Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sai lầm trong sơ cấp cứu

Từ những sai lầm trong khi sơ cấp cứu chảy máu mũi cho đến sơ cứu vết bầm tím, dưới đây là những sai lầm bạn nên tránh khi sơ cấp cứu các vết thương nhỏ.

Ngửa cổ ra khi bị chảy máu mũi

Bạn không nên ngửa cổ ra sau khi bị chảy máu mũi. Việc này sẽ làm máu chảy xuống phía sau của họng và không cầm được máu. Ngửa cổ ra sau thậm chí còn có thể sẽ khiến bạn nôn ra máu. Thay vào đó, hãy cúi đầu về phía trước và bóp nhẹ vào phần sống mũi.

Đa số các trường hợp chảy máu mũi thường có nguyên nhân là do dị ứng hoặc thời tiết khô và những trường hợp này thường sẽ tự hết trong vòng 10 phút. Nếu bạn bị chảy máu mũi lâu hơn, hãy đưa miếng gạc hoặc bông sạch vào mũi và đến phòng cấp cứu ngay.

Thoa bơ hoặc chườm đá lên vết bỏng

Đây là một cách sơ cứu không đúng. Các cách sơ cứu sai khác bao gồm bôi kem đánh răng và bơ ca cao lên vết bỏng. Sơ cứu vết bỏng sai cách có thể sẽ khiến hơi nóng bị mắc lại bên trong vết thương và làm vết bỏng nặng hơn. Làm lạnh vết bỏng bằng đá cũng không giúp ích được gì, bởi mục tiêu sơ cứu vết bỏng là đưa vết thương về nhiệt độ bình thường, chườm đá sẽ khiến vết thương quá lạnh.

Cách sơ cứu đúng: xả nước mát (không phải nước đá hoặc nước lạnh) lên vết bỏng trong vòng vài phút, sau đó đặt một chiếc gạc khô lên trên vết thương.

Di chuyển người bị chấn thương nặng

Nếu bạn là người đầu tiên chứng kiến một tai nạn giao thông nghiêm trọng hoặc một chấn thương thể thao nặng, bạn sẽ có xu hướng cố gắng di chuyển nạn nhân để đảm bảo rằng họ không sao cả. Tuy nhiên, bạn không nên làm như vậy. Nạn nhân có thể sẽ bị tổn thương cột sống nghiêm trọng, và bất cứ một sự di chuyển nào cũng có thể dẫn đến các tổn thương thần kinh vĩnh viễn hoặc thậm chí là liệt. Bạn chỉ có thể di chuyển nạn nhân nếu có một mối nguy hiểm khác đe doạ tính mạng nạn nhân như hoả hoạn, nổ bom mìn hoặc sập nhà.

Trong những trường hợp này, tốt nhất là bạn gọi ngay cho xe cấp cứu, đặc biệt là trong các trường hợp có thể đã bị chấn thương cột sống, thì bạn cần gọi cấp cứu càng sớm càng tốt để vận chuyển nạn nhân đến bệnh viện.

Sử dụng nước bọt để làm sạch vết thương hở

Bạn có thể đã nghe nói rằng, nước bọt có thể rửa sạch vi khuẩn, nhưng thực ra lại ngược lại. Trong miệng có chứa rất nhiều vi khuẩn có hại và do vậy có thể sẽ làm vết thương bị nhiễm trùng.

Ngoài ra, bạn cũng không nên rửa vết thương ở suối hoặc ở sông vì nước sông suối cũng có thể có chứa các vi sinh vật hoặc vi khuẩn. Hãy xả nước sạch hoặc nước muối loãng lên vết thương. Khi đi du lịch bạn cũng nên mang theo bên mình một lọ nước muối loãng để sát trùng vết thương khi cần.

Rửa sạch răng vừa bị gãy ra

Đa số chúng ta không biết cách xử lý khi một chiếc răng khi chúng chẳng may bị rụng hoặc gãy ra. Bạn có thể sẽ nghĩ đến việc sẽ rửa chiếc răng đó, nhưng tốt nhất, bạn không nên làm như vậy vì việc này sẽ làm hỏng phần răng vừa rụng ra, và sẽ gây khó khăn nếu bạn muốn cấy ghép hoặc trồng lại phần răng đó. Thay vì rửa răng, hãy ngâm chiếc răng vào một cốc sữa và đến gặp nha sỹ càng sớm càng tốt.

