Bạn có thể ở dưới ánh nắng mặt trời bao lâu trước khi da bị tổn thương?

Nhìn chung, tổn thương da có thể bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc, mặc dù thời gian này có thể thay đổi tùy thuộc vào một số yếu tố. Trong một nghiên cứu, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra tổn thương DNA sau khi để da tiếp xúc với chỉ 20% ngưỡng cháy nắng của mỗi người.

Loại da, chỉ số tia cực tím, thời gian trong ngày và vị trí địa lý đều ảnh hưởng đến thời gian tiếp xúc với tia cực tím. Ví dụ, người có làn da sáng màu có thể bị cháy nắng nhanh hơn người có làn da tối màu.

Tuy nhiên, việc tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời mà không có biện pháp bảo vệ là hoàn toàn không gây rủi ro cho bất kỳ loại da nào. Cháy nắng làm tăng nguy cơ tổn thương bất kể loại da nào và người có làn da sẫm màu vẫn có thể bị ung thư da.

Đọc thêm tại bài viết dưới đây: Lợi ích của ánh nắng mặt trời với sức khỏe

Những yếu tố nào ảnh hưởng đến tốc độ cháy nắng của bạn?

Chỉ số tia cực tím

Cơ quan Dự báo Thời tiết Quốc gia đo bức xạ tia cực tím hàng ngày và chuyển đổi nó thành Chỉ số UV, một thang 11 điểm do Cơ quan Bảo vệ Môi trường (EPA) công bố. Chỉ số tia cực tím càng cao nghĩa là da bạn hấp thụ nhiều bức xạ hơn trong thời gian ngắn hơn. Dưới đây là tổng quan nhanh về thang đo:

• 0-2: Mức độ rủi ro thấp hơn, chỉ cần sử dụng kem chống nắng nhẹ cho hầu hết mọi người.
• 3-7: Mức độ nguy cơ từ trung bình đến cao. Hãy thoa kem chống nắng, mặc quần áo bảo hộ và tìm nơi có bóng râm.
• Chỉ số 8 trở lên: Nguy cơ rất cao đến cực cao. Cần thực hiện các biện pháp bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời mạnh hơn.

Bạn có thể kiểm tra chỉ số tia cực tím (UV Index) của khu vực mình trên trang web của EPA 7 hoặc bằng cách tải xuống ứng dụng đo chỉ số tia cực tím. Khi không có điều kiện truy cập, hãy sử dụng quy tắc bóng. Nếu bóng của bạn ngắn hơn chiều cao của bạn, thì mức độ tiếp xúc với tia cực tím cao và da của bạn cần được bảo vệ nhiều hơn.

Thời gian trong ngày

Tia cực tím mạnh nhất vào mùa hè và trong bốn giờ khi mặt trời chiếu thẳng xuống đầu bạn. Tại Hoa Kỳ, khoảng thời gian này là từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều.

Vị trí và độ cao

Càng gần xích đạo, tia cực tím càng mạnh, làm tăng nguy cơ tổn thương da. Độ cao càng lớn cũng làm tăng mức độ tiếp xúc. Cứ mỗi 1.000 mét độ cao tăng lên, mức độ tiếp xúc với tia cực tím sẽ tăng khoảng 10%.

Mức độ phản chiếu

Các bề mặt như cát khô, bọt biển, nước và tuyết mới rơi phản chiếu tia UV trở lại da bạn. Sự phản chiếu này là lý do tại sao bạn có thể bị cháy nắng khi trượt tuyết hoặc bị cháy nắng nhiều hơn sau khi trượt nước.

Ánh nắng mặt trời có tốt cho sức khỏe không?

Dành 10-15 phút phơi nắng vài lần một tuần giúp cơ thể sản sinh vitamin D, có thể cải thiện giấc ngủ và nâng cao tâm trạng. Những người có làn da sẫm màu hơn có thể cần gần 30 phút để nhận được lợi ích tương tự từ vitamin D. Tuy nhiên, việc thực hiện các biện pháp bảo vệ da, đặc biệt là trong trường hợp bạn dễ bị cháy nắng, là rất cần thiết.

