Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

6 nguyên nhân bất ngờ gây ung thư

Chắc ai cũng biết một số thói quen sống, ví dụ như hút thuốc lá, tiếp xúc quá nhiều với ánh nắng mặt trời hoặc nhuộm da có thể sẽ gây ra ung thư. Tuy nhiên, một số yếu tố khác, không xuất hiện hàng ngày, cũng có thể sẽ làm tăng nguy cơ mắc ung thư của bạn.

Ung thư có nguyên nhân là do thay đổi về DNA của tế bào. Một số thay đổi có thể sẽ truyền từ thế hệ trước đến thế hệ sau dưới hình thức các khuyết tật di truyền, nhưng có những thay đổi do yếu tố môi trường gây ra. Mặc dù một số tác nhân không ảnh hưởng trực tiếp đến DNA, nhưng chúng có thể dẫn đến ung thư bằng nhiều cách khác nhau, ví dụ như làm tốc độ phân chia của tế bào nhanh hơn so với tốc độ thông thường. Dưới đây là 6 trường hợp xảy ra hàng ngày có thể gây ung thư mà có thể bạn chưa biết.

Thừa cân thời niên thiếu: ung thư thực quản và ung thư dạ dày

Một nghiên cứu mới đây đăng tải trên tạp chí Cancer đã theo dõi 1 triệu nam giới Israsel trong vòng 40 năm để xác định xem liệu các yếu tố về sức khỏe và lối sống từ thời niên thiếu ảnh hưởng đến nguy cơ ung thư thực quản – dạ dày như thế nào. Kết quả cho thấy, các thói quen từ thời niên thiếu có thể có ảnh hưởng rất lớn đến bệnh ung thư. Các nhà nghiên cứu thấy rằng, với những thanh thiếu niên bị thừa cân, nguy cơ ung thư thực quản sẽ cao hơn 2.1 lần. Các nhà nghiên cứu cũng lưu ý rằng, những nghiên cứu trước đó cũng cho thấy tỷ lệ bị ung thư cao hơn ở những người trưởng thành bị thừa cân, và điều này cho thấy mỗi liên quan giữa thừa cân và ung thư không chỉ tồn tại ở thời niên thiếu mà còn kéo dài tới tuổi trưởng thành. Cũng trong nghiên cứu này, các nhà nghiên cứu cũng thấy rằng, thanh thiếu niên có tình trạng kinh tế xã hội thấp và những thanh niên ít học cũng có nguy cơ mắc ung thư cao hơn.

Đồ uống có cồn: Ung thư vú, ung thư đại tràng, ung thư gan và ung thư thực quản.

Đồ uống có cồn được Bộ Y tế Hoa Kỳ liệt vào danh sách các yếu tố gây ung thư cho người từ năm 1997 và có rất nhiều nghiên cứu về ung thư đã chỉ ra mối liên quan giữa đồ uống có cồn và bệnh ung thư. Một nghiên cứu mới đây xuất bản tháng 4 năm 2013 trên  American Journal of Public Health, còn chỉ ra mối liên kết rất mạnh giữa ung thư và tử vong vì đồ uống có cồn. Các nhà nghiên cứu từ trường đại học Y tế công cộng Boston chỉ ra rằng, đồ uống có cồn gây ra khoảng 20.000 trường hợp tử vong vào năm 2009, và con số này chiếm khoảng 3.5% tổng số ca tử vong vì ung thư tại Mỹ trong cùng năm đó. Các nhà nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, ung thư và đồ uống có cồn có thể làm mất đi trung bình 18 năm tuổi thọ của một người. Những thông tin mới này như một lời nhắc nhở rằng, rượu cũng là một yếu tố gây ung thư, kể cả khi được tiêu thụ với lượng vừa đủ. Theo số liệu được phân tích từ nghiên cứu, tiêu thụ trung bình 1.5 ly rượu/ngày hoặc ít hơn có thể liên quan đến khoảng 30% số ca tử vong vì ung thư. Mối liên quan giữa rượu và tử vong vì ung thư  được thể hiện mạnh nhất ở các bệnh ung thư vú, ung thư thực quản, ung thư đại trực tràng và ung thư gan.

Thịt và cá nướng: nguy cơ ung thư đại trực tràng và ung thư tiền liệt tuyến

Thịt bò, thịt lợn, cá hoặc thịt gia cầm sử dụng các biện pháp chế biến nhiệt độ cao, ví dụ như áp chảo hoặc nướng trên lửa có thể khiến một số chất hóa học hình thành như heterocyclic amines và polycyclic aromatic hydrocarbons, là những chất có liên quan đến ung thư ở động vật, theo Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ. Năm 1999, một nghiên cứu lớn được xuất bản trên tạp chí Cancer chỉ ra rằng, thịt đỏ nướng có liên quan đến việc tăng tỷ lệ u tuyến đại trực tràng – tiền thân của ung thư đại trực tràng. Một nghiên cứu khác, gần đây hơn, xuất bản trên tạp Carcinogenesis cho thấy, nấu thịt đỏ ở nhiệt độ cao, đặc biệt là áp chảo, có thể làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng lên khoảng 40%.

