5 chế độ ăn phổ biến cho bệnh đa xơ cứng

Một số chế độ ăn cho bệnh đa xương cứng mà bạn có thể bắt gặp, chẳng hạn như chế độ ăn Paleo và ketogenic, thực ra là những chế độ đã được phổ biến để quản lý các tình trạng khác. Tác động của các chế độ ăn này đối với bệnh đa xơ cứng (MS) chủ yếu dựa trên lý thuyết hoặc kinh nghiệm của một số người.

Điều đó không có nghĩa là việc tăng hoặc giảm lượng thức ăn và chất dinh dưỡng nhất định có thể không giúp ích cho các triệu chứng bệnh đa xơ cứng của bạn. Nhưng thực phẩm cũng có thể làm trầm trọng thêm triệu chứng bệnh. Không có chế độ ăn cụ thể nào được chứng minh là có thể chữa khỏi bệnh đa xơ cứng. Sự tương tác giữa dinh dưỡng và bệnh đa xơ cứng có vẻ phức tạp và các nhà nghiên cứu đang tập trung vào việc đánh giá khách quan tác động của chế độ ăn uống đối với căn bệnh này.

Mối quan tâm về chế độ ăn uống trong bệnh đa xơ cứng

Bằng chứng khoa học để hỗ trợ bất kỳ chế độ ăn nào vào thời điểm này là rất ít và trong số các thông tin có sẵn, kết quả rất hỗn hợp và đôi khi khó diễn giải. Ví dụ, thiếu vitamin D và thiếu vitamin B12 có thể liên quan đến bệnh đa xơ cứng, nhưng không rõ liệu điều này có bất kỳ ý nghĩa thực tế nào trong việc kiểm soát bệnh hay không.

Tuy nhiên, bên cạnh khả năng thiếu hiệu quả của một số chế độ ăn nhất định, một số thay đổi về chế độ ăn uống gây ra mối lo ngại đặc biệt cho những người bị bệnh đa xơ cứng. Trong số đó:

• Một số chế độ ăn có thể quá hạn chế: Nếu một kế hoạch thiếu các chất dinh dưỡng quan trọng, nó có thể gây hại nhiều hơn lợi. (Chế độ ăn loại bỏ một số loại thực phẩm thường cần bổ sung vitamin để ngăn ngừa thiếu hụt dinh dưỡng.)
• Các thành phần được đề xuất (ví dụ: dầu gan cá tuyết trong Chế độ ăn Swank) có thể dẫn đến việc vô tình hấp thụ một lượng độc hại, điều này cũng có thể gây hại.
• Có thể một số thực phẩm gây viêm có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng của bệnh đa xơ cứng.

Nếu bạn muốn thử thay đổi chế độ ăn uống nhằm cố gắng kiểm soát tốt hơn các triệu chứng bệnh đa xơ cứng của mình, hãy nhớ thảo luận về những gì bạn đang cân nhắc với nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe của mình.

Các chế độ ăn sau đây là những chế độ phổ biến trong cộng đồng những người bị bệnh đa xơ cứng.

Đọc thêm bài viết: Chế độ ăn dành cho người bệnh đau cơ xơ hóa

Chế độ ăn Paleo

Chế độ ăn này đã được khuyến khích sử dụng để nâng cao sức khỏe và giảm cân trong nhiều năm. Chế độ ăn Paleo đã trở nên phổ biến như một cách để kiểm soát các triệu chứng bệnh đa xơ cứng khi Terry Wahls, MD, một bác sĩ mắc bệnh đa xơ cứng tiến triển thứ phát, bắt đầu nghiên cứu lợi ích của nó.

Tiến sĩ Wahls, người phụ thuộc vào xe lăn do bệnh đa xơ cứng, cho rằng chế độ ăn uống Paleo (cùng với vật lý trị liệu và kích thích điện thần kinh cơ) giúp cô ấy có thể đi lại được. Có nhiều biến thể của chế độ ăn kiêng Paleo, tất cả đều giàu protein (đặc biệt là nguồn động vật) và không bao gồm thực phẩm chế biến sẵn.

Chế độ ăn Wahls Elimination (WahlsElim) là chế độ ăn Paleo đã được sửa đổi bao gồm chủ yếu là rau, trái cây, dầu omega-3, protein động vật và protein thực vật (ví dụ: các loại đậu và hạt). Chế độ ăn kêu gọi loại bỏ gluten, sữa và trứng.

Một số nghiên cứu nhỏ đã chỉ ra tác động tích cực của chế độ ăn Paleo đối với các triệu chứng bệnh đa xơ cứng, bao gồm cả việc giảm mệt mỏi. Ảnh hưởng của chế độ ăn Paleo và chế độ ăn loại bỏ Wahls Elimination (WahlsElim) vẫn đang được nghiên cứu khi các chuyên gia cố gắng xác nhận liệu có bằng chứng khách quan đáng tin cậy nào cho thấy chúng có thể đóng vai trò trong việc quản lý bệnh đa xơ cứng hay không.

