Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều xét nghiệm máu có thể tiết lộ cho bạn

Bạn có thể sẽ cảm thấy bất ngờ về các vấn đề sức khoẻ mà bác sỹ có thể chẩn đoán được thông qua xét nghiệm máu.

Trung bình, trong một lần xét nghiệm máu, bạn sẽ phải lấy từ 3-10ml máu. Mặc dù số lượng máu không nhiều, nhưng bác sỹ có thể chẩn đoán được rất nhiều vấn đề thông qua mẫu máu của bạn. Xét nghiệm công thức máu thường sẽ được tiến hành định kỳ hàng năm, đo lường số lượng hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu. Xét nghiệm máu sẽ giúp đánh giá tình trạng sức khoẻ chung của bạn, và giúp phát hiện ra rất nhiều vấn đề sức khoẻ  khác, từ tình trạng thiếu máu và bệnh bạch cầu. Bác sỹ cũng có thể kiểm tra một số loại virus, hormone và các chất đặc biệt khác.

Bạn đang mang thai (trước khi bạn bị chậm kinh)

Xét nghiệm nước tiểu có thể giúp xét nghiệm nồng độ HCG 1-2 ngày sau khi bạn bị chậm kinh. Nhưng xét nghiệm máu có thể sẽ giúp xét nghiệm nồng độ HCG ở mức độ thấp hơn xét nghiệm nước tiểu, do vậy, có thể sẽ tiết lộ thông tin về tình trạng mang thai của bạn trước khi bạn bị chậm kinh.

Khả năng mang thai của bạn

Có rất nhiều điều mà xét nghiệm máu của người mẹ có thể tiết lộ, bao gồm tuổi của tế bào trứng, từ đó có thể biét được vào thời điểm đó, khả năng mang thai của bạn cao hay thấp.

Tuổi sinh học của bạn

Ngày sinh của bạn sẽ cho biết tuổi theo thời gian của bạn, nhưng các yếu tố di truyền và các yếu tố về lối sống có thể làm tăng hoặc giảm tuổi sinh học của bạn (tuổi sinh học là độ tuổi của cơ thể so với những người cùng tuổi). Một người khoẻ mạnh 60 tuổi có chế độ dinh dưỡng cân bằng, thường xuyên luyện tập thể thao và không hút thuốc lá có thể chỉ có tuổi sinh học là 50. Dựa vào vẻ ngoài của các tế bào trong máu, có thể dự đoán được tuổi sinh học của bạn. Và nếu bạn già hơn tuổi thực của bạn, bạn cần thay đổi lối sống của mình.

Bạn lo âu hoặc căng thẳng

Xét nghiệm máu đơn thuần không thể chẩn đoán được các vấn đề về sức khoẻ tâm tần nhưng nếu phối hợp với các đánh giá về lâm sàng có thể đưa ra một số gợi ý về tình trạng sức khoẻ tâm thần của bạn. Có một số chất dẫn truyền thần kinh đặc biệt, ví dụ như serotonin, có thể được phát hiện thông qua xét nghiệm máu. Những người có hàm lượng serotonin thấp có thể sẽ bị trầm cảm hoặc lo âu.

Nguy cơ mất trí cao hơn

Bệnh Alzheimer hay các dạng bệnh mất trí khác sẽ phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố nguy cơ, nhưng xét nghiệm máu có thể giúp phát hiện sự có mặt của một số chất đặc biệt làm tăng nguy cơ mất trí. Đặc biệt, sự có mặt của protein amyloid beta có thể giúp phát hiện bệnh mất trí 20 năm trước khi bệnh có biểu hiện đầu tiên. Tuy nhiên, xét nghiệm dương tính không có nghĩa là bạn sẽ bị mất trí trong tương lai mà chỉ giúp xác định nguy cơ mà thôi.

Bạn đã từng bị chấn động

Bác sỹ có thể khám não, chụp ảnh não và theo dõi chặt chẽ để xác định bạn đã bao giờ bị chấn động não hay chưa. Tuy nhiên, xét nghiệm máu cũng có thể sẽ giúp ích: tăng lượng các chất điện giải trong huyết thanh là một chỉ số quan trọng để giúp chẩn đoán chấn động não.

Thận của bạn đang không hoạt động tốt

Sau khi tập luyện thể thao, các cơ bắp của bạn sẽ giải phóng creatinine – một sản phẩm phụ được thận lọc bỏ ra khỏi cơ thể. Nếu hàm lượng creatinine trong máu tăng cao (>1.2 với nữ giới và >1.4 với nam giới) thì đó là dấu hiệu cho thấy thận đang có vấn đề. Tăng nitơ có trong ure máu và hạ độ lọc cầu thận cũng cho thấy thận của bạn đang hoạt động không tốt. Cả 3 chỉ số này đều có thể đo lường thông qua xét nghiệm máu và gợi ý về nguyên nhân gây bệnh ở từ bên ngoài (ví dụ như mất nước) hay nguyên nhân bên trọng (như sỏi thận).

