Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chế độ dinh dưỡng có thể phòng ngừa dị ứng

Dinh dưỡng đầu đời đóng vai trò quan trọng, ảnh hưởng đến sự hình thành các xu hướng miễn dịch của trẻ. Chế độ ăn hợp lý có thể giúp bé phòng ngừa dị ứng.

Tỷ lệ dị ứng ngày càng tăng, xuất hiện ở mọi lứa tuổi, đặc biệt ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Cứ 4 trẻ lại có một trẻ bị dị ứng vì hệ miễn dịch chưa hoàn chỉnh. Trẻ dễ mẫn cảm với những tác nhân vô hại trong môi trường như các loại đạm thực phẩm.

Trẻ sinh ra trong những gia đình có tiền sử dị ứng có nguy cơ cao mắc bệnh. Với trường hợp này, bố mẹ nên chủ động phòng ngừa cho bé. Nếu cha hoặc mẹ bị dị ứng thì 30-40% con có khả năng dị ứng. Con số này tăng lên 50-80% nếu cả hai cha mẹ đều bị.Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là nếu cha mẹ không dị ứng thì con không bao giờ dị ứng bởi 15% trẻ vẫn có nguy cơ ngay cả khi trong gia đình không ai có tiền sử mắc bệnh này.

Với những trẻ dễ bị dị ứng, các bà mẹ đang cho con bú nên hạn chế tiêu thụ thực phẩm lạ để tránh gây mẫn cảm cho bé. Hải sản, tôm, cá, sữa bò, trứng, lạc, đậu nành, đào, cam quýt… là những thực phẩm dễ gây dị ứng. Ngay sau khi sinh, trẻ nên được bú mẹ sớm và duy trì ít nhất trong 6 tháng đầu. Nhiều nghiên cứu chứng minh rằng dị ứng từ đường tiêu hóa ở trẻ nhỏ dễ xảy ra nếu bé không được bú mẹ trong những tháng đầu đời.

Theo nghiên cứu Gini (German Infant Nutritional Invention Study) của Chính phủ Đức năm 2003, công thức HA có thể làm giảm 50% dị ứng ở những trẻ nhóm nguy cơ cao so với trẻ được nuôi bằng sữa công thức truyền thống khác. Công thức dị ứng và nhiễm trùng theo nghiên cứu PandA về "Vai trò của những chủng probiotic chọn lọc lên sự phát triển của Eczema” năm 2009.

Sữa đạm thủy phân toàn phần (Extensively hydrolysed formula (EHF) dùng men thủy phân hầu hết các đạm trong sữa bò. Công thức thủy phân toàn phần chứa những peptide có trọng lượng phân tử dưới 3.000 daltons, có tính sinh dị ứng thấp. Việc dùng sữa công thức thủy phân toàn phần làm giảm nhẹ triệu chứng ở hơn 90% bệnh nhân dị ứng sữa bò. Tuy nhiên sữa này có vị đắng và giá cao.

Thông thường, nếu trẻ dị ứng với sữa bò, mọi người hay nghĩ đến chuyển sang sữa đậu nành. Thưc tế không hoàn toàn đúng vì sữa đậu nành cũng có nguy cơ gây dị ứng. Cứ 10 trẻ dị ứng với sữa bò thì 4 trẻ cũng dị ứng chéo với sữa đậu nành, nên việc chuyển sang sữa có nguồn gốc từ đậu nành ở những bé này không có tác dụng.

Trẻ nên được bú mẹ sớm và duy trì ít nhất trong 6 tháng đầu

Nếu vì lý do nào đó mà trẻ không được bú mẹ hoặc cần bổ sung thêm sữa công thức, bạn nên chọn loại có đạm thủy phân một phần để giúp giảm nguy cơ dị ứng (công thức H.A - hypoallergenic). Đạm được thủy phân bằng cách tháo xoắn, cắt nhỏ do đó có tác dụng giảm dị ứng (tùy mức độ thủy phân và cắt nhỏ chất đạm mà được gọi là công thức thủy phân một phần hay toàn phần).

đạm thủy phân một phần có mùi vị dễ uống so với đạm thủy phân hoàn toàn và giúp trẻ dung nạp với thức ăn sau này. Ngoài ra, sữa công thức HA còn được bổ sung probiotics và đã được chứng minh là một trong những phương pháp phòng ngừa

Ngoài ra, bạn nên tập cho trẻ từ 4 đến 6 tháng tuổi ăn dặm vì ở độ tuổi này hệ tiêu hóa của trẻ đã tương đối hoàn chỉnh, sẵn sàng tiếp nhận các dạng thức ăn mới ngoài sữa. Trẻ từ 6 tháng tuổi có thể cho ăn dặm thật sự.

