Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Kem chống nắng có ngăn ngừa sạm da không?

Kem chống nắng có thể ngăn ngừa cháy nắng ở một mức độ nào đó. Các bác sĩ da liễu khuyên bạn nên thoa kem chống nắng mỗi ngày. Sử dụng kem chống nắng có thành phần hóa học hoặc vật lý giúp ngăn chặn ánh nắng mặt trời gây ra lão hóa da và ung thư da. Bạn vẫn có thể bị rám nắng nhẹ, ngay cả khi bạn thoa kem chống nắng. Tuy nhiên, không có cách nhuộm da có chủ ý nào được coi là an toàn.

Cách thức hoạt động của kem chống nắng

Kem chống nắng hoạt động theo hai cách khác nhau. Kem chống nắng hóa học phổ biến hoạt động bằng cách hấp thụ tia cực tím (UV) và làm thay đổi chúng trước khi chúng có cơ hội gây ra bất kỳ tổn thương nào. Ví dụ về kem chống nắng có thành phần hóa học bao gồm oxybenzone và octisalate. Mặt khác, kem chống nắng vật lý phản xạ và phân tán tia UV ra khỏi da của bạn. Kẽm và oxit titan là hai ví dụ về các chất ngăn chặn được sử dụng trong kem chống nắng vật lý. Những thành phần này gần đây đã được đánh giá là an toàn (GRASE), hoặc thường được FDA công nhận là an toàn và hiệu quả.

Có lẽ điều quan trọng hơn việc lựa chọn giữa kem chống nắng hóa học và vật lý là tìm kiếm một loại có phổ rộng hoặc bảo vệ chống lại hai loại tia UV gây hại. Chúng được gọi là UVA và UVB.

Bạn cũng nên sử dụng kem chống nắng chống nước khi thực hiện các hoạt động nhất định. Điều này giúp đảm bảo rằng sản phẩm không trôi khỏi da và khiến da tiếp xúc với tác hại của tia UV. Tuy nhiên, điều quan trọng cần nhớ là kem chống nắng hoạt động như một lớp lót trên da. Nó không thể ngăn da của bạn tiếp xúc với ánh nắng mặt trời 100 phần trăm. Vì vậy, bạn vẫn có thể rám nắng ở một mức độ nào đó. Khi tiếp xúc với ánh nắng trong thời gian ngắn, da của bạn phản ứng với ánh nắng mặt trời bằng cách bị viêm. Do cháy nắng, da của bạn thích nghi bằng cách rám nắng. Tiếp xúc càng kéo dài, vết bỏng có thể càng nghiêm trọng. Da rám nắng cũng là kết quả của việc hắc tố melanin được giải phóng ở vùng bị ảnh hưởng.

Những tác động tiêu cực có thể không phải lúc nào cũng có thể nhìn thấy bằng mắt thường. Bạn sẽ không thể thấy các tác động lâu dài hơn của việc tiếp xúc với tia cực tím, chẳng hạn như ung thư và lão hóa da. Thoa kem chống nắng phổ rộng với chỉ số SPF phù hợp có thể giúp giảm thiểu tác hại của loại da này. Trên thực tế, theo Tổ chức Ung thư Da, bôi kem chống nắng SPF 15 có thể giảm tới 50% nguy cơ mắc ung thư da hắc tố, cũng như 40% không phải u hắc tố.

Tầm quan trọng của kem chống nắng

Kem chống nắng phổ rộng có nghĩa là sản phẩm chống lại cả tia UVA và UVB. Tia UVA tồn tại lâu hơn và có thể gây tổn thương da bao gồm cả nếp nhăn. Tia UVB bao gồm các bước sóng ngắn hơn có thể gây bỏng và được cho là nguyên nhân gây ra hầu hết các bệnh ung thư da. Sử dụng kem chống nắng không chỉ bảo vệ khỏi sự tiếp xúc trực tiếp với tia cực tím phát sinh trong các hoạt động ngoài trời mà còn bảo vệ làn da của bạn khỏi sự tiếp xúc hàng ngày, ví dụ như khi lái xe, đi bộ đến nơi làm việc hoặc lớp học của bạn và đưa con bạn đến công viên.

Nếu không được bảo vệ, dù chỉ một lượng nhỏ tiếp xúc với ánh nắng mặt trời cũng có thể tăng lên theo thời gian. Tối thiểu, bạn nên thoa kem dưỡng ẩm có chứa kem chống nắng lên mặt, cổ và ngực mỗi ngày.

