Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

“Nấm ma thuật” trị trầm cảm ở bệnh nhân ung thư

Chất psychedelic tìm thấy trong “nấm ma thuật” với khả năng gây ảo giác đã được các nhà khoa học chứng minh đem đến hiệu quả tốt trong việc điều trị lo âu, trầm cảm ở bệnh nhân ung thư

Chất psychedelic tìm thấy trong “nấm ma thuật” với khả năng gây ảo giác đã được các nhà khoa học chứng minh đem đến hiệu quả tốt trong việc điều trị lo âu, trầm cảm ở bệnh nhân ung thư

Nấm ma thuật

Nấm ma thuật là còn có tên gọi khoa học là nấm Psilocybe mọc phổ biến tại nhiều nơi trên thế giới như Bắc Mỹ, Mexico, Nam Mỹ, bán đảo Scandinavia và một số vùng thuộc châu Á. Cây nấm này có chiều cao khoảng 5-12cm, mũ nấm có đường kính từ 1-2cm, màu nâu vàng, oliu xám, khi khô mũ nấm chuyển sang màu vàng rơm. Mũ nấm hình nón hoặc chóp nhọn, phủ một lớp bọc nhầy trong. Cuống nấm dài và mỏng từ 5-12cm x 0,2cm có màu như mũ nấm, cũng có khi màu xanh lục hoặc xanh lam. Thịt nấm màu nâu nhạt, mùi như mùi củ cải, vị nhạt, mọc ở nơi có nhiều vi khuẩn như phân bò, cỏ mục hay gỗ mục. Nấm ma thuật mọc ở khắp mọi nơi trên thế giới, được phát hiện và sử dụng từ thời cổ đại trong cả mục đích giải trí và tôn giáo. Những năm gần đây, các nhà khoa học phát hiện hợp chất Psilocybin có trong nấm ma thuật hứa hẹn mang lại hiệu quả cao trong việc điều trị bệnh nhân trầm cảm nặng không đáp ứng được với các liệu pháp khác.

Nấm ma thuật.

Các nghiên cứu khoa học

Các nghiên cứu về tác dụng của Psilocybin đã được tiến hành từ những năm 1950 đến những năm 1970 sau chiến dịch đàn áp quy mô lớn về việc cấm sử dụng ma túy. Tuy nhiên sau đó, nghiên cứu về nấm ma thuật ngừng lại trong đầu thập niên 70 sau khi Psilocybin được phân loại vào chương trình thuốc loại 1, có nghĩa thuộc danh sách loại thuốc bất hợp pháp và cấm sử dụng trong y tế. Cho đến những năm gần đây, nhiều nghiên cứu về Psilocybin được tiến hành lại.

TS. Stenphen Ross thuộc Đại học New York và TS. Roland tại Đại học Johns Hopkins cùng các đồng nghiệp nghiên cứu về tác dụng của cây nấm ma thuật đối với những bệnh nhân ung thư mắc trầm cảm kháng trị. Nghiên cứu tại Đại học New York với sự tham gia của 29 bệnh nhân, tại Đại học Johns Hopkins với sự tham gia của 51 bệnh nhân. Trong cả hai nghiên cứu này các bệnh nhân được chia nhóm ngẫu nhiên dùng Psilocybin hoặc giả dược. Kết quả cho thấy ở cả hai nghiên cứu, điều trị Psilocybin đều hiệu quả hơn so với giả dược. Cụ thể, trong nghiên cứu của Đại học New York, 83% người tham gia đều giảm các triệu chứng trầm cảm sau 7 tuần điều trị bằng Psilocybin so với 14% những người dùng giả dược. Những bệnh nhân này cũng cho biết chất lượng cuộc sống của họ được cải thiện đáng kể, ít xuất hiện các triệu chứng lo lắng, trầm cảm. Trong nghiên cứu tại Đại học John Hopkins, 67% người tham gia cho biết họ đã trải nghiệm được sự thay đổi trong cách nhìn nhận thế giới theo chiều hướng tích cực hơn sau thời gian dùng nấm ma thuật.

Hướng đi trong tương lai

Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ước tính có khoảng 350 triệu người trên thế giới bị ảnh hưởng bởi chứng trầm cảm, rối loạn với các đặc trưng: mất hứng thú hoặc niềm vui, mệt mỏi, xem thường giá trị bản thân, ngủ không ngon, mất cảm giác ngon miệng và kém tập trung. Có nhiều biện pháp chữa trị căn bệnh này, tuy nhiên có khoảng 20% bệnh nhân không đáp ứng việc dùng thuốc hay điều trị tâm lý và 20% này được xếp vào nhóm trầm cảm kháng trị. Do đó, việc phát hiện ra hợp chất Psilocybin trong nấm ma thuật sẽ là hướng đi mới, hiệu quả trong việc điều trị trầm cảm ở người mắc bệnh ung thư. Theo các chuyên gia tâm lý, ngay từ khi phát hiện ung thư, các bệnh nhân thường có biến chuyển tiêu cực trong tâm lý và nhanh chóng chuyển sang trạng thái lo lắng cao độ dẫn tới trầm cảm, thậm chí có nguy cơ tự sát cao.

