Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

10 nguyên nhân phổ biến gây mù lòa

Đục thủy tinh thể, tăng nhãn áp và thoái hóa điểm vàng là những nguyên nhân phổ biến gây mù lòa, nhưng không phải là những nguyên nhân duy nhất. Dưới đây là 10 nguyên nhân gây mù lòa phổ biến nhất.

Đôi mắt được coi là cửa sổ tâm hồn và khi mắt không thực hiện đúng chức năng của mình, thì khó có thể hồi phục lại được. Tại Mỹ có khoảng 12 triệu người trên 40 tuổi mắc phải các vấn đề về thị lực, bao gồm cả 1 triệu người bị mù lòa, theo thống kê của CDC Hoa Kỳ. Có nhiều dạng mù lòa khác nhau, một số có thể dự phòng và/hoặc điều trị được nếu được phát hiện sớm. Dưới đây là những gì bạn cần biết.

Đục thủy tinh thể

Đặc trưng bởi tình trạng có vùng nhìn mờ ở thủy tinh thể của mắt, đục thủy tinh thể là nguyên nhân phổ biến gây mù lòa. Gần như tất cả mọi người đều sẽ bị đục thủy tinh thể khi về già. Triệu chứng đục thủy tinh thể bao gồm nhìn mờ, nhạy cảm với ánh sáng, khó nhìn vào buổi tối và/hoặc nhìn đôi. Nếu không được điều trị, theo thời gian, đục thủy tinh thể có thể dẫn đến mù lòa. Phẫu thuật thay thủy tinh thể là an toàn và có 9/10 người đã từng phẫu thuật thủy tinh thể báo cáo rằng thị lực họ được hồi phục sau khi phẫu thuật.

Tăng nhãn áp

Tăng nhãn áp có thể gây mất thị lực ở vùng ngoại vi hoặc mất thị lực theo điểm và/hoặc mù lòa. Tăng nhãn áp có nguyên nhân là do tăng áp lực ở bên trong mắt. Nếu không được điều trị, tăng nhãn áp là một trong số những nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa. Có nhiều loại tăng nhãn áp khác nhau, nhưng loại phổ biến nhất là tăng nhãn áp góc mở. Tăng nhãn áp lúc đầu rất khó phát hiện, cho đến khi bệnh đã phá hủy nhiều mô và không thể điều trị được nữa. Tuy nhiên, với bệnh tăng nhãn áp, thị lực vùng trung tâm của bạn vẫn sẽ tốt, do vậy, việc kiểm tra nhãn áp là một phần quan trọng trong những lần khám mắt định kỳ. Có thể sử dụng thuốc hoặc một vài thủ thuật để bảo tồn những tổn thương với mắt nhưng sẽ không thể khôi phục được những tổn thương này. Chẩn đoán sớm là cách tốt nhất để bảo toàn thị lực của bạn. Biết rõ nguy cơ của bạn sẽ giúp bạn có biện pháp dự phòng tăng nhãn áp tốt hơn. Nguy cơ tăng nhãn áp bao gồm tiền sử gia đình, tuổi cao. Các loại thuốc kê đơn có thể giúp làm giảm áp lực trong mắt và thường là điều trị đầu tay trong điều trị tăng nhãn áp. Trị liệu bằng laser cũng là một lựa chọn.

Thoái hóa điểm vàng

Thoái hóa điểm vàng là nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở người trên 50 tuổi. Điểm vàng nằm ở phía sau của mắt và có xu hướng sẽ gây mất thị lực vùng trung tâm hoặc mất khả năng nhìn chi tiết, khiến người bệnh chỉ có thể nhìn được ở thị lực vùng bên hoặc vùng ngoại vi. Thoái hóa điểm vàng khô là dạng phổ biến nhất, xảy ra khi điểm vàng mỏng đi khi về già và sẽ tiến triển nặng hơn trong nhiều năm. Không có cách nào điều trị thoái hóa điểm vàng khô ở giai đoạn cuối nhưng thay đổi thói quen sống và sử dụng một số chất dinh dưỡng bổ sung có thể giúp làm giảm nguy cơ thoái hóa điểm vàng và dự phòng bệnh tiến triển nếu được phát hiện sớm.

