Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mẹo phòng ngừa các vấn đề sức khỏe thường gặp trong mùa hè

Mùa hè thường gắn liền với những trải nghiệm tích cực như ánh nắng rực rỡ, các hoạt động ngoài trời và kỳ nghỉ thư giãn. Tuy nhiên, thời tiết oi bức kết hợp với độ ẩm cao cũng khiến mùa hè trở thành thời điểm dễ phát sinh các vấn đề sức khỏe đáng lo ngại.

Nắm bắt được những nguy cơ thường gặp và thực hiện các biện pháp phòng ngừa phù hợp là yếu tố quan trọng giúp duy trì thể trạng khỏe mạnh suốt mùa nắng nóng.

1. Vết côn trùng cắn và nguy cơ bệnh truyền nhiễm

Trong những tháng mùa hè, sự phát triển mạnh mẽ của muỗi, ve, ruồi, rệp và một số loại kiến hoặc nhện làm gia tăng đáng kể nguy cơ bị côn trùng cắn. Tuy đa số vết cắn chỉ gây ngứa hoặc nổi mẩn nhẹ, nhưng cũng có trường hợp nghiêm trọng hơn do côn trùng là vật trung gian truyền bệnh. Muỗi có thể truyền virus Zika, sốt xuất huyết hoặc sốt rét; ve có thể mang vi khuẩn gây bệnh Lyme dẫn đến viêm khớp, tổn thương hệ thần kinh hoặc tim mạch.

Phòng ngừa hiệu quả bao gồm việc tránh xa những khu vực có nước đọng, sử dụng kem chống côn trùng phù hợp và mặc quần áo dài tay khi ra ngoài vào thời điểm muỗi hoạt động mạnh – thường là hoàng hôn và bình minh. Môi trường sống cần được giữ vệ sinh sạch sẽ, đặc biệt là khu vực xung quanh nhà cửa và nơi làm việc.

2. Rối loạn hô hấp do dị ứng

Đối với những người có cơ địa dị ứng hoặc mắc các bệnh hô hấp mạn tính, mùa hè cũng là giai đoạn dễ gặp các cơn bùng phát do phấn hoa, bụi mịn và sự phát triển của nấm mốc. Hội chứng sốt cỏ khô – dị ứng theo mùa – là một ví dụ phổ biến, với các biểu hiện như ngứa mũi, hắt hơi, chảy nước mắt và mệt mỏi. Ngoài ra, nhiệt độ tăng cao cũng có thể làm tăng nguy cơ khởi phát cơn hen suyễn.

Để giảm thiểu nguy cơ, cần giữ cho không khí trong nhà luôn trong lành và thoáng mát bằng cách sử dụng máy lọc không khí, đóng kín cửa sổ trong những ngày có lượng phấn hoa cao và vệ sinh định kỳ các khu vực dễ tích tụ nấm mốc như phòng tắm, bếp và hệ thống điều hòa. Tham khảo ý kiến chuyên môn y tế để được hướng dẫn sử dụng thuốc dự phòng phù hợp nếu có tiền sử dị ứng hô hấp.

3. Cháy nắng và tổn thương da do tia cực tím

Tiếp xúc với ánh nắng gay gắt trong thời gian dài có thể gây cháy nắng – một dạng tổn thương da do tia cực tím (UV). Cháy nắng không chỉ gây đau rát, bong tróc da mà còn là yếu tố làm tăng nguy cơ mắc ung thư da, trong đó có u hắc tố – dạng ung thư da ác tính nguy hiểm. Ngoài ra, nhiều người có thể gặp các triệu chứng kèm theo như sốt nhẹ, đau đầu hoặc ớn lạnh sau khi da bị cháy nắng nghiêm trọng.

Sử dụng kem chống nắng có chỉ số SPF tối thiểu 30 là biện pháp cơ bản để bảo vệ da. Nên thoa kem 15–25 phút trước khi ra nắng và bôi lại sau mỗi 2 giờ. Mặc trang phục chống nắng, đội mũ rộng vành và tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng từ 11 giờ trưa đến 3 giờ chiều – thời điểm tia UV đạt mức cao nhất – cũng là các biện pháp hiệu quả giúp giảm tổn thương cho làn da.

4. Các bệnh do tiếp xúc với nước

Mùa hè cũng là thời điểm gia tăng các hoạt động bơi lội, tuy nhiên nếu không được kiểm soát, các nguồn nước công cộng như hồ bơi hoặc hồ tự nhiên có thể trở thành môi trường thuận lợi cho vi khuẩn và ký sinh trùng gây bệnh. Những tác nhân này có thể gây ra các vấn đề về tiêu hóa (tiêu chảy, đau bụng), nhiễm trùng tai ngoài (viêm tai giữa do nước), viêm mắt hoặc nhiễm trùng da.

Đảm bảo lựa chọn những địa điểm bơi có quy trình khử trùng và vệ sinh đạt chuẩn, hạn chế nuốt nước khi bơi, sử dụng nút tai hoặc kính bơi nếu cần thiết. Việc thay đồ ướt và lau khô cơ thể ngay sau khi bơi cũng giúp giảm nguy cơ nhiễm khuẩn ngoài da và viêm tai.

