Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Xử trí hiệu quả chảy máu cam và bỏng nhẹ ở trẻ em

Trẻ nhỏ hiếu động và tò mò về thế giới xung quanh, điều này đôi khi khiến các bé gặp phải những tai nạn bất ngờ. Trong khi chờ đợi sự trợ giúp y tế, việc cha mẹ biết cách sơ cứu cơ bản có thể giảm thiểu đáng kể những tổn thương cho trẻ.

Bài viết dưới đây sẽ tập trung vào hai tai nạn thường gặp ở trẻ em là chảy máu cam và bỏng nhẹ, cung cấp các bước xử trí đơn giản nhưng hiệu quả để cha mẹ an tâm chăm sóc bé yêu.

Xử trí khi trẻ bị chảy máu cam

Chảy máu cam là tình trạng các mạch máu nhỏ ở mũi bị vỡ và thường gặp ở trẻ em trong độ tuổi từ 2-10 tuổi. Mặc dù đôi lúc trông khá đáng sợ, phần lớn các trường hợp chảy máu cam đều không nghiêm trọng và có thể xử trí dễ dàng tại nhà.

Các bước sơ cứu trẻ bị chảy máu cam

  1. Giữ trẻ bình tĩnh: điều đặc biệt quan trọng cần làm là giúp trẻ cảm thấy an toàn và thư giãn. Trẻ khóc hoặc hoảng sợ có thể khiến máu chảy nhiều hơn. Bế trẻ ngồi hoặc đứng sao cho đầu hơi hướng về phía trước.
  2. Bóp cánh mũi: Dùng ngón cái và ngón trỏ bóp chặt hai bên cánh mũi trẻ em lại trong khoảng 10-15 phút. Lưu ý không nhét bất cứ vật gì vào mũi trẻ và cũng không bóp vào phần sống mũi.
  3. Chườm lạnh: Nếu trẻ đủ lớn, bạn có thể đặt một chiếc khăn lạnh lên trán trẻ để giúp co mạch máu.
  4. Giữ trẻ ngồi yên: Sau khi bóp cánh mũi trong 10-15 phút, hãy thả ra và quan sát tình trạng chảy máu. Nếu máu đã ngừng, hãy cho trẻ ngồi yên lặng trong vài phút. Tránh cho trẻ nghịch ngón tay lên mũi hoặc nằm xuống vì điều này có thể khiến máu chảy lại.
  5. Liên hệ bác sĩ: Nếu chảy máu cam kéo dài hơn 20 phút, chảy nhiều hoặc trẻ có các biểu hiện bất thường như chóng mặt, khó thở thì cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Phòng ngừa chảy máu cam

Một số thói quen sinh hoạt có thể giúp giảm nguy cơ chảy máu cam ở trẻ, chẳng hạn như:

  • Giữ ẩm không khí trong nhà, nhất là vào mùa khô hanh. Máy tạo độ ẩm là thiết bị hữu ích để tăng độ ẩm trong nhà.
  • Cắt ngắn móng tay trẻ để tránh việc trẻ ngoáy mũi. Thói quen này có thể làm xây xước niêm mạc mũi, dẫn đến chảy máu cam.
  • Khuyến khích và hướng dẫn trẻ hít thở bằng mũi thay vì miệng. Thở bằng miệng khiến niêm mạc mũi bị khô, dễ tổn thương.
  • Nếu trẻ bị dị ứng, cần điều trị dứt điểm để tránh tình trạng nghẹt mũi kéo dài. Nghẹt mũi khiến trẻ rặn nhiều hơn, làm tăng nguy cơ chảy máu cam.

Đọc thêm về chảy máu cam ở trẻ: Chảy máu mũi ở trẻ em

Xử trí khi trẻ bị bỏng nhẹ

Bỏng là tổn thương da do tiếp xúc với nhiệt độ cao, hóa chất hoặc tia cực tím. Bỏng nhẹ thường gây ra các vết rát đỏ, đau rát và may mắn là có thể điều trị tại nhà.