Bệnh võng mạc do tiểu đường

Tỷ lệ mắc phải biến chứng võng mạc do tiểu đường đang tăng lên rất nhanh do đại dịch béo phì. Bệnh võng mạc do tiểu đường là nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở người trẻ  nhưng nếu kiểm soát tốt đường huyết thì hoàn toàn có thể tránh được biến chứng này. Không có bất cứ triệu chứng nào đặc trưng cho bệnh võng mạc do tiểu đường cả. Tuy nhiên, khám mắt định kỳ có thể phát hiện được tới 95% số trường hợp suy giảm thị lực do bệnh tiểu đường. Do vậy, những người bị bệnh tiểu đường nên được khám mắt định kỳ. Bệnh võng mạc do tiểu đường càng nặng, nguy cơ suy giảm thị lực và mù lòa càng cao.

Các tật khúc xạ

Các tạt khúc xạ là nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm thị lực. Có rất nhiều tật khúc xạ khác nhau, bao gồm cận thị, viễn thị, loạn thị và lão thị. Đa số các tật khúc xạ đều có thể khắc phục được bằng cách đeo kính hoặc phẫu thuật.

Tai nạn

Bất cứ tổn thương nào với mắt như xước giác mạc, tai nạn liên quan đến thể thao, chấn thương hoặc bỏng hóa chất đều có thể gây mù lòa nếu không được phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Xước giác mạc có thể tiến triển thành viêm giác mạc nếu không được điều trị. Nếu bạn bị xước ở trong mắt, nên đi khám để đảm bảo rằng bạn không bị nhiễm trùng.

Đau nửa đầu

Có nhiều loại đau nửa đầu khác nhau và đau nửa đầu ở mặt có thể gây mù lòa hoặc suy giảm thị lực đột ngột. Tuy nhiên tình trạng này chỉ là tạm thời.

Khối u

Mù lòa có thể có nguyên nhân là do ung thư hoặc các biện pháp điều trị ung thư. Các loại ung thư liên quan đến mù lòa bao gồm:

  • U hắc tố mắt
  • U lympho mắt
  • Ung thư lan đến mắt từ các vùng khác của cơ thể.
  • Một số loại ung thư đầu và cổ
  • Một số loại u não

Phẫu thuật và xạ trị ở gần dây thần kinh thị giác cũng có thể gây suy giảm thị lực. Các nguy cơ này sẽ được bác sĩ điều trị ung thư trao đổi cụ thể với bạn trước khi điều trị.

Bong võng mạc

Bong võng mạc có thể xảy ra khi các lớp mô nhạy cảm với ánh sáng nằm ở võng mạc bị bong ra khỏi vị trí ban đầu. Khi tình trạng này xảy ra, võng mạc sẽ bị giảm nguồn cung cấp oxy và chất dinh dưỡng, dẫn đến tình trạng chết mô và có thể gây mất thị lực một phần hoặc hoàn toàn ở mắt bị ảnh hưởng. Điều trị bao gồm sử dụng tia laser để khắc phục tình trạng bong võng mạc hoặc sử dụng khí gas để đưa võng mạc trở lại đúng vị trí. Nếu bong võng mạc quá lớn sẽ cần phẫu thuật.

Viêm dây thần kinh thị giác

Viêm dây thần kinh thị giác có thể là dấu hiệu của bệnh đa xơ cứng hoặc một số bệnh khác. Dây thần kinh thị giác có trách nhiệm đem hình ảnh mà mắt nhìn thấy truyền đến não, nếu bị viêm có thể gây suy giảm thị lực đột ngột ở mắt bị ảnh hưởng. Viêm dây thần kinh thị giác có thể tự khỏi mà không cần điều trị. Đôi khi, sẽ cần sử dụng steroid để làm giảm tình trạng viêm nhưng điều trị bệnh lý nền là nguyên nhân gây viêm dây thần kinh vẫn là cách tốt nhất để giải quyết tình trạng này.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sụp mí mắt ảnh hưởng đến thị lực như thế nào?

Ths. Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo RD) -
Bình luận
Tin mới
  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

Xem thêm