Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hiểu lầm và sự thật về việc cho con bú

Mặc dù cho con bú là một việc làm phổ biến, bất cứ bà mẹ nào cũng đã từng thực hiện ít nhất một lần trong đời, nhưng vẫn còn rất nhiều người chưa thực sự hiểu rõ về việc này. Hướng dẫn dưới đây sẽ rất hữu ích cho những phụ nữ đang có ý định cho con bú.

Hiểu lầm: Các mẹ mới sinh thường không có đủ sữa

Đúng là phụ nữ thường sẽ không sản xuất ra sữa mẹ thực sự trong vòng 3-5 ngày sau khi sinh, nhưng thay vào đó, cơ thể sẽ sản xuất ra sữa non, và trong những ngày đầu, thì lượng sữa non này là đủ để đáp ứng nhu cầu của em bé mới sinh. Rất nhiều bà mẹ lo lắng rằng họ không sản xuất đủ sữa ngay sau khi sinh, nhưng việc cho trẻ bú sau sinh rất bình thường và trẻ cũng không cần quá nhiều sữa trong những ngày đầu, mỗi lần lượng sữa chỉ cần tương đương với 2 thìa cà phê là đủ.

Hiểu lầm: Sữa mẹ sẽ tốt hơn cho cân nặng và IQ của trẻ

Nếu vì một lý do nào đó bạn không thể cho con bú được hoặc nếu bạn chủ động quyết định nuôi con bằng sữa ngoài thì bạn cũng không nên quá lo lắng về việc tăng cân cũng như phát triển não bộ ở trẻ. Một nghiên cứu năm 2014 tại đại học bang Ohio tại Mỹ đã xem xét các gia đình có 2 trẻ, một trẻ nuôi bằng sữa mẹ và một trẻ nuôi bằng sữa công thức, và thấy rằng, không có sự khác biệt nào giữa 2 trẻ này cả. Cũng tức là, xét về sự tăng cân và phát triển nói chung, thì tác dụng của sữa mẹ và sữa công thức là như nhau. Sữa mẹ chỉ hơn sữa công thức ở một điểm rõ ràng: đó là sữa mẹ có chứa các kháng thể có thể bảo vệ trẻ khỏ bệnh nhiễm trùng.

Sự thật: Nuôi con bằng sữa mẹ giúp bạn giảm cân sau sinh nhanh hơn

Các mẹ nuôi con bú sẽ đốt cháy thêm khoảng 300-500 calo/ngày so với những mẹ nuôi con bằng sữa công thức, và nghiên cứu đã chứng minh được rằng, các mẹ cho con bú thường sẽ có xu hướng giảm cân sau sinh nhanh hơn. Nuôi con bằng sữa mẹ có thể sẽ giúp giải phóng ra hormone giúp tử cung của bạn co lại nhanh hơn, để về với kích thước ban đầu, như trước khi mang thai.

Sự thật: Bạn sẽ gặp phải một số khó khăn khi cho con bú

Mặc dù đa số phụ nữ đều có thể cho con của mình bú, nhưng công việc này không phải lúc nào cũng đơn giản như vậy. Một khảo sát năm 2013 xuất bản trên tạp chí Nhi khoa Hoa Kỳ (Pediatrics) đã chot hấy, 92% số bà mẹ mới sinh con có ít nhất một vấn đề lo lắng trong ngày thứ 3 họ cho con bú, ví dụ như liệu em bé có bú đúng cách hay không, liệu họ có đủ sữa không hoặc tại sao họ lại bị đau tức ngực. Và chỉ có 13% số bà mẹ có khả năng cho con bú hoàn toàn trong 6 tháng đầu như khuyến nghị của Viện Nhi khoa Hoa Kỳ. Thông thường, sau khi được ra viện 2 ngày, thì ngày thứ 3 thường là ngày mà các mẹ gặp khó khăn nhiều nhất trong việc cho con bú. Các mẹ cần biết được khi gặp khó khăn trong vấn đề cho con bú nên tìm kiếm sự giúp đỡ ở đâu. Hiện nay có rất nhiều lớp học dành cho các bà mẹ lần đầu mang thai hoặc cho con bú có hướng dẫn về cách cho bú hoặc bạn cũng có thể hỏi ý kiến bác sỹ từ trước khi xuất hiện về các vấn đề mà bạn lo lắng.

