Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Các vấn đề về tai và mắt ở trẻ sinh non

Trẻ sinh non là những trẻ sinh ra khi chưa đủ 37 tuần tuổi. Vì một thai kỳ bình thường sẽ kéo dài khoảng 40 tuần, nên trẻ sinh non sẽ ít có thời gian để phát triển hoàn thiện trong tử cung hơn, do vậy sẽ dễ mắc các biến chứng và dị tật khi sinh hơn.

Các vấn đề về tai và mắt ở trẻ sinh non

Một số vấn đề có thể xảy ra với trẻ sinh non bao gồm việc thị lực và thính lực yếu. Giai đoạn cuối cùng của việc phát triển thị lực và thính lực xảy ra ở những tuần cuối cùng của thai kỳ. Do vậy, trẻ sinh non sẽ có nguy cơ mắc các vấn đề về tai và mắt.

Nếu con bạn sinh non, biết được các vấn đề có thể xảy ra liên quan đến thị lực và thính lực của trẻ có thể sẽ giúp bạn đưa trẻ đi điều trị kịp thời.

Các vấn đề về mắt

Mắt và thị lực sẽ phát triển nhất trong 3 tháng cuối thai kỳ. Điều này có nghĩa là, trẻ càng sinh non sớm, nguy cơ mắc các vấn đề về mắt càng cao. Rất nhiều vấn đề về mắt xuất phát từ việc phát triển bất thường các mạch máu ở võng mạc, dẫn đến thị lực yếu. Mặc dù nhìn trẻ có vẻ rất bình thường, nhưng bạn có thể nhận thấy rằng trẻ không phản ứng với sự thay đổi đồ vật hoặc thay đổi ánh sáng. Những bất thường này có thể là dấu hiệu của các vấn đề về thị lực hoặc một dị tật về mắt

Bệnh võng mạc do sinh non (ROP)

Bệnh võng mạc do sinh non là một bệnh tương đối phổ biến ở những trẻ sinh non. Theo Viện Mắt Quốc gia Hoa kỳ, bệnh võng mạc do sinh non là bệnh phổ biến nhất, gặp ở những trẻ sinh sớm hơn 31 tuần. Nguyên nhân của bệnh là do sự phát triển bất thường của mạch máu trong mắt. Bệnh này thường gặp ở trẻ sinh non vì việc sinh non sẽ làm gián đoạn quá trình phát triển bình thường của các mạch máu, dẫn đến việc hình thành các mạch máu bất thường trong võng mạc.

Võng mạc còn gọi là màng thần kinh nằm ở phía sau nhãn cầu, võng mạc là nơi tiếp nhận các kích thích ánh sáng từ môi trường rồi truyền về trung tâm phân tích thị giác ở vỏ não. Võng mạc có thể bị tổn thương nếu các mạch máu bất thường bắt đầu sưng lên và chảy máu gây ra các vấn đề về thị lực. Trong một số trường hợp, thậm chí có thể dẫn đến mù lòa.

Các biến chứng có thể xảy ra trong tương lai của bệnh võng mạc do sinh non:

  • Mắt lác
  • Cận thị
  • Viễn thị
  • Nhược thị (suy giảm thị lực)
  • Tăng nhãn áp

Mù lòa

Mù lòa là một biến chứng khác có thể xảy ra liên quan đến tình trạng sinh non. Đôi khi, bệnh võng mạc do sinh non cũng có thể gây mù lòa. Bệnh võng mạc do sinh non làm cho võng mạc tác ra khỏi mắt. Nếu không được điều trị sẽ dẫn đến mù lòa. Các biến chứng của bệnh võng mạc do sinh non thường sẽ không xảy ra cho đến khi trẻ lớn.

Các trường hợp mù lòa khác ở trẻ sinh non có thể không liên quan đến bệnh võng mạc do sinh non. Một số trẻ sinh ra mà không có một số bộ phận nhất định của mắt, như nhãn cầu hoặc mống mắt, dẫn đến mù lòa. Tình trạng này rất hiếm gặp và không thực sự phổ biến ở trẻ sinh non.

Các vấn đề về tai

Các vấn đề về tai cũng có thể xảy ra ở trẻ sinh non. Một số trẻ có thể sẽ mắc cả các vấn đề về mắt và tai. Một số trẻ khác có thể sẽ gặp các vấn đề tai nhưng mắt lại hoàn toàn bình thường. Điếc hoặc nghe khó là những mối lo ngại phổ biến nhất. Các bất thường về mặt hình thể ở tai cũng có thể sẽ ảnh hưởng đến trẻ sinh non.

