Mất cân bằng giới tính khi sinh ở Hà Nội đang ở mức báo động

Thống kê của Chi Cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội cho thấy, tỷ số mất cân bằng giới tính khi sinh ở Hà Nội tiếp tục tăng cao ở 114,5 trẻ trai/ 100 trẻ gái. Nếu tình trạng này tiếp tục duy trì sẽ gây ra những hệ lụy khôn lường.

Chênh lệch giới tính tập trung nhiều ở ngoại thành

Mặc dù thời gian qua, thành phố Hà Nội đã thực hiện nhiều chiến dịch tuyên truyền, tập trung ở những khu vực trọng điểm, nhưng tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn chưa được cải thiện. Số liệu thống kê của Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội cho thấy, đến hết quý I-2017, tổng số trẻ mới sinh của thành phố là 22.502 trẻ, tăng 175 trẻ so với cùng kỳ năm ngoái. Tỷ số giới tính khi sinh là 114,5 trẻ trai/100 trẻ gái. Ở nhiều quận, huyện, con số này đã ở mức 120 trẻ trai/100 trẻ gái, như tại Hà Ðông, Sơn Tây, Thạch Thất, Hoài Ðức, Ứng Hòa, Phú Xuyên, Mê Linh...

Trong năm 2017, Hà Nội đã đề ra những mục tiêu cụ thể cần phải thực hiện là tập trung ổn định quy mô, duy trì mức sinh thay thế, giảm tỷ lệ sinh con thứ ba trở lên, giảm tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh và nâng cao chất lượng dân số.

Ðể hoàn thành các mục tiêu đề ra, Chi cục Dân số-Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội đã triển khai tọa đàm tìm giải pháp hoàn thành các chỉ tiêu công tác năm 2017 tại 72 xã thuộc 9 huyện có tỷ suất sinh và tỷ lệ sinh con thứ ba, tỷ số giới tính khi sinh cao, tỷ lệ sàng lọc trước sinh và sơ sinh thấp như: Ba Vì, Ðan Phượng, Mỹ Ðức, Thanh Oai, Thường Tín, Phú Xuyên, Quốc Oai, Thạch Thất và Hoài Ðức. Tuy nhiên, kết quả vẫn chưa như mong đợi.

Tư vấn về hệ quả của việc mất cân bằng giới tính khi sinh cho phụ nữ mang thai

Theo Chi cục trưởng Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội Tạ Quang Huy, phần lớn trẻ thứ ba là con trai. Sự chênh lệch giới tính tập trung nhiều nhất ở vùng ngoại thành, do văn hóa và tâm lý của người dân muốn sinh bằng được con trai.

Vì vậy, với điều kiện kinh tế và trình độ y học như hiện nay, không ít gia đình đã dùng mọi cách để lựa chọn giới tính trước khi sinh bằng nhiều phương pháp khác nhau. Trong khi đó, công tác kiểm soát vẫn còn nhiều lỗ hổng. Rất khó để phát hiện vi phạm tại các cơ sở y tế có hành vi chẩn đoán giới tính thai nhi, bởi không bác sĩ nào nói thẳng giới tính hoặc thể hiện trên giấy tờ, trên kết quả siêu âm, mà có thể là trao đổi riêng, dùng những ký hiệu, ám hiệu chỉ người nhà sản phụ hiểu được. Trong khi muốn xử lý được đòi hỏi phải có bằng chứng, chứng cứ rõ ràng.

Ðề cập đến vấn đề này, Phó Tổng cục trưởng Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Nguyễn Văn Tân thừa nhận, dù có quy định cấm siêu âm xác định giới tính, nhưng số bà mẹ mang thai biết được giới tính con trước khi sinh lên đến 81%.

