Đâu là nguyên nhân thực sự của trầm cảm? Rất nhiều người cho rằng trầm cảm là sự mất cân bằng các chất hóa học trong não. Giả thuyết mất cân bằng các chất hóa học có sức thuyết phục mạnh mẽ đến nỗi trong nhiều năm, các công ty dược phẩm cũng như các nhà tâm thần học tin rằng đó là nguyên nhân duy nhất gây ra trầm cảm.
Giả thuyết này lần đầu tiên được đưa ra vào những năm 1960 sau khi một loại thuốc chống trầm cảm có tác dụng thay đổi các chất hóa học trong não được sử dụng để điều trị trầm cảm. Cộng thêm với thực tế rằng, việc điều trị tâm thần bằng các biện pháp phân tâm học đã lộ ra những điểm yếu kém và nguy hiểm. Ý tưởng về sự thay đổi các chất trong não gây ra trầm cảm nhanh chóng được phổ biến, trở thành một lý thuyết trong y khoa mặc dù các bằng chứng về việc này không rõ ràng. Không chỉ thế, một số bác sỹ cho rằng nếu quy về giả thiết này là nguyên nhân gây ra trầm cảm thì người bệnh cũng dễ dàng chấp nhận, hiểu và tuân thủ điều trị hơn.
Nhưng khi khoa học phát triển hơn, giả thuyết này đã lung lay mạnh.
Prozac, Zoloft- các thuốc đại diện cho việc điều chỉnh các chất hóa học trong não
Việc ra đời của thuốc chống trầm cảm Prozac (fluoxetine) vào năm 1960 là một cú hích lớn trong việc điều trị trầm cảm. Với ưu điểm ít tác dụng phụ hơn các thuốc chống trầm cảm trước đó, Prozac trở thành một loại thuốc bom tấn trong ngành công nghiệp dược, và trở thành đại diện tiêu biểu cho dòng thuốc ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc nhắm vào chất dẫn truyền thần kinh serotonin.
Zoloft (sertraline), một thuốc ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc, là một con át chủ bài khác trong công cuộc điều trị trầm cảm bằng cách điều chỉnh các chất hóa học trong não và củng cố thêm cho giả thuyết này. Mặc dù chưa rõ việc trầm cảm có liên qua nhiều đến việc mất cân bằng các chất hóa học tự nhiên giữa các tế bào thần kinh, nhưng rõ ràng Zoloft rất hiệu quả trong việc điều chỉnh sự mất cân bằng này.

Cần lưu ý rằng, kể từ khi Prozac là cơn bão càn quét thị trường thuốc, trầm cảm là một bệnh nan y, mặc dù có rất nhiều lựa chọn thuốc chống trầm cảm các thuốc ức chế tái hấp thu serotonin hoạt động bằng cách ngăn ngừa tái hấp thu chất dẫn truyền thần kinh serotonin. Điều này làm tăng lượng serotonin sẵn có trong não, và được cho là cải thiện tâm trạng.
Trầm cảm thực sự phức tạp hơn rất nhiều
Những người bị trầm cảm chắc chắn mất cân bằng ít nhất một chất hóa học nào đó trong não bộ, nhưng nếu chỉ dựa vào lý thuyết này để lý giải cho các triệu chứng của trầm cảm thì chưa hẳn đã thuyết phục. Ví dụ, người ta biết rằng việc các stress tâm lý sẽ gây ra những thay đổi sinh hóa trong não bao gồm cả việc giảm kích thước của hồi hải mã- vùng của trí nhớ và học tập. Bằng chứng là một số người trầm cảm có kích thước hồi hải mã nhỏ hơn kích thước trung bình của quần thể.
Các nghiên cứu cũng gợi ý trầm cảm không đơn giản chỉ là việc quá nhiều hoặc quá ít một chất dẫn truyền thần kinh nào đó. Bệnh này phức tạp hơn rất nhiều. Đó là sự tổ hợp của rất nhiều các yếu tố như điều hòa tâm trạng não bộ, tổn thương hệ gen, các biến cố stress, thuốc và các bệnh lý khác. Có hàng tỷ hàng triệu các phản ứng hóa học trong hệ thống thần kinh chịu trách nhiệm tạo ra các tâm trạng cảm xúc, nhận thức và trải nghiệm cuộc sống của một con người.
Một giả thuyết khác được đặt ra là, stress là một yếu tố chính dẫn đến trầm cảm bởi chúng đàn áp sự sản xuất các tế bào thần kinh mới ở hồi hải mã. Để cảm thấy khá hơn những người trầm cảm cần phải tăng tạo các tế bào mới, mà việc này phải mất đến nhiều tuần. Điều này giải thích tại sao uống thuốc chống trầm cảm không thể cải thiện các triệu chứng sau một vài tuần sử dụng. Các bệnh nhân chỉ thực sự cảm thấy khá hơn khi lượng các chất hóa học tăng đủ.
Tóm lại, muốn điều trị trầm cảm thì thực sự phải phối hợp rất nhiều phương pháp: dinh dưỡng, liệu pháp ánh sáng, liệu pháp thể dục, thuốc chống trầm cảm… Những biện pháp này sẽ giúp cải thiện bệnh nhanh hơn, toàn diện hơn và giảm nhiều tác dụng phụ của thuốc hơn.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ảnh hưởng của trầm cảm lên cơ thể
Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.
Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.
Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!
Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.
Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.
Quyết định số 3366/QĐ-BGDĐT ngày 17/11/2026: Bổ nhiệm Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Quyền Giám đốc Đại học Huế, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế. Thời hạn giữ chức vụ là 05 năm.
Sau một đêm ngủ, cơ thể trẻ đã trải qua nhiều giờ không được cung cấp năng lượng. Các nghiên cứu cho thấy việc ăn sáng có liên quan đến kết quả tốt hơn ở các bài kiểm tra trí nhớ và sự chú ý, đặc biệt ở những trẻ có tình trạng dinh dưỡng kém.
Căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài là một trong những nguyên nhân thường gặp gây giảm ham muốn tình dục ở cả nam và nữ. Tác động này diễn ra đồng thời qua cơ chế nội tiết, thần kinh và hành vi, và có thể cải thiện nếu được nhận biết sớm và kiểm soát đúng cách.