Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Yếu tố nguy cơ của u hắc sắc tố

Yếu tố nguy cơ là tất cả những điều khiến bạn có nguy cơ mắc một bệnh nào đó, ví dụ như bệnh ung thư da.

Các nhà nghiên cứu đã tìm ra những yếu tố nguy cơ cho u hắc tố ác tính, cả đơn độc và phối hợp, có thể khiến bạn tiến triển bệnh u hắc sắc tố

  • Tia UV: tiếp xúc nhiều, lâu dài dưới ánh nắng hoặc tắm nắng có thể dẫn đên ung thư da, bao gồm u hắc sắc tố (mặc dù một số u hắc sắc tố không liên quan đến tia UV).
  • Cháy nắng: đã từng bị cháy nắng trước tuổi 20 làm tăng nguy cơ đáng kể nguy cơ u hắc sắc tố
  • Nốt ruồi: hầu hết nốt ruồi là vô hại, nhưng một người có một nốt ruồi lớn, hình dạng bất thường sẽ làm tăng nguy cơ lên gấp 2 lần, trong khi có trên 10 nốt ruồi sẽ có nguy cơ u hắc sắc tố cao hơn khoảng 12 lần.
     
  • Da trắng, tàn nhang và tóc sáng màu: người da trắng với tóc vàng hoặc đỏ và tàn nhang có nguy cơ cao nhất (mặc dù những người thuộc tất cả chủng tộc và màu da có thể tiến triển u hắc sắc tố).
  • Tiền sử gia đình mắc u hắc sắc tố: khoảng 10% những người mắc u hắc sắc tố có tiền sử gia đình bị bệnh.
  • Tiền sử cá nhân u hắc sắc tố: khoảng 5-10% những người đã từng mắc u hắc sắc tố sẽ mắc lại lần nữa.
  • Suy giảm miễn dịch: do thuốc làm suy giảm hệ miễn dịch, ví dụ ở bệnh nhân cấy ghép cơ quan, hoặc AIDS hoặc bệnh u lympho.
  • Tuổi: mặc dù u hắc sắc tố là một trong những loại ung thư phổ biến nhất ở những người trẻ hơn 30 tuổi, nhưng tình trạng này vẫn có thể gặp ở người già.
  • Giới: nam giới có nguy cơ u hắc sắc tố cao hơn
  • Rối loạn di truyền như chứng khô da sắc tố, một tình trạng hiếm gặp do  đột biến enzyme sửa chữa AND bị tổn thường do tiếp xúc với ánh sáng mặt trời.

Nghiên cứu công bố năm 2009 khẳng định những nguy cơ trên và thêm một số nguy cơ khác. Các bác sĩ da liệu tại NewYork đã phân tích 600 người (300 bệnh nhân u hắc tố và 300 người bình thường) để xác định những yếu tố khác nhau giữa 2 nhóm và thường liên quan đến u hắc sắc tố nhất. Họ tìm ra 6 yếu tố tiên đoán độc lập nguy cơ u hắc tố:

  • Đã từng bị cháy nắng ở tuổi thiếu niên
  • Tóc đỏ hoặc vàng
  • Tàn nhang ở trên lưng, một dấu hiệu của tăng tiếp xúc với nắng
  • Tiền sử gia đình bệnh u hắc tố
  • Tiền sử bệnh dày sừng quang hóa được xem là giai đoạn sớm nhất trong tiến triển ung thư.
  • Công việc làm việc ngoài trời trong 3-4 năm khi còn ở tuổi thiếu niên
     

Nếu bạn có một trong những yếu tố trên, nguy cơ u hắc sắc tố của bạn tăng gấp 2-3 lần so với người bình thường. Với nhưng người có từ 2-3 yếu tố, nguy cơ tăng lên đến 5-10 lần .

Tuy nhiên cần nhớ là có một yếu tố nguy cơ hoặc nhiều yếu tố nguy cơ không có nghĩa là bạn sẽ mắc u hắc sắc tố.

