Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hiểu lầm và sự thật về việc cho con bú

Mặc dù cho con bú là một việc làm phổ biến, bất cứ bà mẹ nào cũng đã từng thực hiện ít nhất một lần trong đời, nhưng vẫn còn rất nhiều người chưa thực sự hiểu rõ về việc này. Hướng dẫn dưới đây sẽ rất hữu ích cho những phụ nữ đang có ý định cho con bú.

Hiểu lầm: Các mẹ mới sinh thường không có đủ sữa

Đúng là phụ nữ thường sẽ không sản xuất ra sữa mẹ thực sự trong vòng 3-5 ngày sau khi sinh, nhưng thay vào đó, cơ thể sẽ sản xuất ra sữa non, và trong những ngày đầu, thì lượng sữa non này là đủ để đáp ứng nhu cầu của em bé mới sinh. Rất nhiều bà mẹ lo lắng rằng họ không sản xuất đủ sữa ngay sau khi sinh, nhưng việc cho trẻ bú sau sinh rất bình thường và trẻ cũng không cần quá nhiều sữa trong những ngày đầu, mỗi lần lượng sữa chỉ cần tương đương với 2 thìa cà phê là đủ.

Hiểu lầm: Sữa mẹ sẽ tốt hơn cho cân nặng và IQ của trẻ

Nếu vì một lý do nào đó bạn không thể cho con bú được hoặc nếu bạn chủ động quyết định nuôi con bằng sữa ngoài thì bạn cũng không nên quá lo lắng về việc tăng cân cũng như phát triển não bộ ở trẻ. Một nghiên cứu năm 2014 tại đại học bang Ohio tại Mỹ đã xem xét các gia đình có 2 trẻ, một trẻ nuôi bằng sữa mẹ và một trẻ nuôi bằng sữa công thức, và thấy rằng, không có sự khác biệt nào giữa 2 trẻ này cả. Cũng tức là, xét về sự tăng cân và phát triển nói chung, thì tác dụng của sữa mẹ và sữa công thức là như nhau. Sữa mẹ chỉ hơn sữa công thức ở một điểm rõ ràng: đó là sữa mẹ có chứa các kháng thể có thể bảo vệ trẻ khỏ bệnh nhiễm trùng.

Sự thật: Nuôi con bằng sữa mẹ giúp bạn giảm cân sau sinh nhanh hơn

Các mẹ nuôi con bú sẽ đốt cháy thêm khoảng 300-500 calo/ngày so với những mẹ nuôi con bằng sữa công thức, và nghiên cứu đã chứng minh được rằng, các mẹ cho con bú thường sẽ có xu hướng giảm cân sau sinh nhanh hơn. Nuôi con bằng sữa mẹ có thể sẽ giúp giải phóng ra hormone giúp tử cung của bạn co lại nhanh hơn, để về với kích thước ban đầu, như trước khi mang thai.

Sự thật: Bạn sẽ gặp phải một số khó khăn khi cho con bú

Mặc dù đa số phụ nữ đều có thể cho con của mình bú, nhưng công việc này không phải lúc nào cũng đơn giản như vậy. Một khảo sát năm 2013 xuất bản trên tạp chí Nhi khoa Hoa Kỳ (Pediatrics) đã chot hấy, 92% số bà mẹ mới sinh con có ít nhất một vấn đề lo lắng trong ngày thứ 3 họ cho con bú, ví dụ như liệu em bé có bú đúng cách hay không, liệu họ có đủ sữa không hoặc tại sao họ lại bị đau tức ngực. Và chỉ có 13% số bà mẹ có khả năng cho con bú hoàn toàn trong 6 tháng đầu như khuyến nghị của Viện Nhi khoa Hoa Kỳ. Thông thường, sau khi được ra viện 2 ngày, thì ngày thứ 3 thường là ngày mà các mẹ gặp khó khăn nhiều nhất trong việc cho con bú. Các mẹ cần biết được khi gặp khó khăn trong vấn đề cho con bú nên tìm kiếm sự giúp đỡ ở đâu. Hiện nay có rất nhiều lớp học dành cho các bà mẹ lần đầu mang thai hoặc cho con bú có hướng dẫn về cách cho bú hoặc bạn cũng có thể hỏi ý kiến bác sỹ từ trước khi xuất hiện về các vấn đề mà bạn lo lắng.

