Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dự phòng và điều trị chuột rút

Mặc dù chuột rút gần như vô hại và không gây ra các chấn thương, nhưng cảm giác đau là cảm giác rất phổ biến khi bị chuột rút. Chuột rút (hiện tượng co rút cơ) là một cảm giác đau cơ bất ngờ, không tự chủ, kéo dài trong một khoảng thời gian ngắn.

Dự phòng và điều trị chuột rút

Chuột rút có thể xảy ra ở bất cứ khối cơ nào, vào bất cứ thời điểm nào nhưng thường xảy ra ở vùng cơ đùi, cơ bắp chân, hoặc bàn chân, thường xảy ra khi bạn đang nằm trên giường, khi đang chơi thể thao hoặc đang luyện tập thể chất. Hãy cùng tìm hiểu cách dự phòng và điều trị chuột rút

Chuột rút bắp chân vào giữa đêm thường xảy ra khi bạn đang ngủ, là hậu quả của việc co thắt cơ ở bắp chân do duỗi bàn chân hoặc do đặt sai vị trí chân khi nằm. Các vận động viên bơi lội, những người thường xuyên phải duỗi thẳng bàn chân là những người thường bị chuột rút bắp chân. Một nghiên cứu chỉ ra rằng khoảng 70% số người trên 50 tuổi bị chuột rút chân vào ban đêm. Nói chung, khi bạn càng lớn tuổi, bạn sẽ bị chuột rút nhiều hơn.

Triệu chứng của chuột rút

Đau nhói, co rút, đau thắt ở một cơ bắp

Trong những trường hợp chuột rút nghiêm trọng, có thể nhìn thấy sự co giật của cơ ở ngay dưới da.

Nguyên nhân của chuột rút

Chuột rút vẫn còn là một điều bí ẩn và chưa thể lý giải được chính xác tại sao nó lại xảy ra. Vận động nhiều hoặc không vận động đều có thể gây ra chuột rút.

Rất nhiều yếu tố có thể gây ra hiện tượng chuột rút. Sự mất cân bằng điện giải trong máu (kali và natri) thường là hậu quả của việc ra mồ hôi quá mức và mất nước, có thể gây ra hiện tượng chuột rút. Một nguyên nhân phổ biến khác là do quá gắng sức hoặc do mỏi cơ, gây ra hiện tượng cơ co quá mức và/hoặc hìnht hành axit lactic ứ đọng trong cơ. Điều hòa kém cũng có thể gây ra hiện tượng chuột rút.

Nếu bạn luyện tập thể thao căng thẳng cả ngày, cơ bắp của bạn có thể sẽ co lại khi bạn ngủ và gây ra hiện tượng chuột rút. Tương tự như vậy, nếu bạn không quen với giày cao gót thì đi giày cao gót cũng có thể gây ra chuột rút. Một số loại thuốc, ví dụ như thuốc lợi tiểu dùng cho bệnh nhân tăng huyết áp, cũng có thể dẫn đến chuột rút.

Chuyện gì sẽ xảy ra nếu bạn không làm gì cả?

Những cơn chuột rút thông thường, thường xảy ra ở bắp chân hoặc bàn chân, không gây ra các ảnh hưởng lâu dài hoặc các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Nó sẽ kéo dài trong một vài phút và sẽ tự biến mất.

Các mẹo chữa chuột rút tại nhà.

Chặn đứng cơn đau: Với chuột rút bắp chân, hãy thả lỏng chân bằng cách dựng các ngón chân lên. Nằm xuống và kéo ngón chân và ức bàn chân về phía đầu gối có thể sẽ giúp bạn đỡ đau hơn. Cùng lúc đó, matxa nhẹ nhàng cơ bị đâu để được thư giãn hoàn toàn. Đối với hiện tượng chuột rút gân kheo, duỗi chân thẳng ra, nhẹ nhàng kéo căng các cơ bắp vùng gân kheo và matxa vùng cơ bị sưng nhẹ nhàng.

Chườm lạnh cơ: Chườm lạnh có thể làm giảm lượng máu đến cơ và do đó, có thể làm cơ thư giãn hơn.

Thay đổi thói quen khi đi đứng: Đặt toàn bộ trọng lượng cơ thể lên gót chân có thể làm giảm hiện tượng chuột rút ở chân

Uống nước: Uống nước có thể giúp bù lại lượng dịch đã mất do vã mồ hôi quá mức, hiện tượng thường gặp khi chạy bộ đường dài dưới trời nắng. Nếu mất cân bằng điện giải, quá ít kali hoặc natri là nguyên nhân của hiện tượng chuột rút thì việc uống các loại đồ uống có chứa chất điện giải dành riêng cho thể thao có thể sẽ giúp ích cho bạn.  Tuy nhiên, đa số mọi người đều có thể có đủ lượng natri và kali từ bữa ăn hàng ngày, do vậy, uống bổ sung natri và kali là không cần thiết.

Có một bữa ăn cân đối: Ăn những thực phẩm giàu canxi và magie, ví dụ như rau có lá màu xanh, hoa quả tươi, các loại đậu, sữa, hạt vừng, gạo và yến mạch.

Cân nhắc khi sử dụng quinine: Trong rất nhiều năm, viên uống có chứa quinine sulfat là phương pháp chính để điều trị chuột rút bắp chân về đêm. Tuy nhiên, có rất ít bằng chứng chứng minh được rằng loại viên uống này là hiệu quả và an toàn. Một nghiên cứu còn chỉ ra rằng, các viên quinine được kê đơn có thể làm giảm tần suất bị chuột rút. Tuy nhiên, loại thuốc này cũng có rất nhiều tác dụng không mong muốn nghiêm trọng, đôi khi là chết người. Cục quản lý Dược phẩm và Thực phẩm Hoa Kỳ đã từng yêu cầu các nhà sản xuất không bán các viên uống này ra thị trường. Cũng có nhiều người ủng hộ việc uống viên uống bổ sung chloride và vitamin E để giảm chuột rút, nhưng một lần nữa, cũng chưa có bằng chứng nào chứng minh cho hiệu quả của việc này.