Sự thật: Cho con bú có thể bảo vệ bạn khỏi tình trạng trầm cảm sau sinh

Một nghiên cứu năm 2012 đăng trên tạp chí Quốc tế về Tâm thần y học ( International Journal of Psychiatry in Medicine) chỉ ra rằng, những phụ nữ cho con bú sẽ ít có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh trong vòng 4 tháng sau sinh hơn, so với những phụ nữ nuôi con bằng sữa mẹ. Các nhà nghiên cứu chưa biết rõ nguyên nhân của vấn đề này nhưng nhiều người cho rằng, có thể có liên quan đến oxytocin – hormone hạnh phúc được sản xuất ra trong cơ thể mẹ khi em bé bú mẹ. Ngoài ra, nếu việc bú mẹ diễn ra thuận lợi thì cũng sẽ làm tăng sự tự tin cho các mẹ, các mẹ sẽ tin rằng mình có thể chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ một cách tốt nhất. Một nghiên cứu năm 2011 tại đại học Bắc Carolina cho thấy rằng, những mẹ có trải nghiệm không tốt về việc cho con bú trong vòng 2 tuần đầu tiên sẽ có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh cao hơn.

Hiểu lầm: Đồ uống có cồn sẽ giúp xuống sữa

Theo Viện Nhi khoa Hoa Kỳ, đồ uống có cồn không phải là một chất lợi sữa. Một số nghiên cứu cho thấy uống bia có thể làm tăng lượng hormone chịu trách nhiệm sản xuất sữa, nhưng thực ra, đó là tác dụng của cây lúa mạch và cây hoa bia. Vậy, làm thế nào để giúp sữa xuống nhanh hơn? Các mẹ cần thư giãn, nghỉ ngơi đầy đủ, cùng với đó là cho bé tiếp xúc trực tiếp da kề da với mẹ. Bạn có thể để bé nằm trần trên bụng hoặc trên ngực của mình, khi đó, hormone sản xuất ra sữa mẹ cũng sẽ tăng lên đáng kể.

Hiểu lầm: Bạn không thể cho con bú sau khi phẫu thuật ngực

Rất nhiều phụ nữ sau khi phẫu thuật cấy ghép ngực vẫn có thể cho con bú bình thường và thành công. Những loại phẫu thuật này thường sẽ chỉ tạo ra những vết cắt ở phía dưới ngực và sẽ khong ảnh hưởng gì đến việc sản xuất sữa hay cho con bú cả. Những phụ nữ đã từng phẫu thuật cắt bỏ một phần ngực, ngược lại, sẽ gặp khó khăn nhiều hơn khi cho con bú, đặc biệt là nếu phần đầu dây thần kinh quanh núm vú đã bị cắt bỏ. Tuy nhiên, dù với trường hợp nào, thì bạn cũng cần phải thử thì mới biết được mình có làm được hay không.

Hiểu lầm: Cho con bú sẽ khiến ngực bạn bị chảy xệ

Một lý do khiến nhiều bà mẹ không cho con bú hoặc cho con cai sữa từ rất sớm đó là bởi họ nghĩ rằng, việc cho con bú sẽ làm thay đổi hình dạng vú của họ - theo như một nghiên cứu từ Hội bác sỹ phẫu thuật thẩm mỹ Hoa Kỳ. Nhưng, cũng chính những tác giả nghiên cứu này lại chỉ ra rằng, số lần mang thai của một người phụ nữ mới là nguyên nhân khiến ngực của họ bị chảy xệ theo thời gian, chứ không phải là do việc cho con bú. Và điều này đúng với cả những phụ nữ đã từng phẫu thuật ngực hoặc chưa bao giờ thực hiện việc này.

Hiểu lầm: Cho con bú sẽ gây đau đớn

Rất nhiều bà mẹ cho rằng, cho con bú sẽ rất đau đớn. Đúng là trong vài tuần đầu tiên, núm vú của mẹ có thể sẽ cảm thấy căng tức hơn, nhưng nếu em bé bú đúng cách thì dần dần bạn sẽ không cảm thấy đau hoặc sưng ở đầu vú nữa. Đó là lý do vì sao bạn cần được bác sỹ hoặc y tá tư vấn và hỗ trợ về việc cho bú đúng cách ngay từ khi còn ở trong bệnh viện và cả khi xuất viện. Cho bé bú đúng cách không những không gây đau đớn mà còn khiến bạn cảm thấy vô cùng dễ chịu nữa.

Sự thật: Việc giữ cho cơ thể đủ nước là rất quan trọng

Không uống đủ nước rõ ràng có thể ảnh hưởng đến lượng sữa mà bạn sản xuất ra. Do vậy, việc các mẹ cố gắng giữ cho cơ thể luôn đủ nước là vô cùng quan trọng. Tuy nhiên, bạn cũng không nên uống quá nhiều nước bởi thừa quá nhiều nước cũng có thể làm giảm lượng sữa mẹ, tương tự như việc thiếu nước vậy.

Bạn có thể đánh giá được lượng nước trong cơ thể thông qua màu sắc của nước tiểu: màu vàng nhạt nghĩa là bạn đã uống đủ nước, nước tiểu tối màu có nghĩa là bạn nên bổ sung thêm nước.