Theo các nhà khoa học, chất Psilocybin tác động vào thần kinh bằng cách phá vỡ mạng lưới thông tin liên lạc bình thường của não cho phép kết nối các vùng não vốn không tương tác với nhau. Điều này sẽ dẫn đến hưng phấn, ảo giác và thay đổi nhận thức. Tuy nhiên, hợp chất này cũng gây ra một số tác dụng phụ như lo lắng và hoang tưởng, do đó các nhà khoa học đang tiếp tục tìm hiểu việc sử dụng Psilocybin như thế nào mang lại hiệu quả cao nhất, đồng thời tránh được các tác dụng phụ.

TS. Jeffrey Lieberman, Trưởng khoa Tâm thần học của Đại học Columbia cho biết: “Mặc dù thử nghiệm sử dụng Psilocybin trong điều trị trầm cảm mang kết quả đầy hứa hẹn, tuy nhiên liều dùng tối ưu và tần suất dùng psilocybin vẫn chưa được đưa ra tiêu chuẩn. Đồng thời, đối tượng nghiên cứu cần nhân rộng ra nhiều nhóm người không chỉ với các bệnh nhân ung thư bị trầm cảm ngoài ra nghiên cứu cũng cần tiến hành ở nhiều khu vực địa lý khác nhau để thu được kết quả tổng quát”.

Nghiên cứu này được công bố trên số ra ngày 1/12 của Tap chí Psychopharmacology.

Quốc Cường - Theo Sức khỏe & Đời sống/ Psychopharmacology
Bình luận
Tin mới
  • 15/01/2026

    5 loại nấm giúp giảm cân và 'đốt' mỡ hiệu quả không nên bỏ lỡ

    Thay vì ép mình với thực đơn giảm cân khắc nghiệt, hãy tham khảo một bí quyết dinh dưỡng giúp vóc dáng thon gọn là nấm - được coi 'siêu thực phẩm' giúp kiểm soát cân nặng khoa học mà không cần bỏ đói cơ thể.

  • 15/01/2026

    Có nên dùng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe không?

    Việc sử dụng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe có thể nhanh chóng, tiết kiệm chi phí và mang lại cảm giác riêng tư. Tuy nhiên, thông tin mà ChatGPT cung cấp không phải lúc nào cũng đáng tin cậy, cập nhật hay nhất quán.

  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

  • 14/01/2026

    6 lý do bạn nên bắt đầu ăn hạt chia ngay hôm nay

    Hạt chia rất giàu chất dinh dưỡng và chứa chất xơ, acid béo omega-3, protein, khoáng chất và chất chống oxy hóa mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát lượng đường trong máu, hạ huyết áp...

  • 13/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 1)

    Thực phẩm đóng hộp không phải là xấu, nhưng chỉ thực sự an toàn khi được sản xuất đúng quy chuẩn, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và được người tiêu dùng lựa chọn, bảo quản và sử dụng đúng cách.

  • 13/01/2026

    Chất cấm trong mì sợi ở TPHCM: Nguy cơ ngộ độc, vô sinh và ung thư rình rập

    Một đường dây sản xuất mì sợi ở TPHCM bị phát hiện sử dụng hàn the, soda công nghiệp và silicate tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan thận và ảnh hưởng sinh sản nếu dùng lâu dài.

  • 13/01/2026

    Lý do không nên uống sữa cùng lúc với 7 loại thực phẩm sau

    Sữa là một nguồn dinh dưỡng tốt. Tuy nhiên, có một số thực phẩm và đồ uống không nên kết hợp khi uống sữa vì dễ gây ra vấn đề về tiêu hóa, giảm hấp thu dưỡng chất, hoặc thậm chí tạo ra các chất có hại.

  • 13/01/2026

    Tăng huyết áp: Hiểu đúng để sống khỏe mỗi ngày

    Tăng huyết áp, hay còn gọi là huyết áp cao, là một vấn đề sức khỏe phổ biến ảnh hưởng đến hàng triệu người trên thế giới. Được mệnh danh là "kẻ giết người thầm lặng", tình trạng này thường không có triệu chứng rõ ràng nhưng có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay suy thận.

Xem thêm