Những dấu hiệu ban đầu của tổn thương do ánh nắng mặt trời

Bạn có thể nhận thấy những điều sau đây trong vài giờ hoặc vài ngày sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời:

• Mụn nước (do cháy nắng nặng)
• Da khô hoặc bong tróc
• Sưng nhẹ
• Da hồng hoặc đỏ
• Da sạm màu hoặc xuất hiện tàn nhang mới
• Da ấm hoặc nhạy cảm

Tham khảo thêm bài viết: Chỉ cần chăm ra nắng vài phút mỗi ngày cũng đủ hưởng 6 lợi ích tuyệt vời sau

Tác hại của việc tiếp xúc lặp đi lặp lại với ánh nắng mặt trời đối với làn da của bạn

Tiếp xúc nhiều với ánh nắng mặt trời mà không có biện pháp bảo vệ sẽ phá vỡ collagen và elastin, các protein giúp da săn chắc và mịn màng. Điều này gây ra hiện tượng lão hóa da sớm, dẫn đến:

• Nếp nhăn và da chảy xệ
• Da thô ráp, sần sùi hoặc dày lên
• các đốm đen và tông màu da không đều
• Các mạch máu có thể nhìn thấy

Tăng nguy cơ ung thư da

Những thay đổi khác xảy ra bên dưới bề mặt da và làm tăng nguy cơ ung thư da. Ví dụ, tia UV làm biến đổi DNA của bạn, ảnh hưởng đến cách các tế bào da phát triển và tự sửa chữa. Tia UV cũng làm suy yếu hệ miễn dịch. Điều này khiến cơ thể khó phát hiện và sửa chữa tổn thương hơn, và tạo điều kiện cho các tế bào bất thường phát triển không kiểm soát.

Một nghiên cứu cho thấy rằng với làn da sáng màu, tổn thương sẽ lan sâu hơn vào các lớp da, nơi ung thư da dễ phát triển hơn. Chất melanin trong da sẫm màu mang lại khả năng bảo vệ tự nhiên tốt hơn chống lại ung thư da, nhưng nó không loại bỏ hoàn toàn nguy cơ.

Các chuyên gia cho rằng hầu hết các trường hợp ung thư da đều có liên quan đến việc tiếp xúc với tia cực tím. Có ba loại ung thư da chính, bao gồm:

• Ung thư biểu mô tế bào đáy: Đây là loại phổ biến nhất. Nó thường xuất hiện dưới dạng một nốt sần nhỏ, bóng trên vùng da tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và thường phát triển chậm.
• Ung thư biểu mô tế bào vảy: Có thể trông giống như một mảng sần sùi hoặc có vảy và có nguy cơ lây lan cao hơn nếu không được điều trị.
• U hắc tố: Đây là trường hợp ít gặp hơn nhưng nghiêm trọng hơn. Nó thường xuất hiện dưới dạng một đốm đen thay đổi kích thước, hình dạng hoặc màu sắc. Nguy cơ mắc bệnh tăng lên nếu bạn có làn da trắng hoặc tiền sử bị cháy nắng nặng.

Nếu bạn nhận thấy một đốm mới hoặc thay đổi trên da, hãy đến gặp bác sĩ. Phát hiện sớm giúp cải thiện kết quả điều trị đối với tất cả các loại ung thư da.

Cách bảo vệ làn da của bạn mỗi ngày

Hãy thực hiện các bước sau để giúp bảo vệ làn da của bạn khỏi tác hại của tia cực tím:

• Thoa kem chống nắng ít nhất 15 phút trước khi ra ngoài.
• Hãy tìm bóng mát dưới tán cây, mái hiên, mái che, ô dù hoặc lều bãi biển.
• Tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều.
• Hãy đội mũ rộng vành, có vành rộng ít nhất khoảng 7,6 cm xung quanh.
• Nên mặc quần áo mỏng nhẹ, dài tay với chỉ số chống tia UV (UPF) từ 30 trở lên.
• Hãy đeo kính râm có khả năng chặn tia UVA và UVB.

Dưới đây là một số mẹo sử dụng kem chống nắng an toàn:

• Hãy chọn kem chống nắng có khả năng bảo vệ khỏi tia UVA và UVB, với chỉ số SPF từ 30 trở lên.
• Sử dụng một lượng sản phẩm khoảng bằng đồng xu cho mỗi lần thoa lên mặt .
• Thoa hai thìa canh kem chống nắng lên cơ thể.
• Đừng quên tai và mu bàn chân của bạn.
• Hãy sử dụng son dưỡng môi có chỉ số chống nắng SPF 30 trở lên.
• Thoa lại sau mỗi hai đến bốn giờ, và thường xuyên hơn sau khi bơi hoặc đổ mồ hôi.