Từ cháy nắng, dị ứng da, cho đến nguy cơ lão hóa sớm và ung thư da, tác hại của ánh nắng ngày càng được các chuyên gia cảnh báo. Vậy làm thế nào để bảo vệ da mùa hè một cách hiệu quả? Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp những lời khuyên khoa học từ các chuyên gia, giúp bạn giữ làn da khỏe mạnh dưới cái nắng gay gắt.

Ánh nắng mặt trời ảnh hưởng đến da như thế nào?
Ánh sáng mặt trời bao gồm ba thành phần chính: tia hồng ngoại, tia cực tím và ánh sáng trắng. Trong đó, tia cực tím (UVA và UVB) là yếu tố chính gây tổn thương da khi tiếp xúc trong thời gian dài. Các nghiên cứu chỉ ra rằng tia UV có thể xuyên qua lớp biểu bì, làm tổn hại tế bào và biến đổi protein, dẫn đến phản ứng dị ứng hoặc viêm. Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào màu da, độ tuổi, thời gian phơi nắng và cả mùa trong năm – với mùa hè là thời điểm tia UV đạt cường độ cao nhất.
Những tổn thương phổ biến bao gồm viêm da (hay còn gọi là cháy nắng), dị ứng ánh nắng, và các tình trạng mãn tính như sẩn ngứa hoặc khô da đậm sắc tố. Đặc biệt, trẻ em và người có làn da sáng thường nhạy cảm hơn do hàm lượng melanin bảo vệ thấp. Nếu không có biện pháp phòng tránh, da không chỉ bị sạm mà còn đối mặt với nguy cơ lão hóa nhanh, xuất hiện nếp nhăn, đốm nám, thậm chí là ung thư da.
Chọn kem chống nắng phù hợp để bảo vệ da mùa hè
Kem chống nắng là “lá chắn” không thể thiếu trong việc bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời. Các chuyên gia khuyến nghị sử dụng sản phẩm có chỉ số SPF từ 30 trở lên, bảo vệ phổ rộng chống cả tia UVA và UVB. Để đạt hiệu quả tối ưu, bạn nên thoa kem 20-30 phút trước khi ra ngoài, sau đó bôi lại sau mỗi 2-3 giờ, đặc biệt nếu đổ mồ hôi hoặc bơi lội.
Tuy nhiên, không phải loại kem chống nắng nào cũng phù hợp với mọi làn da. Người lớn và trẻ em cần sản phẩm riêng biệt, bởi kem dành cho trẻ thường dịu nhẹ hơn, trong khi kem cho người lớn chứa hoạt chất mạnh hơn. Ngoài ra, hãy chọn loại kem không gây bít tắc lỗ chân lông, đặc biệt với da dầu, để tránh mụn hoặc kích ứng. Đối với những ai làm việc ngoài trời, kết hợp kem chống nắng toàn thân và viên uống chống nắng có thể là giải pháp tối ưu.
Đọc thêm tại bài viết: 10 thói quen chăm sóc da mùa hè
Trang bị bảo vệ vật lý khi hoạt động ngoài trời
Ngoài kem chống nắng, trang phục và phụ kiện cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ da mùa hè. Áo dài tay, mũ rộng vành, và kính râm chống tia UV là những vật dụng thiết yếu. Các chuyên gia khuyên chọn quần áo có màu tối, vải dệt dày để giảm thiểu sự xuyên thấu của tia UV. Đối với kính râm, loại có màu đen hoặc nâu được đánh giá cao trong việc bảo vệ mắt và vùng da quanh mắt khỏi tác hại của ánh nắng.
Khi làm việc hoặc vui chơi ngoài trời, đặc biệt gần mặt nước hoặc cát, bạn cần cẩn trọng hơn. Những bề mặt này phản chiếu tia UV mạnh gấp nhiều lần, làm tăng nguy cơ tổn thương da. Vì vậy, hãy ưu tiên ở trong bóng râm hoặc sử dụng ô che khi có thể, nhất là từ 10 giờ sáng đến 16 giờ – thời điểm tia UV hoạt động mạnh nhất.

Chăm sóc da sau khi tiếp xúc với ánh nắng
Sau một ngày dài dưới nắng, việc chăm sóc da là bước không thể bỏ qua để phục hồi tổn thương. Tắm nước mát hoặc dùng nha đam thoa lên vùng da cháy nắng giúp làm dịu tức thì. Các sản phẩm dưỡng ẩm nhẹ, không chứa cồn, cũng hỗ trợ tái tạo da hiệu quả. Tránh tẩy da chết quá mạnh hoặc dùng kem dưỡng đặc trong mùa hè để không làm da thêm kích ứng.
