Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lợi ích sức khỏe của Cà phê và Trà dưới góc nhìn khoa học

Bên cạnh nước lọc, cà phê và trà là hai thức uống được yêu thích nhất trên toàn thế giới. Cả hai đều chứa những hợp chất có thể hỗ trợ đắc lực cho sức khỏe.

Bản chất và nguồn gốc cơ bản của Cà phê và Trà

  • Cà phê: Hạt cà phê mọc trên các loại cây có hoa được tìm thấy tại hơn 50 quốc gia trên thế giới, bao gồm cả Mỹ (Hawaii). Chúng được rang, xay, sau đó đem đun sôi, pha nhỏ giọt, hấp hoặc ngâm để tạo thành cà phê - tùy thuộc vào nơi bạn sống và sở thích cá nhân của bạn.
  • Trà: Hơn hai phần ba dân số thế giới uống loại thức uống này, vốn được làm từ lá của một loại bụi cây có tên gọi là Camellia sinensis. Thông thường, bạn sẽ ngâm lá trà trong nước nóng đang bốc hơi vài phút, sau đó thưởng thức trà khi còn nóng hoặc dùng chung với đá

Sự khác biệt giữa Trà Xanh, Trà Ô Long và Trà Đen

Các nhà sản xuất trà tiến hành làm khô và vò nát lá trà để làm giải phóng lớp dầu bên trong, sau đó họ có thể để chúng tiếp xúc với không khí trong một khoảng thời gian, tùy thuộc vào loại trà muốn làm. Quá trình này được gọi là "lên men" - một phản ứng hóa học ảnh hưởng đến hương vị của lá trà và chuyển chúng sang màu nâu. Lá trà càng tiếp xúc với không khí lâu thì hàm lượng caffeine càng cao.

  • Trà xanh sử dụng lá trà hoàn toàn không qua lên men, đó là lý do tại sao nó gần như không có caffeine.
  • Trà Ô Long sử dụng lá trà được lên men trong một khoảng thời gian vừa phải.
  • Trà đen sở hữu những lá trà được lên men trong thời gian lâu nhất.

Cơ chế chống lại các gốc tự do của cơ thể

Các gốc tự do là những hóa chất có thể hủy hoại các tế bào của bạn, dẫn đến các tình trạng bệnh tật và ốm đau. Cơ thể bạn tự sản sinh ra chúng khi chuyển hóa một số loại thực phẩm thành năng lượng và khi ánh nắng mặt trời chiếu vào da. Bạn cũng có thể dung nạp chúng từ những thứ bạn ăn và uống hàng ngày. Trà và cà phê giúp cơ thể bạn chiến đấu chống lại các gốc tự do này bằng chính những hóa chất của riêng chúng, được gọi là các chất chống oxy hóa.

Những lợi ích sức khỏe cụ thể khi sử dụng trà/cà phê

Việc sử dụng trà và cà phê đúng cách mang lại những tác động tích cực đến nhiều cơ quan khác nhau trong cơ thể:

  • Bệnh tiểu đường Type 2: Cả trà và cà phê đều liên quan đến việc làm giảm tỷ lệ mắc tình trạng này - căn bệnh ảnh hưởng đến cách cơ thể sử dụng đường trong máu (glucose) để làm năng lượng. Cà phê chứa rất nhiều một loại chất chống oxy hóa nhất định giúp giữ lượng đường trong máu thấp hơn và ổn định hơn - đây vốn là thách thức chính của bệnh tiểu đường. Trong khi đó, các chất chống oxy hóa từ trà có thể giúp cơ thể bạn xử lý đường trong máu tốt hơn.
  • Bệnh Parkinson: Cà phê và trà có thể giúp chống lại căn bệnh nghiêm trọng này - chứng bệnh tấn công các tế bào thần kinh trong não và khiến bạn gặp khó khăn trong việc vận động. Một số nghiên cứu cho thấy caffeine có thể làm dịu các triệu chứng khởi phát sớm của Parkinson, trong khi các nghiên cứu khác chỉ ra rằng uống cà phê và trà có thể giúp bảo vệ não bộ của bạn khỏi căn bệnh này ngay từ đầu.
  • Bệnh tim mạch: Các bác sĩ từng nghĩ rằng những người mắc bệnh này nên cắt giảm trà và cà phê vì có chứa caffeine, nhưng hiện nay có vẻ như chúng lại giúp bảo vệ bạn. Trong một nghiên cứu, những người uống từ 3 đến 5 tách cà phê mỗi ngày có ít nguy cơ bị tích tụ canxi trong các mạch máu mang máu đến cơ tim hơn. Điều đó có thể đồng nghĩa với việc tỷ lệ mắc bệnh tim sẽ thấp hơn.
  • Bệnh gan: Gan là một cơ quan khác có khả năng được hưởng lợi từ ly cà phê buổi sáng của bạn. Uống từ 3 tách cà phê trở lên mỗi ngày có thể làm giảm khả năng mắc bệnh gan mãn tính, xơ gan và ung thư gan - và nó có thể là một phương thuốc thay thế cho những người đang gặp phải các vấn đề này. Cà phê có chứa hơn 100 hợp chất hóa học khác nhau, và các nhà khoa học đang cố gắng tìm hiểu xem chúng làm gì cũng như cách chúng phối hợp với nhau để giúp ích cho gan của bạn như thế nào.
  • Đột quỵ: Hiện tượng này xảy ra khi máu bị cắt bứt khỏi một vùng nhất định trong não của bạn, và một tách cà phê hoặc trà mỗi ngày có thể làm giảm nguy cơ gặp phải tình trạng này. Lý do có thể là vì cà phê có thể làm dịu chứng viêm và giúp kiểm soát lượng đường trong máu của bạn. Ngoài ra, việc uống trà đen cũng liên quan đến việc làm hạ huyết áp, giúp bạn ít có nguy cơ bị đột quỵ hơn.
  • Bệnh ung thư: Cà phê và trà xanh có thể giúp ngăn ngừa ung thư vú và ung thư tuyến tiền liệt, trong khi tất cả các loại trà đều có thể bảo vệ bạn chống lại các loại ung thư ảnh hưởng đến buồng trứng và dạ dày. Các nhà nghiên cứu tin rằng các chất chống oxy hóa trong trà, bao gồm cả những chất được gọi là polyphenols, chính là yếu tố mang lại lợi ích này.
  • Bệnh Alzheimer: Rối loạn này tấn công các tế bào thần kinh của não (neurons) - nó có thể gây suy giảm trí nhớ và làm thay đổi các mô thức suy nghĩ cũng như hành vi. Cà phê chứa các chất chống oxy hóa có thể giúp bảo vệ các tế bào thần kinh, và trà xanh chứa một số chất có thể giúp ngăn ngừa các cụm protein được cho là nguyên nhân gây ra căn bệnh này.
  • Sỏi mật: Đây là những mảnh nhỏ chứa cholesterol cứng và các chất khác hình thành trong túi mật của bạn - một cơ quan nhỏ hình quả lê nằm gần bụng hỗ trợ cho việc tiêu hóa. Đôi khi chúng có thể gây ra những cơn đau nghiêm trọng và các vấn đề sức khỏe nếu không được điều trị. Nhưng cà phê có thể làm giảm khả năng bạn mắc phải chúng vì nó giúp di chuyển chất lỏng đi qua túi mật, khiến cholesterol ít có nguy cơ kết tinh thành sỏi mật hơn.
  • Giảm cân: Nếu bạn uống các loại thức uống có hàm lượng calo thấp như cà phê và trà thay vì các loại nước chứa nhiều đường, bạn có thể thấy việc giảm cân trở nên dễ dàng hơn. Chúng có thể mang lại cho bạn một nguồn năng lượng sảng khoái, thỏa mãn mà gần như không chứa calo. Tất nhiên, điều đó sẽ không có tác dụng nếu bạn cho thêm một đống đường và kem - vì vậy hãy trung thành với cách pha chế cơ bản bản nhất.

Những hệ lụy sức khỏe khi lạm dụng quá mức

Mặc dù có những lợi ích sức khỏe tuyệt, việc nạp quá nhiều caffeine vào cơ thể có thể gây ra những phản ứng ngược tiêu cực:

  • Ảnh hưởng tâm lý và giấc ngủ: Quá nhiều caffeine có thể khiến bạn cảm thấy lo lắng, bồn chồn hoặc dễ gắt gỏng, đồng thời gây khó ngủ.
  • Suy giảm sức khỏe xương khớp: Việc lạm dụng caffeine cũng có thể làm giảm khả năng giữ canxi của cơ thể bạn, điều này có thể dẫn đến rạn nứt hoặc gãy xương (vì canxi là chất giữ cho xương chắc khỏe).