Chế độ ăn Swank

Chế độ ăn Swank được phát hiện bởi Roy Swan, MD, vào giữa những năm 1950. Ông đã báo cáo kết quả của mình 20 năm sau, sau khi theo dõi các bệnh nhân của mình khi thực hiện chế độ ăn kiêng. Kết quả cho thấy những người tuân thủ chế độ ăn này ít có khả năng bị khuyết tật tiến triển và tử vong do các nguyên nhân liên quan đến bệnh đa xơ cứng hơn

Chế độ ăn Swank ít chất béo, cho phép không quá 15 gam chất béo bão hòa và không quá 20 đến 50 gam chất béo và dầu không bão hòa mỗi ngày. Chế độ ăn này cho phép ăn tối đa 85 gam thịt đỏ hàng tuần và chỉ cho phép các sản phẩm từ sữa có chứa 1% chất béo  trở xuống vì vậy, không được dùng bơ hoặc các sản phẩm giả từ sữa như bơ thực vật. Thực phẩm chế biến không được phép.

Thực phẩm được phép bao gồm:

• Ngũ cốc nguyên hạt và mì ống
• Hoa quả và rau
• 1 muỗng cà phê dầu gan cá tuyết và vitamin tổng hợp hàng ngày
• Cá trắng và động vật có vỏ
• Gia cầm đã lột da, cắt lông

Đã có rất ít nghiên cứu tiếp theo đánh giá chế độ ăn Swank và những nghiên cứu tiếp theo này cho thấy tác động tích cực nhỏ đối với các triệu chứng bệnh đa xơ cứng hoặc không có tác dụng gì cả.

Chế độ ăn Địa Trung Hải

Chế độ ăn Địa Trung Hải đã được phát hiện là có lợi cho những người mắc bệnh tim và bệnh tiểu đường type 2, đồng thời có thể giúp ngăn ngừa ung thư.

Chế độ ăn này khuyến khích tiêu thụ ít chất béo bão hòa (ví dụ: thịt đỏ, bơ và các sản phẩm từ sữa) và tiêu thụ nhiều ngũ cốc nguyên hạt, rau, trái cây, các loại đậu (ví dụ: đậu, đậu Hà Lan, đậu lăng, đậu phộng), dầu ô liu , và cá.

Các chuyên gia không đặc biệt nhận thấy chế độ ăn Địa Trung Hải hữu ích đối với bệnh đa xơ cứng, nhưng khi xem xét chế độ ăn của bệnh đa xơ cứng, các tác giả đã khuyến nghị chế độ ăn này vì đây là một trong những chế độ ăn đầy đủ chất dinh dưỡng nhất và nó có liên quan đến việc giảm viêm nhiễm.

Đọc thêm bài viết:  Chế độ ăn uống có thể chữa lành cơn đau mãn tính không?

Chế độ ăn Keto

Chế độ ăn Keto là một chế độ ăn nghiêm ngặt dựa trên việc loại bỏ lượng carbohydrate. Nó đã được sử dụng như một phương pháp điều trị chứng động kinh kháng trị (động kinh không cải thiện bằng thuốc).

Tiền đề đằng sau chế độ ăn Keto là khiến cơ thể đi vào trạng thái trao đổi chất gọi là ketosis, vì nó phải sử dụng chất béo để tạo năng lượng do thiếu lượng carbohydrate trong chế độ ăn uống. Các chế độ ăn kiêng khác với lượng carbohydrate thấp có thể thúc đẩy giảm cân, nhưng cần có một quy tắc không carbohydrate rất nghiêm ngặt để đạt được trạng thái ketosis.

Các nhà nghiên cứu đã xem xét vai trò tiềm năng của chế độ ăn ketogenic đối với bệnh đa xơ cứng tiến triển sơ cấp hoặc thứ phát, nhưng không có bằng chứng nào cho thấy chế độ ăn này có thể giúp ích cho các triệu chứng hoặc tác dụng của bệnh đa xơ cứng có liên quan đến tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch.

Chế độ ăn bắt chước nhịn ăn

Chế độ ăn bắt chước nhịn ăn (FMD) thúc đẩy việc nhịn ăn gián đoạn. Có nhiều giả thuyết và lời giải thích được đề xuất liên quan đến cách thức hoạt động của chế độ ăn  này, bao gồm cả ý kiến cho rằng nó có thể làm giảm lượng protein mà cơ thể sử dụng để tạo ra các tế bào viêm nhiễm.

Nhịn ăn gián đoạn đang trở nên phổ biến, nhưng nó không nhất thiết phải tốt cho sức khỏe và có thể dẫn đến chóng mặt, đau đầu và mất nước.

Một nghiên cứu nhỏ cho thấy rằng các chu kỳ ba ngày định kỳ (ba ngày nhịn ăn cứ sau bảy ngày, liên tục trong ba chu kỳ) của chế độ ăn bắt chước nhịn ăn có hiệu quả trong việc làm giảm các triệu chứng ở mô hình động vật mắc bệnh đa xơ cứng. Trên thực tế, ở 20% động vật, các triệu chứng đã đảo ngược hoàn toàn. Nghiên cứu đang được tiến hành về vai trò của việc nhịn ăn ở người mắc bệnh đa xơ cứng và liệu chế độ ăn này có thể đảo ngược hoặc làm giảm một số triệu chứng của bệnh đa xơ cứng hay không.

Chế độ dinh dưỡng khoa học, hợp lý cùng một lối sống lành mạnh, tích cực luyện tập phù hợp với thể trạng là chìa khóa giúp bạn cải thiện bệnh đa xơ cứng của bạn. Trung tâm Điều trị Béo phì và Hội chứng chuyển hóa VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam là cơ sở tư vấn dinh dưỡng điều trị bệnh mạn tính hàng đầu nước ta. Liên hệ đặt lịch TẠI ĐÂY hoặc Hotline: 0935 18 3939 hoặc 024 3633 5678 để được khám, tư vấn dinh dưỡng cùng các chuyên gia đầu ngành.