Các bước sơ cứu khi trẻ bị bỏng nhẹ

  1. Loại bỏ tác nhân gây bỏng: ngay khi phát hiện trẻ bị bỏng, cần loại bỏ ngay tác nhân gây bỏng để ngăn chặn tổn thương lan rộng. Ví dụ, tắt nguồn lửa, cởi bỏ quần áo đang dính trên vùng da bị bỏng (lưu ý không cố cởi bỏ để tránh tác động đến vết bỏng; cắt bỏ quần áo trong trường hợp cần thiết); hoặc xả sạch hóa chất bằng nước mát.
  2. Làm mát vùng da bị bỏng: ngâm vùng da bị bỏng trong nước mát (16-20 độ C) hoặc chườm lạnh trong khoảng 10-15 phút. Điều này giúp giảm đau, hạn chế sưng tấy và bỏng rát. Lưu ý không dùng nước đá lạnh vì có thể gây tổn thương thêm cho da.
  3. Lưu ý không làm vỡ bóng nước: nếu bỏng gây phồng rộp, không được chọc vỡ bóng nước vì có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Bóng nước chứa đầy chất dịch giúp bảo vệ vùng da bị thương tổn bên dưới. Không chà sát, rửa vùng bị bỏng mạnh để tránh vỡ bọng nước. Không chạm trực tiếp hoặc dùng miệng thổi vào vết bỏng vì điều này có thể khiến cho vết thương bị nhiễm trùng, trở nên nghiêm trọng hơn.
  4. Băng vùng da bị bỏng: Dùng băng gạc vô trùng hoặc vải sạch, mềm mại băng nhẹ nhàng, tránh làm tổn thương thêm vết bỏng.

Khi nào cần đưa trẻ đi khám bác sĩ

  • Bỏng lan rộng hơn 5cm hoặc ảnh hưởng đến mặt, tay, chân, hông hoặc mông, bộ phận sinh dục của trẻ.
  • Vết bỏng ở các khớp chính như đầu gối, khuỷu tay.
  • Bỏng gây ra vết thương sâu, trắng hoặc bỏng sâu dưới da.
  • Trẻ có biểu hiện đau rát dữ dội ngay cả khi đã chườm mát.
  • Trẻ sốt, buồn nôn hoặc có các dấu hiệu nhiễm trùng.

Phòng ngừa tai nạn bỏng ở trẻ em

Trẻ em hiếu động và có xu hướng khám phá thế giới xung quanh, do đó việc phòng ngừa bỏng đóng vai trò quan trọng. Dưới đây là một số lưu ý để cha mẹ giúp trẻ tránh xa các tai nạn đáng tiếc:

  • Giữ trẻ tránh xa bếp đun, lò sưởi, bàn là nóng và các thiết bị sinh nhiệt khác.
  • Đặt núm điều chỉnh nhiệt độ của máy nước nóng ở mức an toàn (khoảng 50 độ C).
  • Đậy nắp các dụng cụ chứa nước nóng và để xa tầm tay trẻ.
  • Không rót nước nóng trực tiếp vào bồn tắm cho trẻ. Luôn luôn thử độ ấm của nước trước khi cho trẻ vào tắm.
  • Không cầm đồ uống nóng khi bế trẻ.
  • Không đốt nến, bật lửa hoặc diêm quẹt gần nơi trẻ chơi.
  • Che chắn các góc cạnh sắc nhọn của bàn ghế để tránh trẻ bị va chạm.
  • Dạy trẻ không được nghịch phích cắm điện hoặc dây điện.

Lưu ý: Hãy luôn chú ý đến trẻ nhỏ, đặc biệt là trong giai đoạn các bé hiếu động và tò mò về thế giới xung quanh. Trong trường hợp trẻ gặp phải bất cứ tai nạn nào, nếu bạn lo lắng về tình trạng của con, cha mẹ nên liên hệ với bác sĩ hoặc đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

  • 30/10/2026

    Interferon là gì và những điều bạn cần biết khi điều trị bằng interferon

    Interferon là một loại protein được sản xuất trong phòng thí nghiệm, có khả năng hỗ trợ hệ miễn dịch chống lại một số bệnh nhiễm trùng và bệnh lý nhất định. Các loại thuốc interferon hoạt động tương tự như interferon tự nhiên do cơ thể sản xuất. Các bác sĩ thường sử dụng interferon để điều trị các bệnh nhiễm virus, một số loại ung thư và các tình trạng sức khỏe khác. Cùng tìm hiểu về interferon qua bài viết sau!

  • 30/10/2026

    7 cách giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer

    Chưa có cách chữa khỏi bệnh Alzheimer, nhưng có thể chủ động bảo vệ sức khỏe não bộ, kiểm soát các yếu tố nguy cơ ngay từ sớm.

Xem thêm