Trước đây, các thực phẩm như trứng, lạc, hải sản… thường được cảnh báo không dành cho trẻ dưới 3 tuổi để tránh nguy cơ bị dị ứng. Tuy nhiên, gần đây, Viện Nhi khoa Mỹ khuyến cáo nếu gia đình không có tiền sử dị ứng thức ăn, sau một tuổi, cha mẹ có thể cho con ăn những loại thức ăn trên.

Tóm lại, bạn có thể chủ động phòng ngừa dị ứng cho trẻ sớm bằng cách nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ ít nhất trong 6 tháng đầu đời. Trong trường hợp không đủ sữa mẹ thì sữa công thức với đạm thủy phân một phần và có bổ sung probiotics Bifidus BL sẽ có tác dụng phòng ngừa dị ứng cho những trẻ có nguy cơ cao.

Tiến sĩ Lê Minh Hương - Theo Miễn dịch - Dị ứng, Bệnh viện Nhi TW
Bình luận
Tin mới
  • 28/07/2026

    Cách chăm sóc và phòng bệnh viêm tai giữa cho trẻ sau khi đi bơi

    Mùa hè là thời điểm tuyệt vời để trẻ bơi lội rèn luyện thể chất và phát triển toàn diện. Tuy nhiên, hoạt động này cũng tiềm ẩn nguy cơ viêm tai đặc biệt là viêm tai giữa ở trẻ nhỏ, do nguồn nước hồ bơi hoặc cách vệ sinh chưa đúng. Nhằm giúp cha mẹ xua tan nỗi lo khi con bị đau tai, ngứa ngáy hay chảy dịch sau khi bơi, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ tổng hợp các biện pháp chăm sóc và phòng ngừa khoa học, giúp trẻ tận hưởng mùa hè một cách an toàn nhất.

  • 27/07/2026

    Lợi ích bất ngờ của việc ‘ăn xả’ khi đang giảm cân

    Có nên 'ăn xả' khi đang giảm cân là một câu hỏi của nhiều người. Việc 'ăn xả' đúng cách không phá vỡ hành trình giảm cân mà ngược lại có thể là chiến lược thông minh để giữ được tinh thần thoải mái và động lực đi đường dài.

  • 27/07/2026

    Rụng tóc từng vùng là gì? Triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị

    Rụng tóc từng vùng là một loại rụng tóc xảy ra khi hệ thống miễn dịch tấn công các nang tóc của bạn. Theo các chuyên gia, rụng tóc từng vùng là một căn bệnh tự miễn, tức là cơ thể bạn tự chiến đấu với chính nó.

  • 26/07/2026

    5 nhóm người nên thận trọng khi sử dụng hạt chia

    Do khả năng tương tác với một số tình trạng sức khỏe và thuốc điều trị, một số nhóm người cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa hạt chia vào chế độ ăn hàng ngày.

  • 26/07/2026

    Vận động sau hè: Giữ gìn sức khỏe thể chất cho học sinh

    Kỳ nghỉ hè là thời điểm trẻ em dễ rơi vào lối sống ít vận động, dành nhiều giờ trước màn hình, dẫn đến nguy cơ thừa cân và các vấn đề sức khỏe. Bài viết này khám phá lợi ích của vận động trong mùa hè, gợi ý các hoạt động thể thao phù hợp, cách xây dựng lịch tập luyện, vai trò của gia đình, và cách hạn chế sử dụng thiết bị điện tử để duy trì sức khỏe thể chất tuổi teen.

  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

  • 25/07/2026

    8 lời khuyên khi tập thể dục nếu bị hen suyễn dị ứng

    Trên thực tế, tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là cải thiện các triệu chứng hen suyễn nói chung. Các mẹo dưới đây có thể giúp bạn lựa chọn các bài tập phù hợp và lập kế hoạch để giúp ngăn ngừa các triệu chứng.

  • 24/07/2026

    Quả măng cụt không tốt cho sức khỏe trong trường hợp nào?

    Măng cụt là loại trái cây nhiệt đới nổi tiếng với hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên, liệu việc ăn măng cụt có gây ra tác hại nào cho sức khỏe hay không và sử dụng thế nào mới đúng cách?

Xem thêm