Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lợi ích của rau diếp cá dưới góc nhìn Y học cổ truyền

Rau diếp cá (tên khoa học Houttuynia cordata), họ thực vật, còn gọi là lá giấp, ngư tinh thảo… mùi tanh như cá, hay được dùng làm rau gia vị ăn sống cùng các món ăn. Loại rau này còn có tác dụng tuyệt vời trong việc điều trị một số bệnh lý, tăng sức đề kháng cho cơ thể. Hãy cùng tìm hiểu về công dụng của nó trong bài viết dưới đây.

Lợi ích của rau diếp cá

Theo quan điểm Tây y, rau diếp cá có tác dụng dược lý lợi niệu nhờ có chất hóa học có tên Quexitin, Isoquexitrin và các chất vô cơ chứa trong đó. Những dẫn xuất có trong rau diếp cá giúp tăng sức chịu đựng, làm bền thành mạch... và nhiều tác dụng có lợi khác trên cơ thể. Theo nghiên cứu, tinh dầu trong diếp cá có khả năng ức chế một số loại virus như: virus gây bệnh herpes (HSV-1), virus gây bệnh cúm, HIV chủng 1 ở người (HIV-1), các vi khuẩn tụ cầu vàng, liên cầu khuẩn dung huyết, phế cầu khuẩn, trực khuẩn lỵ, nấm… Một nghiên cứu tại Trung Quốc cho thấy chiết xuất diếp cá có khả năng ức chế một dạng giống virus SARS gây nên Hội chứng hô hấp cấp tính nặng.

Tính chất lợi tiểu của chất quexitin và các chất vô cơ chứa trong diếp cá cũng được y học hiện đại chứng minh. Theo nghiên cứu, với dung dịch có 1/100.000 phân tử lượng quexitin vẫn còn tác dụng lợi tiểu rất mạnh. Chất isoquexitin cũng có tác dụng lợi tiểu. Ngoài ra, diếp cá còn có tác dụng kháng viêm, tăng cường chức năng miễn dịch…

Trong Y học cổ truyền, rau diếp cá có tính hàn, vị hơi cay, công dụng vào phế kinh. Các thầy thuốc Đông y hay dùng rau Diếp cá để thanh nhiệt, giải độc, giải khát, lợi thủy, chữa trĩ, tiêu thũng, làm đẹp... và nhiều tác dụng chữa bệnh khác trong đó có giải cảm sốt, chữa ho... Người dân thường thu hái cả cây Diếp cá về rửa sạch bùn đất, có thể dùng tươi, hoặc phơi, sấy khô, theo liều lượng bài thuốc của các lương y. Đặc biệt, người xưa đã coi rau Diếp cá là một vị thuốc chuyên chữa các bệnh về phổi.

Một số bài thuốc đơn giản sử dụng rau diếp cá cho gia đình

Chữa sốt ở trẻ em

Một trong những công dụng của rau diếp cá chính là hạ sốt cho trẻ. Khi thời tiết thay đổi, trẻ nhỏ thường bị ốm, sốt, cảm cúm. Việc sử dụng các loại cây, bài thuốc dân gian dược nhiều người lựa chọn vì tính lành và dễ có. Rau diếp cá được sử dụng như một vị thuốc thay thế chữa sốt cho trẻ rất hiệu quả, giúp hạ sốt nhanh chóng.

Cách sử dụng:

– Rửa sạch 30g rau diếp cá tươi, giã nát rồi đun sôi. Sau khi đun sôi, đợi cho nguội rồi cho trẻ uống.

– Có thể dùng bã để đắp vào hai thái dương để hạ sốt.

Trị bệnh trĩ

Người bị bệnh trĩ nếu sử dụng rau diếp cá thường xuyên sẽ giúp cải thiện tình trạng bệnh. Nguyên nhân là rau diếp cá có tính hàn, có thể sử dụng để thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, sát trùng. Tinh dầu có trong rau diếp cá có công dụng kháng viêm, tiêu sưng, diệt khuẩn.

Cách sử dụng:

– Sử dụng như một loại rau sống bình thường.

