Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm thế nào để cho con bú đúng cách?

Cùng tìm hiểu các phương pháp cho con bú đúng cách của Viện Y học ứng dụng Việt Nam:

Học cách cho con bú có thể rất mất thời gian và thử thách lòng kiên nhẫn. Vì vậy, để việc cho con bú nhẹ nhàng hơn cho cả mẹ và bé, bạn cần tìm ra phương pháp phù hợp. Nếu bạn muốn được trợ giúp về việc cho con bú như: kỹ thuật cho con bú hoặc cách cho con bú thì nữ hộ sinh, y tá hoặc bác sĩ sản nhi có thể hỗ trợ bạn.

Cho con bú do em bé tự chỉ huy

Một cách để bạn tìm hiểu về việc cho con bú là để em bé dạy bạn.

Điều này được gọi là “ngậm vú do trẻ chỉ huy”. Điều này xảy ra khi bạn để trẻ làm theo bản năng tìm vú của bạn và ngậm bắt vú. Lý tưởng nhất là quá trình gắn bó do em bé tự chỉ đạo có thể bắt đầu ngay sau khi em bé chào đời, khi bạn tiếp xúc da kề da với em bé. Bắt đầu càng sớm, con bạn càng sớm học được cách bú tốt, nhưng không bao giờ là quá muộn để thử.

Tư thế ngậm bắt vú do trẻ chỉ huy có thể giúp bạn tránh được nhiều vấn đề phổ biến như: đau, nứt núm vú, căng tức vú... 

Bạn có thể áp dụng phương pháp tiếp xúc da kề da do em bé chỉ đạo hoặc cho em bé mặc quần áo mỏng. Tốt nhất là bạn nên cởi áo ngực ra. Điều này có nghĩa là bạn có thể cần sự riêng tư trong những ngày đầu khi bạn và em bé thử phương pháp này.

Dưới đây là các bước cơ bản cho kỹ thuật này:

  • Hãy để ý những tín hiệu cho ăn sớm của bé, chẳng hạn như dấu hiệu đói. Em bé của bạn có thể phát ra tiếng mút hoặc mở miệng và quay đầu về phía vú của bạn. Sẽ tốt hơn nếu bạn cho em bé bú khi bạn nhìn thấy những dấu hiệu ban đầu này hơn là những dấu hiệu muộn hơn như khóc.
  • Hãy chắc chắn rằng bạn cảm thấy thoải mái và lưng của bạn được hỗ trợ. Ngả lưng sẽ giúp ích hơn là ngồi thẳng.
  • Đặt em bé của bạn trên ngực trần giữa hai bầu ngực của bạn, đối mặt với bạn. Trọng lực sẽ giúp giữ em bé của bạn ở đúng vị trí.
  • Khi bé đã bình tĩnh, hãy để bé làm theo bản năng của mình và bắt đầu di chuyển về phía một bên vú. Đỡ em bé phía sau vai và dưới mông bằng cánh tay gần nhất với bầu vú mà em bé sẽ bú. Tránh ôm đầu bé.
  • Hãy để em bé của bạn di chuyển về phía núm vú của bạn. Em bé của bạn biết phải đi đâu. Công việc của bạn là giữ cho bé bình tĩnh. Bạn có thể giúp đỡ bằng cách di chuyển cơ thể bé một chút nếu cần.
  • Em bé của bạn có thể sẽ tự đặt mình vào một góc, với miệng gần núm vú của bạn và chân được hỗ trợ bởi đùi của bạn. Đầu của trẻ sẽ nằm trong khuỷu tay của bạn, với cẳng tay hoặc bàn tay dưới của bạn đỡ mông của trẻ.
  • Khi trẻ ở ngay dưới núm vú của bạn, trẻ sẽ vùi cằm vào bầu vú của bạn, miệng mở ra, ngậm lấy bầu vú và bắt đầu bú. Đôi khi em bé sẽ ngậm vào, buông ra và ngậm lại để bám chặt hơn. Bạn có thể định hình bầu ngực của mình để giúp bé ngậm bắt vú.
  • Nếu bạn bị đau, hãy ngừng cho bú bằng cách đưa ngón tay út của bạn vào khóe miệng của trẻ ở giữa hai lợi. Nhẹ nhàng nhấc trẻ ra khỏi vú và thử lại.