Ánh nắng mặt trời: Nguy cơ ung thư da

Ngày nay, mọi người đều biết rằng tia cực tím từ mặt trời và đèn UV tại các giường nhuộm da ở các spa, thẩm mỹ viện có thể gây ung thư da. Nhưng bạn có biết rằng, những thứ bạn bôi lên da để bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư bằng việc phá hủy các tế bào? Một nghiên cứu tại trường Đại học Khoa học và công nghệ Missouri chỉ ra rằng, khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, kẽm oxit – một thành phần thông dụng của nhiều loại kem chống nắng sẽ trải qua một phản ứng hóa học có thể làm giải phóng các phân tử gốc tự do. Những phân tử này sẽ cố gắn với các phân tử khác và có thể gây tổn thương DNA của các tế bào và làm tăng nguy cơ ung thư da. Các nhà nghiên cứu nói rằng, nghiên cứu về kẽm oxit và nguy cơ ung thư chỉ đang là thử nghiệm bước đầu, do vậy, họ khuyến cáo rằng, bạn vẫn nên tiếp tục sử dụng kem chống nắng khi đi ra ngoài.

Làm ca đêm: nguy cơ ung thư vú

Làm ca đêm không chỉ có hại cho giấc ngủ của bạn mà còn có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú ở phụ nữ. Năm 2007, Tổ chức Y tế Thế giới  (WHO) và Cơ quan nghiên cứu ung thư Quốc tế (IARC) đã coi làm ca đêm có liên quan đến một rối loạn sinh học  có thể tạo ra các chất gây ung thư. Các nghiên cứu dịch tễ học chỉ ra rằng, phụ nữ làm việc ca đêm, ví dụ như y tá hay tiếp viên hàng không sẽ có nguy cơ bị ung thư vú cao hơn những người không làm việc ca đêm. Nguyên nhân có thể là do sự phá vỡ hệ thống sinh học gây ra bởi việc tiếp xúc với ánh sáng vào ban đêm. Điều này có thể sẽ thay đổi mô hình giấc ngủ - hoạt động, ngăn chặn sự sản xuất melatonin và có thể dẫn đến việc hình thành các khối u, theo IARC.

Khí thải từ động cơ diesel: Nguy cơ ung thư phổi

Mùi khí thải từ động cơ diesel có thể sẽ khiến bạn biết được là chuyến xe bus tiếp theo sắp đến, nhưng khí thải từ động cơ cũng có thể tăng nguy cơ ung thư phổi của bạn. Tổ chức IARC bắt đầu xếp khí thải từ động cơ diesel vào nhóm các yếu tố gây ung thư cho người từ năm 2012. Một nghiên cứu xuất bản trên Annals Of Occupational Hygiene nghiên cứu 12.000 công nhân mỏ cho thấy, tỷ lệ ung thư phổi sẽ cao hơn ở những người phải tiếp xúc với khí thải diesel ở dưới lòng đất, và càng tiếp xúc nhiều thì tỷ lệ ung thư càng cao. Ở những người phải tiếp xúc nhiều nhất, các nhà nghiên cứu thấy rằng tỷ lệ tử vong vì ung thư phổi sẽ cao gấp 3 lần.
Bình luận
Tin mới
  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

  • 14/01/2026

    6 lý do bạn nên bắt đầu ăn hạt chia ngay hôm nay

    Hạt chia rất giàu chất dinh dưỡng và chứa chất xơ, acid béo omega-3, protein, khoáng chất và chất chống oxy hóa mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát lượng đường trong máu, hạ huyết áp...

  • 13/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 1)

    Thực phẩm đóng hộp không phải là xấu, nhưng chỉ thực sự an toàn khi được sản xuất đúng quy chuẩn, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và được người tiêu dùng lựa chọn, bảo quản và sử dụng đúng cách.

  • 13/01/2026

    Chất cấm trong mì sợi ở TPHCM: Nguy cơ ngộ độc, vô sinh và ung thư rình rập

    Một đường dây sản xuất mì sợi ở TPHCM bị phát hiện sử dụng hàn the, soda công nghiệp và silicate tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan thận và ảnh hưởng sinh sản nếu dùng lâu dài.

  • 13/01/2026

    Lý do không nên uống sữa cùng lúc với 7 loại thực phẩm sau

    Sữa là một nguồn dinh dưỡng tốt. Tuy nhiên, có một số thực phẩm và đồ uống không nên kết hợp khi uống sữa vì dễ gây ra vấn đề về tiêu hóa, giảm hấp thu dưỡng chất, hoặc thậm chí tạo ra các chất có hại.

  • 13/01/2026

    Tăng huyết áp: Hiểu đúng để sống khỏe mỗi ngày

    Tăng huyết áp, hay còn gọi là huyết áp cao, là một vấn đề sức khỏe phổ biến ảnh hưởng đến hàng triệu người trên thế giới. Được mệnh danh là "kẻ giết người thầm lặng", tình trạng này thường không có triệu chứng rõ ràng nhưng có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay suy thận.

  • 12/01/2026

    Cách ăn trái cây tốt cho người bị tăng mỡ máu

    Ăn trái cây rất tốt cho người bị tăng mỡ máu. Tuy nhiên, điều quan trọng là người bệnh cần biết cách lựa chọn loại trái cây phù hợp và ăn đúng cách mới có hiệu quả và không làm tăng triglyceride.

  • 12/01/2026

    9 dấu hiệu cảnh báo của bệnh viêm khớp

    Các triệu chứng viêm khớp không nên bị bỏ qua. Bằng cách phát hiện sớm các dấu hiệu cảnh báo, bạn có thể được chẩn đoán chính xác và điều trị thích hợp trước khi tình trạng tàn tật nghiêm trọng xảy ra.

Xem thêm