Dự phòng

Thay đổi thói quen khi ngủ: Nếu bạn thường bị chuột rút bắp chân về đêm, bạn không nên ngủ mà duỗi thẳng cả bàn chân ra và khi kéo dãn các cơ ở chân, không nên duỗi thẳng bàn chân. Ngủ nghiêm về một bên và không chui vào chăn quá chặt và trùm kín chăn bởi việc làm này có thể khiến các ngón chân của bạn gập lại.

Thường xuyên tập kéo dãn cơ: Đôi khi, hiện tượng chuột rút là không thể tránh được, nhưng thường xuyên tập các bài tập kéo dãn cơ bắp chân có thể giúp cơ của bạn khỏe hơn và có thể giúp giảm chuột rút trong thời gian ngắn.

Uống đủ nước trước và trong khi luyện tập: Trong thời tiết nóng nực, uống ít nhất 500ml nước trước khi luyện tập 2 tiếng và uống khoảng 250ml nước mỗi 10-20 phút trong khi luyện tập.

Kiểm tra các loại thuốc bạn đang dùng: Chuột rút thường xuyên có thể là do các loại thuốc bạn đang uống. Thuốc lợi tiểu dùng để hạ huyết áp thường gây ra hiện tượng chuột rút bởi laoị thuốc này làm giảm lượng kali trong cơ. Trao đổi với bác sỹ về việc đổi một loại thuốc khác và/hoặc uống bổ sung kali. Bạn cũng nên trao đổi với bác sỹ về việc tăng lượng kali thông qua các loại thực phẩm như chuối, cam và khoai tây.

Bổ sung muối: Nếu bạn không có đủ muối trong các bữa ăn, hãy thêm một chút muối khi nấu nướng, rắc chút muối vào thức ăn hoặc ăn các loại đồ ăn nhẹ có vị mặn như bánh quy mặn để giúp bạn khôi phục lại sự mất cân bằng trong cơ thể.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những điều cần biết về hiện tượng chuột rút

Bình luận
Tin mới
  • 09/11/2026

    Chứng vẽ da là gì?

    Chứng vẽ da (tên khoa học là dermatographia) là một tình trạng gây ra các vết nổi gồ lên trên da. Phản ứng này xuất hiện khi da bị gãi, cọ xát hoặc chịu áp lực. Các vết này thường tự biến mất trong vòng 30 phút mà không cần điều trị. Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau!

  • 09/11/2026

    Vì sao mùa đông dễ gây đột quỵ và nhồi máu cơ tim?

    Khi thời tiết chuyển lạnh, không chỉ làn da và hệ hô hấp chịu ảnh hưởng mà tim mạch cũng phải đối mặt với nhiều rủi ro nghiêm trọng. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mùa đông là thời điểm tỷ lệ đột quỵ và nhồi máu cơ tim tăng cao nhất trong năm.

  • 08/11/2026

    Cúm mùa khi giao mùa: Nhận diện sớm triệu chứng và biện pháp phòng ngừa chủ động

    Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm (Influenza virus) gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt vào thời điểm giao mùa khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển.

  • 08/11/2026

    Top 5 thực phẩm "vàng" nên dự trữ trong mùa mưa bão

    Mỗi khi mùa bão lũ tràn về, nguồn cung ứng thực phẩm và điện nước thường xuyên bị gián đoạn. Để giúp các gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe và đảm bảo dinh dưỡng trong những ngày thiên tai, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những gợi ý về việc chuẩn bị thực phẩm dự trữ mùa bão lũ an toàn và khoa học.

  • 07/11/2026

    Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về cũng là lúc hệ miễn dịch của trẻ nhỏ phải đối mặt với một thử thách lớn. Mùa đông không chỉ mang theo không khí rét buốt mà còn tạo ra điều kiện môi trường vô cùng lý tưởng để vô số các loại mầm bệnh sinh sôi và lây lan trong không khí.

  • 07/11/2026

    Bí quyết bù nước mỗi ngày cho người mắc bệnh Crohn

    Bệnh Crohn là một dạng bệnh viêm ruột mạn tính, thường gây tiêu chảy kéo dài khiến người bệnh dễ rơi vào tình trạng mất nước và mất cân bằng điện giải. Việc xây dựng thói quen bù nước phù hợp có thể giúp giảm bớt gánh nặng này.

  • 06/11/2026

    5 quan niệm sai lầm phổ biến về sàng lọc ung thư vú

    Sàng lọc ung thư vú là một công cụ quan trọng để phát hiện sớm các trường hợp bệnh và điều trị trước khi chúng có cơ hội lan rộng. Tuy nhiên, một số lầm tưởng và quan niệm sai lầm khiến mọi người không đi khám sàng lọc cần thiết. Bài viết này sẽ đề cập đến những quan niệm sai lầm phổ biến và thảo luận về những phát hiện của nghiên cứu.

  • 06/11/2026

    Các bệnh truyền nhiễm lây lan qua nước bọt

    Nước bọt có thể truyền nhiều bệnh truyền nhiễm khác nhau, bao gồm bệnh tăng bạch cầu đơn nhân, viêm họng do liên cầu khuẩn và nhiễm virus rota. Hiểu rõ cách thức lây lan của các bệnh này giúp bạn thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa.

Xem thêm