Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Các vấn đề về tiết niệu và tiêu hóa thường gặp trong thai kỳ

Khi mang thai, nhiều chị em phải trải qua một vài phiền toái như táo bón, đi tiểu không kiểm soát hoặc bệnh trĩ. Duy trì một chế độ dinh dưỡng lành mạnh và tập thể dục thường xuyên là những biện pháp đơn giản nhất giúp giảm bớt những khó chịu trong thời kỳ nhạy cảm này.

Các vấn đề về tiết niệu và tiêu hóa thường gặp trong thai kỳ

Táo bón

Mẹ bầu thường bị táo bón ngay từ đầu thai kỳ do sự thay đổi nội tiết tố trong cơ thể. Táo bón là tình trạng đại tiện ít lần hơn, khó khăn hơn bình thường, phải cố rặn nhiều hơn và  không thể đẩy hết phân ra ngoài. Táo bón cũng khiến phân trở nên khô cứng bất thường.

Một số mẹo nhỏ dưới đây có thể giúp mẹ bầu ngăn ngừa chứng táo bón:

Ăn nhiều thức ăn giàu chất xơ như bánh mỳ, ngũ cốc nguyên hạt, rau, hoa quả tươi và các loại đậu... trong các bữa ăn hàng ngày.

Uống nhiều nước: bác sỹ khuyến cáo trong thai kỳ, mẹ bầu nên uống khoảng 3 lít nước mỗi ngày, chia đều khoảng 6- 8 lần trong ngày. Khi bạn bị táo bón, càng cần phải uống đủ lượng nước uống mỗi ngày, cho đến khi phân trở lại bình thường.

Thêm nữa, một ly nước hoa quả mỗi ngày, đặc biệt nước ép mận, rất hữu ích cho chứng táo bón khi mang thai. Một số người thấy rằng một ly nước ấm uống ngay sau khi thức dậy cũng giúp việc đại tiện dễ dàng hơn.

Tránh uống quá nhiều viên sắt do sắt làm chứng táo bón nặng hơn. Viên vitamin tổng hợp mà nhiều bà mẹ thường uống trong thời kì mang thai có chứa hàm lượng sắt khá cao. Hãy hỏi ý kiến bác sỹ để có thể bổ sung sắt hợp lý trong thai kỳ mà vẫn tránh được táo bón.

Tập thể dục thường xuyên: đi bộ, bơi, đạp xe đạp tại chỗ và tập yoga làm giảm táo bón cho mẹ mang thai đồng thời giúp cơ thể thư giãn hơn.

Hãy đi đại tiện ngay khi có nhu cầu: nhu động ruột thường tăng trong và sau bữa ăn, vì vậy có thể bạn sẽ muốn đi ngoài sau khi ăn xong bữa. Sẽ mất khá nhiều thời gian vì bạn đang bị táo bón, vì vậy cố gắng dành thời gian cho việc này ngay khi bạn thấy cần. Hãy chăm chú lắng nghe cơ thể. Đừng bao giờ cố nhịn khi cơ thể bảo bạn cần phải đi ngoài.

Bệnh trĩ

Trĩ là tình trạng sưng phù của những mạch máu trong và xung quanh trực tràng, hậu môn. Bất kỳ ai cũng có thể bị mắc trĩ, bao gồm cả phụ nữ có thai. Hơn nữa, khi mang thai, bệnh trĩ cũng dễ xảy ra hơn do các hormon thai kỳ làm các tĩnh mạch bị giãn ra.

Người bị bệnh trĩ thường cảm thấy ngứa, sưng và đau ở hậu môn. Bạn cũng thường cảm thấy những khối sưng phồng xung quanh vùng hậu môn, những khối này thường xuyên gây chảy máu khiến bạn vô cùng đau và khó chịu mỗi lần đi vệ sinh.

Bệnh trĩ thường được cải thiện trong vòng vài tuần sau khi sinh.

Tình trạng táo bón có thể là nguyên nhân gây bệnh trĩ, do vậy hãy thử những cách giúp bạn đại tiện được thường xuyên hơn và phân trở nên mềm hơn mỗi lần đi vệ sinh. Giảm táo bón đồng nghĩa với giảm bệnh trĩ cho mẹ bầu.

