Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Vi nhựa trong máu người có gây nguy hiểm cho sức khỏe không?

Nhựa ở khắp mọi nơi. Mặc dù về lý thuyết nhựa có thể được tái chế, nhưng phần lớn trong số đó lại nằm trong các bãi chôn lấp, hoặc tệ hơn, trong các nguồn nước và hệ sinh thái biển. Nhiều người đã quá quen thuộc với hình ảnh xót xa của những chú rùa và cá heo bị mắc kẹt trong túi ni lông hay lưới đánh cá. Nhưng có một hiệu ứng ít được nhìn thấy hơn - vi nhựa, các hạt nhựa nhỏ được hình thành khi nhựa bị phân hủy và trong quá trình sản xuất sản phẩm thương mại. Trong một nghiên cứu mới nhất, các nhà khoa học đã tìm thấy các vi hạt của 4 loại nhựa phổ biến trong mẫu máu của 17 trong số 22 người trưởng thành khỏe mạnh. Nghiên cứu sâu hơn có thể xác định liệu vi nhựa trong máu có ảnh hưởng đến sức khỏe hay không.

Hạt vi nhựa là gì?

Hạt vi nhựa là những mảnh nhựa nhỏ được tìm thấy trong môi trường. Chúng được định nghĩa là các hạt nhựa có đường kính nhỏ hơn 5mm. Hạt vi nhựa có thể được sản xuất chủ động ở kích thước nhỏ có trong các sản phẩm kem đánh răng, tẩy tế bào chết hoặc hình thành từ quá trình phá hủy các mảnh nhựa lớn hơn trong môi trường. Những hạt vi nhựa này được tìm thấy ở khắp nơi trên thế giới như trong đại dương, sông, đất và nhiều môi trường khác. Sau đó, chúng được tiêu thụ bởi các loài động vật. Với nhu cầu sử dụng nhựa ngày càng tăng, môi trường đang phải gánh chịu nhiều nhựa thải hơn bao giờ hết. Ước tính có khoảng 8,8 triệu tấn chất thải nhựa được đưa vào đại dương mỗi năm. Hơn thế nữa, 276.000 tấn nhựa hiện đang trôi nổi trên bờ biển, trong khi còn những phần khác đã chìm hoặc dạt vào bờ.

Phương pháp phát hiện sáng tạo

Các nhà nghiên cứu đã tiến hành lọc máu để thu thập các hạt vi nhựa có kích thứớc từ 500 đến 700 nanomet. Họ đã tìm thấy 5 loại nhựa phổ biến trong máu người:

  • Poly (metyl metylacrylat), được sử dụng trong nha khoa và các ứng dụng y tế khác
  • Polypropylene, thường được sử dụng để đóng gói và dệt
  • Polyme hóa styren, được sử dụng để đóng gói nhẹ
  • Polyethylene, loại nhựa được sử dụng rộng rãi nhất, được sử dụng cho túi vận chuyển, túi nilon
  • Polyethylene terephthalate được sử dụng rộng rãi trong hàng dệt may và hộp đựng thực phẩm và đồ uống

Các mẫu từ bộ lọc được xử lý bằng phương pháp nhiệt phân hai lần để tạo ra sắc ký đồ mà từ đó các nhà khoa học có thể xác định được các chất bên trong. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cho biết thêm các phương pháp giám sát sinh học của con người để đo các chất phụ gia nhựa đã có từ vài năm nay. Nhưng việc đo vi nhựa, đặc biệt là ở kích thước nhỏ có khả năng lưu thông trong mạch máu là rất khó.

Hầu hết nhựa có trong máu

Hơn 3/4 số mẫu máu chứa một khối lượng hạt vi nhựa. Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy Polyethylene terephthalate - loại nhựa được sử dụng để đựng thực phẩm và đồ uống, trong máu của hơn một nửa số người được thử nghiệm. Các nhà nghiên cứu đã tìm thấy ít nhất 3 loại nhựa khác nhau trong một số mẫu máu.

