Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Kem chống nắng có ngăn ngừa sạm da không?

Kem chống nắng có thể ngăn ngừa cháy nắng ở một mức độ nào đó. Các bác sĩ da liễu khuyên bạn nên thoa kem chống nắng mỗi ngày. Sử dụng kem chống nắng có thành phần hóa học hoặc vật lý giúp ngăn chặn ánh nắng mặt trời gây ra lão hóa da và ung thư da. Bạn vẫn có thể bị rám nắng nhẹ, ngay cả khi bạn thoa kem chống nắng. Tuy nhiên, không có cách nhuộm da có chủ ý nào được coi là an toàn.

Cách thức hoạt động của kem chống nắng

Kem chống nắng hoạt động theo hai cách khác nhau. Kem chống nắng hóa học phổ biến hoạt động bằng cách hấp thụ tia cực tím (UV) và làm thay đổi chúng trước khi chúng có cơ hội gây ra bất kỳ tổn thương nào. Ví dụ về kem chống nắng có thành phần hóa học bao gồm oxybenzone và octisalate. Mặt khác, kem chống nắng vật lý phản xạ và phân tán tia UV ra khỏi da của bạn. Kẽm và oxit titan là hai ví dụ về các chất ngăn chặn được sử dụng trong kem chống nắng vật lý. Những thành phần này gần đây đã được đánh giá là an toàn (GRASE), hoặc thường được FDA công nhận là an toàn và hiệu quả.

Có lẽ điều quan trọng hơn việc lựa chọn giữa kem chống nắng hóa học và vật lý là tìm kiếm một loại có phổ rộng hoặc bảo vệ chống lại hai loại tia UV gây hại. Chúng được gọi là UVA và UVB.

Bạn cũng nên sử dụng kem chống nắng chống nước khi thực hiện các hoạt động nhất định. Điều này giúp đảm bảo rằng sản phẩm không trôi khỏi da và khiến da tiếp xúc với tác hại của tia UV. Tuy nhiên, điều quan trọng cần nhớ là kem chống nắng hoạt động như một lớp lót trên da. Nó không thể ngăn da của bạn tiếp xúc với ánh nắng mặt trời 100 phần trăm. Vì vậy, bạn vẫn có thể rám nắng ở một mức độ nào đó. Khi tiếp xúc với ánh nắng trong thời gian ngắn, da của bạn phản ứng với ánh nắng mặt trời bằng cách bị viêm. Do cháy nắng, da của bạn thích nghi bằng cách rám nắng. Tiếp xúc càng kéo dài, vết bỏng có thể càng nghiêm trọng. Da rám nắng cũng là kết quả của việc hắc tố melanin được giải phóng ở vùng bị ảnh hưởng.

Những tác động tiêu cực có thể không phải lúc nào cũng có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Bạn sẽ không thể thấy các tác động lâu dài hơn của việc tiếp xúc với tia cực tím, chẳng hạn như ung thư và lão hóa da. Thoa kem chống nắng phổ rộng với chỉ số SPF phù hợp có thể giúp giảm thiểu tác hại của loại da này. Trên thực tế, theo Tổ chức Ung thư Da, bôi kem chống nắng SPF 15 có thể giảm tới 50% nguy cơ mắc ung thư da hắc tố, cũng như 40% không phải u hắc tố.

Tầm quan trọng của kem chống nắng

Kem chống nắng phổ rộng có nghĩa là sản phẩm chống lại cả tia UVA và UVB. Tia UVA tồn tại lâu hơn và có thể gây tổn thương da bao gồm cả nếp nhăn. Tia UVB bao gồm các bước sóng ngắn hơn có thể gây bỏng và được cho là nguyên nhân gây ra hầu hết các bệnh ung thư da. Sử dụng kem chống nắng không chỉ bảo vệ khỏi sự tiếp xúc trực tiếp với tia cực tím phát sinh trong các hoạt động ngoài trời mà còn bảo vệ làn da của bạn khỏi sự tiếp xúc hàng ngày, ví dụ như khi lái xe, đi bộ đến nơi làm việc hoặc lớp học của bạn và đưa con bạn đến công viên.