Thông tin thêm dành cho phụ nữ sau sinh trong bài viết: Những điều cần biết về chăm sóc sau sinh

Bs.Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Health
Bình luận
Tin mới
  • 19/09/2026

    Chăm sóc đôi mắt cho sĩ tử cuối cấp trong kỷ nguyên số

    Bước vào năm học mới, các sĩ tử cuối cấp phải đối mặt với một khối lượng kiến thức khổng lồ và áp lực thi cử đè nặng. Trong kỷ nguyên số, việc học tập và ôn luyện trực tuyến qua máy tính, điện thoại đã trở thành một phần không thể thiếu. Tuy nhiên, việc liên tục tiếp xúc với các thiết bị điện tử trong thời gian dài đang vô tình bắt đôi mắt phải điều tiết quá mức, dẫn đến nguy cơ cao bị cận thị và hội chứng thị giác màn hình.

  • 18/09/2026

    Tác hại khi trẻ vừa ăn vừa xem điện thoại, ti vi và cách khắc phục

    Vừa ăn vừa xem điện thoại, tivi gây hại không nhỏ đến hệ tiêu hóa và sự phát triển của trẻ.

  • 18/09/2026

    Nhịn ăn gián đoạn trong phòng các bệnh mạn tính và rối lôạn chuyển hóa

    Nhịn ăn là phương pháp được áp dụng từ lâu đời, dưới nhiều hình thức khác nhau… chúng còn phổ biến trong một sô tôn giáo, hoặc được áp dụng trong một số biện pháp phòng và điều trị bệnh mạn tính, rối loạn chuyển hóa. Cơ chế ảnh hưởng của nhịn ăn tới chức năng hoạt động của các cơ quan, sinh lý tế bào và sinh học phân tử cũng ngày càng được khoa học chứng minh. Điển hình là giải thưởng Nobel về Sinh lý Y học năm 2016 [1], được trao cho nhà khoa học Nhật -Yoshinori Ohsum, đã chứng minh các vai trò quan trọng của tự thực bào (autophagy) và một số gen điều hòa hoạt động tự thực bào, giúp sáng tỏ thêm nhiều cơ chế phân tử tế bào, cũng như sản xuất ra các thuốc mới trong trong phòng chống bệnh tật.

  • 18/09/2026

    Bí quyết phòng tránh sốc nhiệt và cảm lạnh khi đi du lịch vùng cao vào mùa thu

    Nhiều người thường chọn xu hướng rời xa vùng đồng bằng để tìm đến các vùng núi cao như một lựa chọn lý tưởng vào mùa thu nhằm tận hưởng không khí trong lành. Khí hậu se lạnh, mát mẻ tại các đỉnh núi cao luôn mang lại cảm giác dễ chịu và thư thái. Tuy nhiên, ẩn sau bức màn thời tiết lý tưởng đó là những cạm bẫy khí hậu có thể đe dọa trực tiếp đến hệ miễn dịch của du khách nếu không biết cách bảo vệ sức khỏe trước đặc trưng thời tiết miền núi vào mùa thu. Để giúp bạn có một chuyến đi an toàn và trọn vẹn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ thông tin về những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn cùng cẩm nang thích nghi khoa học ngay dưới đây.

  • 17/09/2026

    Sau tuổi 60 nên ăn gì để tránh mất cơ?

    Hiểu đúng nguyên nhân và chủ động điều chỉnh chế độ dinh dưỡng là giải pháp giúp người độ tuổi 60 duy trì sức khỏe và cơ bắp.

  • 17/09/2026

    8 loại thức uống cấp nước giúp cải thiện làn da

    Những gì bạn uống có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và vẻ ngoài của làn da. Các lựa chọn giàu chất dinh dưỡng và dưỡng chất như nước chanh, trà xanh và nước hầm xương có thể giúp hỗ trợ làn da khỏe mạnh hơn.

  • 16/09/2026

    Nên uống bao nhiêu nước lá đinh lăng mỗi ngày để giảm cân an toàn?

    Nước lá đinh lăng hỗ trợ kích thích trao đổi chất và chuyển hóa mỡ thừa, giảm cân hiệu quả khi dùng đúng.

  • 16/09/2026

    Cảnh giác với làn sóng đồ ăn vặt cổng trường mùa tựu trường

    Mỗi mùa khai trường, các hàng quán ăn vặt di động rực rỡ sắc màu trước cổng trường luôn có sức hấp dẫn đặc biệt đối với học sinh sau giờ tan học. Tuy nhiên, những món ăn nhanh giá rẻ này lại ẩn chứa nhiều hiểm họa khôn lường về thực phẩm bẩn, trở thành nỗi lo âu sâu sắc của gia đình và nhà trường. Để bảo vệ sức khỏe con trẻ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những góc nhìn khoa học và cảnh báo chi tiết về mối nguy hại từ các loại đồ ăn vặt cũng như thức ăn đường phố này.

Xem thêm