Việc siêu âm xác định giới tính thai nhi phổ biến, trong khi lực lượng thanh tra chuyên ngành còn mỏng, kinh nghiệm không nhiều, cho nên việc phát hiện và xử phạt các cơ sở vi phạm chưa hiệu quả. Ðược biết, sau một năm triển khai đề án kiểm soát giới tính khi sinh, Bộ Y tế phối hợp các địa phương đã tổ chức 3.667 đợt kiểm tra, giám sát đối với 487 cơ sở cung cấp dịch vụ siêu âm, phá thai…, song số cơ sở bị xử lý sai phạm thì vẫn chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh đang ở mức báo động

Hệ lụy lâu dài

Việc lựa chọn giới tính trước sinh phản ánh tình trạng bất bình đẳng giới sâu sắc.Việc gia tăng tỷ số giới tính khi sinh không những không cải thiện được vị thế của người phụ nữ mà thậm chí còn làm gia tăng thêm sự bất bình đẳng giới như: nhiều phụ nữ phải kết hôn sớm hơn, tỷ lệ ly hôn và tái hôn của phụ nữ sẽ tăng cao, tình trạng bạo hành giới, mua dâm, mua bán phụ nữ sẽ gia tăng,... Vì thế tỷ số giới tính khi sinh được coi là một trong những chỉ báo quan trọng để đánh giá mức độ bình đẳng giới.

Theo các nhà khoa học xã hội, tác động chính của hiện tượng mất cân bằng giới tính sẽ liên quan tới quá trình hình thành và cấu trúc gia đình, đặc biệt là hệ thống hôn nhân. Nam giới trẻ tuổi sẽ bị dư thừa so với tỷ lệ nữ giới đang giảm dần trong cùng một thế hệ, và kết quả là họ có thể phải đối mặt với những khó khăn nghiêm trọng khi tìm kiếm bạn đời. Sẽ diễn ra tình trạng trì hoãn hôn nhân trong nam giới hoặc gia tăng tỷ lệ sống độc thân. Ðiều này sẽ tác động ngược lại truyền thống gia đình phụ hệ (theo họ cha) trong tương lai. Một tỷ lệ lớn nam giới độc thân sẽ không thể duy trì gia đình phụ hệ như trước đây. Nếu không có can thiệp hiệu quả để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh thì sau 20 năm nữa Việt Nam sẽ có 4,3 triệu thanh niên ít có cơ hội lấy được vợ trong nước. Dù làm tốt can thiệp để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh thì con số đó cũng còn tới 2,3 triệu.

Mất cân bằng giới tính khi sinh của Hà Nội hiện vẫn nằm trong mức báo động. Muốn kiểm soát đòi hỏi phải kiên trì, bền bỉ vì đây là vấn đề liên quan đến văn hóa, nhận thức của mỗi người dân. Nhiều địa phương trên địa bàn thành phố đã có sáng kiến rà soát từng nhà, từng đối tượng trong diện sinh đẻ để vận động ký cam kết không sinh con thứ ba; vận động và quản lý tốt các cặp vợ chồng có nguy cơ sinh con thứ ba cao như những vợ chồng có con một bề...

Trong thời gian tới, Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình thành phố tiếp tục chú trọng tuyên truyền tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh của các quận, huyện, thị xã hiện nay. Trong đó, chú trọng loại hình tư vấn đối thoại trực tiếp với các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ, vị thành niên, các gia đình sinh con một bề.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tim thai có thể dự đoán giới tính em bé không?

Ngọc Mai - Theo Tuoitrethudo

Từ khóa:

Bình luận

Tin mới

21/08/2026

Mức huyết áp lý tưởng cho người lớn tuổi là bao nhiêu?

