Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mẹo để phòng chống táo bón ngày Tết

Táo bón tạm thời có thể là hậu quả của chế độ ăn uống chỉ kéo dài 1-2 ngày. Táo bón mạn tính có liên quan đến một số vấn đề sức khỏe nguy hiểm chẳng hạn như viêm manh tràng, bệnh thận, ung thư đại trực tràng và bệnh Parkinson.

Ước tính có khoảng 20% dân số bị táo bón mạn tính, với biểu hiện đặc trưng là phân cứng, khô và khó đi hoặc hơn 3 ngày mới đi vệ sinh một lần. Trong khi táo bón tạm thời có thể là hậu quả của việc ăn uống và kéo dài 1-2 ngày thì táo bón mạn tính có liên quan đến một số vấn đề sức khỏe nguy hiểm chẳng hạn như viêm manh tràng, bệnh thận, ung thư đại trực tràng và bệnh Parkinson.

Vì thế, đi vệ sinh đều đặn là một điều vô cùng quan trọng với sức khỏe mỗi chúng ta. Dưới đây là một số typ phòng ngừa táo bón, bạn nên duy trì thường xuyên, đặc biệt là trong những ngày trước, trong và sau Tết.

1. Liên tục cấp đủ nước cho cơ thể

Có lẽ, đây là cách đơn giản nhất nhưng hiệu quả nhất mà ai cũng có thể thực hiện. Hãy uống đủ nước mỗi ngày,  ngay kể cả khi bạn không khát thì vẫn nên uống nước vì khi bạn thấy khát thì cũng có nghĩa là cơ thể đã thiếu nước rất nhiều rồi. Vì thế không nên để cơ thể khát.

Đói và thèm đường nói riêng cũng là dấu hiệu cơ thể thiếu nước. Những dấu hiệu của việc thiếu nước gồm có:

  • Mệt mỏi và/hoặc chóng mặt
  • Tâm trạng thay đổi
  • Giảm tập trung
  • ớn lạnh
  • Chuột rút
  • Đau lưng và khớp
  • Táo bón
  • Nước tiểu có màu đậm
  • Đau đầu

Quan sát màu của nước tiểu là cách tốt nhất để biết được bạn có thiếu nước hay không. Nước tiểu đậm màu cho thấy thận đang cố gắng giữ nước của cơ thể, nên nước tiểu bị cô đặc. Nếu uống đủ nước thì nước tiểu sẽ có màu vàng nhạt. Nhưng bạn cũng nên biết rằng việc bổ sung vitamin B2 sẽ khiến nước tiểu có mầu vàng sáng hơn, vì thế mà việc đánh giá thiếu hay đủ nước cũng sẽ khó hơn.

Tần suất đi tiểu cũng sử dụng để đánh giá lượng nước nạp vào. Một người khỏe mạnh bình thường sẽ đi tiểu khoảng 7-8 lần một ngày. Nếu bạn đi ít hơn số lần này thì có khả năng là bạn đã không uống đủ nước.

2. Ăn nhiều chất xơ hơn

Chế độ ăn nhiều chất xơ là một lời khuyên kinh điển dành cho những ai bị táo bón và đặc biệt là làm giảm nguy cơ mắc trĩ. Có hai loại chất xơ đó là chất xơ hoàn tan và không hòa tan. Và bạn cần cả hai loại chất xơ này trong chế độ ăn.

Những chất xơ không thể tiêu hóa được được tìm thấy nhiều trong đồ đông lạnh, khoai tây đã nấu, các loại hạt, bột sắn và hoa quả nhiệt đới chưa chín như chuối, đu đủ, xoài được coi là loại chất xơ thứ 3, khác hẳn với chất xơ hòa tan, bởi thực tế là nhiều lợi ích của chúng sẽ được nâng lên gấp nhiều lần di chuyển qua ruột già.

Chất xơ hòa tan, được tìm thấy nhiều ở dưa chuột, nam việt quất, đậu đỗ và các loại hạt chẳng hạn, hòa tan thành dạng chất giống gel giúp nuôi dưỡng vi khuẩn có lợi. Chất xơ không hòa tan, được tìm thấy nhiều ở những rau lá xanh đậm, đậu đỗ canh, cần tây và cà rốt không tan và vẫn ở dạng cơ bản để di chuyển đến trực tràng.

Bổ sung thêm nhiều chất xơ không hòa tan sẽ giúp di chuyển thức ăn qua đường tiêu hóa được nhanh hơn và cũng để giúp phân được trơn hơn. Chất xơ không hòa tan cũng sử dụng để làm sạch ruột để loại bỏ các phần dư thừa còn sót lại trong ruột, để tránh bị đầy hơi, táo bón.

Khuyến nghị là chất xơ nạp vào nên ở mức 25-50g trên 1.000 calo tiêu thụ mỗi ngày. Khi thêm nhiều chất xơ vào cơ thể thì bạn cũng nên đảm bảo uống nhiều nước đi kèm. Không đủ lượng nước, chất xơ sẽ không được trơn và có thể bị táo bón.