5. Ngộ độc thực phẩm và bệnh tiêu hóa do nhiệt độ cao

Nhiệt độ môi trường tăng cao làm thực phẩm dễ bị ôi thiu hoặc nhiễm khuẩn nếu không được bảo quản đúng cách. Ngộ độc thực phẩm thường xảy ra do ăn phải thức ăn nhiễm vi khuẩn như Salmonella hoặc E.coli, với các triệu chứng bao gồm buồn nôn, tiêu chảy, đau bụng và sốt. Những người có hệ miễn dịch yếu, người cao tuổi và trẻ nhỏ là đối tượng dễ bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất.

Để phòng tránh, thực phẩm cần được bảo quản ở nhiệt độ thích hợp, tuân thủ nguyên tắc ăn chín uống sôi, và hạn chế tiêu thụ các món ăn đường phố không rõ nguồn gốc. Rửa tay sạch trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh cũng là một thói quen vệ sinh quan trọng.

6. Mất nước và kiệt sức do nhiệt

Khi nhiệt độ tăng cao, cơ thể mất nước nhanh chóng thông qua mồ hôi để điều hòa thân nhiệt. Nếu không được bù nước kịp thời, có thể dẫn đến tình trạng mất nước, chóng mặt, đau đầu, thậm chí là say nắng hoặc kiệt sức do nhiệt – một tình trạng nguy hiểm cần cấp cứu y tế.

Uống đủ nước mỗi ngày là cách đơn giản nhất để giữ cho cơ thể không bị quá tải nhiệt. Ngoài ra, nên tránh hoạt động gắng sức vào thời điểm giữa trưa, mặc quần áo thoáng mát và nghỉ ngơi trong bóng râm hoặc nơi có quạt, điều hòa nếu phải làm việc ngoài trời.

Tóm lại

Mùa hè không chỉ là mùa của những chuyến đi và niềm vui, mà còn là thời điểm cần lưu tâm nhiều hơn đến sức khỏe thể chất. Nhận biết sớm các nguy cơ tiềm ẩn và chủ động áp dụng các biện pháp phòng ngừa khoa học là nền tảng quan trọng để duy trì thể trạng khỏe mạnh, tận hưởng một mùa hè năng động, an toàn và trọn vẹn. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng luôn là phương pháp tốt nhất để vượt qua những thử thách mà thời tiết khắc nghiệt có thể mang lại.

Ths. Ngọc Ánh - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Cách chăm sóc và phòng bệnh viêm tai giữa cho trẻ sau khi đi bơi

    Mùa hè là thời điểm tuyệt vời để trẻ bơi lội rèn luyện thể chất và phát triển toàn diện. Tuy nhiên, hoạt động này cũng tiềm ẩn nguy cơ viêm tai đặc biệt là viêm tai giữa ở trẻ nhỏ, do nguồn nước hồ bơi hoặc cách vệ sinh chưa đúng. Nhằm giúp cha mẹ xua tan nỗi lo khi con bị đau tai, ngứa ngáy hay chảy dịch sau khi bơi, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ tổng hợp các biện pháp chăm sóc và phòng ngừa khoa học, giúp trẻ tận hưởng mùa hè một cách an toàn nhất.

  • 27/07/2026

    Lợi ích bất ngờ của việc ‘ăn xả’ khi đang giảm cân

    Có nên 'ăn xả' khi đang giảm cân là một câu hỏi của nhiều người. Việc 'ăn xả' đúng cách không phá vỡ hành trình giảm cân mà ngược lại có thể là chiến lược thông minh để giữ được tinh thần thoải mái và động lực đi đường dài.

  • 27/07/2026

    Rụng tóc từng vùng là gì? Triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị

    Rụng tóc từng vùng là một loại rụng tóc xảy ra khi hệ thống miễn dịch tấn công các nang tóc của bạn. Theo các chuyên gia, rụng tóc từng vùng là một căn bệnh tự miễn, tức là cơ thể bạn tự chiến đấu với chính nó.

  • 26/07/2026

    5 nhóm người nên thận trọng khi sử dụng hạt chia

    Do khả năng tương tác với một số tình trạng sức khỏe và thuốc điều trị, một số nhóm người cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa hạt chia vào chế độ ăn hàng ngày.

  • 26/07/2026

    Vận động sau hè: Giữ gìn sức khỏe thể chất cho học sinh

    Kỳ nghỉ hè là thời điểm trẻ em dễ rơi vào lối sống ít vận động, dành nhiều giờ trước màn hình, dẫn đến nguy cơ thừa cân và các vấn đề sức khỏe. Bài viết này khám phá lợi ích của vận động trong mùa hè, gợi ý các hoạt động thể thao phù hợp, cách xây dựng lịch tập luyện, vai trò của gia đình, và cách hạn chế sử dụng thiết bị điện tử để duy trì sức khỏe thể chất tuổi teen.

  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

  • 25/07/2026

    8 lời khuyên khi tập thể dục nếu bị hen suyễn dị ứng

    Trên thực tế, tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là cải thiện các triệu chứng hen suyễn nói chung. Các mẹo dưới đây có thể giúp bạn lựa chọn các bài tập phù hợp và lập kế hoạch để giúp ngăn ngừa các triệu chứng.

Xem thêm