Đọc thêm bài viết: Phụ nữ mang thai nên có chế độ dinh dưỡng như thế nào?

Những điều cần lưu ý

Nếu bạn sinh mổ, hãy nhẹ nhàng khuyến khích trẻ di chuyển chân và cơ thể sang một bên để trẻ không đá hoặc nằm lên vết thương của bạn. Sử dụng một chiếc gối bên cạnh bạn để đỡ chân và bàn chân của trẻ.

Bạn có thể giúp hỗ trợ phía sau vai của trẻ và kéo mông trẻ lại gần cơ thể bạn hơn nếu cần.

Trong khoảng tuần đầu tiên cho con bú, bạn thường cảm thấy hơi khó chịu khi trẻ ngậm ti. Nhưng một khi em bé của bạn bắt đầu bú và nuốt, việc cho con bú sẽ bắt đầu cảm thấy thoải mái hơn.

Cho con bú do mẹ chỉ huy

Kỹ thuật gắn bó “do mẹ chỉ đạo” truyền thống hơn cũng như phù hợp với nhiều bà mẹ và trẻ sơ sinh.

Dưới đây là các bước cơ bản cho kỹ thuật này:

  • Ngồi thẳng, để lưng được hỗ trợ tốt. Nếu trẻ nặng, bạn có thể dùng gối để hỗ trợ trẻ.
  • Ôm trẻ sát vào cơ thể bạn. Cố gắng không di chuyển bầu vú của bạn về phía trẻ vì điều này sẽ khiến trẻ khó ngậm bắt vú. Chú ý không nâng trẻ cao hơn độ sa tự nhiên của bầu ngực.
  • Ôm trẻ sau lưng và vai (chứ không phải đầu), sao cho bé nằm nghiêng và ngực trẻ chạm vào ngực bạn. Đưa mũi của trẻ ngay phía trên núm vú của bạn.
  • Nhẹ nhàng đưa núm vú của bạn từ mũi đến môi của trẻ - điều này sẽ khuyến khích trẻ mở rộng miệng.
  • Khi miệng của trẻ mở rộng, hãy nhanh chóng đưa trẻ đến gần vú của bạn, hướng núm vú của bạn vào vòm miệng của trẻ. Em bé của bạn sẽ ngậm miệng trên bầu vú của bạn và bắt đầu bú.

Những điều cần lưu ý

Dưới đây là những dấu hiệu cho thấy bé đã ngậm bắt vú đúng cách và bú tốt:

  • Bạn cho con bú cảm thấy thoải mái, không đau.
  • Trẻ đang bú sâu và đều đặn (đôi khi có những khoảng dừng ngắn), và bạn có thể nhìn thấy hoặc nghe thấy tiếng trẻ nuốt.
  • Em bé của bạn ngậm toàn bộ núm vú và một lượng lớn quầng vú vào miệng, về phía cằm nhiều hơn là mũi.
  • Cằm của trẻ áp vào vú của bạn và mũi của trẻ không chạm vào hoặc chỉ chạm nhẹ  vào vú của bạn.
  • Môi dưới của trẻ quay ra ngoài bầu vú của bạn (không được ngậm vào) và môi trên của trẻ hướng ra ngoài hoặc áp nhẹ vào bầu vú của bạn.
  • Núm vú của bạn luôn trong tình trạng tốt và không có dấu hiệu bị tổn thương hoặc bị chèn ép.
  • Em bé của bạn đang bú cạn sữa của bạn đúng cách, do đó bạn sẽ cảm thấy vú mềm hơn sau khi bú.

Cảm giác căng tức khi trẻ bắt đầu bú là điều bình thường. Nhưng nếu việc ngậm vú bắt đầu gây khó chịu, đặc biệt là sau vài giây đầu tiên, điều đó có thể có nghĩa là em bé của bạn chưa được ngậm đúng cách.

