Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hiểu lầm và sự thật về việc cho con bú

Mặc dù cho con bú là một việc làm phổ biến, bất cứ bà mẹ nào cũng đã từng thực hiện ít nhất một lần trong đời, nhưng vẫn còn rất nhiều người chưa thực sự hiểu rõ về việc này. Hướng dẫn dưới đây sẽ rất hữu ích cho những phụ nữ đang có ý định cho con bú.

Hiểu lầm: Các mẹ mới sinh thường không có đủ sữa

Đúng là phụ nữ thường sẽ không sản xuất ra sữa mẹ thực sự trong vòng 3-5 ngày sau khi sinh, nhưng thay vào đó, cơ thể sẽ sản xuất ra sữa non, và trong những ngày đầu, thì lượng sữa non này là đủ để đáp ứng nhu cầu của em bé mới sinh. Rất nhiều bà mẹ lo lắng rằng họ không sản xuất đủ sữa ngay sau khi sinh, nhưng việc cho trẻ bú sau sinh rất bình thường và trẻ cũng không cần quá nhiều sữa trong những ngày đầu, mỗi lần lượng sữa chỉ cần tương đương với 2 thìa cà phê là đủ.

Hiểu lầm: Sữa mẹ sẽ tốt hơn cho cân nặng và IQ của trẻ

Nếu vì một lý do nào đó bạn không thể cho con bú được hoặc nếu bạn chủ động quyết định nuôi con bằng sữa ngoài thì bạn cũng không nên quá lo lắng về việc tăng cân cũng như phát triển não bộ ở trẻ. Một nghiên cứu năm 2014 tại đại học bang Ohio tại Mỹ đã xem xét các gia đình có 2 trẻ, một trẻ nuôi bằng sữa mẹ và một trẻ nuôi bằng sữa công thức, và thấy rằng, không có sự khác biệt nào giữa 2 trẻ này cả. Cũng tức là, xét về sự tăng cân và phát triển nói chung, thì tác dụng của sữa mẹ và sữa công thức là như nhau. Sữa mẹ chỉ hơn sữa công thức ở một điểm rõ ràng: đó là sữa mẹ có chứa các kháng thể có thể bảo vệ trẻ khỏ bệnh nhiễm trùng.

Sự thật: Nuôi con bằng sữa mẹ giúp bạn giảm cân sau sinh nhanh hơn

Các mẹ nuôi con bú sẽ đốt cháy thêm khoảng 300-500 calo/ngày so với những mẹ nuôi con bằng sữa công thức, và nghiên cứu đã chứng minh được rằng, các mẹ cho con bú thường sẽ có xu hướng giảm cân sau sinh nhanh hơn. Nuôi con bằng sữa mẹ có thể sẽ giúp giải phóng ra hormone giúp tử cung của bạn co lại nhanh hơn, để về với kích thước ban đầu, như trước khi mang thai.

Sự thật: Bạn sẽ gặp phải một số khó khăn khi cho con bú

Mặc dù đa số phụ nữ đều có thể cho con của mình bú, nhưng công việc này không phải lúc nào cũng đơn giản như vậy. Một khảo sát năm 2013 xuất bản trên tạp chí Nhi khoa Hoa Kỳ (Pediatrics) đã chot hấy, 92% số bà mẹ mới sinh con có ít nhất một vấn đề lo lắng trong ngày thứ 3 họ cho con bú, ví dụ như liệu em bé có bú đúng cách hay không, liệu họ có đủ sữa không hoặc tại sao họ lại bị đau tức ngực. Và chỉ có 13% số bà mẹ có khả năng cho con bú hoàn toàn trong 6 tháng đầu như khuyến nghị của Viện Nhi khoa Hoa Kỳ. Thông thường, sau khi được ra viện 2 ngày, thì ngày thứ 3 thường là ngày mà các mẹ gặp khó khăn nhiều nhất trong việc cho con bú. Các mẹ cần biết được khi gặp khó khăn trong vấn đề cho con bú nên tìm kiếm sự giúp đỡ ở đâu. Hiện nay có rất nhiều lớp học dành cho các bà mẹ lần đầu mang thai hoặc cho con bú có hướng dẫn về cách cho bú hoặc bạn cũng có thể hỏi ý kiến bác sỹ từ trước khi xuất hiện về các vấn đề mà bạn lo lắng.

Sự thật: Cho con bú có thể bảo vệ bạn khỏi tình trạng trầm cảm sau sinh

Một nghiên cứu năm 2012 đăng trên tạp chí Quốc tế về Tâm thần y học ( International Journal of Psychiatry in Medicine) chỉ ra rằng, những phụ nữ cho con bú sẽ ít có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh trong vòng 4 tháng sau sinh hơn, so với những phụ nữ nuôi con bằng sữa mẹ. Các nhà nghiên cứu chưa biết rõ nguyên nhân của vấn đề này nhưng nhiều người cho rằng, có thể có liên quan đến oxytocin – hormone hạnh phúc được sản xuất ra trong cơ thể mẹ khi em bé bú mẹ. Ngoài ra, nếu việc bú mẹ diễn ra thuận lợi thì cũng sẽ làm tăng sự tự tin cho các mẹ, các mẹ sẽ tin rằng mình có thể chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ một cách tốt nhất. Một nghiên cứu năm 2011 tại đại học Bắc Carolina cho thấy rằng, những mẹ có trải nghiệm không tốt về việc cho con bú trong vòng 2 tuần đầu tiên sẽ có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh cao hơn.

