Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

“Nấm ma thuật” trị trầm cảm ở bệnh nhân ung thư

Chất psychedelic tìm thấy trong “nấm ma thuật” với khả năng gây ảo giác đã được các nhà khoa học chứng minh đem đến hiệu quả tốt trong việc điều trị lo âu, trầm cảm ở bệnh nhân ung thư

Chất psychedelic tìm thấy trong “nấm ma thuật” với khả năng gây ảo giác đã được các nhà khoa học chứng minh đem đến hiệu quả tốt trong việc điều trị lo âu, trầm cảm ở bệnh nhân ung thư

Nấm ma thuật

Nấm ma thuật là còn có tên gọi khoa học là nấm Psilocybe mọc phổ biến tại nhiều nơi trên thế giới như Bắc Mỹ, Mexico, Nam Mỹ, bán đảo Scandinavia và một số vùng thuộc châu Á. Cây nấm này có chiều cao khoảng 5-12cm, mũ nấm có đường kính từ 1-2cm, màu nâu vàng, oliu xám, khi khô mũ nấm chuyển sang màu vàng rơm. Mũ nấm hình nón hoặc chóp nhọn, phủ một lớp bọc nhầy trong. Cuống nấm dài và mỏng từ 5-12cm x 0,2cm có màu như mũ nấm, cũng có khi màu xanh lục hoặc xanh lam. Thịt nấm màu nâu nhạt, mùi như mùi củ cải, vị nhạt, mọc ở nơi có nhiều vi khuẩn như phân bò, cỏ mục hay gỗ mục. Nấm ma thuật mọc ở khắp mọi nơi trên thế giới, được phát hiện và sử dụng từ thời cổ đại trong cả mục đích giải trí và tôn giáo. Những năm gần đây, các nhà khoa học phát hiện hợp chất Psilocybin có trong nấm ma thuật hứa hẹn mang lại hiệu quả cao trong việc điều trị bệnh nhân trầm cảm nặng không đáp ứng được với các liệu pháp khác.

Nấm ma thuật.

Các nghiên cứu khoa học

Các nghiên cứu về tác dụng của Psilocybin đã được tiến hành từ những năm 1950 đến những năm 1970 sau chiến dịch đàn áp quy mô lớn về việc cấm sử dụng ma túy. Tuy nhiên sau đó, nghiên cứu về nấm ma thuật ngừng lại trong đầu thập niên 70 sau khi Psilocybin được phân loại vào chương trình thuốc loại 1, có nghĩa thuộc danh sách loại thuốc bất hợp pháp và cấm sử dụng trong y tế. Cho đến những năm gần đây, nhiều nghiên cứu về Psilocybin được tiến hành lại.

TS. Stenphen Ross thuộc Đại học New York và TS. Roland tại Đại học Johns Hopkins cùng các đồng nghiệp nghiên cứu về tác dụng của cây nấm ma thuật đối với những bệnh nhân ung thư mắc trầm cảm kháng trị. Nghiên cứu tại Đại học New York với sự tham gia của 29 bệnh nhân, tại Đại học Johns Hopkins với sự tham gia của 51 bệnh nhân. Trong cả hai nghiên cứu này các bệnh nhân được chia nhóm ngẫu nhiên dùng Psilocybin hoặc giả dược. Kết quả cho thấy ở cả hai nghiên cứu, điều trị Psilocybin đều hiệu quả hơn so với giả dược. Cụ thể, trong nghiên cứu của Đại học New York, 83% người tham gia đều giảm các triệu chứng trầm cảm sau 7 tuần điều trị bằng Psilocybin so với 14% những người dùng giả dược. Những bệnh nhân này cũng cho biết chất lượng cuộc sống của họ được cải thiện đáng kể, ít xuất hiện các triệu chứng lo lắng, trầm cảm. Trong nghiên cứu tại Đại học John Hopkins, 67% người tham gia cho biết họ đã trải nghiệm được sự thay đổi trong cách nhìn nhận thế giới theo chiều hướng tích cực hơn sau thời gian dùng nấm ma thuật.

Hướng đi trong tương lai

Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ước tính có khoảng 350 triệu người trên thế giới bị ảnh hưởng bởi chứng trầm cảm, rối loạn với các đặc trưng: mất hứng thú hoặc niềm vui, mệt mỏi, xem thường giá trị bản thân, ngủ không ngon, mất cảm giác ngon miệng và kém tập trung. Có nhiều biện pháp chữa trị căn bệnh này, tuy nhiên có khoảng 20% bệnh nhân không đáp ứng việc dùng thuốc hay điều trị tâm lý và 20% này được xếp vào nhóm trầm cảm kháng trị. Do đó, việc phát hiện ra hợp chất Psilocybin trong nấm ma thuật sẽ là hướng đi mới, hiệu quả trong việc điều trị trầm cảm ở người mắc bệnh ung thư. Theo các chuyên gia tâm lý, ngay từ khi phát hiện ung thư, các bệnh nhân thường có biến chuyển tiêu cực trong tâm lý và nhanh chóng chuyển sang trạng thái lo lắng cao độ dẫn tới trầm cảm, thậm chí có nguy cơ tự sát cao.

Theo các nhà khoa học, chất Psilocybin tác động vào thần kinh bằng cách phá vỡ mạng lưới thông tin liên lạc bình thường của não cho phép kết nối các vùng não vốn không tương tác với nhau. Điều này sẽ dẫn đến hưng phấn, ảo giác và thay đổi nhận thức. Tuy nhiên, hợp chất này cũng gây ra một số tác dụng phụ như lo lắng và hoang tưởng, do đó các nhà khoa học đang tiếp tục tìm hiểu việc sử dụng Psilocybin như thế nào mang lại hiệu quả cao nhất, đồng thời tránh được các tác dụng phụ.

TS. Jeffrey Lieberman, Trưởng khoa Tâm thần học của Đại học Columbia cho biết: “Mặc dù thử nghiệm sử dụng Psilocybin trong điều trị trầm cảm mang kết quả đầy hứa hẹn, tuy nhiên liều dùng tối ưu và tần suất dùng psilocybin vẫn chưa được đưa ra tiêu chuẩn. Đồng thời, đối tượng nghiên cứu cần nhân rộng ra nhiều nhóm người không chỉ với các bệnh nhân ung thư bị trầm cảm ngoài ra nghiên cứu cũng cần tiến hành ở nhiều khu vực địa lý khác nhau để thu được kết quả tổng quát”.

Nghiên cứu này được công bố trên số ra ngày 1/12 của Tap chí Psychopharmacology.

Quốc Cường - Theo Sức khỏe & Đời sống/ Psychopharmacology
Bình luận
Tin mới
  • 28/05/2026

    5 nhóm thực phẩm quan trọng trong chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50

    Sau tuổi 50, hệ tiêu hóa và khả năng hấp thụ không còn tốt như thời trẻ. Trong giai đoạn này, chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50 đóng vai trò là ‘liều thuốc’ tự nhiên giúp sửa chữa cơ thể và nâng cao chất lượng cuộc sống.

  • 28/05/2026

    Bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời trong mùa hè

    Mùa hè đến mang theo những ngày nắng rực rỡ, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lớn cho làn da của bạn. Ánh nắng mặt trời, dù cần thiết để tổng hợp vitamin D và mang lại cảm giác ấm áp, lại chứa tia cực tím (UV) có khả năng gây tổn thương da nghiêm trọng nếu không được bảo vệ đúng cách.

  • 27/05/2026

    6 loại trái cây tốt cho thận

    Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.

  • 27/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam

    Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.

  • 27/05/2026

    Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả

    Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.

  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

Xem thêm