Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ đột tử do bất thường động mạch vành

Bất thường lỗ xuất phát động mạch vành là một bệnh tim bẩm sinh hiếm gặp với tỷ lệ mắc bệnh 1%, nhưng điều đặc biệt là thường không được phát hiện khi bệnh nhân còn nhỏ.

Bất thường lỗ xuất phát động mạch vành là một bệnh tim bẩm sinh hiếm gặp với tỷ lệ mắc bệnh 1%, nhưng điều đặc biệt là thường không được phát hiện khi bệnh nhân còn nhỏ. Đôi khi người bệnh chỉ được phát hiện tình cờ khi đến khám sức khỏe mà không có triệu chứng trên lâm sàng. Bệnh dễ gây ra các biến chứng nặng nề, thậm chí có thể đột tử.
Hình ảnh bất thường lỗ động mạch.
 
Cần thận trọng với các triệu chứng bất thường
Bệnh nhân Nguyễn Thành N, 36 tuổi, nhập viện vì lý do ngất kèm đau ngực. Cách ngày nhập viện khoảng 6 tháng, sau khi chơi thể thao, bệnh nhân cảm thấy tim đập nhanh kèm mệt, thở khó, sau đó ngất đi, thời gian ngất kéo dài khoảng 5 phút thì tự tỉnh. Tổng số lần ngất trước khi nhập viện 3 lần, ngoài ngất bệnh nhân hay đau ngực khi gắng sức, thời gian đau kéo dài khoảng 10-15 phút và tự khỏi sau khi nghỉ ngơi.
Khi nhập viện, bệnh nhân còn tỉnh táo, không đau ngực, không khó thở, mạch 80 lần/phút, huyết áp 110/60mmHg. Khám sơ bộ tim, phổi không phát hiện gì đặc biệt. Các xét nghiệm thông thường không có bất thường. Chỉ khi chụp động mạch vành (động mạch có chức năng nuôi tim) phát hiện bất thường của hệ động mạch vành: bất thường lỗ xuất phát động mạch vành phải (là một trong hai động mạch vành chính để nuôi cơ tim). Bệnh nhân được phẫu thuật sửa chữa bất thường và xuất viện sau 5 ngày với kết quả tốt, sức khỏe trở lại bình thường.
 
Bệnh có thể gây đột tử
Động mạch vành là động mạch có chức năng nuôi cơ tim, giúp cơ tim hoạt động bình thường. Thông thường, có hai động mạch vành gồm động mạch vành trái và động mạch vành phải. Các động mạch này đều xuất phát từ động mạch chủ ngay phía trên các lá van động mạch chủ (gọi là các xoang động mạch vành).
Bất thường lỗ xuất phát động mạch vành dễ gây ra các biến chứng nặng nề. Chúng ta có thể bắt gặp các dạng sau: lỗ xuất phát động mạch vành trái xuất phát từ vị trí của xoang động mạch vành phải chiếm 2/3 các trường hợp, 1/3 trường hợp còn lại lỗ xuất phát động mạch vành phải từ xoang động mạch vành trái. Các bất thường này có thể dẫn đến hậu quả đau ngực, thiếu máu cơ tim, loạn nhịp tim, đột tử mà không có triệu chứng gì trước đó, nhưng trong hầu hết các trường hợp đột tử có liên quan đến gắng sức, như sau khi chơi thể thao, lao động nặng... Bệnh lý này cũng là nguyên nhân phổ biến gây đột tử không do chấn thương ở các vận động viên.
 
Siêu âm tim là một trong những phương pháp hiệu quả phát hiện sớm bệnh tim bẩm sinh.
 
Dấu hiệu nhận biết
Nhiều trường hợp bất thường lỗ xuất phát động mạch vành được phát hiện tình cờ mà không có triệu chứng trên lâm sàng. Tuy nhiên, tiến triển của bệnh lý này dẫn đến một số triệu chứng lâm sàng và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng như: đau ngực, suy tim và tăng nguy cơ đột tử ở những bệnh nhân trẻ.
Ngày nay, bệnh lý này là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ hai ở vận động viên điền kinh tại Mỹ. Lúc đầu bệnh nhân có thể chưa có triệu chứng gì nhưng sau đó sẽ xuất hiện các dấu hiệu như: đau ngực, nhồi máu cơ tim, suy tim, ngất, loạn nhịp tim và đột tử. Vì vậy, mục tiêu điều trị là những bệnh nhân có nguy cơ đột tử cao, đó là những trường hợp có bất thường động mạch vành nặng và những bệnh nhân xuất hiện triệu chứng lâm sàng trước 35 tuổi vì bệnh nhân lớn tuổi nguy cơ đột tử giảm theo tuổi.
Để chẩn đoán đường đi của động mạch vành chủ yếu dựa vào các hình ảnh học. Đầu tiên chúng ta nên siêu âm tim qua thành ngực và siêu âm qua thực quản vì nó dễ thực hiện và không xâm lấn, có thể phát hiện được hai lỗ vành. Chụp mạch vành cho hình ảnh chẩn đoán xác định bất thường động mạch vành. Gần đây, với sự phát triển của chuyên ngành chẩn đoán hình ảnh, chụp cộng hưởng từ hoặc chụp cắt lớp đa dãy (MSCT) mô tả rõ giải phẫu động mạch vành và nó có thể thay thế cho phương pháp chụp mạch vành trước đây.
 