Sự thật: Cho con bú có thể bảo vệ bạn khỏi tình trạng trầm cảm sau sinh

Một nghiên cứu năm 2012 đăng trên tạp chí Quốc tế về Tâm thần y học ( International Journal of Psychiatry in Medicine) chỉ ra rằng, những phụ nữ cho con bú sẽ ít có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh trong vòng 4 tháng sau sinh hơn, so với những phụ nữ nuôi con bằng sữa mẹ. Các nhà nghiên cứu chưa biết rõ nguyên nhân của vấn đề này nhưng nhiều người cho rằng, có thể có liên quan đến oxytocin – hormone hạnh phúc được sản xuất ra trong cơ thể mẹ khi em bé bú mẹ. Ngoài ra, nếu việc bú mẹ diễn ra thuận lợi thì cũng sẽ làm tăng sự tự tin cho các mẹ, các mẹ sẽ tin rằng mình có thể chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ một cách tốt nhất. Một nghiên cứu năm 2011 tại đại học Bắc Carolina cho thấy rằng, những mẹ có trải nghiệm không tốt về việc cho con bú trong vòng 2 tuần đầu tiên sẽ có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh cao hơn.

Hiểu lầm: Đồ uống có cồn sẽ giúp xuống sữa

Theo Viện Nhi khoa Hoa Kỳ, đồ uống có cồn không phải là một chất lợi sữa. Một số nghiên cứu cho thấy uống bia có thể làm tăng lượng hormone chịu trách nhiệm sản xuất sữa, nhưng thực ra, đó là tác dụng của cây lúa mạch và cây hoa bia. Vậy, làm thế nào để giúp sữa xuống nhanh hơn? Các mẹ cần thư giãn, nghỉ ngơi đầy đủ, cùng với đó là cho bé tiếp xúc trực tiếp da kề da với mẹ. Bạn có thể để bé nằm trần trên bụng hoặc trên ngực của mình, khi đó, hormone sản xuất ra sữa mẹ cũng sẽ tăng lên đáng kể.

Hiểu lầm: Bạn không thể cho con bú sau khi phẫu thuật ngực

Rất nhiều phụ nữ sau khi phẫu thuật cấy ghép ngực vẫn có thể cho con bú bình thường và thành công. Những loại phẫu thuật này thường sẽ chỉ tạo ra những vết cắt ở phía dưới ngực và sẽ khong ảnh hưởng gì đến việc sản xuất sữa hay cho con bú cả. Những phụ nữ đã từng phẫu thuật cắt bỏ một phần ngực, ngược lại, sẽ gặp khó khăn nhiều hơn khi cho con bú, đặc biệt là nếu phần đầu dây thần kinh quanh núm vú đã bị cắt bỏ. Tuy nhiên, dù với trường hợp nào, thì bạn cũng cần phải thử thì mới biết được mình có làm được hay không.

Hiểu lầm: Cho con bú sẽ khiến ngực bạn bị chảy xệ

Một lý do khiến nhiều bà mẹ không cho con bú hoặc cho con cai sữa từ rất sớm đó là bởi họ nghĩ rằng, việc cho con bú sẽ làm thay đổi hình dạng vú của họ - theo như một nghiên cứu từ Hội bác sỹ phẫu thuật thẩm mỹ Hoa Kỳ. Nhưng, cũng chính những tác giả nghiên cứu này lại chỉ ra rằng, số lần mang thai của một người phụ nữ mới là nguyên nhân khiến ngực của họ bị chảy xệ theo thời gian, chứ không phải là do việc cho con bú. Và điều này đúng với cả những phụ nữ đã từng phẫu thuật ngực hoặc chưa bao giờ thực hiện việc này.

Hiểu lầm: Cho con bú sẽ gây đau đớn

Rất nhiều bà mẹ cho rằng, cho con bú sẽ rất đau đớn. Đúng là trong vài tuần đầu tiên, núm vú của mẹ có thể sẽ cảm thấy căng tức hơn, nhưng nếu em bé bú đúng cách thì dần dần bạn sẽ không cảm thấy đau hoặc sưng ở đầu vú nữa. Đó là lý do vì sao bạn cần được bác sỹ hoặc y tá tư vấn và hỗ trợ về việc cho bú đúng cách ngay từ khi còn ở trong bệnh viện và cả khi xuất viện. Cho bé bú đúng cách không những không gây đau đớn mà còn khiến bạn cảm thấy vô cùng dễ chịu nữa.

Sự thật: Việc giữ cho cơ thể đủ nước là rất quan trọng

Không uống đủ nước rõ ràng có thể ảnh hưởng đến lượng sữa mà bạn sản xuất ra. Do vậy, việc các mẹ cố gắng giữ cho cơ thể luôn đủ nước là vô cùng quan trọng. Tuy nhiên, bạn cũng không nên uống quá nhiều nước bởi thừa quá nhiều nước cũng có thể làm giảm lượng sữa mẹ, tương tự như việc thiếu nước vậy.

Bạn có thể đánh giá được lượng nước trong cơ thể thông qua màu sắc của nước tiểu: màu vàng nhạt nghĩa là bạn đã uống đủ nước, nước tiểu tối màu có nghĩa là bạn nên bổ sung thêm nước.

Thông tin thêm dành cho phụ nữ sau sinh trong bài viết: Những điều cần biết về chăm sóc sau sinh

Bs.Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Health
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm