Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hội chứng nôn chu kỳ do đâu?

Nôn chu kỳ là hội chứng thường gặp ở nhiều lứa tuổi. Trẻ em phổ biến hơn người lớn.

Bệnh tuy không nguy hiểm tính mạng nhưng gây khó chịu cho người bệnh và có thể gây biến chứng nặng nếu không được điều trị kịp thời.

Triệu chứng

Các triệu chứng của hội chứng nôn chu kỳ thường bắt đầu vào buổi sáng. Các dấu hiệu và triệu chứng bao gồm:

Ba lần hoặc nhiều hơn các đợt nôn mửa bắt đầu cùng một lúc và kéo dài trong một khoảng thời gian tương tự.

Giữa các đợt sức khỏe nói chung bình thường, không có cảm giác buồn nôn. 

Buồn nôn và đổ mồ hôi dữ dội trước khi một đợt nôn chu kỳ bắt đầu.

Buồn nôn có thể dai dẳng và dữ dội. Không giống như hầu hết các rối loạn tiêu hóa khác, nôn mửa trong nôn chu kỳ có thể không làm giảm cảm giác buồn nôn. Trẻ em có thể bị nôn vọt, thường xuyên từ bốn lần trở lên mỗi giờ với  nhịp độ cao nhất là 5-15 phút một lần. Sau khi thức ăn trong dạ dày đã hết, các bé có thể tiếp tục thở phập phồng.

Các triệu chứng có thể nghiêm trọng đến mức người bệnh không thể đi lại hoặc nói chuyện và trong một số trường hợp có thể xuất hiện bất tỉnh hoặc hôn mê.

Các đợt nôn có thể khiến người bệnh khó giao tiếp xã hội (không nên nhầm lẫn với một nguyên nhân tâm thần). Uống nước để làm loãng mật và do đó giảm buồn nôn là cách phổ biến. Nhiều người tắm hoặc tắm nước nóng kéo dài để giảm bớt cảm giác buồn nôn.

Các dấu hiệu và triệu chứng khác trong một đợt nôn mửa có thể bao gồm: đau bụng, tiêu chảy, chóng mặt, nhạy cảm với ánh sáng, đau đầu, ợ hơi.

Nguyên nhân

Nguyên nhân cơ bản của hội chứng nôn chu kỳ vẫn chưa được biết rõ. Một số nguyên nhân có thể bao gồm di truyền, đặc biệt liên quan đến chứng đau nửa đầu; các vấn đề về hệ thần kinh đặc biệt hệ thận kinh thực vật và mất cân bằng hormone; Các rối loạn nhu động ruột như rối loạn co thắt dạ dày,  hội chứng ruột kich thích…

Các cơn nôn có thể được kích hoạt bởi: cảm lạnh, dị ứng hoặc các vấn đề về xoang, căng thẳng hoặc phấn khích (đặc biệt là ở trẻ em), lo lắng hoặc hoảng sợ (đặc biệt là ở người lớn), một số loại thực phẩm và đồ uống như rượu, caffeine, sô-cô-la hoặc pho mát, ăn quá no, ăn ngay trước khi đi ngủ hoặc nhịn ăn, thời tiết nóng, kiệt quệ về thể chất, tập thể dục quá nhiều, hành kinh, say tàu xe. Xác định các yếu tố gây ra các đợt nôn có thể giúp kiểm soát hội chứng nôn  chu kỳ..

Các yếu tố nguy cơ

Nhiều trẻ mắc hội chứng nôn trớ chu kỳ có tiền sử gia đình bị chứng đau nửa đầu hoặc bản thân mắc chứng đau nửa đầu khi lớn lên. Ở người lớn, mối liên quan giữa hội chứng nôn chu kỳ và chứng đau nửa đầu có thể ít hơn.

Sử dụng cần sa mãn tính cũng có liên quan đến hội chứng nôn chu kỳ vì một số người sử dụng cần sa để giảm buồn nôn. Tuy nhiên, việc sử dụng cần sa mãn tính có thể dẫn đến một tình trạng gọi là hội chứng buồn nôn do cần sa, dẫn đến nôn liên tục mà không có thời gian trở lại bình thường. Hội chứng nôn do cần sa có thể bị nhầm lẫn với hội chứng nôn chu kỳ. Để loại trừ, bệnh nhân cần ngừng sử dụng cần sa ít nhất một đến hai tuần để xem liệu tình trạng nôn có giảm bớt hay không. Nếu không, bác sĩ sẽ tiếp tục kiểm tra hội chứng nôn chu kỳ.

Các biến chứng

Hội chứng nôn theo chu kỳ có thể gây ra những biến chứng sau: mất nước, nôn nhiều khiến cơ thể mất nước nhanh chóng. Những trường hợp mất nước nghiêm trọng có thể cần được điều trị tại bệnh viện. Tổn thương thực quản do  axit trong dạ dày đi kèm với chất nôn. Đôi khi thực quản bị tổn thương đến mức chảy máu. Axit trong chất nôn có thể ăn mòn men răng.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Dấu hiệu chậm kinh nguyệt và mang thai khác nhau thế nào?

GS. TS. Cao Tiến Đức - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

Xem thêm