Điều trị như thế nào?
Bất thường này cần được điều trị can thiệp ngoại khoa, có nhiều kỹ thuật được áp dụng. Đặt stent động mạch vành trên những bệnh nhân này bị hạn chế vì bất thường của lỗ vành và đường đi trong thành động mạch chủ chếch nghiêng. Phẫu thuật cầu nối chủ vành vào động mạch vành phải, không cần mở động mạch chủ. Tuy nhiên do đa phần bệnh nhân còn trẻ, nên khả năng tắc cầu vành sẽ xảy ra và phải mổ lại. Vì vậy, các bác sĩ tim mạch sẽ chọn kỹ thuật mở rộng lỗ động mạch vành hoặc cắm lại lỗ xuất phát động mạch vành cho kết quả tốt và tương đối dễ thực hiện.
 
BS. Ngô Tuấn Anh - BVTW Quân đội 108 - Theo SKĐS
Bình luận
Tin mới
  • 25/02/2024

    Cách giúp con bắt nhịp học tập ngay sau Tết

    Sau kỳ nghỉ Tết kéo dài với nhiều hoạt động vui chơi, đa số trẻ thường có tâm lý thích chơi và ngại đi học. Vì vậy, chuẩn bị tâm lý, giúp trẻ sẵn sàng đi học trở lại sau Tết là điều được rất nhiều bậc phụ huynh quan tâm.

  • 25/02/2024

    Điều gì xảy ra với cơ thể khi bạn uống hơn 3 cốc cà phê mỗi ngày?

    Cà phê là thức uống quen thuộc hàng ngày của nhiều người. Tuy nhiên, uống nhiều hơn 3 cốc cà phê mỗi ngày có tốt cho sức khỏe không?

  • 25/02/2024

    Bệnh Fabry là gì?

    Bệnh Fabry là một rối loạn di truyền khi đó, trong cơ thể sẽ không có đủ enzyme cần thiết để phân hủy lipid (chất béo), được gọi là globotriaosylceramide (Gb3) tồn tại trong các tế bào. Điều này dẫn đến sự tích tụ chất béo trong các tế bào khắp cơ thể, có thể gây ra một số triệu chứng và biến chứng khác nhau.

  • 25/02/2024

    4 lợi ích khi dùng nước hầm xương thường xuyên

    Nước hầm xương thường được làm từ xương gà, lợn, bò... được nhiều người sử dụng trong nấu nướng. Không những tạo vị ngọt ngon cho món ăn, loại nước này còn mang lại nhiều lợi ích sức khoẻ.

  • 25/02/2024

    Giúp trẻ kiểm soát tác dụng phụ từ việc điều trị bệnh Leukemia

    Trẻ em là đối tượng dung nạp thuốc hóa trị tốt hơn so với người lớn nhưng vì cơ thể vẫn đang tăng trưởng và phát triển nên chúng phải đối mặt với những thách thức và tác dụng phụ đặc biệt trong quá trình điều trị bệnh Leukemia. Dưới đây là một số tác dụng phụ phổ biến mà con bạn có thể gặp phải trong quá trình điều trị bệnh Leukemia và những gì bạn có thể làm để kiểm soát chúng.

  • 24/02/2024

    Cải thiện giấc ngủ tuổi mãn kinh

    Tình trạng trằn trọc, mất ngủ thường xuất hiện khi chị em bước sang tuổi mãn kinh. Nguyên nhân là hormone thay đổi, gây ra cơn bốc hỏa và nhiều vấn đề cản trở giấc ngủ của phụ nữ

  • 24/02/2024

    Các dấu hiệu u xơ tử cung thường gặp

    U xơ tử cung khá phổ biến ở phụ nữ đang trong độ tuổi sinh sản. Tuy nhiên, các dấu hiệu u xơ tử cung ở giai đoạn đầu thường không rõ ràng, dễ bị nhầm lẫn với các bệnh lý khác.

  • 24/02/2024

    Nhiễm trùng đường tiết niệu khi mang thai

    Những thay đổi về thể chất và nội tiết tố xảy ra trong thai kỳ làm tăng nguy cơ mắc nhiễm trùng đường tiết niệu ở phụ nữ.

Xem thêm