Và nhiều người mắc bệnh có thể không có bất kì yếu tố nguy cơ nào. Tuy nhiên, u hắc sắc tố có thể chữa trị được nếu phát hiện sớm, không giống như nhiều loại ung thư khác. Chính vì thế biết nhưng yếu tố nguy cơ của bạn và nói chuyện với bác sĩ sớm để có những thay đổi lối sống và chăm sóc sức khỏe phù hợp. Nếu bạn có bất kì yếu tố nguy cơ phía trên, bạn cần tự khám da thường xuyên, gặp bác sĩ da liễu thường xuyên và bảo vệ bản thân dưới ánh nắng mặt trời

Bình luận
Tin mới
  • 22/01/2026

    Điểm mặt những "hóa chất tử thần" trong thực phẩm và cách nhận biết

    Dù là tự tay chuẩn bị từng món nhưng bạn có biết rằng bữa cơm nhà cũng có thể phải đối mặt với những chất độc cực kỳ nguy hiểm? Đó chính là các loại hóa chất công nghiệp được thêm vào thực phẩm hàng ngày như bún, mì, giò, chả, thậm chỉ cả thịt, cá.

  • 21/01/2026

    Điều gì xảy ra khi uống nước chanh và hạt chia mỗi sáng?

    Uống nước chanh pha hạt chia có thể cải thiện tiêu hóa và giúp ngăn ngừa táo bón. Thức uống này giúp kiểm soát lượng đường trong máu nhờ hàm lượng chất xơ có trong hạt chia và những chất dinh dưỡng có trong chanh.

  • 21/01/2026

    Tại sao hàn the bị cấm sử dụng trong thực phẩm?

    Từng là bí kíp để giúp giò chả, bánh đúc hay bún trở nên ngon miệng, hương vị hấp dẫn hơn, nhưng hiện nay hàn the đã bị Bộ Y tế liệt vào danh sách cực độc và cấm sử dụng trong thực phẩm. Tại sao một hoạt chất có vẻ "tiện lợi" này lại trở thành kẻ thù của sức khỏe cộng đồng? Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp thông tin giúp bạn có cái nhìn tổng quan về loại chất cấm này.

  • 20/01/2026

    3 hỗn hợp xông hơi giảm nghẹt mũi và đau họng

    Ô nhiễm không khí và thời tiết lạnh khiến số ca nghẹt mũi, đau họng, ho, cảm lạnh gia tăng. Xông hơi bằng thảo dược tự nhiên là giải pháp đơn giản giúp thông xoang, làm dịu cổ họng và hỗ trợ đường hô hấp.

  • 20/01/2026

    Thực phẩm giàu chất đạm nào giúp tóc khỏe đẹp?

    Hầu hết tóc của bạn được cấu tạo từ chất đạm (protein), cụ thể là keratin. Bổ sung chất đạm qua chế độ ăn uống có thể giúp tóc khỏe đẹp...

  • 20/01/2026

    3 thời điểm ăn táo tốt nhất để giảm cân

    Táo giàu vitamin và chất xơ có lợi cho tiêu hóa. Có thể ăn táo vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày nhưng nếu mục đích ăn táo để giảm cân, hãy tham khảo 3 thời điểm hiệu quả nhất.

  • 20/01/2026

    Bỏ thuốc lá thành công: Phương pháp và động lực cho người hút thuốc lâu năm

    Hút thuốc lá từ lâu đã trở thành thói quen khó bỏ đối với hàng triệu người trên thế giới, đặc biệt là những người đã duy trì thói quen này qua nhiều năm. Tại Việt Nam, theo thống kê từ Bộ Y tế, tỷ lệ hút thuốc trong nam giới trưởng thành tuy có giảm từ 47,4% năm 2010 xuống còn 38,9% năm 2023, nhưng con số này vẫn cho thấy một thách thức lớn.

  • 19/01/2026

    5 loại cá khô giàu dinh dưỡng tốt cho sức khỏe và bí quyết chọn cá sạch

    Cá khô là nguồn cung cấp protein, omega-3 và khoáng chất cô đặc. Nếu lựa chọn loại ít muối, cá khô có thể thay thế đồ tươi hiệu quả. Tham khảo danh sách 5 loại cá khô tốt nhất cho sức khỏe.

Xem thêm