Theo thống kê của Phân hội tăng huyết áp Việt Nam, số người bị tăng huyết áp gia tăng nhanh và ngày càng trẻ hóa, cứ 4 người trên 25 tuổi thì có 1 người bị huyết áp cao, tỷ lệ 25%, một con số đáng báo động.
20/08/2026

Những điều bạn cần biết về Prostaglandin – Thủ phạm gây đau bụng kinh

Prostaglandin là các hợp chất giống hormone - “thủ phạm” gây đau bụng kinh cho phái nữ. Ngoài ra, prostaglandin cũng gây ra nhiều ảnh hưởng khác đối với cơ thể, cùng tìm hiểu về hợp chất thú vị này qua bài viết sau!
19/08/2026

10 thói quen phổ biến vào buổi sáng gây hại cho sức khỏe

Những thói quen buổi sáng có thể quyết định rất lớn đến sức khỏe và năng suất làm việc của chúng ta trong ngày. Một số thói quen này tưởng chừng vô hại, nhưng nếu không được thay đổi, chúng có thể gây ra những tác động tiêu cực cho sức khỏe về lâu dài. Thay đổi những thói quen buổi sáng phổ biến này có thể giúp bạn giữ được sức khỏe tốt hơn và năng suất cao hơn trong suốt cả ngày. Cùng tìm hiểu về 10 thói quen phổ biến vào buổi sáng gây hại cho sức khỏe qua bài viết sau đây!
18/08/2026

Người tập thể dục thể thao cần lưu ý gì khi vận động mùa nắng nóng?

Mùa hè mang đến cơ hội tuyệt vời để chúng ta khởi động những thói quen tích cực, giải phóng năng lượng và nâng cao thể chất. Tuy nhiên, việc vận động dưới nền nhiệt độ cao lại là một thử thách không nhỏ đối với hệ thống điều hòa thân nhiệt tự nhiên của cơ thể. Nếu không biết cách phòng ngừa và chuẩn bị chu đáo, người tập rất dễ đối mặt với các nguy cơ mất nước, kiệt sức hay thậm chí là sốc nhiệt nguy hiểm. Nhằm giúp bạn làm chủ lộ trình rèn luyện một cách an toàn và bền bỉ trong những ngày oi bức, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chi tiết giúp bạn có một chế độ tập luyện hiệu quả
17/08/2026

Ăn sữa chua có ngăn ngừa ung thư đại trực tràng?

Sữa chua từ lâu được biết đến là thực phẩm có lợi cho hệ tiêu hóa nhờ chứa các lợi khuẩn probiotic. Tuy nhiên, những nghiên cứu khoa học gần đây còn cho thấy việc tiêu thụ sữa chua thường xuyên có thể liên quan đến việc giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng – một trong những loại ung thư phổ biến và gây tử vong hàng đầu trên thế giới.
16/08/2026

Hướng dẫn sơ cứu đúng cách khi gặp người bị sốc nhiệt mùa hè

Mùa hè với những đợt nắng nóng gay gắt luôn mang theo nhiều nguy cơ tiềm ẩn đối với sức khỏe, trong đó sốc nhiệt (say nắng) là tình trạng cấp cứu nguy hiểm nhất. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, người bệnh có thể phải đối mặt với những biến chứng nặng nề. Để giúp bạn chủ động bảo vệ bản thân và những người thân yêu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin được chia sẻ những thông tin hữu ích và các bước xử trí đúng cách ngay sau đây.
15/08/2026

68% lao động ngoài trời đau mỏi, một phần ba bị lo âu

68% lao động tự do làm việc ngoài trời có ít nhất một triệu chứng cơ - xương - khớp sau mỗi ngày làm việc, 33% biểu hiện lo âu từ nhẹ đến rất nặng, theo nghiên cứu công bố hôm 14/8.
15/08/2026

33 triệu lao động phi chính thức trước sức ép của biến đổi khí hậu

Có tới 95,4% lao động tự do ngoài trời được khảo sát phải làm việc dưới nắng nóng, nhưng chỉ 19,1% có thể ngừng việc khi nhiệt độ gay gắt. Biến đổi khí hậu đang tạo sức ép kép lên sức khỏe và sinh kế của một lực lượng lao động lớn, trong khi cơ chế bảo vệ vẫn còn những khoảng trống.