Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Giáo dục giới tính và tình dục cho trẻ nhỏ

Giáo dục tình dục và giới tính nên bắt đầu sớm, từ lúc trẻ tò mò về cơ thể của mình là một xu hướng mới trong bối cảnh việc lạm dụng tình dục ở trẻ em đang có dấu hiệu tăng lên cả về cường độ và mức độ. Dưới đây là một số lời khuyên để cho các bậc phụ huynh biết cách giáo dục con trẻ mình về tình dục và giới tính

Chủ đề về tình dục luôn là một chủ đề nhạy cảm, bố mẹ luôn tránh nói về việc đó trước mặt trẻ con. Thường bố mẹ sẽ nghĩ con mình còn quá bé để tiếp thu được những điều tế nhị này nhưng điều đó không hẳn đã đúng. Giáo dục giới tính có thể bắt đầu từ bất cứ thời điểm nào và đặc biệt nên bắt đầu từ lúc con bạn bắt đầu biết đặt câu hỏi.

Bắt đầu khám phá từ rất sớm

Khi trẻ em học cách đi học và nói chuyện, chúng bắt đầu tìm hiểu về cơ thể của chính chúng. Đó là thời điểm bạn nên bắt đầu cởi mở về việc giáo dục giới tính và tình dục với con trẻ, bắt đầu từ việc dạy chúng về bộ phận sinh dục của nam và nữ, có lẽ lúc thích hợp là lúc khi bạn đang tắm cho trẻ. Nếu con bạn đang tò mò về những bộ phận trên cơ thể, hãy sẵn sàng giải đáp hết thắc mắc của trẻ. Đây cũng là thời điểm tốt để nói về những bộ phận nhạy cảm.

Khi con bạn hỏi những câu hỏi về cơ thể của mình bạn đừng lảng tránh, đừng cười khúc khích hay xấu hổ, bạn nên trả lời thẳng thắn, trực tiếp và mức độ kiến thức phải phù hợp với độ tuổi của con bạn.

Những vấn đề về sự tự khám phá

Nhiều trẻ thể hiện sự tò mò tình dục tự nhiên của trẻ thông qua việc tự khám phá, các cậu bé có thể sờ dương vật hoặc kéo dương vật, các cô bé thì thường sờ bộ phận sinh dục. Bạn cũng nên dạy con rằng việc thủ dâm là một việc bình thường nhưng nó là việc riêng tư cần giữ kín. Nếu con bạn bắt đầu thủ dâm ở nơi công cộng, cố gắng đánh lạc hướng chúng, nếu vẫn không có tác dụng thì bạn buộc phải nhắc nhở con mình đó là việc riêng tư.

Đôi khi thủ dâm có thể chỉ là một vấn đề trong cuộc sống của đứa trẻ nhưng cũng có thể là dấu hiệu của việc không nhận được sự quân tâm của bố mẹ đúng mức hoặc nghiêm trọng hơn đó là vấn đề bị lạm dụng tình dục.

Bạn cũng nên trao đổi với con về việc không ai được phép chạm vào bộ phận sinh dục của con bạn mà không được phép của chúng và chúng nên thông báo với người lớn về việc có ai đó cố tình, cố ý chạm vào bộ phận sinh dục của trẻ.

Những sự tò mò về giới

Độ tuổi từ 3-4 trẻ bắt đầu có ý thức về giới tính, nghĩa là chúng bắt đầu nhận ra sự khác biệt giữa nam và nữ. Như là một sự tò mò rất bản năng chúng có thể chơi trò “bác sỹ” để khám phá và xem xét bộ phận sinh dục của nhau. Việc tự khám phá giới tính lẫn nhau ở trẻ nhỏ không phải là điều gì quá xấu nhưng bạn nên hạn chế những trò chơi kiểu như thế này.

Hàng ngày là mấu chốt

Giáo dục về tình dục và giới tính không phải là cuộc nói chuyện từ một phía và trong một chốc một nhát, việc giáo dục  nên có sự phản hồi từ cả phái con bạn và nên được thực hiện thường xuyên, hàng ngày.

Nếu gia đình bạn sắp sửa có thêm em bé, hãy nhân cơ hội này để nói với đứa trẻ về việc em bé được hình thành như thế nào và sự phát triển của một em bé là một điều kỳ diệu. Nếu con bạn muốn biết nhiều hơn về việc em bé hình thành như thế nào hoặc em bé được sinh ra như thế nào thì hãy cố gắng cung cấp thêm nhiều thông tin hơn cho trẻ.

Ví dụ về  những vấn đề trẻ hay thắc mắc:

  • Làm thế nào mà em bé lại ở trong bụng của mẹ?

Bạn có thể nói “À bố và mẹ có những cách đặc biệt để tạo ra em bé trong bụng mẹ” 

  • Em bé được sinh ra bằng cách nào?

Với một vài đứa trẻ bạn có thể nói là “ bác sỹ và y tá sẽ giúp em bé ra khi em bé sẵn sàng”; nhưng với một vài đứa trẻ như vậy là chưa đủ thì bạn có thể trả lời thẳng thắn “ mẹ sẽ sinh em bé qua đường âm đạo”

  • Tại sao không phải ai cũng có dương vật?

Khi gặp câu hỏi này hãy cố gắng trả lời một cách đơn giản như sau : “ cơ thể con trai và con gái là khác nhau”

  • Tại sao lại mọc lông ở vùng kín? 

Đơn giản luôn luôn hiệu quả, bạn nên có một câu trả lời ngắn gọn cho câu hỏi này như sau“ cơ thể chúng ta sẽ thay đổi khi chúng ta lớn lên” hoặc “ con trai sẽ mọc lông ở gần dương vật và con gái sẽ mọc lông ở gần âm đạo” cho những đứa trẻ muốn biết nhiều hơn.

Theo thời gian con bạn lớn lên, chúng sẽ đặt càng nhiều câu hỏi hơn và bạn càng phải trả lời chi tiết hơn và nhiều hơn. Hãy tìm cách trả lời cụ thể nhất nhưng đơn giản nhất. Thậm chí bạn thấy không thoải mái khi trả lời những vấn đề liên quan đến tình dục, giới tính khi con bạn còn nhỏ thì hãy tự nhủ rằng bạn đang đặt một nền tảng cởi mở về các vấn đề đó cho con bạn vào những năm tiếp theo.

Bs.Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Mayoclinic
Bình luận
Tin mới
  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

Xem thêm