SPF lý tưởng

Mỗi loại kem chống nắng đều chứa một chỉ số SPF, hay còn gọi là chỉ số chống nắng. Chỉ số SPF lý tưởng trong kem chống nắng phụ thuộc vào mức độ tiếp xúc của bạn với ánh nắng mặt trời. Kem chống nắng hàng ngày có thể chứa chỉ số SPF thấp hơn, nhưng khi tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời thì cần có chỉ số SPF cao hơn. Điều quan trọng đầu tiên là phải hiểu ý nghĩa của số SPF. SPF đề cập đến thời gian da bạn bị bỏng nếu không thoa kem chống nắng, thay vì đưa ra một mức độ bảo vệ cụ thể. Vì vậy, ví dụ, chỉ số SPF 30 có nghĩa là da của bạn có thể mất nhiều thời gian hơn để đốt cháy da gấp 30 lần nếu không được bảo vệ. Điều này chỉ đúng nếu bạn áp dụng đúng cách và đúng liều lượng.

 

SPF cũng có nghĩa là một tỷ lệ nhất định của tia UVB gây lão hóa da vẫn được phép xâm nhập vào da. Theo Tổ chức Ung thư Da, 3% tia UVB có thể xâm nhập vào da của bạn với SPF 30 và 2% với SPF 50. Đây cũng là cách bạn vẫn có thể bị rám nắng khi thoa kem chống nắng. Học viện Da liễu Hoa Kỳ khuyến nghị sử dụng kem chống nắng ít nhất là SPF 30 hoặc cao hơn mỗi ngày. Nếu bạn tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời trong thời gian dài, chẳng hạn như khi bơi lội hoặc chơi thể thao, bạn có thể muốn sử dụng SPF cao hơn, chẳng hạn như SPF 50 hoặc SPF 100 và thoa lại thường xuyên. Tuy nhiên, có một số trường hợp cần sử dụng SPF cao hơn, chẳng hạn như nếu bạn có tiền sử ung thư da, bạch tạng hoặc rối loạn miễn dịch khiến bạn dễ bị bỏng.

Khi nào cần nói chuyện với bác sĩ da liễu?

Bạn cũng có thể trao đổi với bác sĩ da liễu về chỉ số SPF chính xác mà bạn nên sử dụng. Họ thậm chí có thể khuyên bạn nên điều chỉnh SPF cho những thời điểm nhất định trong năm, cũng như vị trí địa lý của bạn. Nếu bạn sống ở độ cao cao hơn có thể khiến bạn có nguy cơ tiếp xúc với tia cực tím nhiều hơn, cũng như các vị trí gần đường xích đạo hơn.

Điều quan trọng là phải đến gặp bác sĩ da liễu của bạn hàng năm để kiểm tra da. Bạn có thể cần đi khám thường xuyên hơn nếu bạn có tiền sử ung thư da gần đây hoặc đã thường xuyên bị rám nắng trong quá khứ. Hãy đến gặp bác sĩ da liễu ngay lập tức nếu bạn có một tổn thương da bất thường. Bất kỳ nốt ruồi hoặc vết sưng nào có dấu hiệu phát triển, thay đổi màu sắc, chảy máu hoặc ngứa đều có thể yêu cầu sinh thiết. Bác sĩ da liễu phát hiện ung thư da càng sớm thì kết quả điều trị càng tốt. Ung thư tế bào hắc tố là loại ung thư da nguy hiểm nhất. Rám nắng có hoặc không có kem chống nắng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Phát hiện sớm có thể làm giảm nguy cơ tử vong.

Điểm mấu chốt

Thoa kem chống nắng có thể ngăn ngừa một số chứng viêm da dẫn đến rám nắng, nhưng đây không phải là mối quan tâm chính của bạn khi nói đến tia UV. Mỗi ngày bạn nên sử dụng kem chống nắng là điều cần thiết để giúp bảo vệ làn da của bạn chống lại bỏng, lão hóa và ung thư. Hãy nhớ thoa lại sau mỗi 2 giờ, cũng như sau khi đổ mồ hôi và bơi lội. Bạn cũng có thể thực hiện các biện pháp phòng ngừa khác, bao gồm sử dụng quần áo bảo hộ, mũ và kính râm. Tránh ánh nắng mặt trời vào giờ cao điểm từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều cũng có thể giúp giảm thiểu phơi nhiễm.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Mẹo chăm sóc da và tóc khi đi bơi trong mùa Hè