– Nấu với nước rồi xông, rửa, ngâm khi vẫn còn ấm.

– Dùng bã đắp vào vùng hậu môn.

Trị táo bón, khó tiêu

Chữa táo bón và khó tiêu cũng là một công dụng của rau diếp cá. Khó tiêu dẫn đến táo bón là dấu hiệu ban đầu của bệnh trĩ và nếu không được chữa trị sớm, lâu dài sẽ dẫn đến trĩ.

Cách sử dụng:

Rửa sạch, sao khô rồi đun sôi với nước. Dùng uống hàng ngày thay cho trà trong vòng 10 ngày.

Chữa kinh nguyệt không đều

Trong y học cổ truyền, rau diếp cá được xem là một vị thuốc tốt chữa kinh nguyệt không đều.

Cách sử dụng:

Rửa sạch 40g rau diếp cá, 30g rau ngải cứu. Giã nhỏ rồi đỏ nước đã đun sôi để nguội vào rồi lọc lấy nước. Sử dụng mỗi ngày 2 lần trong vòng 5 ngày. Thời gian sử dụng hiệu quả nhất là trước chu kỳ kinh nguyệt 10 ngày.

Trị sỏi thận

Công dụng của rau diếp cá là làm tan sỏi, đẩy sỏi ở những người bị sỏi thận khi sỏi còn nhỏ khá hiệu quả. Vì thế mà loai rau này được xem là một bài thuốc giúp điều trị sỏi thận.

Cách sử dụng:

– Trộn 20g rau diếp cá với 10g cam thảo đất, 15g rau dệu. Sắc hỗn hợp trên thành thuốc. Uống liên tục 1 tháng.

– Sử dụng 100g rau diếp cá đã sao vàng đem hãm với nước sôi dùng thay trà hàng ngày.

Chữa ho

Một công dụng nữa của rau diếp cá chính là chữa ho. Trong dân gian thường sử dụng loại cây này để trị bệnh ho vì tính thông dụng và hiệu quả của nó.

Cách sử dụng:

Lấy khoảng 100g rau diếp cá đem xay nhỏ rồi cho vào nồi, bỏ thêm nước vo gạo và đun sôi. Lọc lấy nước uống. Có thể cho thêm vài hạt muối cho dễ uống. Mỗi ngày dùng 2-3 lần, dùng sau bữa ăn.

Ngăn ngừa mụn

Trong rau diếp cá chưa nhiều nước, có tính chua, mát. Đặc biệt tinh dầu trong rau diếp cá có tác dụng kháng viêm, tiêu sưng, sát trùng tương đối tốt. Vì vậy mà loai cây này rất phù hợp trong việc ngăn ngừa mụn cũng như làm tiêu mụn nhanh chóng.

Cách sử dụng:

Rửa sạch rau diếp cá rồi giã nát, trộn với ít muối dùng làm mặt nạ đắp lên da. Đắp 2-3 lần 1 tuần để có làn da đẹp và sạch mụn.

Chống lão hóa da

Rau diếp cá không chỉ dùng để ăn mà tác dụng làm đẹp cũng rất tốt. Trong số đó phải kể đến công dụng chống lão hóa.

Cách sử dụng:

– Dùng nước cốt rau diếp cá trộn với 1 thìa mật ong rồi sử dụng như một loại mặt nạ cho da.

– Lấy một nắm rau diếp cá, rửa sạch, nghiền nát lấy nước cốt. Lấy bông mềm thấm nước cốt rồi thoa lên mặt và cổ. Sau 15 phút thì rửa mặt.

Tham khảo thêm thông tin tại: Nguyên lý châm cứu trong y học cổ truyền

 

BS. Minh Khánh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp) -
Bình luận
Tin mới
  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

  • 20/05/2026

    7 loại trái cây giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

    Trái cây giàu chất xơ và enzyme tự nhiên giúp cải thiện sức khỏe đường ruột. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, việc bổ sung những thực phẩm này hàng ngày sẽ kích thích nhu động ruột, ngăn ngừa táo bón và bảo vệ hệ vi sinh bền vững.

Xem thêm