Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dinh dưỡng cho trẻ tự kỷ

Trẻ tự kỷ cần chú ý ăn uống như thế nào? Cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây của Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam:

Rối loạn phổ tự kỷ là một tình trạng thần kinh và phát triển phức tạp thường xuất hiện trong ba năm đầu đời. Nó ảnh hưởng đến chức năng của não, đặc biệt là trong các lĩnh vực tương tác xã hội và kỹ năng giao tiếp. Các triệu chứng cổ điển bao gồm chậm nói, không thích chơi với những đứa trẻ khác, không muốn được bế hoặc âu yếm và giao tiếp bằng mắt kém. Không có nguyên nhân nào được biết đến đối với tự kỷ, nhưng cả di truyền và môi trường được cho là có vai trò.

Tại Mỹ, ước tính cứ 44 trẻ em Mỹ thì có 1 trẻ được xác định mắc tự kỷ. Các bé trai có nhiều khả năng được chẩn đoán mắc chứng tự kỷ hơn các bé gái.

Ảnh hưởng sức khỏe do chế độ ăn uống không phù hợp ở trẻ tự kỷ

Những người bị tự kỷ thường có thể lặp lại các hành vi hoặc có những sở thích hạn chế. Những kiểu hành vi này có thể ảnh hưởng đến thói quen ăn uống và lựa chọn thực phẩm, từ đó có thể dẫn đến những vấn đề sức khỏe sau đây:

  • Lựa chọn thực phẩm hạn chế hoặc không thích thực phẩm mạnh. Người mắc chứng tự kỷ có thể nhạy cảm với mùi vị, màu sắc và kết cấu của thực phẩm. Họ có thể hạn chế hoặc tránh hoàn toàn một số loại thực phẩm và thậm chí cả nhóm thực phẩm. Không thích có thể bao gồm thực phẩm có hương vị mạnh, trái cây và rau quả hoặc kết cấu nhất định như thực phẩm trơn hoặc mềm.
  • Ăn uống không đủ chất. Trẻ tự kỷ có thể gặp khó khăn trong việc tập trung vào một nhiệm vụ trong một khoảng thời gian dài. Trẻ có thể khó ngồi xuống và ăn một bữa ăn từ đầu đến cuối.
  • Táo bón. Vấn đề này có thể do trẻ hạn chế lựa chọn thực phẩm, mức độ hoạt động thể chất thấp hoặc thuốc men. Nó thường có thể được khắc phục bằng cách tăng dần các nguồn chất xơ, chẳng hạn như ngũ cốc nguyên hạt, trái cây và rau quả, cùng với nhiều chất lỏng và hoạt động thể chất thường xuyên.
  • Tương tác thuốc. Một số loại thuốc kích thích được sử dụng với bệnh tự kỷ có thể làm giảm sự thèm ăn. Điều này có thể làm giảm lượng thức ăn trẻ ăn, có thể ảnh hưởng đến sự tăng trưởng. Các loại thuốc khác có thể làm tăng sự thèm ăn hoặc ảnh hưởng đến sự hấp thụ một số vitamin và khoáng chất. Nếu con bạn dùng thuốc, hãy hỏi bác sỹ về các tác dụng phụ có thể xảy ra.

Giải pháp dinh dưỡng nào cho trẻ tự kỷ?

Đối với trẻ mắc tự kỷ, một kế hoạch ăn uống cân bằng, bổ dưỡng có thể tạo ra một thế giới khác biệt về khả năng học hỏi, cách chúng kiểm soát cảm xúc và cách chúng xử lý thông tin. Bởi vì trẻ em bị tự kỷ thường tránh một số loại thực phẩm hoặc hạn chế những gì chúng ăn, cũng như khó ngồi suốt bữa ăn, nên chúng có thể không nhận được tất cả các chất dinh dưỡng cần thiết.

Nếu bạn có con bị tự kỷ, hãy thử các chiến lược dinh dưỡng sau.

Hãy chuẩn bị cho sự kén chọn

Nhiều bậc cha mẹ nhận thấy sự nhạy cảm của con mình đối với mùi vị, màu sắc, mùi và kết cấu là những rào cản lớn nhất đối với một kế hoạch ăn uống cân bằng. Bắt con bạn thử thức ăn mới đặc biệt là những thức ăn mềm và trơn dường như là điều gần như không thể. Bạn có thể thấy rằng con bạn tránh một số loại thực phẩm hoặc thậm chí toàn bộ nhóm thực phẩm. Một trong những cách dễ dàng nhất để tiếp cận các vấn đề về giác quan là giải quyết chúng bên ngoài nhà bếp. Cho trẻ đi siêu thị cùng bạn để chọn một loại thực phẩm mới. Khi về nhà, hãy cùng nhau nghiên cứu trên internet để biết nó mọc ở đâu. Sau đó, cùng nhau quyết định làm thế nào để chuẩn bị nó. Khi bạn làm xong, đừng lo lắng nếu con bạn không muốn ăn. Đơn giản chỉ cần làm quen với các loại thực phẩm mới theo cách tích cực và ít áp lực cuối cùng có thể giúp con bạn trở thành một người ăn uống linh hoạt hơn.

