Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lão hóa da và các vấn đề thường gặp

Lão hóa da là một quá trình tự nhiên của cơ thể với sự suy giảm về cấu trúc, chức năng và độ đàn hồi của da theo thời gian.

Lão hóa da xảy không loại trừ một ai vì đây là một tiến trình mặc định của cuộc sống.

Quá trình lão hoá xảy ra trong tất cả các lớp da và những thay đổi trong các lớp này sẽ thể hiện lên bề mặt da như là các dấu hiệu của lão hóa. Khi cơ thể già đi, quá trình tăng sinh cũng như tái tạo tế bào chậm dần và sự sản sinh lipid bị suy giảm khiến cho làn da bị thô ráp và sần sùi hơn.

Nguyên nhân dẫn đến lão hóa da

Có 2 nhóm chính là yếu tố nội sinh và yếu tố ngoại sinh. Trong đó, yếu tố nội sinh là nhóm nguyên nhân không thể tránh và thay đổi được; yếu tố ngoại sinh là yếu tố có thể phòng ngừa được.

Yếu tố nội sinh là các yếu tố bên trong cơ thể gây nên quá trình lão hóa gồm yếu tố di truyền, sự thay đổi các hormon theo thời gian và tình trạng bệnh lý của cơ thể.

Yếu tố ngoại sinh là các yếu tố gây lão hóa từ bên ngoài cơ thể, có rất nhiều yếu tố nhưng quan trọng và thường ảnh hưởng đến quá trình lão hóa da nhất đó là ánh nắng mặt trời. Khi tiếp xúc trực tiếp hay làm việc dưới ánh nắng mặt trời thường xuyên mà không bảo vệ hay che chắn da kỹ, tốc độ lão hóa da sẽ tăng lên gấp nhiều lần. Ánh nắng mặt trời gây rối loạn hoạt động và tổn thương tế bào qua tạo các gốc oxy hóa tự do, đồng thời cũng gây phá vỡ cấu trúc da và làm tăng những men tiêu collagen làm giảm collagen, độ đàn hồi của da. Đáng chú ý nhất trong nhóm yếu tố ngoại sinh và cũng là nhóm thủ phạm chính gây lão hóa da sớm rất phổ biến nói chung đó là việc sử dụng bừa bãi các sản phẩm tiếp xúc trên da như kem tẩy trắng, kem bôi dưỡng, kem trộn, kem đặc... không rõ nguồn gốc.

Các dấu hiệu lão hóa da.

Nhận biết da bị lão hóa

Lão hóa da là do các collagen và elastin trong da giảm dần, làm cho da giảm săn chắc và độ đàn hồi kém hơn. Sự sinh sản tế bào cũng chậm dần lại, cho nên lão hóa da sẽ tiến triển tích lũy dần theo thời gian.

Các dấu hiệu lão hóa da sẽ ngày càng tăng lên cùng thời gian, khi da lão hóa sẽ có 3 biểu hiện chính:

Bề mặt da khô, thô ráp: Do các tế bào giảm khả năng giữ nước, các tế bào chết trên bề mặt da có xu hướng kết dính lại làm da có xu hướng khô và thô ráp, dần dần làm da không còn mượt mà nữa.

Rối loạn sắc tố da: Nhẹ thì thấy da xỉn màu mất độ sáng hồng, nặng thì có những đốm tăng sắc tố xen kẽ là những đốm giảm sắc tố mà người ta hay gọi là "đồi mồi".

Da chảy nhão, có nhiều nếp nhăn: Các sợi đàn hồi trong da dày, dễ đứt gãy và chảy nhão. Điều này làm da mất độ đàn hồi, chảy nhão và hình thành nếp nhăn. Da vùng mắt là một trong những nơi đầu tiên dễ hình thành nếp nhăn khi da bị lão hóa.

Một dấu hiệu nữa cũng thường xảy ra là sự tích và tiêu mỡ ở một số vùng. Ví dụ như mỡ ở lưng bàn tay bàn chân thì tiêu đi trong khi mỡ được tích lũy nhiều ở vùng eo, mông,...

Càng sớm quan tâm, càng chậm lão hóa

Khi cơ thể già đi, quá trình tăng sinh cũng như tái tạo tế bào chậm dần và sự sản sinh lipid bị suy giảm khiến cho làn da bị thô ráp và sần sùi hơn.

Ngoài ra, từ độ tuổi 25 trở đi, mỗi năm làn da bị mất đi 1% lượng collagen. Độ đàn hồi của da suy giảm và các nếp nhăn, tình trạng chảy xệ, chùng nhão da xuất hiện... nhưng nổi bật hơn cả là vấn đề về sắc tố da với các thương tổn sạm nám, đốm nâu..., đặc biệt trên da vùng “mặt tiền”. Trong đó, chống nắng là một phương pháp hiệu quả và quan trọng giúp ngăn ngừa tình trạng lão hóa da sớm. Nên bôi kem chống nắng phổ rộng có chỉ số SPF từ 30 trở lên, bảo vệ vật lý gồm dùng nón, mắt kính, ô, găng vớ, quần áo, khẩu trang vải khi ra ngoài trời nắng và hạn chế ra nắng nhất là từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều.

Hiện tại chưa có giải pháp nào hữu hiệu để giúp làm chậm hoặc dừng lại tiến trình lão hóa nội sinh, nhưng có thể ngăn ngừa tình trạng lão hóa da sớm do các yếu tố môi trường.

Ngoài ra, cần có chế độ sinh hoạt, nghỉ ngơi và làm việc hợp lý như không thức khuya, không hút thuốc lá, tập thể dục thể thao thường xuyên, uống nhiều nước để giúp ngăn ngừa tình trạng lão hóa da.

Cũng cần chú ý đến lượng nước đưa vào cơ thể và tránh ăn quá nhiều chất ngọt. Chăm sóc da đúng cách. Massage và đắp mặt nạ là phương pháp thường được lựa chọn nhiều nhất để duy trì làn da đẹp. Cần lưu ý động tác massage phải đúng cách, nếu không sẽ bị phản tác dụng.

Ngoài ra còn nhiều phương pháp khác như kem dưỡng, hoặc sử dụng máy cho da thở oxy, đưa dưỡng chất trực tiếp vào da như vitamin C, E, tế bào gốc… Cung cấp các chất giúp làm chậm lão hóa bằng các viên uống bổ sung như vitamin E, A, C, selenium,… Tuy nhiên cần cẩn thận, tránh tình trạng uống quá liều, nên tham khảo, tư vấn cẩn thận trước khi sử dụng.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: 4 mặt nạ giúp ngăn ngừa lão hóa da từ trái cây mùa hè

TS.BS. Lê Thái Vân - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

Xem thêm