Các vấn đề về tai và mắt ở trẻ sinh non

Các vấn đề về tai và mắt ở trẻ sinh non

Một số vấn đề có thể xảy ra với trẻ sinh non bao gồm việc thị lực và thính lực yếu. Giai đoạn cuối cùng của việc phát triển thị lực và thính lực xảy ra ở những tuần cuối cùng của thai kỳ. Do vậy, trẻ sinh non sẽ có nguy cơ mắc các vấn đề về tai và mắt.

Nếu con bạn sinh non, biết được các vấn đề có thể xảy ra liên quan đến thị lực và thính lực của trẻ có thể sẽ giúp bạn đưa trẻ đi điều trị kịp thời.

Các vấn đề về mắt

Mắt và thị lực sẽ phát triển nhất trong 3 tháng cuối thai kỳ. Điều này có nghĩa là, trẻ càng sinh non sớm, nguy cơ mắc các vấn đề về mắt càng cao. Rất nhiều vấn đề về mắt xuất phát từ việc phát triển bất thường các mạch máu ở võng mạc, dẫn đến thị lực yếu. Mặc dù nhìn trẻ có vẻ rất bình thường, nhưng bạn có thể nhận thấy rằng trẻ không phản ứng với sự thay đổi đồ vật hoặc thay đổi ánh sáng. Những bất thường này có thể là dấu hiệu của các vấn đề về thị lực hoặc một dị tật về mắt

Bệnh võng mạc do sinh non (ROP)

Bệnh võng mạc do sinh non là một bệnh tương đối phổ biến ở những trẻ sinh non. Theo Viện Mắt Quốc gia Hoa kỳ, bệnh võng mạc do sinh non là bệnh phổ biến nhất, gặp ở những trẻ sinh sớm hơn 31 tuần. Nguyên nhân của bệnh là do sự phát triển bất thường của mạch máu trong mắt. Bệnh này thường gặp ở trẻ sinh non vì việc sinh non sẽ làm gián đoạn quá trình phát triển bình thường của các mạch máu, dẫn đến việc hình thành các mạch máu bất thường trong võng mạc.

Võng mạc còn gọi là màng thần kinh nằm ở phía sau nhãn cầu, võng mạc là nơi tiếp nhận các kích thích ánh sáng từ môi trường rồi truyền về trung tâm phân tích thị giác ở vỏ não. Võng mạc có thể bị tổn thương nếu các mạch máu bất thường bắt đầu sưng lên và chảy máu gây ra các vấn đề về thị lực. Trong một số trường hợp, thậm chí có thể dẫn đến mù lòa.

Các biến chứng có thể xảy ra trong tương lai của bệnh võng mạc do sinh non:

• Mắt lác
• Cận thị
• Viễn thị
• Nhược thị (suy giảm thị lực)
• Tăng nhãn áp

Mù lòa

Mù lòa là một biến chứng khác có thể xảy ra liên quan đến tình trạng sinh non. Đôi khi, bệnh võng mạc do sinh non cũng có thể gây mù lòa. Bệnh võng mạc do sinh non làm cho võng mạc tác ra khỏi mắt. Nếu không được điều trị sẽ dẫn đến mù lòa. Các biến chứng của bệnh võng mạc do sinh non thường sẽ không xảy ra cho đến khi trẻ lớn.

Các trường hợp mù lòa khác ở trẻ sinh non có thể không liên quan đến bệnh võng mạc do sinh non. Một số trẻ sinh ra mà không có một số bộ phận nhất định của mắt, như nhãn cầu hoặc mống mắt, dẫn đến mù lòa. Tình trạng này rất hiếm gặp và không thực sự phổ biến ở trẻ sinh non.

Các vấn đề về tai cũng có thể xảy ra ở trẻ sinh non. Một số trẻ có thể sẽ mắc cả các vấn đề về mắt và tai. Một số trẻ khác có thể sẽ gặp các vấn đề tai nhưng mắt lại hoàn toàn bình thường. Điếc hoặc nghe khó là những mối lo ngại phổ biến nhất. Các bất thường về mặt hình thể ở tai cũng có thể sẽ ảnh hưởng đến trẻ sinh non.

