Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Giải mã chứng thượng mã phong - nỗi ám ảnh của đàn ông

Thượng mã phong là từ dân gian dùng để mô tả trạng thái trúng phong hay trúng gió khi quan hệ tình dục.

Ảnh minh họa: Menshealth.

Các bác sĩ giải thích, thông thường thượng mã phong xuất hiện sau khi đàn ông xuất tinh, người đột nhiên biến sắc, mặt trắng bệch, hơi thở ngắn và gấp, lạnh, tay chân co giật, nguy cơ tử vong rất cao. Y học hiện đại giải thích đây là tình trạng sốc trong khi quan hệ tình dục. Biến cố này phát xuất từ não hoặc tim, thường xảy ra ở nam giới hơn nữ.

Biến cố thượng mã phong là tình trạng cấp cứu tối khẩn cấp. Trước hết, đòi hỏi người bạn tình phải hết sức bình tĩnh, nhẹ nhàng đặt nạn nhân ở tư thế nằm, đầu thấp, trên mặt phẳng cứng, kiểm tra hô hấp và mạch cổ. Lưu ý: Tuyệt đối không đặt nằm trên nệm.

Nạn nhân hô hấp yếu hoặc ngưng thở, cần hà hơi, thổi ngạt. Trong trường hợp thấy tim ngưng đập phải ấn tim ngoài lồng ngực. Thượng mã phong dù ở bất cứ hoàn cảnh nào cũng phải cấp cứu ngay, cần gọi người xung quanh trợ giúp, gọi xe cấp cứu và chuyển đến bệnh viện. Nếu chậm trễ, người bệnh sẽ ngừng tim, ngưng thở không hồi phục được và gây các di chứng nặng nề về sau, thậm chí tử vong.

Trong một số trường hợp, bệnh nhân được sơ cấp cứu thành công, đã tỉnh lại vẫn phải đưa đi bệnh viện để đề phòng biến cố tim mạch hay não tái diễn. Cần phải tìm ra nguyên nhân chính xác gây ra thượng mã phong là bệnh lý gì để điều trị triệt để, nếu không bệnh rất dễ tái phát và gây ám ảnh khiến nạn nhân không dám quan hệ tình dục nữa.

Y học ghi nhận thượng mã phong rất hay gặp ở nam giới có các bệnh mạn tính nền như cao huyết áp, đái tháo đường, gút. Người béo phì tăng cholesterol máu cũng có nguy cơ cao. 

Các nhà nghiên cứu lý giải nguyên nhân như sau: Khi ân ái, các khối cơ trong người dồn lực liên tục cho việc giao hợp. Đến khi xuất tinh xong, dưới tác động của endorphin, prolactin khiến cơ thể sảng khoái và thả lỏng. Sự biến đổi này đối với người bình thường thì không sao nhưng đối với nam giới có yếu tố nguy cơ do bệnh lý lâu năm thì dễ dẫn đến thượng mã phong.

Tình trạng trên cũng có thể xảy ra ở người khỏe mạnh nhưng đang bị nhiễm siêu vi, cảm cúm nên yếu sức hoặc quan hệ trong tình trạng thần kinh căng thẳng do áp lực công việc, xã hội. Vài trường hợp quý ông khỏe mạnh nhưng gắng sức quan hệ quá nhiều có thể dẫn đến thượng mã phong.

Y văn thế giới ghi nhận chứng thượng mã phong hay gặp nhất ở các cặp nam nữ mới cưới, đàn ông xa vợ lâu ngày mới quan hệ lại, cố gắng "yêu" nhiều dù đang mắc bệnh mạn tính. Đã có nhiều trường hợp tai nạn xảy ra trong đêm tân hôn, chú rể qua đời, cô dâu trở thành góa phụ và còn bị mang tiếng là sát phu. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy đa phần nạn nhân trong ngày cưới uống quá nhiều bia rượu lại căng thẳng tinh thần mà còn ham muốn cố gắng quan hệ nên xảy ra sự cố chứ không phải lỗi tại người vợ.

Theo một nghiên cứu của Trung tâm pháp y hình sự tại Frankfurt, Đức, cứ khoảng 30.000 ca khám nghiệm tử thi có 60 người chết trong lúc làm tình, đa số là đàn ông. Theo thống kê hầu hết ca thượng mã phong xảy ra trong lúc làm tình với người yêu mới hoặc bồ nhí chứ không phải với vợ.

Minh Đức - Thi Trân - Theo Vnexpress
Bình luận
Tin mới
  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

Xem thêm