Chườm nóng vào vị trí bị bong gân hoặc gãy xương

Chườm nóng sẽ làm nặng thêm tình trạng viêm do bong gân hoặc gãy xương. Sức nóng sẽ làm tăng lưu lượng tuần hoàn, do đó, sẽ làm tình trạng sưng nặng hơn. Thay vào đó, hãy chườm mát vết bong gân hoặc gãy xương.

Cố gắng loại bỏ vật lạ hoặc bụi bẩn ra khỏi mắt

Việc cố gắng loại bỏ vật lạ ra khỏi mắt có thể làm nặng thêm vết thương tại mắt và thậm chí sẽ dẫn đến những tổn thương vĩnh viễn. Trường hợp duy nhất bạn nên sơ cứu ngay đó là khi bị hoá chất rơi vào mắt. Trong trường hợp này, hãy rửa sạch mắt dưới vòi nước trong vòng 15 phút. Trong trường hợp có vật lạ rơi vào mắt, bạn có thể che mắt bằng một chiếc cốc giấy (nếu vật lạ có kích thước lớn) hoặc che gạc để bảo vệ mắt, sau đó đến bệnh viện ngay.

Cố gắng lấy gạc ra khỏi vết thương đang chảy máu

Nếu vết thương đang chảy máu và miếng gạc đã thấm nhiều máu, bạn không nên cố gắng lấy miếng gạc ra và thay miếng khác. Các yếu tố đông máu trên bề mặt vết thương giúp cầm máu, việc cố gắng lấy gạc ra khỏi vết thương sẽ lấy đi các yếu tố đông máu đó và sẽ khiến vết thương bắt đầu chảy máu trở lại. Nếu muốn, bạn có thể đặt thêm một miếng gạc sạch lên trên gạc cũ. Nếu miếng gạc cũ rơi ra, hãy ấn nhẹ vào vết thương để cầm máu, sau đó rửa sạch vết thương để dự phòng nhiễm trùng, bôi thuốc mỡ kháng khuẩn và băng lại.

Làm cho đội cấp cứu khó tìm thấy bạn hơn

Nếu bạn bị ong đốt ở sân sau và bị phản ứng dị ứng nặng, bạn không nên nằm ở sân sau và chờ đội cấp cứu đến. Nếu bạn bị hóc nghẹn trong một nhà hàng, cũng không nên chạy vào toilet (mọi người thường chạy vào toilet khi bị hóc nghẹn vì không muốn làm phiền người khác). Tuy nhiên, khi chạy vào toilet, bạn có thể sẽ không xử lý được tình huống của mình và ngất ở đó mà chẳng ai biết cả. Trong các trường hợp bị dị ứng hoặc chấn thương nặng, đầu tiên, hãy nhờ ai đó xung quanh gọi cấp cứu. Sau đó, hãy cố gắng di chuyển ra những khu vực dễ tìm, ví dụ như đường lớn, để gặp đội cấp cứu càng sớm càng tốt hoặc di chuyển đến những khu vực có nhiều người để mọi người có thể giúp đỡ cho bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 8 phương pháp sơ cứu đến từ thiên nhiên

Ths.Lưu Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo RD
Bình luận
Tin mới
  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

  • 24/06/2026

    Ung thư phổi và những mối nguy hại đến hệ hô hấp của người cao tuổi

    Ung thư phổi chủ yếu là một căn bệnh của tuổi già, với độ tuổi chẩn đoán trung bình vào khoảng 70, và hơn 70% số ca mắc xảy ra ở những bệnh nhân trên 65 tuổi. Mặc dù việc chẩn đoán ở giai đoạn sớm thực tế lại phổ biến hơn ở người cao tuổi, nhưng họ thường phải đối mặt với tình trạng điều trị không đầy đủ do các bệnh lý nền đi kèm hoặc do thể trạng yếu.

  • 23/06/2026

    Bênh gút- Mối nguy hiểm không báo trước

    Khám phá ngay các biện pháp kiểm soát axit uric hiệu quả để xoa dịu cơn đau và ngăn ngừa bệnh tái phát, giúp bạn lấy lại nhịp sống năng động thường ngày

Xem thêm