Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Điều gì thực sự đã xảy ra khi chúng ta bị cháy nắng?

Một trong những lý do chúng ta phải tránh ra ngoài trong những ngày nắng nóng là "đen da" và "cháy nắng". Nhưng chính xác thì điều gì sẽ xảy ra trên làn da của chúng ta?

"Cháy nắng" là một cụm từ chúng ta thường xuyên được nghe trong những ngày thời tiết nóng như đổ lửa. Nghe nhiều, nhưng cũng chẳng ai dám coi thường, vì chỉ cần cháy nắng một lần thôi bạn sẽ hiểu cảm giác là như thế nào.

Nhưng bạn có hay, sự thực là quá trình cháy nắng "vi diệu" hơn bạn tưởng rất nhiều. Nó không đơn thuần là chuyện bạn bị "bỏng nắng", mà trái lại, Mặt trời hoàn toàn không liên quan đến chuyện "cháy" của bạn đâu.

Nghe lạ đúng không? Hãy thử tìm hiểu xem sao.

Sự thực là quá trình cháy nắng "vi diệu" hơn bạn tưởng rất nhiều.

Mặt trời nguy hiểm, nhưng không phải là thủ phạm khiến bạn cháy nắng

Đúng vậy đó! Mặt trời vừa là thứ duy trì sự sống, vừa là một tác nhân rất nguy hiểm. Tuy nhiên nếu về vấn đề cháy nắng, Mặt trời không phải là thủ phạm trực tiếp, mà chính là cơ thể của bạn.

Để hiểu được vấn đề này, trước tiên chúng ta cần biết rằng trong ánh Mặt trời có chứa tới 3 loại tia tử ngoại: UVA, UVB, và UVC.
Trong đó, chỉ UVA và UVB có khả năng chạm đến chúng ta. UVC là loại tia có bước sóng ngắn nhất cùng năng lượng tàn phá mạnh nhất, nhưng may mắn đã bị tầng Ozone nuốt trọn.

Giờ đến lượt cơ thể. Trên da của chúng ta có tồn tại các phân tử mang tênmelanin - hắc tố. Chất này có khả năng hấp thụ ánh sáng với dải quang phổ rất rộng.

Khi tiếp xúc nhiều với nắng, melanin sẽ hấp thụ tia UVA trước khi nó gây tổn hại đến các tế bào da của bạn. Càng nhiều nắng, melanin sản sinh ra càng nhiều, và đây cũng là lý do làn da của bạn đen đi.

Chỉ UVA và UVB có khả năng chạm đến chúng ta.

Nhưng chỉ mình melanin là không đủ. Khi tiếp xúc với UVB có cường độ mạnh hơn, melanin trong cơ thể sản sinh ra quá nhiều, khiến nó tự kích hoạt một chế độ khác của cơ thể, mang tên Apoptosis.

Đây được gọi là chế độ chết rụng tế bào - có tác dụng loại bỏ những tế bào da quá dư thừa, không cần thiết. Và khi có quá nhiều tế bào tự diệt, hệ miễn dịch của cơ thể bắt đầu can thiệp, gây nên phản ứng "cháy nắng".

Những vệt cháy nắng thường có màu đỏ do máu dồn lên vết thương. Đồng thời, da chết sẽ tróc ra từng mảng khi vết thương lành.

Sau khi cháy nắng, máu sẽ được dồn lên những khu vực này nhằm tăng tốc độ hồi phục, khiến chúng thường có màu đỏ. Đôi lúc, quá trình tự diệt này nghiêm trọng đến nỗi có thể khiến làn da của bạn bị bỏng nặng, và thậm chí là gây ung thư da.

Tiếp xúc với Mặt trời bao lâu thì... ung thư? Và phải làm gì để chống lại tác hại từ Mặt trời

Thứ đáng sợ nhất của cháy nắng là làm tăng nguy cơ ung thư. Nhưng câu hỏi ở đây là: Cháy nắng bao lâu thì có thể bị ung thư?

Theo như một nghiên cứu của Hiệp hội nghiên cứu Ung thư Hoa Kỳ, nếu bị cháy nắng tới 5 lần trước 20 tuổi sẽ làm tăng nguy cơ ung thư da lên tới 80%.

Thứ đáng sợ nhất của cháy nắng là làm tăng nguy cơ ung thư.

Để ngăn tác hại từ Mặt trời, cách tốt nhất bạn có thể làm là hạn chế tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng.

Ngoài ra, bạn cũng có thể dùng kem chống nắng. Bởi trong kem chống nắng có một số chất như Benzophenone, có tác dụng hấp thụ tia UV, thậm chí là phản xạ lại nó.

Theo Trí Thức Trẻ
Bình luận
Tin mới
  • 19/09/2026

    Chăm sóc đôi mắt cho sĩ tử cuối cấp trong kỷ nguyên số

    Bước vào năm học mới, các sĩ tử cuối cấp phải đối mặt với một khối lượng kiến thức khổng lồ và áp lực thi cử đè nặng. Trong kỷ nguyên số, việc học tập và ôn luyện trực tuyến qua máy tính, điện thoại đã trở thành một phần không thể thiếu. Tuy nhiên, việc liên tục tiếp xúc với các thiết bị điện tử trong thời gian dài đang vô tình bắt đôi mắt phải điều tiết quá mức, dẫn đến nguy cơ cao bị cận thị và hội chứng thị giác màn hình.

  • 18/09/2026

    Tác hại khi trẻ vừa ăn vừa xem điện thoại, ti vi và cách khắc phục

    Vừa ăn vừa xem điện thoại, tivi gây hại không nhỏ đến hệ tiêu hóa và sự phát triển của trẻ.

  • 18/09/2026

    Nhịn ăn gián đoạn trong phòng các bệnh mạn tính và rối lôạn chuyển hóa

    Nhịn ăn là phương pháp được áp dụng từ lâu đời, dưới nhiều hình thức khác nhau… chúng còn phổ biến trong một sô tôn giáo, hoặc được áp dụng trong một số biện pháp phòng và điều trị bệnh mạn tính, rối loạn chuyển hóa. Cơ chế ảnh hưởng của nhịn ăn tới chức năng hoạt động của các cơ quan, sinh lý tế bào và sinh học phân tử cũng ngày càng được khoa học chứng minh. Điển hình là giải thưởng Nobel về Sinh lý Y học năm 2016 [1], được trao cho nhà khoa học Nhật -Yoshinori Ohsum, đã chứng minh các vai trò quan trọng của tự thực bào (autophagy) và một số gen điều hòa hoạt động tự thực bào, giúp sáng tỏ thêm nhiều cơ chế phân tử tế bào, cũng như sản xuất ra các thuốc mới trong trong phòng chống bệnh tật.

  • 18/09/2026

    Bí quyết phòng tránh sốc nhiệt và cảm lạnh khi đi du lịch vùng cao vào mùa thu

    Nhiều người thường chọn xu hướng rời xa vùng đồng bằng để tìm đến các vùng núi cao như một lựa chọn lý tưởng vào mùa thu nhằm tận hưởng không khí trong lành. Khí hậu se lạnh, mát mẻ tại các đỉnh núi cao luôn mang lại cảm giác dễ chịu và thư thái. Tuy nhiên, ẩn sau bức màn thời tiết lý tưởng đó là những cạm bẫy khí hậu có thể đe dọa trực tiếp đến hệ miễn dịch của du khách nếu không biết cách bảo vệ sức khỏe trước đặc trưng thời tiết miền núi vào mùa thu. Để giúp bạn có một chuyến đi an toàn và trọn vẹn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ thông tin về những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn cùng cẩm nang thích nghi khoa học ngay dưới đây.

  • 17/09/2026

    Sau tuổi 60 nên ăn gì để tránh mất cơ?

    Hiểu đúng nguyên nhân và chủ động điều chỉnh chế độ dinh dưỡng là giải pháp giúp người độ tuổi 60 duy trì sức khỏe và cơ bắp.

  • 17/09/2026

    8 loại thức uống cấp nước giúp cải thiện làn da

    Những gì bạn uống có thể ảnh hưởng đến sức khỏe và vẻ ngoài của làn da. Các lựa chọn giàu chất dinh dưỡng và dưỡng chất như nước chanh, trà xanh và nước hầm xương có thể giúp hỗ trợ làn da khỏe mạnh hơn.

  • 16/09/2026

    Nên uống bao nhiêu nước lá đinh lăng mỗi ngày để giảm cân an toàn?

    Nước lá đinh lăng hỗ trợ kích thích trao đổi chất và chuyển hóa mỡ thừa, giảm cân hiệu quả khi dùng đúng.

  • 16/09/2026

    Cảnh giác với làn sóng đồ ăn vặt cổng trường mùa tựu trường

    Mỗi mùa khai trường, các hàng quán ăn vặt di động rực rỡ sắc màu trước cổng trường luôn có sức hấp dẫn đặc biệt đối với học sinh sau giờ tan học. Tuy nhiên, những món ăn nhanh giá rẻ này lại ẩn chứa nhiều hiểm họa khôn lường về thực phẩm bẩn, trở thành nỗi lo âu sâu sắc của gia đình và nhà trường. Để bảo vệ sức khỏe con trẻ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những góc nhìn khoa học và cảnh báo chi tiết về mối nguy hại từ các loại đồ ăn vặt cũng như thức ăn đường phố này.

Xem thêm