Nếu em bé của bạn chưa ngậm đúng cách, bạn có thể thử ôm cơ thể trẻ lại gần hơn để cằm trẻ áp vào vú bạn nhiều hơn. Nếu việc ngậm bắt vú vẫn còn đau, hãy dừng lại, nhẹ nhàng bẻ khớp ngậm ra, đưa trẻ ra khỏi vú và thử ngậm lại.

Nếu bạn muốn kiểm tra kỹ tình trạng ngậm của trẻ, hãy nhờ sự trợ giúp của nữ hộ sinh, y tá, chuyên gia tư vấn cho con bú hoặc bác sĩ sản khoa.

Đọc thêm bài viết: Ăn gì để trì hoãn kinh nguyệt khi ngày Tết đang tới gần?

Ợ hơi

Nếu bạn cần đưa trẻ ra khỏi vú để thử ngậm lại hoặc ngừng bú, hãy tránh kéo trẻ ra khỏi vú của bạn. Điều này có thể làm hỏng núm vú của bạn. Thay vào đó, hãy ngừng bú cho trẻ bằng cách đưa ngón tay út của bạn vào khóe miệng của trẻ, giữa hai lợi và nhẹ nhàng nhấc trẻ ra khỏi vú.

Em bé của bạn có thể cần ợ hơi sau khi bú từ mỗi bên vú. Để làm điều này, hãy đặt trẻ ngồi dậy hoặc bế trẻ lên vai bạn và nhẹ nhàng xoa hoặc vỗ lưng trẻ.

Không phải lúc nào trẻ cũng cần ợ hơi sau khi bú.

Cho con bú: tần suất, bao lâu và ở bên vú nào?

  • Tần suất bú?

Trẻ sơ sinh thường cần bú ít nhất 8-12 lần mỗi 24 giờ. Trong vài ngày đầu đời, em bé của bạn có thể cần bú thường xuyên hơn mức này. Và khi em bé của bạn lớn lên, tần suất cho ăn của trẻ có thể tăng lên theo thời gian.

  • Thời gian bú?

Thời gian mỗi trẻ bú sẽ khác nhau, nhưng trong những ngày và tuần đầu tiên, có thể lên đến một giờ. Khi trẻ lớn hơn, bú và nuốt tốt hơn, việc bú sẽ mất ít thời gian hơn. Khi được 3 tháng, một số trẻ có thể bú đủ lượng sữa cần thiết chỉ trong vài phút.

  • Bầu vú bên nào?

Một số trẻ có thể bú một bên vú, cần nghỉ ngơi và sau đó tiếp tục bú. Nếu cảm thấy vú đầu tiên chưa cạn hoàn toàn, bạn có thể cho trẻ bú lại vú đó. Hoặc bạn có thể cho trẻ bú sang vú còn lại. Một số trẻ bú cả hai vú mà không có thời gian nghỉ giữa các cữ bú.

Và những đứa trẻ khác chỉ bú từ một vú tại một thời điểm. Nếu em bé của bạn bú theo kiểu này, hãy luân phiên các bên vú từ lần bú này sang lần bú tiếp theo. Nếu bạn đang sử dụng phương pháp ngậm bắt vú do trẻ chỉ huy, bạn có thể nhẹ nhàng khuyến khích trẻ ngậm một bên vú cụ thể. Hoặc bạn có thể đặt trẻ gần vú mẹ và để trẻ tự ngậm bắt đầu từ đó.

Nếu bạn mang thai, hãy chuẩn bị cho mình những kiến thức dinh dưỡng khoa học và phù hợp với thể trạng để giúp mẹ khỏe, bé phát triển tốt suốt 9 tháng thai kỳ. Nếu muốn được tư vấn thực hiện xét nghiệm NIPT và cung cấp chế độ dinh dưỡng lành mạnh cho cả mẹ và bé bởi các chuyên gia giàu kinh nghiệm, hãy tới Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam. Liên hệ đặt lịch TẠI ĐÂY hoặc tại Hotline: 0935183939 hoặc 02436335678

 

BS. Đoàn Thu Hồng - Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM - Theo Raising children
Bình luận
Tin mới
  • 09/11/2026

    Vì sao mùa đông dễ gây đột quỵ và nhồi máu cơ tim?

