Biến thể Delta của SARS-CoV-2: Mũi vaccine thứ 3 có thể ngăn chặn sự lây lan không?

Khi biến thể Delta được xác định, nó đã xuất hiện ở 142 quốc gia và được dự báo sẽ tiếp tục lan rộng. Một số báo cáo cho rằng vaccine COVID-19 hiện có có thể kém hiệu quả trong việc ngăn ngừa biến thể Delta. Ngoài ra, dữ liệu gần đây cũng cho thấy khả năng miễn dịch do vaccine COVID-19 cung cấp mất dần theo thời gian, điều này cũng có nghĩa là những người được tiêm chủng cũng dễ bị nhiễm SARS-CoV-2. Tuy nhiên, một số nhà khoa học và công ty dược phẩm cho rằng việc tiêm nhắc lại cho một số loại vaccine COVID-19 có thể mang lại hiệu quả để ngăn chặn biến thể Delta.

Một số nghiên cứu về mũi thứ 3 vaccine ngừa COVID-19

Trong báo cáo quý 2/2021 công bố ngày 28/7 vừa qua, nhà sản xuất vaccine Pfizer (Mỹ) đã đưa ra dữ liệu cho thấy tiêm liều vaccine COVID-19 lần thứ 3 giúp tăng mức bảo vệ trước biến thể Delta. Theo đó, mức độ phòng chống lại biến thể Delta tăng gấp 5 lần ở người 18-55 tuổi được tiêm nhắc lại. Trong khi đó, ở người 65-85 tuổi, mức độ kháng thể sau khi tiêm lần 3 tăng gấp 11 lần so với sau khi tiêm lần thứ 2. Giám đốc điều hành của Pfizer cho rằng, hiệu quả vaccine mạnh nhất ở mức 96,2% trong 1 tuần đến 2 tháng sau khi tiêm lần thứ hai. Sau đó giảm xuống chỉ còn 83,7%. Sau mỗi hai tháng, con số này giảm trung bình 6%. Kết quả này có được sau khi Pfizer nghiên cứu hơn 44.000 người trên khắp nước Mỹ và các quốc gia khác. Pfizer cũng đưa ra khuyến nghị tiêm lần 3 dựa trên các nghiên cứu ở Isreal, đất nước đã tiêm 2 lần cho gần 60% dân số bằng vaccine Pfizer. Theo một nghiên cứu mới được công bố khả năng miễn dịch trước virus SARS-CoV-2 sẽ tăng lên đáng kể nếu như tiêm mũi thứ 3 vaccine ngừa COVID-19 của hãng dược phẩm Sinovac (Trung Quốc) cách mũi thứ 2 từ 6 tháng trở lên. Nghiên cứu trên cũng phù hợp với các nghiên cứu gần đây đối với vaccine ngừa COVID-19 do hãng AstraZeneca và Đại học Oxford (Anh) điều chế.

