Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Yếu tố nguy cơ của u hắc sắc tố

Yếu tố nguy cơ là tất cả những điều khiến bạn có nguy cơ mắc một bệnh nào đó, ví dụ như bệnh ung thư da.

Các nhà nghiên cứu đã tìm ra những yếu tố nguy cơ cho u hắc tố ác tính, cả đơn độc và phối hợp, có thể khiến bạn tiến triển bệnh u hắc sắc tố

  • Tia UV: tiếp xúc nhiều, lâu dài dưới ánh nắng hoặc tắm nắng có thể dẫn đên ung thư da, bao gồm u hắc sắc tố (mặc dù một số u hắc sắc tố không liên quan đến tia UV).
  • Cháy nắng: đã từng bị cháy nắng trước tuổi 20 làm tăng nguy cơ đáng kể nguy cơ u hắc sắc tố
  • Nốt ruồi: hầu hết nốt ruồi là vô hại, nhưng một người có một nốt ruồi lớn, hình dạng bất thường sẽ làm tăng nguy cơ lên gấp 2 lần, trong khi có trên 10 nốt ruồi sẽ có nguy cơ u hắc sắc tố cao hơn khoảng 12 lần.
     
  • Da trắng, tàn nhang và tóc sáng màu: người da trắng với tóc vàng hoặc đỏ và tàn nhang có nguy cơ cao nhất (mặc dù những người thuộc tất cả chủng tộc và màu da có thể tiến triển u hắc sắc tố).
  • Tiền sử gia đình mắc u hắc sắc tố: khoảng 10% những người mắc u hắc sắc tố có tiền sử gia đình bị bệnh.
  • Tiền sử cá nhân u hắc sắc tố: khoảng 5-10% những người đã từng mắc u hắc sắc tố sẽ mắc lại lần nữa.
  • Suy giảm miễn dịch: do thuốc làm suy giảm hệ miễn dịch, ví dụ ở bệnh nhân cấy ghép cơ quan, hoặc AIDS hoặc bệnh u lympho.
  • Tuổi: mặc dù u hắc sắc tố là một trong những loại ung thư phổ biến nhất ở những người trẻ hơn 30 tuổi, nhưng tình trạng này vẫn có thể gặp ở người già.
  • Giới: nam giới có nguy cơ u hắc sắc tố cao hơn
  • Rối loạn di truyền như chứng khô da sắc tố, một tình trạng hiếm gặp do  đột biến enzyme sửa chữa AND bị tổn thường do tiếp xúc với ánh sáng mặt trời.

Nghiên cứu công bố năm 2009 khẳng định những nguy cơ trên và thêm một số nguy cơ khác. Các bác sĩ da liệu tại NewYork đã phân tích 600 người (300 bệnh nhân u hắc tố và 300 người bình thường) để xác định những yếu tố khác nhau giữa 2 nhóm và thường liên quan đến u hắc sắc tố nhất. Họ tìm ra 6 yếu tố tiên đoán độc lập nguy cơ u hắc tố:

  • Đã từng bị cháy nắng ở tuổi thiếu niên
  • Tóc đỏ hoặc vàng
  • Tàn nhang ở trên lưng, một dấu hiệu của tăng tiếp xúc với nắng
  • Tiền sử gia đình bệnh u hắc tố
  • Tiền sử bệnh dày sừng quang hóa được xem là giai đoạn sớm nhất trong tiến triển ung thư.
  • Công việc làm việc ngoài trời trong 3-4 năm khi còn ở tuổi thiếu niên
     

Nếu bạn có một trong những yếu tố trên, nguy cơ u hắc sắc tố của bạn tăng gấp 2-3 lần so với người bình thường. Với nhưng người có từ 2-3 yếu tố, nguy cơ tăng lên đến 5-10 lần .

Tuy nhiên cần nhớ là có một yếu tố nguy cơ hoặc nhiều yếu tố nguy cơ không có nghĩa là bạn sẽ mắc u hắc sắc tố.