    Khi thời tiết chuyển lạnh, không chỉ làn da và hệ hô hấp chịu ảnh hưởng mà tim mạch cũng phải đối mặt với nhiều rủi ro nghiêm trọng. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mùa đông là thời điểm tỷ lệ đột quỵ và nhồi máu cơ tim tăng cao nhất trong năm.

  • 08/11/2026

    Cúm mùa khi giao mùa: Nhận diện sớm triệu chứng và biện pháp phòng ngừa chủ động

    Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm (Influenza virus) gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt vào thời điểm giao mùa khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển.

  • 08/11/2026

    Top 5 thực phẩm "vàng" nên dự trữ trong mùa mưa bão

    Mỗi khi mùa bão lũ tràn về, nguồn cung ứng thực phẩm và điện nước thường xuyên bị gián đoạn. Để giúp các gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe và đảm bảo dinh dưỡng trong những ngày thiên tai, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những gợi ý về việc chuẩn bị thực phẩm dự trữ mùa bão lũ an toàn và khoa học.

  • 07/11/2026

    Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về cũng là lúc hệ miễn dịch của trẻ nhỏ phải đối mặt với một thử thách lớn. Mùa đông không chỉ mang theo không khí rét buốt mà còn tạo ra điều kiện môi trường vô cùng lý tưởng để vô số các loại mầm bệnh sinh sôi và lây lan trong không khí.

  • 07/11/2026

    Bí quyết bù nước mỗi ngày cho người mắc bệnh Crohn

    Bệnh Crohn là một dạng bệnh viêm ruột mạn tính, thường gây tiêu chảy kéo dài khiến người bệnh dễ rơi vào tình trạng mất nước và mất cân bằng điện giải. Việc xây dựng thói quen bù nước phù hợp có thể giúp giảm bớt gánh nặng này.

  • 06/11/2026

    5 quan niệm sai lầm phổ biến về sàng lọc ung thư vú

    Sàng lọc ung thư vú là một công cụ quan trọng để phát hiện sớm các trường hợp bệnh và điều trị trước khi chúng có cơ hội lan rộng. Tuy nhiên, một số lầm tưởng và quan niệm sai lầm khiến mọi người không đi khám sàng lọc cần thiết. Bài viết này sẽ đề cập đến những quan niệm sai lầm phổ biến và thảo luận về những phát hiện của nghiên cứu.

  • 06/11/2026

    Các bệnh truyền nhiễm lây lan qua nước bọt

    Nước bọt có thể truyền nhiều bệnh truyền nhiễm khác nhau, bao gồm bệnh tăng bạch cầu đơn nhân, viêm họng do liên cầu khuẩn và nhiễm virus rota. Hiểu rõ cách thức lây lan của các bệnh này giúp bạn thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa.

  • 05/11/2026

    Cẩm nang tiêm chung và phòng bệnh mùa đông cho trẻ

    Thời tiết chuyển lạnh là khoảng thời gian khiến nhiều bậc phụ huynh bắt đầu lo lắng và trăn trở về sức khỏe của con cái. Chúng ta thường có suy nghĩ rằng mùa đông chỉ mang theo những cơn cảm lạnh hay ho sốt thông thường. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các bệnh lây nhiễm nguy hiểm, bao gồm cả những căn bệnh do muỗi truyền như sốt xuất huyết, vẫn luôn rình rập và đe dọa trực tiếp đến sức khỏe của trẻ nhỏ, đặc biệt là ở khu vực Đông Nam Á. Để con có một mùa đông thực sự khỏe mạnh và trọn vẹn, việc trang bị kiến thức về tiêm chủng cũng như các biện pháp phòng bệnh tại nhà là điều vô cùng cần thiết. Bài viết dưới đây sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về cách tạo ra một "lớp áo giáp" vững chắc, nhằm bảo vệ con yêu khỏi những tác nhân gây bệnh trong giai đoạn thời tiết khắc nghiệt này.

Xem thêm