Mất cân bằng giới tính khi sinh ở Hà Nội đang ở mức báo động

Thống kê của Chi Cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội cho thấy, tỷ số mất cân bằng giới tính khi sinh ở Hà Nội tiếp tục tăng cao ở 114,5 trẻ trai/ 100 trẻ gái. Nếu tình trạng này tiếp tục duy trì sẽ gây ra những hệ lụy khôn lường.

Chênh lệch giới tính tập trung nhiều ở ngoại thành

Mặc dù thời gian qua, thành phố Hà Nội đã thực hiện nhiều chiến dịch tuyên truyền, tập trung ở những khu vực trọng điểm, nhưng tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn chưa được cải thiện. Số liệu thống kê của Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội cho thấy, đến hết quý I-2017, tổng số trẻ mới sinh của thành phố là 22.502 trẻ, tăng 175 trẻ so với cùng kỳ năm ngoái. Tỷ số giới tính khi sinh là 114,5 trẻ trai/100 trẻ gái. Ở nhiều quận, huyện, con số này đã ở mức 120 trẻ trai/100 trẻ gái, như tại Hà Ðông, Sơn Tây, Thạch Thất, Hoài Ðức, Ứng Hòa, Phú Xuyên, Mê Linh...

Trong năm 2017, Hà Nội đã đề ra những mục tiêu cụ thể cần phải thực hiện là tập trung ổn định quy mô, duy trì mức sinh thay thế, giảm tỷ lệ sinh con thứ ba trở lên, giảm tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh và nâng cao chất lượng dân số.

Ðể hoàn thành các mục tiêu đề ra, Chi cục Dân số-Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội đã triển khai tọa đàm tìm giải pháp hoàn thành các chỉ tiêu công tác năm 2017 tại 72 xã thuộc 9 huyện có tỷ suất sinh và tỷ lệ sinh con thứ ba, tỷ số giới tính khi sinh cao, tỷ lệ sàng lọc trước sinh và sơ sinh thấp như: Ba Vì, Ðan Phượng, Mỹ Ðức, Thanh Oai, Thường Tín, Phú Xuyên, Quốc Oai, Thạch Thất và Hoài Ðức. Tuy nhiên, kết quả vẫn chưa như mong đợi.

Tư vấn về hệ quả của việc mất cân bằng giới tính khi sinh cho phụ nữ mang thai

Theo Chi cục trưởng Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội Tạ Quang Huy, phần lớn trẻ thứ ba là con trai. Sự chênh lệch giới tính tập trung nhiều nhất ở vùng ngoại thành, do văn hóa và tâm lý của người dân muốn sinh bằng được con trai.

Vì vậy, với điều kiện kinh tế và trình độ y học như hiện nay, không ít gia đình đã dùng mọi cách để lựa chọn giới tính trước khi sinh bằng nhiều phương pháp khác nhau. Trong khi đó, công tác kiểm soát vẫn còn nhiều lỗ hổng. Rất khó để phát hiện vi phạm tại các cơ sở y tế có hành vi chẩn đoán giới tính thai nhi, bởi không bác sĩ nào nói thẳng giới tính hoặc thể hiện trên giấy tờ, trên kết quả siêu âm, mà có thể là trao đổi riêng, dùng những ký hiệu, ám hiệu chỉ người nhà sản phụ hiểu được. Trong khi muốn xử lý được đòi hỏi phải có bằng chứng, chứng cứ rõ ràng.

Ðề cập đến vấn đề này, Phó Tổng cục trưởng Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Nguyễn Văn Tân thừa nhận, dù có quy định cấm siêu âm xác định giới tính, nhưng số bà mẹ mang thai biết được giới tính con trước khi sinh lên đến 81%.

Việc siêu âm xác định giới tính thai nhi phổ biến, trong khi lực lượng thanh tra chuyên ngành còn mỏng, kinh nghiệm không nhiều, cho nên việc phát hiện và xử phạt các cơ sở vi phạm chưa hiệu quả. Ðược biết, sau một năm triển khai đề án kiểm soát giới tính khi sinh, Bộ Y tế phối hợp các địa phương đã tổ chức 3.667 đợt kiểm tra, giám sát đối với 487 cơ sở cung cấp dịch vụ siêu âm, phá thai…, song số cơ sở bị xử lý sai phạm thì vẫn chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh đang ở mức báo động

Hệ lụy lâu dài

Việc lựa chọn giới tính trước sinh phản ánh tình trạng bất bình đẳng giới sâu sắc.Việc gia tăng tỷ số giới tính khi sinh không những không cải thiện được vị thế của người phụ nữ mà thậm chí còn làm gia tăng thêm sự bất bình đẳng giới như: nhiều phụ nữ phải kết hôn sớm hơn, tỷ lệ ly hôn và tái hôn của phụ nữ sẽ tăng cao, tình trạng bạo hành giới, mua dâm, mua bán phụ nữ sẽ gia tăng,... Vì thế tỷ số giới tính khi sinh được coi là một trong những chỉ báo quan trọng để đánh giá mức độ bình đẳng giới.