Và nhiều người mắc bệnh có thể không có bất kì yếu tố nguy cơ nào. Tuy nhiên, u hắc sắc tố có thể chữa trị được nếu phát hiện sớm, không giống như nhiều loại ung thư khác. Chính vì thế biết nhưng yếu tố nguy cơ của bạn và nói chuyện với bác sĩ sớm để có những thay đổi lối sống và chăm sóc sức khỏe phù hợp. Nếu bạn có bất kì yếu tố nguy cơ phía trên, bạn cần tự khám da thường xuyên, gặp bác sĩ da liễu thường xuyên và bảo vệ bản thân dưới ánh nắng mặt trời

Bình luận
Tin mới
  • 27/04/2026

    Máu khó đông là gì? Hiểu đúng để không hoảng sợ.

    Bệnh máu khó đông (Hemophilia) là một rối loạn di truyền khiến cơ thể không có khả năng cầm máu hiệu quả do thiếu hụt yếu tố đông máu. Sự thiếu hiểu biết về căn bệnh này thường dẫn đến tâm lý lo âu và những lầm tưởng không đáng có, gây rào cản trong việc phát hiện và hỗ trợ người bệnh. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chính xác về căn bệnh này. Việc hiểu đúng bản chất khoa học không chỉ giúp bệnh nhân chủ động quản lý sức khỏe mà còn tạo môi trường thấu hiểu, giúp họ tự tin hòa nhập xã hội.

  • 26/04/2026

    Ăn nấm mỗi ngày có tác dụng gì?

    Ăn nấm mỗi ngày trong một tuần có thể mang lại lợi ích rõ rệt cho tiêu hóa, miễn dịch và năng lượng...

  • 26/04/2026

    Cảnh giác những bệnh phổ biến có thể lây từ thú cưng sang người

    Thú cưng mang lại niềm vui và lợi ích tinh thần to lớn cho chúng ta. Tuy nhiên, chó, mèo và các vật nuôi khác cũng có thể mang theo mầm bệnh nguy hiểm. Dưới góc độ y tế, những căn bệnh này được gọi là bệnh lây truyền từ động vật sang người. Việc hiểu rõ các nguy cơ này không phải để xa lánh thú cưng, mà để chúng ta có biện pháp bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình và vật nuôi.

  • 25/04/2026

    Nguồn tự nhiên cung cấp vitamin và khoáng chất thiết yếu tốt nhất

    Vitamin và khoáng chất đóng vai trò thiết yếu với mọi hoạt động sống của cơ thể. Hiểu rõ nhu cầu, công dụng và các nguồn thực phẩm tự nhiên giàu các vi chất, giúp xây dựng chế độ ăn cân đối, khoa học.

  • 25/04/2026

    Ung thư tiền liệt tuyến ở nam giới

    Ung thư tiền liệt tuyến là một trong những bệnh lý thường gặp ở nam giới cao tuổi trên toàn cầu. Mặc dù tỉ lệ giống sót sau 5 năm vẫn tương đối cao, nhưng ung thư tiền liệt tuyến vẫn là nguyên nhân gây tử vong thứ hai tại các nước Tây. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về cơ chế bệnh, các yếu tố nguy cơ và môi trường phát triển bệnh, những tiến bộ của y học trong chẩn đoán và điều trị bệnh, cũng như vấn đề giám sát chủ động.

  • 24/04/2026

    5 lợi ích khi đi bộ 1 km mỗi ngày

    Chỉ cần đi bộ 1 km mỗi ngày, tương đương 10–15 phút, có thể mang lại nhiều lợi ích cho tim mạch, tinh thần và cân nặng. Đây là thói quen đơn giản, dễ duy trì, phù hợp với người bận rộn.

  • 24/04/2026

    Dấu hiệu cảnh báo đau tim ở phụ nữ

    Các dấu hiệu của cơn đau tim có thể khác nhau ở phụ nữ so với nam giới, ngoài các dấu hiệu chung như đau ngực, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa...

  • 23/04/2026

    Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc

    Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.

Xem thêm