Nếu không được bảo vệ, dù chỉ một lượng nhỏ tiếp xúc với ánh nắng mặt trời cũng có thể tăng lên theo thời gian. Tối thiểu, bạn nên thoa kem dưỡng ẩm có chứa kem chống nắng lên mặt, cổ và ngực mỗi ngày.

SPF lý tưởng

Mỗi loại kem chống nắng đều chứa một chỉ số SPF, hay còn gọi là chỉ số chống nắng. Chỉ số SPF lý tưởng trong kem chống nắng phụ thuộc vào mức độ tiếp xúc của bạn với ánh nắng mặt trời. Kem chống nắng hàng ngày có thể chứa chỉ số SPF thấp hơn, nhưng khi tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời thì cần có chỉ số SPF cao hơn. Điều quan trọng đầu tiên là phải hiểu ý nghĩa của số SPF. SPF đề cập đến thời gian da bạn bị bỏng nếu không thoa kem chống nắng, thay vì đưa ra một mức độ bảo vệ cụ thể. Vì vậy, ví dụ, chỉ số SPF 30 có nghĩa là da của bạn có thể mất nhiều thời gian hơn để đốt cháy da gấp 30 lần nếu không được bảo vệ. Điều này chỉ đúng nếu bạn áp dụng đúng cách và đúng liều lượng.

 

SPF cũng có nghĩa là một tỷ lệ nhất định của tia UVB gây lão hóa da vẫn được phép xâm nhập vào da. Theo Tổ chức Ung thư Da, 3% tia UVB có thể xâm nhập vào da của bạn với SPF 30 và 2% với SPF 50. Đây cũng là cách bạn vẫn có thể bị rám nắng khi thoa kem chống nắng. Học viện Da liễu Hoa Kỳ khuyến nghị sử dụng kem chống nắng ít nhất là SPF 30 hoặc cao hơn mỗi ngày. Nếu bạn tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời trong thời gian dài, chẳng hạn như khi bơi lội hoặc chơi thể thao, bạn có thể muốn sử dụng SPF cao hơn, chẳng hạn như SPF 50 hoặc SPF 100 và thoa lại thường xuyên. Tuy nhiên, có một số trường hợp cần sử dụng SPF cao hơn, chẳng hạn như nếu bạn có tiền sử ung thư da, bạch tạng hoặc rối loạn miễn dịch khiến bạn dễ bị bỏng.

Khi nào cần nói chuyện với bác sĩ da liễu?

Bạn cũng có thể trao đổi với bác sĩ da liễu về chỉ số SPF chính xác mà bạn nên sử dụng. Họ thậm chí có thể khuyên bạn nên điều chỉnh SPF cho những thời điểm nhất định trong năm, cũng như vị trí địa lý của bạn. Nếu bạn sống ở độ cao cao hơn có thể khiến bạn có nguy cơ tiếp xúc với tia cực tím nhiều hơn, cũng như các vị trí gần đường xích đạo hơn.

Điều quan trọng là phải đến gặp bác sĩ da liễu của bạn hàng năm để kiểm tra da. Bạn có thể cần đi khám thường xuyên hơn nếu bạn có tiền sử ung thư da gần đây hoặc đã thường xuyên bị rám nắng trong quá khứ. Hãy đến gặp bác sĩ da liễu ngay lập tức nếu bạn có một tổn thương da bất thường. Bất kỳ nốt ruồi hoặc vết sưng nào có dấu hiệu phát triển, thay đổi màu sắc, chảy máu hoặc ngứa đều có thể yêu cầu sinh thiết. Bác sĩ da liễu phát hiện ung thư da càng sớm thì kết quả điều trị càng tốt. Ung thư tế bào hắc tố là loại ung thư da nguy hiểm nhất. Rám nắng có hoặc không có kem chống nắng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Phát hiện sớm có thể làm giảm nguy cơ tử vong.

