Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dị tật thường gặp ở trẻ sinh ngôi mông

Khi gần đến ngày sinh, em bé có thể sẽ xoay ngôi và quay đầu xuống dưới, chuẩn bị cho việc ra đời. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, mông, chân hoặc cả mông và chân của em bé sẽ hướng xuống dưới, chứ không phải là đầu khiến mông và chân sẽ chui ra trước. Tình trạng này được gọi là ngôi mông và có khoảng 3-4% số ca sinh đủ tháng sẽ có ngôi mông.

Trẻ sinh ra có ngôi mông sẽ có nguy cơ bị dị tật bẩm sinh cao hơn một chút. Việc không thể chuyển ngôi thuận trước khi sinh cũng có thể xảy ra do hậu quả của các dị tật bẩm sinh. Tuy nhiên, không phải tất cả những em bé sinh ra có ngôi mông đều sẽ bị dị tật bẩm sinh.

Các loại ngôi mông

Có 3 loại ngôi mông:

  • Ngôi mông không hoàn toàn kiểu mông: là dạng ngôi mông phổ biến nhất, khi mông sẽ chui ra ngoài trước. Chân trẻ sẽ giơ lên ở phía trước mặt và bàn chân gần với đầu
  • Ngôi mông hoàn toàn: mông ở gần với đường dẫn sinh hơn, đầu gối co lại và bàn chân ở gần mông
  • Ngôi mông không hoàn toàn: mông và một bàn chân sẽ ở gần đường dẫn sinh hơn, chân còn lại vẫn sẽ giơ lên như trong trường hợp ngôi mông không hoàn toàn kiểu mông.

Tỷ lệ trẻ sinh ngôi mông bị dị tật bẩm sinh là bao nhiêu?

Số lượng em bé sinh ra ngôi mông bị dị tật bẩm sinh sẽ cao hơn một chút. Một nghiên cứu cho thấy rằng ít nhất 11.7% số trẻ em sinh ra ngôi mông sẽ mắc ít nhất 1 dị tật bẩm sinh. Con số này ở trẻ em sinh ngôi thuận chỉ là 5.1%. Nghiên cứu này cho rằng, ngôi mông có thể là chỉ báo cho thấy em bé có bất thường bẩm sinh. Do có các bất thường bẩm sinh nên em bé không thể xoay về ngôi thuận trước khi sinh được. Tuy nhiên, không phải tất cả em bé sinh ra với ngôi mông đều bị dị tật.

Những dị tật nào thường gặp ở em bé sinh ngôi mông?

Các nghiên cứu cho thấy rằng, những dị tật dưới đây thường gặp ở trẻ sinh ngôi mông:

  • Bất thường bẩm sinh về hông hoặc loạn sản hông: trẻ sinh ngôi mông có thể gặp phải các bất thường bẩm sinh về hông, ví dụ như chứng loạn sản hông vì các chuyển động trong tử cung của trẻ có thể bị hạn chế. Dị tật này đặc biệt phổ biến ở trẻ sinh nogoi mông không hoàn toàn kiểu mông
  • Các bất thường về hệ thần kinh và cơ xương: trẻ sinh ngôi mông sẽ có nguy cơ gặp các bất thường về hệ thần kinh hoặc cơ xương hơn do giảm chuyển động trong tử cung. Bất thường này có thẻ là lý do khiến trẻ không xoay được về ngôi thuận trước khi sinh
  • Bất thường về cấu trúc tai, mặt, mắt, cổ: những bất thường này có thể ảnh hưởng đến khả năng xoay của trẻ
  • Sứt môi, hở hàm ếch, bất thường về hệ tuần hoàn, hô hấp: những tình trạng này sẽ làm tăng nguy cơ sinh ngôi mông do có quá nhiều nước ối
  • Bất thường hệ niệu dục: có thể khiến trẻ sẽ ở ngôi mông do quá ít hoặc quá nhiều nước ối
  • Bất thường nhiễm sắc thể: hạn chế sự phát triển trong tử cung thường đi kèm với bất thường về nhiễm sắc thể và có thể dẫn đến ngôi mông.

Nghiên cứu cũng lưu ý rằng, mặc dù có thể xảy ra nhiều bất thường, nhưng trẻ sinh ngôi mông sẽ không gặp phải các bất thường ở hệ tiêu hoá.

Biến chứng của ngôi mông

Sa dây rốn và bị kẹt đầu là các vấn đề phổ biến nhất ở trẻ sinh ngôi mông. Nếu dây rốn bị chèn ép trong quá trình sinh, thì lượng máu và oxy đến thai nhi sẽ giảm xuống.

Sinh ngôi mông cũng sẽ đi kèm với tình trạng suy thai trong nhiều trường hợp. Thời gian sinh lâu và việc nước ối nhuốm phân su có thể là lý do cho tình trạng suy thai. Trong quá trình sinh trẻ  ngôi mông, cũng sẽ có nguy cơ bị lệch vị trí hông cao hơn

Dự phòng các vấn đề do ngôi mông

Không có cách nào để dự phòng các dị tật bẩm sinh ở trẻ sinh ngôi mông. Tuy nhiên, các vấn đề liên quan đến ngôi mông có thể dự phòng được bằng cách chuyển ngôi thai trước khi sinh.

Tác động từ bên ngoài

Kỹ thuật này thường được thực hiện ở tuần thứ 37 của thai kỳ, trước khi quá trình chuyển dạ bắt đầu nhưng rất hiếm khi được thực hiện trong quá trình sinh nở, khi màng ối đã vỡ.

Bác sĩ có thể sẽ tiêm cho bạn các thuốc ứng chế chuyển dạ trước để ngăn chặn các cơn co tử cung và giúp làm thư giãn tử cung. Sau khi theo dõi tư thế của thai nhi, vị trí bánh rau và lượng nước ối, bác sĩ sẽ nhẹ nhàng ấn vào vùng bụng để thay đổi vị trí của em bé. Trong quá trình này, thai nhi sẽ được theo dõi chặt chẽ thông qua việc siêu âm và theo dõi tim thai.

Biến chứng trong quá trình này rất hiếm, nhưng không phải không xảy ra. Do vậy, kỹ thuật này nên được tiến hành ở bệnh viện có thể tiến hành cấp cứu mổ đẻ. Nếu thành công, bạn hoàn toàn có thể sinh thường sau khi đã xoay ngôi thành công.

Trị liệu thần kinh cột sống

Phương pháp này tập trung vào việc thư giãn tử cung và các dây chằng, giúp làm giảm áp lực lên vùng chậu. Phương pháp này dựa trên lý thuyết rằng tử cung càng thư giãn thì em bé sẽ càng dễ xoay ngôi. Tuy nhiên, chưa có nhiều bằng chứng khoa học ủng hộ việc sử dụng phương pháp này.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Các dấu hiệu chuyển dạ là gì?

Ths. Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo MomJunction)
Bình luận
Tin mới
  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

  • 25/08/2026

    Bạn có thể ở dưới ánh nắng mặt trời bao lâu trước khi da bị tổn thương?

    Đối với hầu hết mọi người, tác hại của ánh nắng mặt trời đối với da bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng kem chống nắng. Tuy nhiên, thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào loại da và loại tia cực tím, chỉ số (UV), thời gian và địa điểm.

  • 24/08/2026

    Thức khuya thường xuyên làm hại sức khỏe như thế nào?

    Thức khuya đã trở thành thói quen phổ biến trong xã hội hiện đại, đặc biệt ở giới trẻ. Nhưng ít ai biết rằng, việc thiếu ngủ mãn tính không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm phá hủy sức khỏe từ bên trong — từ tim mạch, não bộ đến hệ miễn dịch và cân nặng.

  • 23/08/2026

    Bệnh ho gà

    Tìm hiểu mức độ nguy hiểm của bệnh ho gà đối với cộng đồng và khám phá lịch tiêm chủng thiết yếu cho mẹ bầu cùng trẻ sơ sinh nhằm tạo dựng hàng rào miễn dịch vững chắc.

  • 22/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống trà dâm bụt giúp hạ huyết áp

    Uống trà dâm bụt đều đặn suốt cả ngày có thể giúp hạ huyết áp, đặc biệt là đối với những người bị tăng huyết áp giai đoạn. Việc tạo thói quen uống hai tách trà trở lên mỗi ngày có thể tăng cường hiệu quả của nó .

  • 21/08/2026

    Lợi ích vô giá của vitamin A và cách bổ sung đúng

    Bổ sung đủ vitamin A không chỉ giúp "thắp sáng" đôi mắt mà còn thiết lập một hàng rào miễn dịch vững chắc cho toàn bộ cơ thể.

  • 21/08/2026

    Mức huyết áp lý tưởng cho người lớn tuổi là bao nhiêu?

    Theo thống kê của Phân hội tăng huyết áp Việt Nam, số người bị tăng huyết áp gia tăng nhanh và ngày càng trẻ hóa, cứ 4 người trên 25 tuổi thì có 1 người bị huyết áp cao, tỷ lệ 25%, một con số đáng báo động.

Xem thêm