Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lợi ích của rau diếp cá dưới góc nhìn Y học cổ truyền

Rau diếp cá (tên khoa học Houttuynia cordata), họ thực vật, còn gọi là lá giấp, ngư tinh thảo… mùi tanh như cá, hay được dùng làm rau gia vị ăn sống cùng các món ăn. Loại rau này còn có tác dụng tuyệt vời trong việc điều trị một số bệnh lý, tăng sức đề kháng cho cơ thể. Hãy cùng tìm hiểu về công dụng của nó trong bài viết dưới đây.

Lợi ích của rau diếp cá

Theo quan điểm Tây y, rau diếp cá có tác dụng dược lý lợi niệu nhờ có chất hóa học có tên Quexitin, Isoquexitrin và các chất vô cơ chứa trong đó. Những dẫn xuất có trong rau diếp cá giúp tăng sức chịu đựng, làm bền thành mạch... và nhiều tác dụng có lợi khác trên cơ thể. Theo nghiên cứu, tinh dầu trong diếp cá có khả năng ức chế một số loại virus như: virus gây bệnh herpes (HSV-1), virus gây bệnh cúm, HIV chủng 1 ở người (HIV-1), các vi khuẩn tụ cầu vàng, liên cầu khuẩn dung huyết, phế cầu khuẩn, trực khuẩn lỵ, nấm… Một nghiên cứu tại Trung Quốc cho thấy chiết xuất diếp cá có khả năng ức chế một dạng giống virus SARS gây nên Hội chứng hô hấp cấp tính nặng.

Tính chất lợi tiểu của chất quexitin và các chất vô cơ chứa trong diếp cá cũng được y học hiện đại chứng minh. Theo nghiên cứu, với dung dịch có 1/100.000 phân tử lượng quexitin vẫn còn tác dụng lợi tiểu rất mạnh. Chất isoquexitin cũng có tác dụng lợi tiểu. Ngoài ra, diếp cá còn có tác dụng kháng viêm, tăng cường chức năng miễn dịch…

Trong Y học cổ truyền, rau diếp cá có tính hàn, vị hơi cay, công dụng vào phế kinh. Các thầy thuốc Đông y hay dùng rau Diếp cá để thanh nhiệt, giải độc, giải khát, lợi thủy, chữa trĩ, tiêu thũng, làm đẹp... và nhiều tác dụng chữa bệnh khác trong đó có giải cảm sốt, chữa ho... Người dân thường thu hái cả cây Diếp cá về rửa sạch bùn đất, có thể dùng tươi, hoặc phơi, sấy khô, theo liều lượng bài thuốc của các lương y. Đặc biệt, người xưa đã coi rau Diếp cá là một vị thuốc chuyên chữa các bệnh về phổi.

Một số bài thuốc đơn giản sử dụng rau diếp cá cho gia đình

Chữa sốt ở trẻ em

Một trong những công dụng của rau diếp cá chính là hạ sốt cho trẻ. Khi thời tiết thay đổi, trẻ nhỏ thường bị ốm, sốt, cảm cúm. Việc sử dụng các loại cây, bài thuốc dân gian dược nhiều người lựa chọn vì tính lành và dễ có. Rau diếp cá được sử dụng như một vị thuốc thay thế chữa sốt cho trẻ rất hiệu quả, giúp hạ sốt nhanh chóng.

Cách sử dụng:

– Rửa sạch 30g rau diếp cá tươi, giã nát rồi đun sôi. Sau khi đun sôi, đợi cho nguội rồi cho trẻ uống.

– Có thể dùng bã để đắp vào hai thái dương để hạ sốt.

Trị bệnh trĩ

Người bị bệnh trĩ nếu sử dụng rau diếp cá thường xuyên sẽ giúp cải thiện tình trạng bệnh. Nguyên nhân là rau diếp cá có tính hàn, có thể sử dụng để thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, sát trùng. Tinh dầu có trong rau diếp cá có công dụng kháng viêm, tiêu sưng, diệt khuẩn.

Cách sử dụng:

– Sử dụng như một loại rau sống bình thường.

– Nấu với nước rồi xông, rửa, ngâm khi vẫn còn ấm.

– Dùng bã đắp vào vùng hậu môn.

Trị táo bón, khó tiêu

Chữa táo bón và khó tiêu cũng là một công dụng của rau diếp cá. Khó tiêu dẫn đến táo bón là dấu hiệu ban đầu của bệnh trĩ và nếu không được chữa trị sớm, lâu dài sẽ dẫn đến trĩ.

Cách sử dụng:

Rửa sạch, sao khô rồi đun sôi với nước. Dùng uống hàng ngày thay cho trà trong vòng 10 ngày.

Chữa kinh nguyệt không đều

Trong y học cổ truyền, rau diếp cá được xem là một vị thuốc tốt chữa kinh nguyệt không đều.

Cách sử dụng:

Rửa sạch 40g rau diếp cá, 30g rau ngải cứu. Giã nhỏ rồi đỏ nước đã đun sôi để nguội vào rồi lọc lấy nước. Sử dụng mỗi ngày 2 lần trong vòng 5 ngày. Thời gian sử dụng hiệu quả nhất là trước chu kỳ kinh nguyệt 10 ngày.

Trị sỏi thận

Công dụng của rau diếp cá là làm tan sỏi, đẩy sỏi ở những người bị sỏi thận khi sỏi còn nhỏ khá hiệu quả. Vì thế mà loai rau này được xem là một bài thuốc giúp điều trị sỏi thận.