Hiểu lầm: Đồ uống có cồn sẽ giúp xuống sữa

Theo Viện Nhi khoa Hoa Kỳ, đồ uống có cồn không phải là một chất lợi sữa. Một số nghiên cứu cho thấy uống bia có thể làm tăng lượng hormone chịu trách nhiệm sản xuất sữa, nhưng thực ra, đó là tác dụng của cây lúa mạch và cây hoa bia. Vậy, làm thế nào để giúp sữa xuống nhanh hơn? Các mẹ cần thư giãn, nghỉ ngơi đầy đủ, cùng với đó là cho bé tiếp xúc trực tiếp da kề da với mẹ. Bạn có thể để bé nằm trần trên bụng hoặc trên ngực của mình, khi đó, hormone sản xuất ra sữa mẹ cũng sẽ tăng lên đáng kể.

Hiểu lầm: Bạn không thể cho con bú sau khi phẫu thuật ngực

Rất nhiều phụ nữ sau khi phẫu thuật cấy ghép ngực vẫn có thể cho con bú bình thường và thành công. Những loại phẫu thuật này thường sẽ chỉ tạo ra những vết cắt ở phía dưới ngực và sẽ khong ảnh hưởng gì đến việc sản xuất sữa hay cho con bú cả. Những phụ nữ đã từng phẫu thuật cắt bỏ một phần ngực, ngược lại, sẽ gặp khó khăn nhiều hơn khi cho con bú, đặc biệt là nếu phần đầu dây thần kinh quanh núm vú đã bị cắt bỏ. Tuy nhiên, dù với trường hợp nào, thì bạn cũng cần phải thử thì mới biết được mình có làm được hay không.

Hiểu lầm: Cho con bú sẽ khiến ngực bạn bị chảy xệ

Một lý do khiến nhiều bà mẹ không cho con bú hoặc cho con cai sữa từ rất sớm đó là bởi họ nghĩ rằng, việc cho con bú sẽ làm thay đổi hình dạng vú của họ - theo như một nghiên cứu từ Hội bác sỹ phẫu thuật thẩm mỹ Hoa Kỳ. Nhưng, cũng chính những tác giả nghiên cứu này lại chỉ ra rằng, số lần mang thai của một người phụ nữ mới là nguyên nhân khiến ngực của họ bị chảy xệ theo thời gian, chứ không phải là do việc cho con bú. Và điều này đúng với cả những phụ nữ đã từng phẫu thuật ngực hoặc chưa bao giờ thực hiện việc này.

Hiểu lầm: Cho con bú sẽ gây đau đớn

Rất nhiều bà mẹ cho rằng, cho con bú sẽ rất đau đớn. Đúng là trong vài tuần đầu tiên, núm vú của mẹ có thể sẽ cảm thấy căng tức hơn, nhưng nếu em bé bú đúng cách thì dần dần bạn sẽ không cảm thấy đau hoặc sưng ở đầu vú nữa. Đó là lý do vì sao bạn cần được bác sỹ hoặc y tá tư vấn và hỗ trợ về việc cho bú đúng cách ngay từ khi còn ở trong bệnh viện và cả khi xuất viện. Cho bé bú đúng cách không những không gây đau đớn mà còn khiến bạn cảm thấy vô cùng dễ chịu nữa.

Sự thật: Việc giữ cho cơ thể đủ nước là rất quan trọng

Không uống đủ nước rõ ràng có thể ảnh hưởng đến lượng sữa mà bạn sản xuất ra. Do vậy, việc các mẹ cố gắng giữ cho cơ thể luôn đủ nước là vô cùng quan trọng. Tuy nhiên, bạn cũng không nên uống quá nhiều nước bởi thừa quá nhiều nước cũng có thể làm giảm lượng sữa mẹ, tương tự như việc thiếu nước vậy.

Bạn có thể đánh giá được lượng nước trong cơ thể thông qua màu sắc của nước tiểu: màu vàng nhạt nghĩa là bạn đã uống đủ nước, nước tiểu tối màu có nghĩa là bạn nên bổ sung thêm nước.

Thông tin thêm dành cho phụ nữ sau sinh trong bài viết: Những điều cần biết về chăm sóc sau sinh

Bs.Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Health
Bình luận
Tin mới
  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

  • 25/08/2026

    Bạn có thể ở dưới ánh nắng mặt trời bao lâu trước khi da bị tổn thương?

    Đối với hầu hết mọi người, tác hại của ánh nắng mặt trời đối với da bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng kem chống nắng. Tuy nhiên, thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào loại da và loại tia cực tím, chỉ số (UV), thời gian và địa điểm.

  • 24/08/2026

    Thức khuya thường xuyên làm hại sức khỏe như thế nào?

    Thức khuya đã trở thành thói quen phổ biến trong xã hội hiện đại, đặc biệt ở giới trẻ. Nhưng ít ai biết rằng, việc thiếu ngủ mãn tính không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm phá hủy sức khỏe từ bên trong — từ tim mạch, não bộ đến hệ miễn dịch và cân nặng.

  • 23/08/2026

    Bệnh ho gà

    Tìm hiểu mức độ nguy hiểm của bệnh ho gà đối với cộng đồng và khám phá lịch tiêm chủng thiết yếu cho mẹ bầu cùng trẻ sơ sinh nhằm tạo dựng hàng rào miễn dịch vững chắc.

  • 22/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống trà dâm bụt giúp hạ huyết áp

    Uống trà dâm bụt đều đặn suốt cả ngày có thể giúp hạ huyết áp, đặc biệt là đối với những người bị tăng huyết áp giai đoạn. Việc tạo thói quen uống hai tách trà trở lên mỗi ngày có thể tăng cường hiệu quả của nó .

Xem thêm