Mất thính lực bẩm sinh

Mất thính lực bẩm sinh là vấn đề xảy ra với tai ngay khi sinh ra. Vấn đề này có thể ảnh hưởng đến một bên hoặc cả hai bên tai, gây ra điếc một phần hoặc hoàn toàn. Mất thính lực ở trẻ thường là hậu quả của các dị tật về gen. Tuy nhiên, nguy cơ thính lực yếu sẽ lớn hơn ở những trẻ sinh non, đặc biệt là ở những trường hợp mẹ bị nhiễm trùng khi mang thai.

Các bất thường về mặt hình thể ở tai không phổ biến như việc mất thính lực ở trẻ sinh non, nhưng cũng có thể xảy ra. Các vấn đề này có thể phát triển do một nguyên nhân tiềm ẩn nào đó. Rất hiếm khi, việc phơi nhiễm với thuốc trong khi mang thai gây ra các bất thường về hình thể tai ở trẻ sinh non.

Dưới đây là những bất thường ở tai có thể xảy ra ảnh hưởng đến trẻ:

• Các vết lõm xung quanh tai
• Thịt thừa, có thể xuất hiện ở tai trong hoặc tai ngoài
• Tai dị dạng, thường là do các vấn đề về nhiễm sắc thể.

Điều trị các vấn đề về tai và mắt

Điều trị các vấn đề về mắt

Trong những trường hợp nặng, bệnh võng mạc do sinh non có thể được điều trị bằng cách:

• Phẫu thuật lạnh: thủ thuật làm lạnh và phá hủy các mạch máu bất thường ở võng mạc
• Trị liệu laser: dùng laser để đốt và loại bỏ các mạch máu bât thường.
• Phẫu thuật lấy bỏ dịch thủy tinh
• Thắt củng mạc (scleral buckling surgery): đặt một vòng đàn hồi quanh để ngăn chặn việc võng mạc bong ra
• Phẫu thuật để sửa chữa toàn bộ phần võng mạc bị bong ra.

Điều trị các vấn đề về tai

Phẫu thuật thường sẽ được tiến hành để điều trị các dị tật ở tai. Cấy ghép ốc tai điện tử có thể được tiến hành để điều trị việc mất thính lực. Ốc tai điện tử là một thiết bị điện rất nhỏ có tác dụng phục hồi thính lực bằng cách truyền các tín hiệu âm thanh đến não.

Bác sỹ cũng có thể sẽ khuyên bạn nên cho trẻ:

• Trị liệu về ngôn ngữ
• Học ngôn ngữ ký hiệu
• Dùng máy trợ thính
• Đọc khẩu hình miệng

Tất cả mọi trẻ em sẽ phải khám sàng lọc rất nhiều vấn đề ngay sau khi sinh, cho dù trẻ sinh non hay sinh đủ tháng. Tuy nhiên, khám sàng lọc này đặc biệt quan trọng với những trẻ sinh non vì trẻ có nguy cơ gặp các biến chứng cao hơn. Bác sỹ có thể sẽ phát hiện ra ngay các vấn đề của trẻ, cũng như đưa ra những lời khuyên về chăm sóc trong ngắn hạn và dài hạn.

Nguy cơ mắc các vấn đề về tai và mắt rất khác nhau giữa những trẻ sinh non. Trẻ càng sinh sớm, nguy cơ gặp các vấn đề càng cao. Phát hiện sớm là vô cùng quan trọng để giải quyết các tổn thương về tai và mắt của trẻ. Điều quan trọng là bạn không bao giờ được bỏ qua các dấu hiệu bất thường ở trẻ, vì một số vấn đề nếu không được điều trị sớm sẽ diễn biến ngày một xấu đi theo thời gian. Mặc dù mức độ thành công của từng phương pháp điều trị rất khác nhau, việc can thiệp sớn có thể giải quyết được đa số các vấn đề về tai và mắt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bệnh võng mạc ở trẻ sinh non – nguyên nhân gây mù lòa ở trẻ em