Một số những thay đổi trong chế độ ăn và sinh hoạt sau đây cũng có thể giúp cải thiện và phòng bệnh trĩ trong thai kỳ:

Ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ, như bánh mỳ nguyên cám, rau, hoa quả, uống nhiều nước

Chế độ sinh hoạt, tập luyện lành mạnh: hạn chế đứng quá lâu, nên nghỉ ngơi, thư giãn thường xuyên, nên ngồi xuống trong khi làm việc và nghỉ ngơi. Tập thể dục thường xuyên để cải thiện hệ tuần hoàn.

Giảm khó chịu do trĩ gây nên: sử dụng một túi chườm đá để giảm đau do trĩ. Sử dụng dầu bôi trơn để dễ dàng đẩy khối trĩ lại vào trong hậu môn nếu trĩ bị xổ ra ngoài. Tránh rặn quá gắng sức khi đại tiện vì có thể làm trĩ nặng hơn. Sau khi đi vệ sinh, làm sạch hậu môn  bằng nước ấm, tốt nhất là từ vòi hoa sen, xà phòng và giấy vệ sinh mềm. Tránh sử dụng giấy quá cứng có thể làm tổn thương hậu môn và gây chảy máu nhiều hơn.

Có một số loại thuốc có thể giúp làm giảm sưng viêm ở vùng hậu môn. Tuy nhiên chúng chỉ có tác dụng điều trị triệu chứng tại chỗ chứ không phải nguyên nhân gây trĩ. Do vậy hãy hỏi ý kiến bác sỹ, dược sỹ về các loại thuốc mỡ có thể giúp làm dịu cơn đau và lưu ý không tự sử dụng các loại kem bôi hay thuốc chữa trĩ.

Tiểu thường xuyên

Tình trạng tiểu nhiều thường xuất hiện vào thời gian đầu thai kỳ nhưng đôi khi kéo dài suốt thời gian mang thai. Trong những tuần cuối thai kỳ, việc đi tiểu thường xuyên thường là do sức nặng của em bé nén ép lên bàng quang của người mẹ.

Nếu bạn thường xuyên bị mất giấc ngủ vì hay đi tiểu về đêm, hãy giảm bớt việc uống nhiều nước vào buổi tối muộn. Hãy chuyển các lần uống nước sang ban ngày, nhưng vẫn phải đảm bảo đủ khoảng 3 lít nước mỗi ngày.

Khi thấy đau khi đi tiểu hoặc có máu trong nước tiểu, bạn có thể đã bị nhiễm trùng đường tiểu và cần phải điều trị. Uống nhiều nước trong trường hợp này lại giúp làm loãng nước tiểu và giảm đau. Hãy đi khám bác sỹ ngay nếu các biểu hiện này kéo dài hơn 1 ngày.

Tiểu không tự chủ

Tiểu không tự chủ khá phổ biến ở phụ nữ có thai trong và sau khi sinh. Một số phụ nữ có thai không thể kiểm soát được tình trạng tiểu són hay rò rỉ nước tiểu mỗi lần họ ho, cười hay hắt hơi, hoặc thậm chí khi di chuyển hoặc đứng dậy đột ngột. Đây có thể chỉ là vấn đề tạm thời do các cơ vùng chậu (cơ xung quanh bàng quang) sẽ giãn ra khi mang thai và chuẩn bị cho giai đoạn chuyển dạ.

Bạn có thể cải thiện tình trạng tiểu không tự chủ bằng cách tập luyện các bài tập cho vùng chậu, như bài tập Kegel.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những thay đổi của cơ thể khi mang thai

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

  • 04/08/2026

    Lợi ích của việc tắm nước đá

    Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.

  • 03/08/2026

    Phòng ngừa đuối nước hiệu quả cho người lớn và trẻ em

    Cứ mỗi dịp hè đến với cái nắng oi ả, cũng là thời điểm số vụ tai nạn sông nước gia tăng đáng báo động, trở thành mối hiểm họa khôn lường cho cả người lớn và trẻ em. Để bảo vệ sự an toàn cho cộng đồng và giảm thiểu những thương tâm không đáng có, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cần thiết và khoa học dưới đây, giúp bạn chủ động trang bị các giải pháp bảo vệ toàn diện và bảo vệ bản thân cùng gia đình một cách hiệu quả nhất.

Xem thêm