Ảnh hưởng của hạt vi nhựa đến sức khỏe

Các nhà nghiên cứu đưa ra một số giả thuyết về cách hạt vi nhựa đi vào trong máu như: không khí, thực phẩm, nước, các sản phẩm chăm sóc cá nhân,… Điều gì sẽ xảy ra khi những hạt vi nhựa xâm nhập vào trong máu vẫn chưa được nghiên cứu rõ ràng. Các nghiên cứu trong ống nghiệm đã chỉ ra tác động của vi nhựa đối với tế bào. Một nghiên cứu gần đây ở Đức cho thấy các hạt vi nhựa có thể làm mất ổn định màng lipid - rào cản bao quanh tất cả các tế bào, có thể ảnh hưởng đến hoạt động của chúng. Một nghiên cứu khác cho thấy vi nhựa có nhiều tác động đến tế bào, bao gồm cả quá trình tế bào chết đi. Các nhà nghiên cứu cho biết vẫn còn phải xác định xem các hạt nhựa có trong huyết tương hay được vận chuyển bởi các loại tế bào cụ thể hay không. Nghiên cứu hiện tại chỉ dựa trên quy mô mẫu là 22 người, vì vậy cần nhiều nghiên cứu hơn để xác minh vấn đề này.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bạn biết gì về hạt vi nhựa trong thực phẩm?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam(Theo Medical News Today) -
Bình luận
Tin mới
  • 16/01/2026

    4 lý do nên sử dụng củ sả trong nhiều món ăn hàng ngày

    Sả không chỉ là một loại gia vị tạo mùi thơm đặc trưng mà còn là 'dược liệu vàng' trong căn bếp. Dưới đây là 4 lý do thuyết phục để bạn thêm củ sả vào chế độ ăn uống hàng ngày.

  • 16/01/2026

    Mụn trứng cá do steroid

    Mụn trứng cá do steroid tương tự như mụn trứng cá thông thường, tình trạng này không nguy hiểm và thường hết sau khi bạn ngừng sử dụng steroid, tuy nhiên bạn cũng có thể sử dụng thuốc để giảm sự khó chịu của mụn. Cùng tìm hiểu về mụn trứng cá do steroid qua bài viết sau đây!

  • 15/01/2026

    5 loại nấm giúp giảm cân và 'đốt' mỡ hiệu quả không nên bỏ lỡ

    Thay vì ép mình với thực đơn giảm cân khắc nghiệt, hãy tham khảo một bí quyết dinh dưỡng giúp vóc dáng thon gọn là nấm - được coi 'siêu thực phẩm' giúp kiểm soát cân nặng khoa học mà không cần bỏ đói cơ thể.

  • 15/01/2026

    Có nên dùng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe không?

    Việc sử dụng ChatGPT để tìm hiểu thông tin sức khỏe có thể nhanh chóng, tiết kiệm chi phí và mang lại cảm giác riêng tư. Tuy nhiên, thông tin mà ChatGPT cung cấp không phải lúc nào cũng đáng tin cậy, cập nhật hay nhất quán.

  • 14/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 2)

    Trong bối cảnh cuộc sống bận rộn của người Việt, thực phẩm đóng hộp ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến để tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, thói quen sử dụng loại thực phẩm này thường đi kèm với những sai lầm cơ bản, dẫn đến rủi ro sức khỏe không đáng có. Phần 2 của bài viết Thói quan sử dụng đồ hộp sẽ phân tích các lỗi thường gặp và đưa ra lời khuyên để sử dụng an toàn hơn.

  • 14/01/2026

    6 lý do bạn nên bắt đầu ăn hạt chia ngay hôm nay

    Hạt chia rất giàu chất dinh dưỡng và chứa chất xơ, acid béo omega-3, protein, khoáng chất và chất chống oxy hóa mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ sức khỏe tim mạch, kiểm soát lượng đường trong máu, hạ huyết áp...

  • 13/01/2026

    Thói quen sử dụng đồ hộp của người Việt (Phần 1)

    Thực phẩm đóng hộp không phải là xấu, nhưng chỉ thực sự an toàn khi được sản xuất đúng quy chuẩn, kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và được người tiêu dùng lựa chọn, bảo quản và sử dụng đúng cách.

  • 13/01/2026

    Chất cấm trong mì sợi ở TPHCM: Nguy cơ ngộ độc, vô sinh và ung thư rình rập

    Một đường dây sản xuất mì sợi ở TPHCM bị phát hiện sử dụng hàn the, soda công nghiệp và silicate tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan thận và ảnh hưởng sinh sản nếu dùng lâu dài.

Xem thêm