, nó sẽ trở nên tốt hơn nếu thay đổi để phù hợp với nhiều người hơn. Đến nay, các bác sĩ không phải là nguồn kiến ​​thức y học duy nhất, và tháp ngà của y học bị ảnh hưởng bởi thế giới kỹ thuật số, mạng truyền thông xã hội... Lời thề Hippocrates cần phản ánh được những điều đó.

Source: https://patientengagementhit.com

2) Chăm sóc sức khỏe chuyển trọng tâm từ điều trị sang phòng ngừa

Một phần khác của lời thề "Tôi sẽ ứng dụng, vì lợi ích của người bệnh, tất cả các biện pháp khi cần thiết, tránh sa vào việc điều trị thái quá và điều trị theo chủ nghĩa hư vô."

Tuy nhiên, với những tiến bộ gần đây trong y học chính xác cũng như sự xuất hiện của giải pháp dự phòng hiệu quả, các bác sĩ không nên chỉ chăm sóc những người đã có triệu chứng mà còn cần chăm sóc cho cả người khỏe mạnh.

Source: www.urban.org

Sự xuất hiện của các cảm biến y tế, những thiết bị có thể mang theo bên mình và các ứng dụng y tế (health app) chứa một lượng lớn dữ liệu, điều này giúp phân tích cũng như dự đoán các xu hướng về sức khỏe của cá nhân và cộng đồng. Sự thay đổi này nên được đưa vào lời thề, y học sẽ hành động vì lợi ích của người bệnh và cả những người khỏe mạnh nữa.

Mời các bạn đón đọc bài viết phần 2 tại website Viện Y học ứng dụng Việt Nam

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhân viên y tế phải làm gì khi đối diện với các vụ kiện cáo?

Bs Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (Medicalfuturist)
Bình luận
Tin mới
  • 22/11/2026

    Thoái hóa điểm vàng dạng teo địa lý: Bệnh tiến triển như thế nào và có thể kiểm soát ra sao?

    Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?

  • 21/11/2026

    Ngừng đột ngột thuốc giảm cân GLP-1 có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ

    Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.

  • 21/11/2026

    Rối loạn cương dương ở nam giới trẻ: Nguyên nhân và cách khắc phục

    Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?

  • 20/11/2026

    Nhịn ăn gián đoạn: Cơ chế, lợi ích và những người không nên áp dụng

    Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.

  • 20/11/2026

    Xem tivi quá nhiều ở tuổi 40-50 có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ

    Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.

  • 19/11/2026

    Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

    Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

Xem thêm