Đọc thêm bài viết: Chế độ ăn cho trẻ tăng động giảm chú ý (ADHD): Nên ăn gì và tránh ăn gì?

Thực hiện các bữa ăn theo thói quen

Trẻ mắc tự kỷ sẽ phải cố gắng nhiều hơn trong giờ ăn vì nhà bếp bận rộn, đèn sáng và thậm chí cả cách sắp xếp đồ đạc đều có thể là những yếu tố gây căng thẳng. Làm cho các bữa ăn có thể dự đoán và thường xuyên nhất có thể có thể hữu ích. Phục vụ các bữa ăn vào cùng một thời điểm mỗi ngày là một trong những cách đơn giản nhất để giảm căng thẳng. Ngoài ra, hãy nghĩ xem bạn có thể nhượng bộ những gì để giờ ăn dễ dàng hơn. Nếu con bạn nhạy cảm với ánh sáng, hãy thử giảm độ sáng của chúng hoặc cân nhắc sử dụng đèn hoặc ánh nến với sự giám sát của người lớn thay vì đèn trên cao. Hãy để con bạn chọn một loại thực phẩm yêu thích để đưa vào mỗi bữa ăn. Hoặc, để con bạn chọn một chỗ ngồi yêu thích tại bàn.

Tìm kiếm hướng dẫn cho chế độ ăn đặc biệt

Bạn có thể đã nghe nói rằng chế độ ăn không chứa gluten hoặc casein có thể cải thiện các triệu chứng của tự kỷ. Gluten là một loại protein có trong lúa mì, lúa mạch đen và lúa mạch. Casein là một loại protein được tìm thấy trong sữa. Những người ủng hộ chế độ ăn này tin rằng những người mắc chứng tự kỷ có "ruột bị rò rỉ", cho phép các phần gluten và casein thấm vào máu và ảnh hưởng đến não và hệ thần kinh trung ương. Người ta tin rằng điều này có thể dẫn đến bệnh tự kỷ hoặc phóng đại các triệu chứng của nó. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học có kiểm soát đã  chứng minh điều này là khôngđúng, vì vậy nghiên cứu tại thời điểm này không hỗ trợ việc sử dụng các chế độ ăn này. Hãy nhớ rằng chế độ ăn hạn chế đòi hỏi phải lập kế hoạch cẩn thận để đảm bảo đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của con bạn. Tham khảo ý kiến của chuyên gia dinh dưỡng trước khi thực hiện bất kỳ thay đổi lớn nào đối với kế hoạch bữa ăn của trẻ vì có thể có tác dụng phụ và thiếu hụt chất dinh dưỡng tiềm ẩn khi tự kê đơn chế độ ăn không có gluten hoặc casein.

Khám dinh dưỡng

Hầu hết trẻ em, có hoặc không có chứng tự kỷ, có thể kén chọn và đặc biệt về các loại thực phẩm chúng ăn. Bác sĩ dinh dưỡng có thể xác định bất kỳ rủi ro dinh dưỡng nào dựa trên cách con bạn ăn, trả lời các câu hỏi của bạn về hiệu quả và sự an toàn của các liệu pháp dinh dưỡng và chất bổ sung, đồng thời giúp hướng dẫn con bạn cách ăn uống lành mạnh và sống lành mạnh.

Nếu con bạn bị tự kỷ và chưa có chế độ dinh dưỡng phù hợp để cải thiện tình trạng bệnh, hãy để các chuyên gia dinh dưỡng đầu ngành tại Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM - trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam đồng hành cùng bạn. Đặt lịch  khám TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935 18 3939/ 024 3633 5678

Hồng Ngọc - Phòng khám chuyên khoa Dinh dương VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Eatright
Bình luận
Tin mới
  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

  • 08/03/2026

    Kim ngân hoa với các tác dụng chống viêm

    Trong xu hướng tìm kiếm các hợp chất tự nhiên để hỗ trợ sức khỏe, Kim ngân hoa nổi lên như một nguyên liệu tiềm năng nhờ khả năng can thiệp vào các lộ trình tín hiệu liên quan đến stress oxy hóa và viêm.

Xem thêm