4. Ăn 4 loại thực phẩm dưới đây thường xuyên

Thực phẩm toàn phần nói chung sẽ tối ưu hóa được hệ vi sinh đường ruột và rất nhiều các loại rau xanh khác nhau, rau củ, trái cây, quả mọng, hạt và nấm sẽ cung cấp chất xơ tốt hơn cho sức khỏe và giúp ngăn ngừa và điều trị táo bón. Bốn loại thực phẩm được khuyến cáo bao gồm:

  • Dưa muối và các loại rau muối
  • Sữa chua không đường, không tiệt trùng
  • Hoa a ti sô
  • Kiwi

4. Nếu bị táo bón hãy thử những loại thực phẩm chức năng dưới đây:

  • Psyllium hữu cơ
  • Magie
  • Enzyme tuyến tụy
  • Probiotic

5. Thay đổi tư thế ngồi khi đi vệ sinh

Tư thế ngồi thông thường có thể sẽ rất thoải mái nhưng lại gập gối 90 độ thì lại ảnh hưởng đến hình dáng của trực tràng khi đại tiện. Tư thể chuẩn để trực tràng có thể họa động tốt nhất là bạn phải gập chân về sát bụng. Khi đó các cơ tròn xung quanhg trực tràng và xương ở vùng chậu sẽ thoải mái hơn và cho phép đẩy phân tốt hơn vì khi đó trực trạng sẽ thành một đường thẳng. Giải pháp vô cùng đơn giản đó là khi đi đại tiện bạn kê thêm một cái ghế ở dưới chân.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chế độ ăn của con bạn có gây táo bón không?

Bs.Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Mercola
Bình luận
Tin mới
  • 08/10/2026

    3 cách dùng quả bơ tốt cho sức khỏe

    Quả bơ giàu dưỡng chất, vị béo ngậy, được sử dụng trong chế độ ăn và y học cổ truyền. Dùng đúng cách giúp bổ sung dinh dưỡng và phát huy giá trị của loại quả này.

  • 08/10/2026

    2 loại chất xơ có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Crohn

    Một nghiên cứu trình bày tại hội nghị Tuần lễ Tiêu hóa châu Âu (UEG Week) 2025 cho thấy việc tăng cường hai loại chất xơ lên men là beta-glucan và inulin có thể liên quan đến việc giảm khoảng 30% nguy cơ mắc bệnh Crohn ở nhóm người có nguy cơ cao. Đây được xem là một hướng đi tiềm năng trong phòng ngừa bệnh lý viêm ruột này.

  • 07/10/2026

    Sự gia tăng của bệnh cúm mùa đông: Góc nhìn khoa học và cẩm nang bảo vệ sức khỏe

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về và ngày dần ngắn lại, chúng ta không chỉ đón nhận sự thay đổi của thời tiết mà còn phải đối mặt với sự gia tăng đột biến của các ca mắc cảm cúm. Virus cúm, hay còn gọi là influenza, dường như luôn chọn mùa đông làm thời điểm "vàng" để bùng phát, mang theo hàng loạt triệu chứng khó chịu như sốt cao, đau nhức toàn thân và các vấn đề về đường hô hấp. Tại sao loài virus này lại phát triển mạnh mẽ và lây lan nhanh chóng đến vậy khi nhiệt độ xuống thấp? Bài viết này sẽ đi sâu vào những cơ sở khoa học giải thích cho sự bùng phát của bệnh cúm vào mùa đông, từ đó cung cấp các biện pháp phòng ngừa thiết thực để bảo vệ sức khỏe cho bạn và gia đình.

  • 07/10/2026

    Ăn lạc mỗi ngày có lợi gì cho sức khỏe?

    Lạc giàu protein thực vật, chất béo không bão hòa, chất xơ cùng nhiều vitamin và khoáng chất. Ăn lượng đúng cách có thể giúp bổ sung nhiều dưỡng chất.

  • 07/10/2026

    9 lợi ích sức khỏe của việc bơi lội

    Bơi lội là môn thể thao toàn thân được nhiều người yêu thích nhờ khả năng vừa rèn luyện thể lực vừa giúp thư giãn tinh thần. Với cùng một khoảng thời gian vận động, bơi lội có thể tiêu hao lượng calo tương đương chạy bộ nhưng lại ít gây áp lực lên xương khớp hơn.

  • 06/10/2026

    Thực phẩm chức năng hỗ trợ giảm cholesterol có thực sự hiệu quả?

    Trên thị trường hiện có nhiều loại thực phẩm chức năng được quảng cáo với công dụng hỗ trợ giảm cholesterol máu, thu hút sự quan tâm của người có rối loạn lipid máu.

  • 06/10/2026

    Điều gì xảy ra với huyết áp khi ăn chuối thường xuyên?

    Chuối giàu kali, việc bổ sung đủ khoáng chất thiết yếu này có thể hỗ trợ sức khỏe tim mạch, giảm nguy cơ mắc các bệnh nói chung.

  • 06/10/2026

    Thuốc GLP-1 có thể giúp làm chậm quá trình lão hóa?

    Các thuốc nhóm GLP-1 như semaglutide hiện được kê đơn chủ yếu để điều trị đái tháo đường type 2 và béo phì.

Xem thêm