Ngoài ra, thói quen rửa mặt bằng sữa tạo bọt và dùng serum thay kem dưỡng giúp da thông thoáng, giảm dầu thừa. Đắp mặt nạ thiên nhiên vào buổi tối là cách thư giãn và cung cấp dưỡng chất, giúp da sẵn sàng đối phó với ánh nắng vào ngày hôm sau.
Chế độ ăn uống hỗ trợ bảo vệ da từ bên trong
Không chỉ bảo vệ từ bên ngoài, chế độ dinh dưỡng cũng góp phần tăng cường sức đề kháng cho da dưới ánh nắng mặt trời. Các thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như quả việt quất, dưa hấu, cà rốt và trà xanh được chứng minh là giúp giảm tác hại của tia UV. Chẳng hạn, lycopene trong dưa hấu có khả năng hấp thụ tia UV, trong khi vitamin C từ quả việt quất hỗ trợ tái tạo collagen, ngăn ngừa nếp nhăn.
Ngoài ra, axit béo omega-3 từ quả óc chó, hạt chia hay cá cũng giúp giảm viêm và bảo vệ da khỏi khô ráp. Các chuyên gia còn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc uống đủ nước để duy trì độ ẩm, tránh tình trạng da xỉn màu do mất nước trong mùa hè. Một ly sinh tố kết hợp các nguyên liệu trên không chỉ ngon miệng mà còn là “vũ khí” tự nhiên chống lại tác hại của ánh nắng.
Đọc thêm tại bài viết: Cách bảo vệ làn da khỏi bị cháy nắng trong mùa hè
Phòng ngừa các bệnh về da do ánh nắng mặt trời
Tiếp xúc quá mức với ánh nắng có thể dẫn đến nhiều bệnh lý da liễu, từ viêm da cấp tính đến các tổn thương mãn tính. Viêm da do ánh nắng, thường xuất hiện với triệu chứng đỏ rát, phồng rộp, có thể nặng hơn nếu không điều trị kịp thời. Một số trường hợp hiếm gặp như mụn nước dạng thủy đậu ở trẻ em hoặc khô da đậm sắc tố cũng liên quan đến tia UV.
Để phòng ngừa, hạn chế phơi nắng trong khung giờ cao điểm (10 giờ đến 16 giờ) là điều cần thiết. Nếu da có dấu hiệu bất thường như phát ban, ngứa kéo dài hoặc sưng mặt, hãy đến gặp bác sĩ da liễu ngay. Sử dụng mỹ phẩm an toàn, tránh các hóa chất gây nhạy cảm với ánh nắng như nước hoa hoặc thuốc tetracycline, cũng là cách giảm nguy cơ dị ứng và viêm da.
Lời khuyên từ chuyên gia
Bảo vệ da mùa hè khỏi ánh nắng mặt trời không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà còn là yếu tố sức khỏe lâu dài. Từ việc chọn kem chống nắng đúng cách, sử dụng trang phục phù hợp, đến bổ sung dinh dưỡng và chăm sóc da hàng ngày, mỗi bước đều góp phần giảm thiểu tác hại của tia UV. Hãy lắng nghe lời khuyên từ các chuyên gia và thực hiện ngay hôm nay để làn da của bạn luôn khỏe đẹp, bất chấp cái nắng gay gắt của mùa hè.
Tốt nhất nên uống thực phẩm bổ sung dầu cá cùng với thức ăn để tăng cường khả năng hấp thụ các axit béo omega-3 có lợi. Các loại đồ uống cần tránh khi dùng thực phẩm bổ sung dầu cá bao gồm rượu và đồ uống có ga.
Nước chiếm 60-70% trọng lượng cơ thể và tham gia vào hầu hết mọi phản ứng sinh hóa trong cơ thể. Thế nhưng, tình trạng thiếu nước mãn tính - không phải mất nước cấp tính - đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của hàng triệu người Việt Nam mỗi ngày mà họ không nhận ra.
Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.
Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.
Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn
Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!
Đối với hầu hết mọi người, tác hại của ánh nắng mặt trời đối với da bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng kem chống nắng. Tuy nhiên, thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào loại da và loại tia cực tím, chỉ số (UV), thời gian và địa điểm.
Thức khuya đã trở thành thói quen phổ biến trong xã hội hiện đại, đặc biệt ở giới trẻ. Nhưng ít ai biết rằng, việc thiếu ngủ mãn tính không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm phá hủy sức khỏe từ bên trong — từ tim mạch, não bộ đến hệ miễn dịch và cân nặng.