Điểm mấu chốt

Thoa kem chống nắng có thể ngăn ngừa một số chứng viêm da dẫn đến rám nắng, nhưng đây không phải là mối quan tâm chính của bạn khi nói đến tia UV. Mỗi ngày bạn nên sử dụng kem chống nắng là điều cần thiết để giúp bảo vệ làn da của bạn chống lại bỏng, lão hóa và ung thư. Hãy nhớ thoa lại sau mỗi 2 giờ, cũng như sau khi đổ mồ hôi và bơi lội. Bạn cũng có thể thực hiện các biện pháp phòng ngừa khác, bao gồm sử dụng quần áo bảo hộ, mũ và kính râm. Tránh ánh nắng mặt trời vào giờ cao điểm từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều cũng có thể giúp giảm thiểu phơi nhiễm.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Mẹo chăm sóc da và tóc khi đi bơi trong mùa Hè

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 19/02/2026

    Phục hồi làn da sau những buổi trang điểm tiệc tùng

    Năm mới thường đi kèm với tiệc tùng và gặp gỡ, thức khuya, dùng đồ uống có cồn và trang điểm liên tục. Những thay đổi này có thể khiến da bị khô, xỉn màu, nổi mụn, bít tắc lỗ chân lông và lão hóa sớm. Để phục hồi làn da căng mọng, rạng rỡ sau những dịp này, việc xây dựng một quy trình chăm sóc da khoa học và chuyên sâu là điều vô cùng cần thiết. Bài viết này sẽ cung cấp các phương pháp phục hồi da hiệu quả, giúp làn da của bạn luôn khỏe mạnh và tươi trẻ.

  • 18/02/2026

    Bật mí những cách cải thiện miễn dịch đơn giản ngay tại nhà

    Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và đồ uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.

  • 18/02/2026

    9 tác hại khi lười tập thể dục

    Không tập thể dục hay tập không đủ có thể gây ra nhiều tác dụng phụ cho cơ thể, bao gồm tăng cân, giảm mức năng lượng và tăng nguy cơ mắc các bệnh lý mạn tính...

  • 18/02/2026

    Tác hại âm thầm của nước ngọt đối với trẻ em trong kỳ nghỉ dài

    Trong những kỳ nghỉ dài ngày, đặc biệt là dịp Tết Nguyên Đán, các gia đình thường có tâm lý chiều chuộng con trẻ bằng những món bánh kẹo và nước ngọt có ga đầy hấp dẫn để tăng thêm không khí vui tươi, sum vầy. Những thức uống rực rỡ sắc màu với vị ngọt đậm đà này dễ dàng mang lại cảm giác phấn khích tức thì, khiến trẻ nhỏ đặc biệt yêu thích và coi đó như một phần không thể thiếu của sự hưởng thụ.

  • 18/02/2026

    Vệ sinh mũi họng đúng cách vào những ngày độ ẩm cao

    Vào những ngày trời nồm, độ ẩm không khí vọt lên trên 95%, vi khuẩn và nấm mốc bắt đầu sinh sôi khắp nơi. Vì mũi và họng trực tiếp hít thở bầu không khí vào cơ thể, nên đây cũng là nơi dễ bị virus tấn công, dẫn đến viêm mũi dị ứng hay viêm xoang. Viện Y học ứng dụng Việt Nam khuyến nghị cách đơn giản nhất để bảo vệ cả nhà chính là chủ động vệ sinh mũi họng hằng ngày. Việc này giúp làm sạch đường thở và tạo ra một "lớp màng bảo vệ" vững chắc trước các mầm bệnh bên ngoài.

  • 17/02/2026

    Bước sang tuổi 40: 10 điều bạn nên làm mỗi ngày để bảo vệ trái tim

    Sau tuổi 40, nguy cơ đau tim tăng do thay đổi sinh lý, lối sống và áp lực cuộc sống. Tuy nhiên, chỉ với những điều chỉnh nhỏ mỗi ngày, bạn hoàn toàn có thể bảo vệ trái tim, kiểm soát huyết áp, cholesterol và duy trì sức khỏe tim mạch lâu dài.

  • 17/02/2026

    Thư chúc Tết Bính Ngọ 2026

    Kính gửi: Quý Đối tác, Quý Khách hàng cùng toàn thể cán bộ, nhân viên Viện Y học ứng dụng Việt Nam

  • 17/02/2026

    Mẹo giúp khắc phục tình trạng đầy bụng dịp Tết

    Rối loạn tiêu hóa, chướng bụng và khó tiêu không chỉ gây cảm giác khó chịu nhất thời mà còn là dấu hiệu của việc hệ thống chuyển hóa đang bị quá tải.

Xem thêm