Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

15 yếu tố nguy cơ được xác định đối với chứng mất trí nhớ khởi phát sớm

Một số vấn đề, như tình trạng sức khỏe được quản lý kém và sự cô lập với xã hội, có thể phòng ngừa được hoặc điều trị được. Bạn cũng có thể làm giảm một số yếu tố nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ khởi phát sớm.

Có rất nhiều điều cụ thể mà mọi người có thể làm để giúp giảm nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ ở tuổi bốn mươi hoặc năm mươi.

Rối loạn sử dụng rượu và các tình trạng sức khỏe mãn tính có thể phòng ngừa hoặc quản lý kém đều là những yếu tố nguy cơ liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ khởi phát ở người trẻ. Đây thực sự là một tin tốt, bởi vì đây là những yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được, có nghĩa là mọi người có một số quyền kiểm soát đối với khả năng mắc chứng mất trí nhớ khởi phát ở tuổi trẻ.

15 yếu tố nguy cơ dẫn đến chứng mất trí nhớ khởi phát sớm

Nghiên cứu cho thấy những đặc điểm hoặc tình trạng sau đây làm tăng nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ trước 65 tuổi: 

  • Trình độ học vấn kém
  • Tình trạng kinh tế xã hội thấp hơn
  • Hai bản sao của gen APOE4
  • Rối loạn sử dụng rượu
  • Cách ly xã hội
  • Thiếu vitamin D
  • Mức protein phản ứng C cao
  • Lực tay yếu
  • Lạm dụng rượu
  • Khiếm thính
  • Bệnh tiểu đường
  • Bệnh tim
  • Trầm cảm
  • Hạ huyết áp thế đứng (khi huyết áp giảm sau khi đứng lên sau khi ngồi hoặc nằm)
  • Đột quỵ

Tìm hiểu ​Làm gì để tránh đột quỵ?

Uống rượu, trầm cảm và cô lập xã hội đều là những yếu tố nguy cơ có thể điều trị được đối với chứng mất trí nhớ khởi phát sớm

Rối loạn sử dụng rượu có liên quan đến nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ cao hơn gấp đôi. Đột quỵ - có thể do các yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được như uống rượu quá nhiều, lượng đường trong máu được kiểm soát kém hoặc tăng huyết áp không được điều trị - cũng có liên quan đến nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ khởi phát ở người trẻ cao gấp đôi.

Sự cô lập với xã hội, mà các nhà nghiên cứu định nghĩa là việc đến thăm gia đình hoặc bạn bè không quá một lần mỗi tháng, có liên quan đến nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ khởi phát ở người trẻ cao hơn 53%. Bệnh tim có nguy cơ cao hơn 61% và bệnh tiểu đường type 2 có nguy cơ cao hơn 65%. Ngoài ra, thiếu vitamin D có liên quan đến nguy cơ tăng 59% và suy giảm thính lực có nguy cơ cao hơn 56%.

Nghiên cứu cũng cho thấy trầm cảm có liên quan đến nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ khởi phát ở người trẻ tăng gấp ba lần.

Sức khỏe tâm thần là rất quan trọng. Đó là vì trầm cảm có thể được điều trị và cũng có thể tăng cường tương tác xã hội để giảm bớt sự cô lập.

Yếu tố nguy cơ di truyền không thể thay đổi

Một số nghiên cứu cho thấy khuynh hướng di truyền có thể làm tăng tình trạng này phát triển trước 65 tuổi, cũng như tăng nguy cơ cao hơn từ 27% đến 87%.

Tránh đột quỵ và bệnh tim bằng cách kiểm soát các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp và tiểu đường, duy trì hoạt động thể chất và xã hội, đồng thời tránh sử dụng quá nhiều rượu và ma túy giải trí là tất cả những điều quan trọng mà mọi người có thể làm để ngăn ngừa chứng mất trí nhớ khởi phát sớm. Ngoài ra, mặc dù cần nhiều nghiên cứu hơn để xác nhận điều này, nhưng việc quản lý và điều trị trầm cảm, suy giảm thính lực và thiếu vitamin D cũng có thể mang lại lợi ích.

Tóm tắt lại: Điều quan trọng là phải giữ sức khỏe. Giữ sức khỏe là điều quan trọng nhất đối với não và những lựa chọn không lành mạnh thường xuất hiện đầu tiên trong não.

Hồng Hà - Viện Y Học ứng dụng Việt Nam - Theo everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

Xem thêm