Các quốc gia có kế hoạch triển khai liều vaccine thứ 3

Ngày 30/7, Israel phát động chiến dịch tiêm vaccine tăng cường lần 3 cho những người trên 60 tuổi nhằm tăng sức đề kháng cho nhóm đối tượng có nguy cơ cao mắc bệnh và tử vong nếu nhiễm COVID-19. Đây là một trong những biện pháp được Chính phủ Israel thực hiện nhằm ứng phó với làn sóng dịch bệnh mới do biến thể Delta gây ra. Tại Campuchia, phát biểu tại lễ khởi động chương trình tiêm vaccine COVID-19 cho trẻ em từ 12-17 tuổi ngày 1/8, Thủ tướng Hun Sen cho biết, mũi tiêm thứ 3 sẽ được ưu tiên cho 500.000-1.000. 000 công nhân tiền tuyến chống dịch. Tính đến ngày 31 tháng 7, hơn 7,3 triệu người lớn ở Campuchia đã được tiêm ít nhất một liều vaccine COVID-19, trong khi 4,7 triệu người đã được tiêm mũi thứ hai. Trong khi đó, Chính phủ Anh cũng đang có kế hoạch triển khai chương trình tiêm chủng tăng cường cho 32 triệu người bắt đầu từ tháng 9 để bảo vệ những người dễ bị tổn thương nhất, trong bối cảnh lo ngại về hiệu quả của vaccine COVID. -19 có thể bắt đầu giảm. Chương trình dự kiến ​​sẽ bắt đầu sau ngày 6 tháng 9, với mục tiêu tiêm liều vaccine thứ ba mỗi tuần cho gần 2,5 triệu người từ 50 tuổi trở lên và những người bị suy giảm hệ miễn dịch. Chính phủ Anh hiện đang xem xét việc tiêm nhắc lại với một loại vaccine khác với hai loại vaccine đầu tiên, sau khi các thử nghiệm ban đầu cho thấy việc trộn vaccine có thể kích thích phản ứng miễn dịch cao hơn. Cho đến nay, hơn 85 triệu liều vaccine COVID-19 đã được sử dụng ở Anh, với hơn 72,5% người lớn đã tiêm 2 liều và 88,6% đã tiêm 1 liều, trong khi hơn 68% người lớn từ 18 đến 29 tuổi cũng được tiêm 1 mũi. Dự kiến ​​đến giữa tháng 9, tất cả người lớn ở Anh sẽ được tiêm đủ hai liều vaccine COVID-19. Như vậy, có thể thấy, qua các nghiên cứu, hiệu quả phòng bệnh của vaccine sẽ giảm dần theo thời gian. Đây là lý do để các nhà khoa học một số nước khuyến cáo tiêm mũi thứ 3 để tăng cường khả năng chống lại virus nguy hiểm gây bệnh COVID-19. Các nghiên cứu đầy đủ và hiệu quả về liều thứ ba của vaccine COVID-19 sẽ cần có thời gian và bằng chứng tại các quốc gia thực hiện tiêm chủng tăng cường này.

Tổ chức y tế thế giới kêu gọi các nước tạm ngừng tiêm liều vaccine thứ ba

Trong các tuyên bố trước đây, các chuyên gia hàng đầu của Tổ chức y tế thế giới đã khẳng định rằng không có cơ sở khoa học nào cho thấy cần thiết phải tiêm nhắc lại các liều vaccine để ngăn ngừa COVID-19. Theo Tổ chức y tế thế giới, vaccine nằm trong danh sách sử dụng khẩn cấp của cơ quan này có khả năng bảo vệ trước sự tấn công của virus SARS-CoV-2 nếu đã được tiêm phòng đầy đủ. Do đó, Tổ chức y tế thế giới khẳng định các nước giàu không nên đặt mua thêm vaccine COVID-19 để tiêm lại lần thứ ba, trong bối cảnh nhiều nước khác vẫn chưa nhận được vaccine này. Tổng Giám đốc Tổ chức y tế thế giới cho rằng khoảng cách toàn cầu trong việc cung cấp vaccine COVID-19 là rất không đồng đều và không công bằng. Một số quốc gia và khu vực đang đặt hàng triệu liều tăng cường, trước khi các quốc gia khác có nguồn cung cấp vaccine để tiêm chủng cho nhân viên y tế và những người dễ bị tổn thương nhất. Người đứng đầu Tổ chức y tế thế giới cũng chỉ ra rằng các nhà sản xuất vaccine Pfizer và Moderna là những công ty đang hướng tới việc cung cấp các mũi tiêm nhắc lại ở các nước đã có tỷ lệ tiêm chủng cao. Thay vào đó, họ nên chuyển liều vaccine sang chương trình chia sẻ vaccine COVAX, chương trình chủ yếu dành cho các nước nghèo hơn và thu nhập trung bình.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Biến thể Delta Plus và sự nguy hiểm mức độ cao