Lời khuyên của chuyên gia

Việc lựa chọn sử dụng trà hay cà phê đều cần sự hiểu biết và lắng nghe chính cơ thể mình. Việc một người lạm dụng cực đoan các thức uống này để đổi lấy sự tỉnh táo tức thì, nhưng lại phải đánh đổi bằng sức khỏe của hệ thần kinh, giấc ngủ và sự chắc khỏe của xương khớp là một sự lựa chọn không xứng đáng. Hãy chủ động trao đổi với bác sĩ của bạn nếu bạn có những câu hỏi hoặc thắc mắc cụ thể về việc hàm lượng bao nhiêu là quá nhiều đối với giới hạn của riêng bản thân bạn. Chỉ khi bạn thấu hiểu liều lượng và sử dụng khoa học, các thức uống này mới thực sự phát huy trọn vẹn giá trị và mang lại bệ phóng sức khỏe tốt nhất cho cuộc sống của bạn.

https://www.webmd.com/food-recipes/ss/slideshow-all-about-matcha

Bình luận
Tin mới
  • 23/09/2026

    Lợi ích sức khỏe của Cà phê và Trà dưới góc nhìn khoa học

    Bên cạnh nước lọc, cà phê và trà là hai thức uống được yêu thích nhất trên toàn thế giới. Cả hai đều chứa những hợp chất có thể hỗ trợ đắc lực cho sức khỏe.

  • 23/09/2026

    Hội nghị khoa học "Nghiên cứu và ứng dụng trong y học"

    Tại Hội nghị khoa học năm 2026 với chủ đề “Nghiên cứu và ứng dụng trong y học” do Tổng hội Y học Việt Nam tổ chức, các chuyên gia đã cập nhật nhiều nghiên cứu, tiến bộ mới trong dự phòng và điều trị bệnh.

  • 22/09/2026

    Nhịn ăn gián đoạn trong phòng các bệnh mạn tính và rối loạn chuyển hóa

    Nhịn ăn là phương pháp được áp dụng từ lâu đời, dưới nhiều hình thức khác nhau… chúng còn phổ biến trong một sô tôn giáo, hoặc được áp dụng trong một số biện pháp phòng và điều trị bệnh mạn tính, rối loạn chuyển hóa

  • 22/09/2026

    Có nên bổ sung biotin để kích thích mọc tóc?

    Biotin được nhiều người truyền tai như một giải pháp giúp tóc mọc dày, chắc khỏe hơn. Vậy nên dùng chất dinh dưỡng này như thế nào?

  • 22/09/2026

    Trung thu hiện đại: Giữ trọn truyền thống, sống khỏe mỗi ngày

    Tết Trung thu là dịp lễ thiêng liêng của tình thân và sự sum vầy. Tuy nhiên, trước những thay đổi của cuộc sống hiện đại, việc làm thế nào để vừa gìn giữ nét đẹp truyền thống, vừa đảm bảo chế độ ăn uống khoa học, lành mạnh cho cả nhà đang là mối quan tâm của nhiều gia đình. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin và đưa ra những lời khuyên hữu ích ngay sau đây.

  • 21/09/2026

    WHO: khó khăn trong triển khai mục tiêu bao phủ tiêm chủng hiện nay trên toàn cầu

    Tiêm chủng là một trong những can thiệp y tế công cộng thành công và có hiệu quả nhất hiện nay, giúp cứu sống hàng triệu người mỗi năm. Tuy nhiên, tỉ lệ bao phủ vaccine toàn cầu đang gặp nhiều thách thức. Việc đảm bảo mọi trẻ em đều được tiêm chủng đầy đủ không chỉ bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn xây dựng một cộng đồng an toàn, đẩy lùi dịch bệnh.

  • 21/09/2026

    Loại quả giàu kali hơn chuối và chứa nhiều dinh dưỡng bất ngờ

    Nhiều người thường ăn chuối để bổ sung kali. Tuy nhiên, quả ổi cũng chứa nhiều kali, vitamin C, đồng thời nổi bật với hàm lượng chất xơ và nhiều dưỡng chất khác.

  • 21/09/2026

    Bí quyết ăn hải sản an toàn khi đi biển

    Thưởng thức hải sản tươi ngon là trải nghiệm không thể thiếu khi đi biển vì chúng mang lại hương vị đại dương đặc trưng cùng nguồn dinh dưỡng dồi dào, tuy nhiên loại thực phẩm này cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro về ngộ độc và dị ứng nếu không được lựa chọn, bảo quản và chế biến đúng cách.

Xem thêm