Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bận rộn tâm trí giúp chống lại sa sút trí tuệ

Nếu sau khi nghỉ hưu bạn vẫn duy trì công việc, sử dụng máy tính, tham gia các trò chơi hoặc hoạt động xã hội có thể giúp bọ não hoạt động khỏe mạnh nhiều năm sau đó.

Một nghiên cứu gần đây cho thấy, các hoạt động kích thích tâm thần trí tuệ có thể bảo vệ não bộ chống lại các tác động của quá trình lão hóa, thậm chí còn có tác dụng phần nào đó chống lại các căn bệnh sa sút trí tuệ hoặc bệnh Alzheimer nếu như nhà bạn có gen bệnh này. 

Các hoạt động luôn khiến não bạn bận rộn bao gồm: sử dụng máy tính, làm nghề thủ công, chơi các trò chơi hoặc tham gia các hoạt động mang tính chất xã hội, sẽ làm giảm sự xuất hiện các yếu tố nguy cơ bệnh liên quan đến trí tuệ ở những người trong độ tuổi từ 70 trở lên.

Các hoạt động mang tính thách thức trí não còn làm chậm lại những tác động tiêu cực của những bệnh liên quan trí tuệ đang trong giai đoạn đầu. Đọc sách báo thường xuyên dường như cũng không mang lại được những lợi ích nhiều đến như vậy.

Các nhà nghiên cứu tìm thấy các lợi ích của việc trí tuệ luôn được kích thích, thậm chí còn giúp những người có apolipoprotein E (APOE) E4- một gen tiềm ẩn của bệnh sa sút trí tuệ và Alzheimer. Những người có mang những gen là yếu tố nguy cơ (APOE E4) tham gia những hoạt động trên thường xuyên cũng phần nào giảm bớt sự bùng phát sớm các triệu chứng của bệnh.

Nghiên cứu được tiến hành trên 1.900 người, cả nam lẫn nữ khỏe mạnh về lão hóa trong vòng 4 năm tại bệnh viện Mayo của Mỹ, với độ tuổi trung bình là 77 tuổi. Trong thời gian nghiên cứu, 450 đối tượng đã bắt đầu có những biểu hiện suy giảm nhận thức nhẹ - tuy biểu hiện nhẹ nhưng rất đáng chú ý vì có thể đó là những dấu hiệu khởi đầu của căn bệnh Alzheimer.

Mặc dù nghiên cứu chưa chứng minh được mối quan hệ nhân quả thực sự của các hoạt động kích thích trí não với việc mắc bệnh sa sút trí tuệ, nhưng những người thường xuyên tham gia vào các hoạt động trí não có nguy cơ suy giảm trí nhớ thấp hơn. Ví dụ, các nhà nghiên cứu đã nhìn thấy nguy cơ này giảm với mức độ khác nhau ở những nhóm sau:

  • giảm 30% ở những người thường xuyên sử dụng máy tính;
  • giảm 28% ở những người tham gia hoạt động nghề thủ công;
  • giảm 23% ở những người tham gia các hoạt động xã hội;
  • giảm 22% người thường xuyên chơi các trò chơi.

Các nhà nghiên cứu cũng thấy rằng những người tham gia các hoạt động trên tối thiểu từ 1 đến 2 lần trong tuần sẽ thực sự giảm nguy cơ mắc bệnh hơn những người chỉ tham gia các hoạt động trên từ 2-3 lần một tháng hoặc ít hơn.

Để có một bộ não luôn làm việc tốt thì việc kích thích trí não phải ở các cấp độ khác nhau, chẳng hạn như suy nghĩ vài vấn đề cùng một lúc hoặc các hoạt động đòi hỏi phải có sự giải quyết các vấn đề đó trong thực tế.

Hãy nghĩ về việc sử dụng một hệ điều hành mới hoặc một phần mềm ứng dụng trên một chiếc máy tính, đó là cả một thách thức to lớn. Hoặc hãy thử bắt đầu một công việc mới mẻ, bạn có thể làm sai có thể mất nhiều thời gian hơn nhưng quan trọng là bạn vẫn có thể giải quyết vấn đề đó. Đây chính là một ví dụ về việc kích thích trí não làm việc thường xuyên hơn. Chơi ô chữ hoặc sodoku cũng là những bài tập tốt cho trí não.

Nhưng lưu ý là  một số hoạt động có thể có tác dụng với người này nhưng lại không tác dụng với người khác, do vậy bạn cần kiên trì tìm cho ra một hoạt động phù hợp với mình.

Nghiên cứu này chỉ nhằm cung cấp thêm các bằng chứng cho các bác sỹ lão khoa thuyết phục bệnh nhân rằng việc tập luyện cho bộ não là vô cùng quan trọng để tránh các tác động của lão hóa. Bên cạnh đó đây cũng là bằng chứng nhắc nhở những người có dấu hiệu nhẹ của bệnh sa sút trí tuệ tuổi già nên tìm cách kích thích não thường xuyên hơn là trông chờ vào những tiến bộ trong điều trị y khoa.
Đồng thời cũng là một thông điệp gửi đến cho những ai sắp bước vào tuổi già là bạn cần phải tập thể dục cho bộ não nếu như không muốn chúng bị gục ngã ở tuổi già, điều này không có nghĩa là bạn phải giải 10 cấu đố ô chữ trong 1 ngày mà chỉ đơn giản là những công việc nhẹ nhàng để đầu óc theo kịp với những tiến bộ của xã hội. Đặc biệt là nếu bạn yêu thích công việc nào đó thì hãy theo đuổi nó một cách say sưa đừng ngần ngại rằng mình đã già.
Bình luận
Tin mới
  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

  • 08/03/2026

    Kim ngân hoa với các tác dụng chống viêm

    Trong xu hướng tìm kiếm các hợp chất tự nhiên để hỗ trợ sức khỏe, Kim ngân hoa nổi lên như một nguyên liệu tiềm năng nhờ khả năng can thiệp vào các lộ trình tín hiệu liên quan đến stress oxy hóa và viêm.

Xem thêm