Cách sử dụng:

– Trộn 20g rau diếp cá với 10g cam thảo đất, 15g rau dệu. Sắc hỗn hợp trên thành thuốc. Uống liên tục 1 tháng.

– Sử dụng 100g rau diếp cá đã sao vàng đem hãm với nước sôi dùng thay trà hàng ngày.

Chữa ho

Một công dụng nữa của rau diếp cá chính là chữa ho. Trong dân gian thường sử dụng loại cây này để trị bệnh ho vì tính thông dụng và hiệu quả của nó.

Cách sử dụng:

Lấy khoảng 100g rau diếp cá đem xay nhỏ rồi cho vào nồi, bỏ thêm nước vo gạo và đun sôi. Lọc lấy nước uống. Có thể cho thêm vài hạt muối cho dễ uống. Mỗi ngày dùng 2-3 lần, dùng sau bữa ăn.

Ngăn ngừa mụn

Trong rau diếp cá chưa nhiều nước, có tính chua, mát. Đặc biệt tinh dầu trong rau diếp cá có tác dụng kháng viêm, tiêu sưng, sát trùng tương đối tốt. Vì vậy mà loai cây này rất phù hợp trong việc ngăn ngừa mụn cũng như làm tiêu mụn nhanh chóng.

Cách sử dụng:

Rửa sạch rau diếp cá rồi giã nát, trộn với ít muối dùng làm mặt nạ đắp lên da. Đắp 2-3 lần 1 tuần để có làn da đẹp và sạch mụn.

Chống lão hóa da

Rau diếp cá không chỉ dùng để ăn mà tác dụng làm đẹp cũng rất tốt. Trong số đó phải kể đến công dụng chống lão hóa.

Cách sử dụng:

– Dùng nước cốt rau diếp cá trộn với 1 thìa mật ong rồi sử dụng như một loại mặt nạ cho da.

– Lấy một nắm rau diếp cá, rửa sạch, nghiền nát lấy nước cốt. Lấy bông mềm thấm nước cốt rồi thoa lên mặt và cổ. Sau 15 phút thì rửa mặt.

Tham khảo thêm thông tin tại: Nguyên lý châm cứu trong y học cổ truyền

 

BS. Minh Khánh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp) -
Bình luận
Tin mới
  • 09/05/2026

    4 cách dùng bột sắn dây tốt cho người tăng huyết áp

    Sắn dây là thức uống giải nhiệt quen thuộc. Gần đây, một số nghiên cứu cho thấy dược liệu này có thể hỗ trợ kiểm soát huyết áp khi dùng đơn lẻ hoặc phối hợp, tuy nhiên cần sử dụng đúng cách và theo tư vấn chuyên môn.

  • 09/05/2026

    Điều gì xảy ra với huyết áp của bạn khi trời nóng?

    Nhiệt độ và huyết áp có mối quan hệ nghịch đảo, nghĩa là khi nhiệt độ tăng, huyết áp sẽ giảm.

  • 08/05/2026

    Công thức sữa chua Hy Lạp với cà phê có lợi nhất cho đường ruột

    Việc cho cà phê vào sữa chua là công thức kháng viêm tự nhiên, giàu protein, giàu lợi khuẩn tốt cho đường ruột. Đây là một cách đơn giản bạn có thể áp dụng để chủ động phòng bệnh đường ruột.

  • 08/05/2026

    Phương pháp tự nhiên thúc đẩy tăng trưởng chiều cao cho trẻ trong mùa hè

    Việc đẩy mạnh hoạt động thể thao mùa hè cho trẻ em là giải pháp khoa học nhằm thay thế thói quen sử dụng thiết bị điện tử và giảm áp lực học tập. Vận động ngoài trời không chỉ tăng cường sức bền mà còn kích thích hormone tăng trưởng, hỗ trợ phát triển hệ xương khớp tối ưu, đặc biệt là cải thiện chiều cao trong giai đoạn dậy thì.

  • 08/05/2026

    Epigenetic – Đột phá trong chăm sóc sức khỏe cá nhân

    Những thành tự nghiên cứu về Bộ gen người vào năm 2003 đã mở ra cánh cửa hiểu biết sâu rộng về di truyền con người. Tuy nhiên, bộ mã DNA không thể giải thích được toàn bộ sự phức tạp về sức khỏe và bệnh tật của từng cá nhân. Di truyền ngoại gen (hay còn gọi là Epigenetic) là một lĩnh vực nghiên cứu các thay đổi trong biểu hiện gen mà không làm thay đổi trình tự DNA. Đây hiện đang là một chủ đề được bàn tán nhiều trong những năm gần đây khi nhu cầu chăm sóc sức khỏe cá nhân ngày càng gia tăng.

  • 07/05/2026

    Tác dụng của nước ép bưởi và 5 lưu ý khi dùng

    Nước ép bưởi mang lại nhiều lợi ích như cấp nước, hỗ trợ tiêu hóa và giảm nguy cơ bệnh. Tuy nhiên, loại đồ uống này cũng tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt với một số đối tượng cần thận trọng khi sử dụng thường xuyên.

  • 07/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 07/05/2026

    Chế độ ăn keto 6 tuần có thể hỗ trợ cải thiện tình trạng trầm cảm kháng trị

    Trầm cảm kháng trị xảy ra khi các triệu chứng của một người không cải thiện sau khi đã thử ít nhất hai loại thuốc chống trầm cảm khác nhau. Một nghiên cứu gần đây đã điều tra tác động của chế độ ăn ketogenic ít carbohydrate đối với người lớn mắc chứng trầm cảm kháng trị.

Xem thêm