Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sai lầm trong sơ cấp cứu

Từ những sai lầm trong khi sơ cấp cứu chảy máu mũi cho đến sơ cứu vết bầm tím, dưới đây là những sai lầm bạn nên tránh khi sơ cấp cứu các vết thương nhỏ.

Ngửa cổ ra khi bị chảy máu mũi

Bạn không nên ngửa cổ ra sau khi bị chảy máu mũi. Việc này sẽ làm máu chảy xuống phía sau của họng và không cầm được máu. Ngửa cổ ra sau thậm chí còn có thể sẽ khiến bạn nôn ra máu. Thay vào đó, hãy cúi đầu về phía trước và bóp nhẹ vào phần sống mũi.

Đa số các trường hợp chảy máu mũi thường có nguyên nhân là do dị ứng hoặc thời tiết khô và những trường hợp này thường sẽ tự hết trong vòng 10 phút. Nếu bạn bị chảy máu mũi lâu hơn, hãy đưa miếng gạc hoặc bông sạch vào mũi và đến phòng cấp cứu ngay.

Thoa bơ hoặc chườm đá lên vết bỏng

Đây là một cách sơ cứu không đúng. Các cách sơ cứu sai khác bao gồm bôi kem đánh răng và bơ ca cao lên vết bỏng. Sơ cứu vết bỏng sai cách có thể sẽ khiến hơi nóng bị mắc lại bên trong vết thương và làm vết bỏng nặng hơn. Làm lạnh vết bỏng bằng đá cũng không giúp ích được gì, bởi mục tiêu sơ cứu vết bỏng là đưa vết thương về nhiệt độ bình thường, chườm đá sẽ khiến vết thương quá lạnh.

Cách sơ cứu đúng: xả nước mát (không phải nước đá hoặc nước lạnh) lên vết bỏng trong vòng vài phút, sau đó đặt một chiếc gạc khô lên trên vết thương.

Di chuyển người bị chấn thương nặng

Nếu bạn là người đầu tiên chứng kiến một tai nạn giao thông nghiêm trọng hoặc một chấn thương thể thao nặng, bạn sẽ có xu hướng cố gắng di chuyển nạn nhân để đảm bảo rằng họ không sao cả. Tuy nhiên, bạn không nên làm như vậy. Nạn nhân có thể sẽ bị tổn thương cột sống nghiêm trọng, và bất cứ một sự di chuyển nào cũng có thể dẫn đến các tổn thương thần kinh vĩnh viễn hoặc thậm chí là liệt. Bạn chỉ có thể di chuyển nạn nhân nếu có một mối nguy hiểm khác đe doạ tính mạng nạn nhân như hoả hoạn, nổ bom mìn hoặc sập nhà.

Trong những trường hợp này, tốt nhất là bạn gọi ngay cho xe cấp cứu, đặc biệt là trong các trường hợp có thể đã bị chấn thương cột sống, thì bạn cần gọi cấp cứu càng sớm càng tốt để vận chuyển nạn nhân đến bệnh viện.

Sử dụng nước bọt để làm sạch vết thương hở

Bạn có thể đã nghe nói rằng, nước bọt có thể rửa sạch vi khuẩn, nhưng thực ra lại ngược lại. Trong miệng có chứa rất nhiều vi khuẩn có hại và do vậy có thể sẽ làm vết thương bị nhiễm trùng.

Ngoài ra, bạn cũng không nên rửa vết thương ở suối hoặc ở sông vì nước sông suối cũng có thể có chứa các vi sinh vật hoặc vi khuẩn. Hãy xả nước sạch hoặc nước muối loãng lên vết thương. Khi đi du lịch bạn cũng nên mang theo bên mình một lọ nước muối loãng để sát trùng vết thương khi cần.

Rửa sạch răng vừa bị gãy ra

Đa số chúng ta không biết cách xử lý khi một chiếc răng khi chúng chẳng may bị rụng hoặc gãy ra. Bạn có thể sẽ nghĩ đến việc sẽ rửa chiếc răng đó, nhưng tốt nhất, bạn không nên làm như vậy vì việc này sẽ làm hỏng phần răng vừa rụng ra, và sẽ gây khó khăn nếu bạn muốn cấy ghép hoặc trồng lại phần răng đó. Thay vì rửa răng, hãy ngâm chiếc răng vào một cốc sữa và đến gặp nha sỹ càng sớm càng tốt.

Chườm nóng vào vị trí bị bong gân hoặc gãy xương

Chườm nóng sẽ làm nặng thêm tình trạng viêm do bong gân hoặc gãy xương. Sức nóng sẽ làm tăng lưu lượng tuần hoàn, do đó, sẽ làm tình trạng sưng nặng hơn. Thay vào đó, hãy chườm mát vết bong gân hoặc gãy xương.

Cố gắng loại bỏ vật lạ hoặc bụi bẩn ra khỏi mắt

Việc cố gắng loại bỏ vật lạ ra khỏi mắt có thể làm nặng thêm vết thương tại mắt và thậm chí sẽ dẫn đến những tổn thương vĩnh viễn. Trường hợp duy nhất bạn nên sơ cứu ngay đó là khi bị hoá chất rơi vào mắt. Trong trường hợp này, hãy rửa sạch mắt dưới vòi nước trong vòng 15 phút. Trong trường hợp có vật lạ rơi vào mắt, bạn có thể che mắt bằng một chiếc cốc giấy (nếu vật lạ có kích thước lớn) hoặc che gạc để bảo vệ mắt, sau đó đến bệnh viện ngay.

