Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bận rộn tâm trí giúp chống lại sa sút trí tuệ

Nếu sau khi nghỉ hưu bạn vẫn duy trì công việc, sử dụng máy tính, tham gia các trò chơi hoặc hoạt động xã hội có thể giúp bọ não hoạt động khỏe mạnh nhiều năm sau đó.

Một nghiên cứu gần đây cho thấy, các hoạt động kích thích tâm thần trí tuệ có thể bảo vệ não bộ chống lại các tác động của quá trình lão hóa, thậm chí còn có tác dụng phần nào đó chống lại các căn bệnh sa sút trí tuệ hoặc bệnh Alzheimer nếu như nhà bạn có gen bệnh này. 

Các hoạt động luôn khiến não bạn bận rộn bao gồm: sử dụng máy tính, làm nghề thủ công, chơi các trò chơi hoặc tham gia các hoạt động mang tính chất xã hội, sẽ làm giảm sự xuất hiện các yếu tố nguy cơ bệnh liên quan đến trí tuệ ở những người trong độ tuổi từ 70 trở lên.

Các hoạt động mang tính thách thức trí não còn làm chậm lại những tác động tiêu cực của những bệnh liên quan trí tuệ đang trong giai đoạn đầu. Đọc sách báo thường xuyên dường như cũng không mang lại được những lợi ích nhiều đến như vậy.

Các nhà nghiên cứu tìm thấy các lợi ích của việc trí tuệ luôn được kích thích, thậm chí còn giúp những người có apolipoprotein E (APOE) E4- một gen tiềm ẩn của bệnh sa sút trí tuệ và Alzheimer. Những người có mang những gen là yếu tố nguy cơ (APOE E4) tham gia những hoạt động trên thường xuyên cũng phần nào giảm bớt sự bùng phát sớm các triệu chứng của bệnh.

Nghiên cứu được tiến hành trên 1.900 người, cả nam lẫn nữ khỏe mạnh về lão hóa trong vòng 4 năm tại bệnh viện Mayo của Mỹ, với độ tuổi trung bình là 77 tuổi. Trong thời gian nghiên cứu, 450 đối tượng đã bắt đầu có những biểu hiện suy giảm nhận thức nhẹ - tuy biểu hiện nhẹ nhưng rất đáng chú ý vì có thể đó là những dấu hiệu khởi đầu của căn bệnh Alzheimer.

Mặc dù nghiên cứu chưa chứng minh được mối quan hệ nhân quả thực sự của các hoạt động kích thích trí não với việc mắc bệnh sa sút trí tuệ, nhưng những người thường xuyên tham gia vào các hoạt động trí não có nguy cơ suy giảm trí nhớ thấp hơn. Ví dụ, các nhà nghiên cứu đã nhìn thấy nguy cơ này giảm với mức độ khác nhau ở những nhóm sau:

  • giảm 30% ở những người thường xuyên sử dụng máy tính;
  • giảm 28% ở những người tham gia hoạt động nghề thủ công;
  • giảm 23% ở những người tham gia các hoạt động xã hội;
  • giảm 22% người thường xuyên chơi các trò chơi.

Các nhà nghiên cứu cũng thấy rằng những người tham gia các hoạt động trên tối thiểu từ 1 đến 2 lần trong tuần sẽ thực sự giảm nguy cơ mắc bệnh hơn những người chỉ tham gia các hoạt động trên từ 2-3 lần một tháng hoặc ít hơn.

Để có một bộ não luôn làm việc tốt thì việc kích thích trí não phải ở các cấp độ khác nhau, chẳng hạn như suy nghĩ vài vấn đề cùng một lúc hoặc các hoạt động đòi hỏi phải có sự giải quyết các vấn đề đó trong thực tế.

Hãy nghĩ về việc sử dụng một hệ điều hành mới hoặc một phần mềm ứng dụng trên một chiếc máy tính, đó là cả một thách thức to lớn. Hoặc hãy thử bắt đầu một công việc mới mẻ, bạn có thể làm sai có thể mất nhiều thời gian hơn nhưng quan trọng là bạn vẫn có thể giải quyết vấn đề đó. Đây chính là một ví dụ về việc kích thích trí não làm việc thường xuyên hơn. Chơi ô chữ hoặc sodoku cũng là những bài tập tốt cho trí não.

Nhưng lưu ý là  một số hoạt động có thể có tác dụng với người này nhưng lại không tác dụng với người khác, do vậy bạn cần kiên trì tìm cho ra một hoạt động phù hợp với mình.

Nghiên cứu này chỉ nhằm cung cấp thêm các bằng chứng cho các bác sỹ lão khoa thuyết phục bệnh nhân rằng việc tập luyện cho bộ não là vô cùng quan trọng để tránh các tác động của lão hóa. Bên cạnh đó đây cũng là bằng chứng nhắc nhở những người có dấu hiệu nhẹ của bệnh sa sút trí tuệ tuổi già nên tìm cách kích thích não thường xuyên hơn là trông chờ vào những tiến bộ trong điều trị y khoa.
Đồng thời cũng là một thông điệp gửi đến cho những ai sắp bước vào tuổi già là bạn cần phải tập thể dục cho bộ não nếu như không muốn chúng bị gục ngã ở tuổi già, điều này không có nghĩa là bạn phải giải 10 cấu đố ô chữ trong 1 ngày mà chỉ đơn giản là những công việc nhẹ nhàng để đầu óc theo kịp với những tiến bộ của xã hội. Đặc biệt là nếu bạn yêu thích công việc nào đó thì hãy theo đuổi nó một cách say sưa đừng ngần ngại rằng mình đã già.
Bình luận
Tin mới
  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

Xem thêm