Bệnh tiểu đường của bạn đang được kiểm soát tốt hay không

Nồng độ HbA1C sẽ giúp bác sỹ chẩn đoán được lượng đường huyết hàng ngày của bạn và từ đó giúp chẩn đoán bệnh tiểu đường. Giới hạn HbA1C bình thường là từ 4-5.6, tiền tiểu đường là từ 5.7-6.4 và trên 6.5 là tiểu đường. Tuy nhiên, xét nghiệm HbA1C cũng giúp bác sỹ biết được trong vòng 3 tháng qua, lượng đường huyết trung bình của bạn là bao nhiêu. Lượng đường huyết trong 3 tháng là chỉ số quan trọng hơn lượng đường huyết chỉ được đo vào 1 thời điểm trong ngày.

Bạn bổ sung quá nhiều vitamin

Biết được tình trạng thiếu vitamin của mình là vô cùng quan trọng. Nhưng uống quá liều vitamin cũng gây nguy hiểm không kém. Và tình trạng quá liều vitamin có thể được phát hiện thông qua xét nghiệm máu. Đa số các loại vitamin là vitamin tan trong nước và sẽ được thải ra ngoài nếu bạn quá liều. Nhưng các vitamin tan trong dầu như vitamin A, D, E, K sẽ không được thải ra ngoài và sẽ tồn dư trong cơ thể, gây quá liều. Quá liều vitamin có thể gây ra các vấn đề từ buồn nôn cho đến tổn thương gan.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Phát hiện có thai sớm bằng các xét nghiệm máu

Ths.Lưu Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo RD
Bình luận
Tin mới
  • 21/02/2026

    5 loại thực phẩm chức năng và thuốc cần tránh dùng chung với sữa

    Sữa là thức uống tốt cho sức khỏe của nhiều người, nhưng không phải lúc nào cũng là lựa chọn tốt nhất khi dùng một số loại thuốc và thực phẩm chức năng. Sữa chứa canxi, protein (casein) và chất béo có thể liên kết hoặc trung hòa một số chất dinh dưỡng và thuốc. Những tương tác này có thể làm chậm quá trình hấp thụ, giảm lượng chất bổ sung mà cơ thể có thể sử dụng hoặc làm thay đổi hiệu quả của thuốc.

  • 20/02/2026

    Nên ăn trứng luộc, trứng chần hay trứng ốp la để kiểm soát calo và giữ trọn dinh dưỡng?

    Cách chế biến trứng ảnh hưởng đến tổng lượng calo nạp vào và khả năng hấp thụ dưỡng chất của cơ thể. Vậy trứng luộc, trứng chần hay trứng ốp la tốt hơn cho sức khỏe?

  • 19/02/2026

    6 dấu hiệu nghi ngờ mắc u xơ tử cung

    U xơ tử cung có thể gây nhiều biến chứng, vì vậy chị em không nên chủ quan với những dấu hiệu nghi ngờ. Cần đi khám chuyên khoa sớm để được chẩn đoán chính xác và điều trị can thiệp kịp thời.

  • 19/02/2026

    Phục hồi làn da sau những buổi trang điểm tiệc tùng

    Năm mới thường đi kèm với tiệc tùng và gặp gỡ, thức khuya, dùng đồ uống có cồn và trang điểm liên tục. Những thay đổi này có thể khiến da bị khô, xỉn màu, nổi mụn, bít tắc lỗ chân lông và lão hóa sớm. Để phục hồi làn da căng mọng, rạng rỡ sau những dịp này, việc xây dựng một quy trình chăm sóc da khoa học và chuyên sâu là điều vô cùng cần thiết. Bài viết này sẽ cung cấp các phương pháp phục hồi da hiệu quả, giúp làn da của bạn luôn khỏe mạnh và tươi trẻ.

  • 18/02/2026

    Bật mí những cách cải thiện miễn dịch đơn giản ngay tại nhà

    Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và đồ uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.

  • 18/02/2026

    9 tác hại khi lười tập thể dục

    Không tập thể dục hay tập không đủ có thể gây ra nhiều tác dụng phụ cho cơ thể, bao gồm tăng cân, giảm mức năng lượng và tăng nguy cơ mắc các bệnh lý mạn tính...

  • 18/02/2026

    Tác hại âm thầm của nước ngọt đối với trẻ em trong kỳ nghỉ dài

    Trong những kỳ nghỉ dài ngày, đặc biệt là dịp Tết Nguyên Đán, các gia đình thường có tâm lý chiều chuộng con trẻ bằng những món bánh kẹo và nước ngọt có ga đầy hấp dẫn để tăng thêm không khí vui tươi, sum vầy. Những thức uống rực rỡ sắc màu với vị ngọt đậm đà này dễ dàng mang lại cảm giác phấn khích tức thì, khiến trẻ nhỏ đặc biệt yêu thích và coi đó như một phần không thể thiếu của sự hưởng thụ.

  • 18/02/2026

    Vệ sinh mũi họng đúng cách vào những ngày độ ẩm cao

    Vào những ngày trời nồm, độ ẩm không khí vọt lên trên 95%, vi khuẩn và nấm mốc bắt đầu sinh sôi khắp nơi. Vì mũi và họng trực tiếp hít thở bầu không khí vào cơ thể, nên đây cũng là nơi dễ bị virus tấn công, dẫn đến viêm mũi dị ứng hay viêm xoang. Viện Y học ứng dụng Việt Nam khuyến nghị cách đơn giản nhất để bảo vệ cả nhà chính là chủ động vệ sinh mũi họng hằng ngày. Việc này giúp làm sạch đường thở và tạo ra một "lớp màng bảo vệ" vững chắc trước các mầm bệnh bên ngoài.

Xem thêm