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 01/03/2026

    Bệnh lao dễ lây hơn trong mùa nồm ẩm: Nguy cơ và cách bảo vệ

    Mùa nồm ẩm với những cơn mưa phùn và không khí luôn ẩm ướt là kiểu thời tiết đặc trưng khi giao mùa. Không chỉ khiến nhà cửa lúc nào cũng nhớp nháp, khó chịu, đây còn là thời điểm lý tưởng để các loại vi khuẩn, nấm mốc sinh sôi và gây hại cho sức khỏe. Đáng chú ý, vi khuẩn lao trở thành mối lo ngại hàng đầu vì chúng rất dễ phát tán và tồn tại lâu hơn trong môi trường thiếu ánh nắng này. Để giúp bạn và gia đình chủ động phòng bệnh, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về nguy cơ lây nhiễm lao trong mùa nồm cũng như các cách bảo vệ sức khỏe hiệu quả nhất.

  • 01/03/2026

    Lợi ích bất ngờ khi đi bộ ngang

    Bên cạnh đi bộ tiến thông thường, đi bộ ngang - hay còn gọi là đi bộ nghiêng - giúp kích hoạt các nhóm cơ ít được sử dụng, cải thiện thăng bằng và tăng cường sự tham gia của não bộ, đặc biệt có lợi cho người lớn tuổi.

  • 01/03/2026

    Ban xuất huyết Henoch-Schonlein

    Bất kỳ ai cũng có thể mắc ban xuất huyết Henoch-Schonlein. Tuy nhiên, bệnh thường phổ biến nhất ở trẻ em từ 3 đến 10 tuổi. Bệnh thường tự khỏi mà không cần điều trị, nhưng nếu bệnh ảnh hưởng đến thận hoặc dẫn đến các vấn đề sức khỏe khác thì bạn cần đến gặp bác sĩ ngay. Cùng tìm hiểu về ban xuất huyết Henoch-Schonlein qua bài viết sau đây!

  • 28/02/2026

    Trà Thanh nhiệt Dr Thanh dưới góc nhìn của y học cổ truyền

    Không chỉ là một thức uống giải khát thông thường, Trà Thanh nhiệt Dr Thanh được phát triển dựa trên sự giao thoa giữa tri thức y học cổ truyền phương Đông và công nghệ sản xuất hiện đại.

  • 28/02/2026

    Ăn hạt dẻ có tác dụng gì? 9 lợi ích sức khỏe bất ngờ của hạt dẻ

    Hạt dẻ không chỉ là thức quà dân dã trong mùa đông mà còn là nguồn dinh dưỡng với nhiều lợi ích sức khỏe, xứng đáng có mặt trong thực đơn lành mạnh của mọi gia đình.

  • 28/02/2026

    Bí quyết giúp bạn ngủ ngon và chìm vào giấc ngủ nhanh chóng

    Chắc hẳn ai trong chúng ta cũng từng trải qua cảm giác trằn trọc, nhìn đồng hồ điểm từng giờ trong vô vọng khi cơn buồn ngủ mãi không tới. Thay vì coi giấc ngủ là một cuộc chiến, hãy coi đó là một quá trình chuẩn bị để cơ thể tự nguyện nghỉ ngơi. Dưới đây là những phương pháp đơn giản, dễ hiểu đã được các chuyên gia chứng minh hiệu quả, giúp bạn "tắt nguồn" tâm trí và bước vào giấc ngủ sâu một cách tự nhiên nhất.

  • 27/02/2026

    6 lý do bạn nên ăn dâu tây mỗi ngày

    Không chỉ được mệnh danh là 'nữ hoàng' của các loại quả mọng nhờ hương vị ngọt ngào và vẻ ngoài rực rỡ, dâu tây còn chứa nhiều hợp chất đặc biệt có lợi cho sức khỏe. Dưới đây là 6 lý do chúng ta nên ăn dâu tây mỗi ngày.

  • 27/02/2026

    Phòng ngừa các bệnh đường hô hấp phổ biến khi thời tiết nồm ẩm

    Độ ẩm không khí tăng cao là "nỗi ám ảnh" đối với sức khỏe của nhiều gia đình tại miền Bắc. Đây là thời điểm mà nhiệt độ thay đổi thất thường, không khí trong nhà luôn trong tình trạng bí bách không chỉ gây bất tiện trong sinh hoạt mà còn là tác nhân hàng đầu khiến các ca bệnh đường hô hấp bùng phát mạnh mẽ. Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn nhận diện sớm các nguy cơ và cách chăm sóc sức khỏe cho cả gia đình.

Xem thêm