Theo các nhà khoa học xã hội, tác động chính của hiện tượng mất cân bằng giới tính sẽ liên quan tới quá trình hình thành và cấu trúc gia đình, đặc biệt là hệ thống hôn nhân. Nam giới trẻ tuổi sẽ bị dư thừa so với tỷ lệ nữ giới đang giảm dần trong cùng một thế hệ, và kết quả là họ có thể phải đối mặt với những khó khăn nghiêm trọng khi tìm kiếm bạn đời. Sẽ diễn ra tình trạng trì hoãn hôn nhân trong nam giới hoặc gia tăng tỷ lệ sống độc thân. Ðiều này sẽ tác động ngược lại truyền thống gia đình phụ hệ (theo họ cha) trong tương lai. Một tỷ lệ lớn nam giới độc thân sẽ không thể duy trì gia đình phụ hệ như trước đây. Nếu không có can thiệp hiệu quả để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh thì sau 20 năm nữa Việt Nam sẽ có 4,3 triệu thanh niên ít có cơ hội lấy được vợ trong nước. Dù làm tốt can thiệp để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh thì con số đó cũng còn tới 2,3 triệu.

Mất cân bằng giới tính khi sinh của Hà Nội hiện vẫn nằm trong mức báo động. Muốn kiểm soát đòi hỏi phải kiên trì, bền bỉ vì đây là vấn đề liên quan đến văn hóa, nhận thức của mỗi người dân. Nhiều địa phương trên địa bàn thành phố đã có sáng kiến rà soát từng nhà, từng đối tượng trong diện sinh đẻ để vận động ký cam kết không sinh con thứ ba; vận động và quản lý tốt các cặp vợ chồng có nguy cơ sinh con thứ ba cao như những vợ chồng có con một bề...

Trong thời gian tới, Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình thành phố tiếp tục chú trọng tuyên truyền tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh của các quận, huyện, thị xã hiện nay. Trong đó, chú trọng loại hình tư vấn đối thoại trực tiếp với các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ, vị thành niên, các gia đình sinh con một bề.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Tim thai có thể dự đoán giới tính em bé không?

Ngọc Mai - Theo Tuoitrethudo

Từ khóa:

Bình luận

Tin mới

07/04/2026

Phòng ngừa loãng xương: Bí quyết xương chắc khỏe tuổi trung niên

Loãng xương là một bệnh lý diễn tiến âm thầm do lão hóa, làm suy yếu cấu trúc xương, khiến xương trở nên giòn và dễ gãy, với hậu quả nghiêm trọng nhất là tăng nguy cơ gãy xương ở các vị trí quan trọng như cổ xương đùi, gây đau đớn và mất khả năng vận động.
06/04/2026

5 loại đồ uống hỗ trợ cơ thể sản sinh collagen tự nhiên

Collagen là một loại protein quan trọng giúp duy trì sức khỏe da, tóc và khớp nhưng cơ thể chúng ta sẽ sản sinh ít collagen hơn khi già đi. Việc bổ sung một số loại đồ uống dưới đây có thể hỗ trợ cơ thể sản sinh collagen tự nhiên và làm chậm quá trình lão hóa.
06/04/2026

Mẹo giúp tăng cường năng lượng và cải thiện tâm trạng khi về già

Khi tuổi tác tăng lên, bạn sẽ có thêm trí tuệ, cái nhìn sâu sắc hơn, và tất nhiên, những thay đổi có thể làm bạn mất đi năng lượng.
05/04/2026

Chất 6-BAP dùng để ủ giá đỗ có an toàn không?

Thông tin về việc một số cơ sở sử dụng chất 6-BAP để ủ giá đỗ đã khiến nhiều người lo lắng. Vậy 6-BAP là gì?
05/04/2026

5 lợi ích tuyệt vời của nước vo gạo với mái tóc

Từ xa xưa, phụ nữ Việt Nam đã biết tận dụng nước vo gạo như một bí quyết để duy trì mái tóc dài, đen mượt và óng ả. Phương pháp làm đẹp truyền thống này được nhiều nghiên cứu hiện đại công nhận về hiệu quả phục hồi, nuôi dưỡng tóc vượt trội.
05/04/2026

Ăn thịt lợn nhiễm Dịch tả châu Phi: Có an toàn không?

Dịch tả lợn châu Phi đã được ghi nhận tại hơn 50 quốc gia, với tỷ lệ chết trên đàn lợn có thể lên tới gần 100% theo Tổ chức Thú y Thế giới. Tại Việt Nam, trong giai đoạn bùng phát mạnh, hơn 6 triệu con lợn đã bị tiêu hủy theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn.
05/04/2026

Những điều cần biết về sốt siêu vi

Sốt siêu vi (hay sốt virus) là tình trạng cơ thể bị sốt mà nguyên nhân là do virus gây ra. Cùng tìm hiểu về sốt siêu vi, các triệu chứng phổ biến và các phương pháp điều trị sốt siêu vi qua bài viết sau đây!
04/04/2026

5 thức uống giàu chất điện giải giúp bù nước hiệu quả

Chất điện giải (như natri, kali, magiê...) giữ vai trò then chốt trong cân bằng nước và chức năng cơ thể. Dùng các thức uống giàu chất điện giải phù hợp giúp ngăn ngừa mất nước, hỗ trợ hoạt động thể chất và duy trì sức khỏe trong điều kiện nắng nóng, vận động mạnh…