Mất thính lực bẩm sinh

Mất thính lực bẩm sinh là vấn đề xảy ra với tai ngay khi sinh ra. Vấn đề này có thể ảnh hưởng đến một bên hoặc cả hai bên tai, gây ra điếc một phần hoặc hoàn toàn. Mất thính lực ở trẻ thường là hậu quả của các dị tật về gen. Tuy nhiên, nguy cơ thính lực yếu sẽ lớn hơn ở những trẻ sinh non, đặc biệt là ở những trường hợp mẹ bị nhiễm trùng khi mang thai.

Bất thường về hình thể

Các bất thường về mặt hình thể ở tai không phổ biến như việc mất thính lực ở trẻ sinh non, nhưng cũng có thể xảy ra. Các vấn đề này có thể phát triển do một nguyên nhân tiềm ẩn nào đó. Rất hiếm khi, việc phơi nhiễm với thuốc trong khi mang thai gây ra các bất thường về hình thể tai ở trẻ sinh non.

Dưới đây là những bất thường ở tai có thể xảy ra ảnh hưởng đến trẻ:

  • Các vết lõm xung quanh tai
  • Thịt thừa, có thể xuất hiện ở tai trong hoặc tai ngoài
  • Tai dị dạng, thường là do các vấn đề về nhiễm sắc thể.

Điều trị các vấn đề về tai và mắt

Điều trị các vấn đề về mắt

Trong những trường hợp nặng, bệnh võng mạc do sinh non có thể được điều trị bằng cách:

  • Phẫu thuật lạnh: thủ thuật làm lạnh và phá hủy các mạch máu bất thường ở võng mạc
  • Trị liệu laser: dùng laser để đốt và loại bỏ các mạch máu bât thường.
  • Phẫu thuật lấy bỏ dịch thủy tinh
  • Thắt củng mạc (scleral buckling surgery): đặt một vòng đàn hồi quanh để ngăn chặn việc võng mạc bong ra
  • Phẫu thuật để sửa chữa toàn bộ phần võng mạc bị bong ra.

Điều trị các vấn đề về tai

Phẫu thuật thường sẽ được tiến hành để điều trị các dị tật ở tai. Cấy ghép ốc tai điện tử có thể được tiến hành để điều trị việc mất thính lực. Ốc tai điện tử là một thiết bị điện rất nhỏ có tác dụng phục hồi thính lực bằng cách truyền các tín hiệu âm thanh đến não.

Bác sỹ cũng có thể sẽ khuyên bạn nên cho trẻ:

  • Trị liệu về ngôn ngữ
  • Học ngôn ngữ ký hiệu
  • Dùng máy trợ thính
  • Đọc khẩu hình miệng
Triển vọng

Tất cả mọi trẻ em sẽ phải khám sàng lọc rất nhiều vấn đề ngay sau khi sinh, cho dù trẻ sinh non hay sinh đủ tháng. Tuy nhiên, khám sàng lọc này đặc biệt quan trọng với những trẻ sinh non vì trẻ có nguy cơ gặp các biến chứng cao hơn. Bác sỹ có thể sẽ phát hiện ra ngay các vấn đề của trẻ, cũng như đưa ra những lời khuyên về chăm sóc trong ngắn hạn và dài hạn.

Nguy cơ mắc các vấn đề về tai và mắt rất khác nhau giữa những trẻ sinh non. Trẻ càng sinh sớm, nguy cơ gặp các vấn đề càng cao. Phát hiện sớm là vô cùng quan trọng để giải quyết các tổn thương về tai và mắt của trẻ. Điều quan trọng là bạn không bao giờ được bỏ qua các dấu hiệu bất thường ở trẻ, vì một số vấn đề nếu không được điều trị sớm sẽ diễn biến ngày một xấu đi theo thời gian. Mặc dù mức độ thành công của từng phương pháp điều trị rất khác nhau, việc can thiệp sớn có thể giải quyết được đa số các vấn đề về tai và mắt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bệnh võng mạc ở trẻ sinh non – nguyên nhân gây mù lòa ở trẻ em

Ts.Bs. Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Xem thêm