Cố gắng lấy gạc ra khỏi vết thương đang chảy máu

Nếu vết thương đang chảy máu và miếng gạc đã thấm nhiều máu, bạn không nên cố gắng lấy miếng gạc ra và thay miếng khác. Các yếu tố đông máu trên bề mặt vết thương giúp cầm máu, việc cố gắng lấy gạc ra khỏi vết thương sẽ lấy đi các yếu tố đông máu đó và sẽ khiến vết thương bắt đầu chảy máu trở lại. Nếu muốn, bạn có thể đặt thêm một miếng gạc sạch lên trên gạc cũ. Nếu miếng gạc cũ rơi ra, hãy ấn nhẹ vào vết thương để cầm máu, sau đó rửa sạch vết thương để dự phòng nhiễm trùng, bôi thuốc mỡ kháng khuẩn và băng lại.

Làm cho đội cấp cứu khó tìm thấy bạn hơn

Nếu bạn bị ong đốt ở sân sau và bị phản ứng dị ứng nặng, bạn không nên nằm ở sân sau và chờ đội cấp cứu đến. Nếu bạn bị hóc nghẹn trong một nhà hàng, cũng không nên chạy vào toilet (mọi người thường chạy vào toilet khi bị hóc nghẹn vì không muốn làm phiền người khác). Tuy nhiên, khi chạy vào toilet, bạn có thể sẽ không xử lý được tình huống của mình và ngất ở đó mà chẳng ai biết cả. Trong các trường hợp bị dị ứng hoặc chấn thương nặng, đầu tiên, hãy nhờ ai đó xung quanh gọi cấp cứu. Sau đó, hãy cố gắng di chuyển ra những khu vực dễ tìm, ví dụ như đường lớn, để gặp đội cấp cứu càng sớm càng tốt hoặc di chuyển đến những khu vực có nhiều người để mọi người có thể giúp đỡ cho bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 8 phương pháp sơ cứu đến từ thiên nhiên

Ths.Lưu Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo RD
Bình luận
Tin mới
  • 02/10/2026

    Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa là gì?

    Thay đổi mùa có thể kéo theo những cảm giác hân hoan, tiếc nuối hoặc đôi khi là một chút lo lắng, nhưng với một số người, thay đổi mùa trong năm lại có thể gây ra những triệu chứng trầm cảm, điều này được gọi với tên là chứng rối loạn cảm xúc – seasonal affective disorder (SAD). Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 02/10/2026

    5 lợi ích sức khỏe hàng đầu của đậu lăng

    Đậu lăng giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, mà không có chất béo hay cholesterol như thịt đỏ.

  • 02/10/2026

    Thời tiết lạnh và nguy cơ gia tăng bệnh tim mạch

    Thời tiết lạnh không chỉ khiến cơ thể dễ cảm cúm mà còn là “kẻ thù thầm lặng” của hệ tim mạch. Khi nhiệt độ xuống thấp, mạch máu co lại, huyết áp tăng, tim phải làm việc nhiều hơn – đặc biệt nguy hiểm với người cao tuổi và người có bệnh nền như tăng huyết áp hay mạch vành. Vì vậy, mùa đông là thời điểm cần đặc biệt chú ý đến việc bảo vệ tim mạch, giữ ấm và duy trì lối sống lành mạnh để phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

  • 01/10/2026

    3 lỗi sai thường gặp khi đọc nhãn thành phần dinh dưỡng

    Đọc nhãn thành phần dinh dưỡng của sản phẩm trước khi mua là một kỹ năng cần thiết trong đời sống hiện đại ngày nay. Tuy nhiên, nhiều người có thể vẫn gặp phải những sai lầm phổ biến, khi các thông tin trên bao bì có thể đánh lừa bởi quảng cáo. Dưới đây là 3 lỗi sai thường gặp nhất và làm thế nào để luôn tỉnh táo khi đọc nhãn thành phần dinh dưỡng của sản phẩm.

  • 01/10/2026

    Trung tâm Nghiên cứu – Viện Y học ứng dụng Việt Nam được tặng Bằng khen của Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam

    Trung tâm Nghiên cứu – Viện Y học ứng dụng Việt Nam là một trong những tập thể được Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tặng Bằng khen vì đã có thành tích hành tích xuất sắc trong công tác giai đoạn 2024-2025.

  • 01/10/2026

    Lý do phụ nữ béo dễ mắc ung thư vú

    Thừa cân, béo phì có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú. Duy trì cân nặng khỏe mạnh giúp phụ nữ chủ động giảm nguy cơ.

  • 01/10/2026

    6 loại thực phẩm có thể giúp giảm các triệu chứng u xơ tử cung

    Chế độ ăn uống của bạn có thể ảnh hưởng đến các triệu chứng u xơ tử cung nhiều hơn bạn nghĩ. Thực phẩm giàu chất xơ, axit béo omega-3, vitamin D và sắt có thể giúp hỗ trợ kiểm soát các triệu chứng.

  • 30/09/2026

    Hormone leptin: hướng đi mới cho thuốc giảm cân

    Trong cuộc chiến chống lại béo phì, các loại thuốc mới hiện nay đang liên tục tạo ra những tiếng vang lớn, trở thành những công cụ đắc lực. Trong đó, một loại hormone được phát hiện từ 30 năm trước mang tên Leptin đang quay trở lại và hứa hẹn trở thành một vũ khí giúp tăng cường sức mạnh cho các liệu pháp giảm cân hiện tại.

Xem thêm