Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sự kì thị đối với dịch bệnh COVID-19 - Phần 1

Hướng dẫn ngăn ngừa và cách đối mặt với sự kì thị từ xã hội trong dịch bệnh COVID-19

Kì thị từ xã hội là gì?

Sự kì thị đối với các vấn đề sức khỏe là sự liên hệ theo hướng tiêu cực một người hoặc một nhóm người nào đó có chung các đặc điểm nhất định và cùng mắc một loại bệnh. Trong một đợt bùng phát dịch, điều này có thể đồng nghĩa với việc bị gắn mác, bị quy chụp, phân biệt đối xử do suy nghĩ gắn với một dịch bệnh.

Cách đối xử như vậy có thể ảnh hưởng tiêu cực đến những người đang mắc bệnh cũng như những người tham gia chăm sóc y tế, gia đình, bạn bè và cộng đồng. Cả những người tuy không mắc bệnh nhưng nếu có cùng những đặc điểm ngoại hình nhất định với người bị bệnh cũng có thể gặp phải sự kì thị.

Dịch COVID-19 đã gây ra sự kì thị từ xã hội và các hành vi phân biệt đối xử đối với những dân tộc nhất định cũng như những người đã nhiễm virus corona mới hoặc bệnh COVID-19.

Vì sao COVID-19 lại gây ra nhiều sự kì thị đến vậy?

Các cấp bậc của sự kì thị có liên quan đến COVID-19 xảy ra dựa trên 3 yếu tố: 1) Đây là một dịch bệnh mới và còn nhiều điều chưa biết về dịch bệnh này; 2) Ta thường sợ những điều còn chưa biết; và 3) rất dễ dàng để liên kết nỗi sợ hãi đó với “những người khác”.

Bối rối, lo lắng, và sợ hãi trong cộng động là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, những điều đó cũng góp phần tiếp thêm cho những quy chụp tiêu cực.

Ảnh hưởng của sự kì thị đối với COVID-19

Kì thị có thể làm suy yếu sự gắn kết của xã hội và thúc đẩy sự cô lập một số nhóm ra khỏi xã hội, góp phần làm gia tăng tình trạng lây lan của virus. Điều này cũng có thể dẫn đến hệ quả là những vấn đề về sức khỏe nghiêm trọng hơn cũng như các khó khăn trong việc kiểm soát dịch bệnh.

Sự kì thị có thể:

  • Làm cho người bệnh che giấu việc mình mang bệnh để tránh bị phân biệt đối xử
  • Ngăn không cho người bệnh nhận được sự chăm sóc y tế kịp thời
  • Ngăn không cho mọi người có một thái độ và cách ứng xử lành mạnh

Làm thế nào để đối phó với sự kì thị?

Các bằng chứng rõ ràng cho thấy sự kì thị và sợ hãi xung quanh các bệnh lây nhiễm, có thể ảnh hưởng và gây cản trở đến việc đáp ứng với phòng và điều trị bệnh. Điều nên làm là đặt niềm tin vào các dịch vụ y tế và lời khuyên đáng tin cậy từ các cơ quan chức năng, đồng cảm với những người mắc bệnh, hiểu đúng về căn bệnh cũng như áp dụng các biện pháp thực tế và hiệu quả để giữ an toàn cho bản thân và mọi người xung quanh.

Cách ta truyền thông hay nói chuyện với nhau về COVID-19 là vô cùng quan trọng trong việc hỗ trợ mọi người thực hiện các hành động hiệu quả vừa để phòng chống dịch bệnh vừa tránh xa sự sợ hãi và kì thị. Hơn nữa, cần phải tạo ra một môi trường, nơi có thể thảo luận một cách cởi mở, trung thực và hiệu quả về bệnh dịch cũng như các tác động gây ra bởi bệnh dịch đó.

Sau đây là một vài cách để giải quyết và tránh gia tăng sự kì thị đối với COVID-19 trong xã hội:

  1. Chú ý lời nói: Những điều nên và không nên nói khi nói về virus corona chủng mới gây bệnh COVID-19.
  2. Hãy làm phần việc của mình: Những ý tưởng dễ thực hiện giúp loại bỏ sự kì thị
  3. Cách giao tiếp và truyền tải thông điệp

Mời bạn đón đọc phần tiếp theo tại website Viện Y học ứng dụng Việt Nam: Dịch COVID-19: Thông tin cần biết

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt và Thùy Anh-Viện Y học ứng dụng VN- Tổng hợp WHO, Unicef, UB Chữ thập đỏ QT
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm